De animantibus subterraneis liber / [Georg Agricola]

51쪽

sVB TERRANEI cli Reperitur hoc animal in uastis 5 densis sylvis quae sunt inter Sueuum ct Ustu iam Etsi uero mustela omnes nec hy hernis latent mensibus,nes subcut ter

xam, tamen earum formas expressi sin gulas, quod id,ut arbitror, rerum naturalium studiosis utile sit futurum. At ui uerra quae cuniculos ex specubus exturha paulo maior est mustela domestica. Color idii albo buxeus. Audax hoc animalec truculentit,ac omni fere animan tium generi insensum ait inimicum natura,sanguinem earum qua momorderit ebibs carnem non ferme comedit.

Istius generis est etiam hamester, quem quidam Cricetu nominant.Etenim exi stit iracundus domordax adeo ut si eum eques mcaute persequatur, seleat prosilire,& os equi appetere: 5 si prehende rit,mordicus tenere an terre cauernis habitat,non aliter at* cuniculus,sed angustis:& adcirco pellis, qua parte utrinque coxam tegit, pilis est nuda Maior paulo Φ domestica mustela existit pedes hahet admodum breues Pilis in dorso co lor est sere leporisun uentre niger, in ta teribus

52쪽

4 ANIMANTI Busteribus,missus. Sed utrunci latus mactilis albis, tribus numero distinguitur Suprema capitis pars,ut etiam ceruiX, eundem, quem dorsum, habet colorem. tempora rutila sint, guttur si cadidum caudae quae palmum longa est smiliter leporis color. Pili autem sic inhaerent uti, ut ea disssiculter euelli possint. Ac cutis quidem facilius carne avellitur quam pili ex ut radicitus extrahantur. At ob hac causam S uarietatem pelles eius sunt preciosae. Multa frumenti grana inspecti congerit, ct utrinc dentibus mandit Qtiare nostri hominem voracem huius animatis nomine appellat. Ager Turingis eoru animalia plenus ob copia et bonitate frumenti errs minor est

uormela, ct magis uaria. Etenim praeter uentre, qui te niger est, totu corpus albis, subluteis rutilis, obscure futuis maculis decorat.Cauda tia, quae longa ses qui palma,habet pilos cinereos cu cadi dis permistos,sed extrema parte nigros.

Haetenus dixi de murium Sc muste

larum ac cognatorum animalium gene

ribus, quorum maxima pars succedit cauer

53쪽

sVB TERRANEls 43 uernas subterraneas minc de iistrice dicam,qui item in specus secedit, sed aesti

iris mensibus id Q facit contra morem caeterarum animantiu Eum Graeci qui

da ακρωθίλοιρον uocant, quod& similitudinem gerat pcciem cpporci bimestris, d spinis ei macerinstar hirsutus sit. atta in caput habet leporino similius auressaumanis,pedes ursinis Iuba ei est superiori parte credito prior caua,tubercula cutis, quae ex utracp oris Parte sunt δε-tas longas oc nigras continent ex elyna et as. quin reliquae etiam sciae sunt nigrae. Primae spinae a medio oriunturior 5

a lateribus,sed logisminas a superiore corum parte. Quae singulae partim igia Partim candidae sunt longae duos uel tres uel quatuor palmos. quas,si quando libitum fuerit,ut pauo caudam erigit. Ingressurus in cauca demittit.iuitatus Ira cundia cum cutem tendit, missiles minora Urgentium canum infigit,aut tuto

impetu iaculae ut in ligno figat. Dentes Ut lepus quatuor habet longos, duos suis periori parte,ct duos inferiori.Noctu uigila interdiu dormit Vescis panemo'

