장음표시 사용
11쪽
dati et quam multi uitare no potuerint reprehemisnes doctorum hominum, atq: prudent rurnam cura
necesse t eum, qui uelit in hac re cum axes versariri no esse tinctum literis, sed Crsens eius, quem
exprimi proprii,ornates exponere, et multarum
rerum este ualde peritum nosti tum Amuli clari
me, quam multi C in Italia,et apud exteras natiorines,cum Natus multas orbis terrae partes peragraris,inueniatur,qui multa degraecis latina facerent
quae uel ad dicens acultate,vel ad naturae contemplatione,ue ad arte praesidem alutis humanae pertinerent, a quibus ipsi nudi omnino essent, atque imparuit . quorum ego stupiditatem clim Heca admirore cirems inibi olim excidisse manibus interpretationes quasdam, quae decimumquinta abhinc anmnum in hominu manus peruenerunt, ratem proximmissi perioribus annis misyos XXVI. Oribasei liis bros,quorum igniculum desideri nix medici ferre poli videbatur: viderems in eis et propter meduιlbrorum,qvorrem inibi eo tempore copia suppeteobat, C quod ego ad eumfapientiae gradum fateor me non peruenisse, ut non possim errare, multa inries e quae ego in alio reprehenderem: sic mecum ip
se statueram, non esse mihi posthac quicquam grae
co in latinum sermonem conuertendum sed tantum ibi dandam esse operam, quae iam in avertum frasent prolata, ea ut emendarem, atq; corrigerem: nefora
12쪽
ne fortasse quiliam,cui meus hic minus gratus fuisset labor sibi in me inuehendi facultaten esse dat;
arbitraretur tamen cum ij, qui me ad alios Oribarisi libros edendos hortati erunt, identidem a me friflagitarent, ne quatuor libros,qui restabant, desii, tutos relinquerem sed eodem uestitu orationis oris narem, ut eorum nostri medici participes fierent, coactus sum mutare sententiam: ita tamen, ut ne
hic meus labor, superiori, quem se inibi suscipita
dum putaui, obliuionem, una ferat quem podioceor me esse unisubiturum, cum primam inibi ab
hoc meo negotio, in quo tuo etiam maximo benesocio uersor, uacare parumper licebit interim uero
id concessumicis meis iu de suscepto propositos consilio decederem, quo Oribus uibri quatuor ad
Eutrapiam, quibus omnia remedia, omnias medio eumenta, quae facile comparantur, est persecutus , ab eodem latinitate donati prodirent in lucem atruque etiam, quod maxime rem continebat, ut tibi hoc libello nonnudam meae erga te summae obseruantiae significationem dare: existimaba enim ita mibi oblatum occasonem, qua testuri possem tuorum inime meritorum magnitudinem C de tua eximia ngularis uirtute, deq; tuis rebus summa cum laude, C totius Re p. digilitate,atque gloria, si loqui Cr commemorare quo legationes apud Caesarem et reges maximos cum incredibili omnium admiratatione
13쪽
tione obieris, e quin mustas bonas gratiar cum optima existimatione attuleris er de bonoribus et praestant imis iudicij senatus de te, maximis magistratibus