minuto

54쪽

44 ANIMANTI Bus

hil aquam, sed cupide uinum dilutum. Hoc animal gignit India et Astica,unde ad nos nuper allatum est Vrsi praeterea se hyemis tepore in specuu latebras, quas locus ipsis suppeditat, connciunt. quod si nullas suppedite eas pri orib.pedibus pro manib usi, faciut ex ramis ocfruticibus cogesi is et ita constructis ut non recipiant imbres in quae latibula supini irrepunti Tim ent enim de suis uestigiis,quod in selo impresta eos uenatori hus prodant Mares autem quadraginta dies, foeminae quatuor menses se occul tant latebris:quo tempore candidam informem p carnemini pariunt ei lambentes sensim propriam format figuram. quod ii ignorauit Ouidius qui canit: Nec catulus partu,quem reddidit ursa recenti,

Sed male uiua caro est Iambendo,

mater martus

Fingit,ct informam,quantam capit ipsa, reducit. Abditi primum iacent A arctius dormiunt ad dies quatuordecim, multu. ram; graui

55쪽

SVB TERRANEIs ain somno simi pingues deinde restirienti priores pedes sugete uitam dicunt. Ex latibulis uero rursus prodeunt Mere:mare ualde pingues Memine non item,q, pepererint eo tepore alvu astri

cta soluunt aro herba deuorata Etsi e ro ursi sunt auidissimi caedis, tamen ursiae an homines si prostrauerint se, ct os ad

terram Uerterint, ac aerem spiritu no duxerint,nullam adhibet saeuitiam sed eos tantummodo odorantes, tanquam mortuos, quos odist e existimane, relinquuti ursi autem hominibus nostris noti sunt: multos em regiones frigidae gignusidi quidem fuscos ulnigros quorum duo sunt genera,magni: parui.hi facilius arhores scandunt,ct m tantam mamitudinem,m quantam illi, nunquam crest Virio comedunt carnes,mel fu Rus arhorum, herbas Mysia uero albos ursos gignit, qui pisces,ut utra&sber, capi imi atet etiam terra hybernis mensibus lacerta quanquam fuerunt qui negarent eam semestrem uitam excedere. reliquis autem anni temporibus plerum

in rubetis e spinetia solet uersari ei qua

56쪽

46 ANIMANTI Busdrupedi lingua bifida et pilosa pedes hamiles uerno tepore uiridis colo aestiuo

nonnihil pallidus Latet lacerta Chal cidica, ex aerei coloris lineis, quil, tergacius distingui nominata.Eade seps uocat, ψ uulnus,si que momorderi putre scat, o sanie male olete soleat manarerilacertatim lino corporis figura differt, sed colore tantu Latet lacerta quatili cuius uita est in aqua Min terra, sed crebrius in aqua Gignit in lacunis pacis, que in pingui solo sunt, di in quibus daminoemorus ossis. Parua est, hac praeterea habet ab alijs lacertis in colore dissimilitudine, quod ipsa uel cinerea sit, uel cinere fusca. Testudinis aut falamadrae instar tardius ingredit. Irritata si exarse rit elata,ct quodam modo flata,rectis pedibus insistit c terribilis oris hiatu a criter oculis intuetur eum a quo fuerit laces ita: manat Q sensim lacteo ct uiroso sedore usi dum tota fiat candida mposita salicaudam moueta effugere conaturmam eum quia ualde morde noto test ferre, statimc motitur cum alioqui

uerberata diu uiuat latet cham leon

57쪽

SUB TERRANEIs γ dio, in India re Africa natus: cuius, ut d ristoteles scribit, corpus in lacertaes guram est sormatum. Eius ueriue, ut pisci um, d latera deorsium ducta&directa uenti iungiitur,4 spina lateribus1 minet. Facies simillima sinis, quam Cebum uocant Cauda praelonga, quaen tenue desinit nori modo permult1simplicatur orbibus. Qitum steterit at tuis quam lacerta absccdit a terra.Crurano aliter ac lacerta infle 'it singuli eius pedes diuisi sint in binas pari miraria

lem inter sic habet situm, qualem policae ad reliquam manus partem ei opposita. iasmetiana hae ipsae partes singula paululum in digitos quosdam diuisia si ni Priorum quidem pedum interiores tri

partito Digiti praeterea unguiculos ha-

hus sent adunci. Totum corpus crocodsi instar asperum. Oculi in recessii cauo

2 simili reliqui corporis cuti.in quorum medio exigua relicta est regio, qua uia det

58쪽

4s DE ANIMANTI BV sdet:eam nunquam cute operit oculum uersat in orbem, S aspeeium quoquo uersus refert, atque ita quod uult cernit. Mutat colorem inflatus:cum alias nigera crocodili colore non multum differat: ec ut lacerta,pallidus sit ni ris tamen,ut

Pardus,maculis est uarius.Fit autem mutatio coloris totius corporis . Nam occulorum & caudae color no aliter ac reliqui corporis mutaturi motus et US, ut te

studinis , admodum tardus est Pallescit cum moritur,d uita defundio idem c lor insidet Gulam&asperam arteriam eodem situ cotinet quo lacerta. Carnem nusquam habet nisi in capite A maxil

lis, caetera membra carent ea. Exiguae uero caruculae sunt maxillis o caudae, qua parte corpori est agnata Sanguine tan tummodo habet in corde, in oculis, in loco cordis superiore, in uenis hinc ductis: atcl in his quidem perpaucum. Cerebrum paululum supra oculos post tum,& cum eis contines est.Cute autem oculoru exteriore detracta comple 'it quiddam quod uelut annulus aeneus te nuis pellucet membranae multae acto

bustae

59쪽

ud TERRANEIs bustae ct quae multo praestant his quae ceteris si insidistribuuntur in totu eius conpus.Totus diutactus diu spirat, quod exiguus admodum motus adhuc in ipsi

iniit corde. Cum omnes corporis partes contrahit, tum uel maxime costasLiene

qui conspici possit, nusquam continet. Aura uero perhibetur ali:unde Ovidius non modo dulcis, sed etia doctus poeta: Id quo quod uentis animal nutritur

ci aura

Protinus assiimilat tetigit quoscinoe

Stellio etiam latet figura similis est lacerta natura chamaeleonti. nam rore ratum Uuiu, praeterea araneis & melle Eum scander ασκ λαζον, Arristoteles σκώ nomina t. Etenim illius teretum guttis stellaru instar lucentibus testum CX qua rectiam apud Latinos nome in uenit. at phoc disserta lacerta dem γαλεα του a Graeci uocae. Vt anguis exuit uere membranam hybernam tanquam senectute eam , nisi praeripiatur deuo

timitan Gi scia est uenenatus 5 pesti ser

60쪽

so DE ANIMANΤIBusser,in Sicilia innocens Aduersatur scor pionibus.uitam agit in sepulchra s,in ca meris, in locis ostiorum Sc fenestrarum. Latet praeterea hybernis mensibus ialamandra Etenim hoc anno in Februa in ocinebergi maxima uis salamandraruex uicinis locis collecta agglomeratac, in ultima cuniculi cuiusdam, quondam in Molebergum montem acti, tunc Ueero instaurati, parte fuit reperta. Et proximo anno in Nouembri salamandra uiua

e fonte sinitimosylus per fistulas in hoc

oppidum influxit Pluviae autem S sub sequens crenitas salamandras excitant cx uenis, fibris comissurasQ saxoris hac quadrupedem, cui item lacerta figura, Germani, quia propter crura breuia tam degraditur, Graeco nomine μολγbu appellano Caput ei magnum, uenter lutei coloris,ut etia ima caud pars:reli quum corpus totum alternis maculis nigris ocluteis quasi stellatum distinguitur. Pro P ter frigus ignem, non aliter ac glacies, extinguit: quo modo etiam ou krpei tium in ignem camini coiecta flammam

solent extinguere attamen tam ipse uaquam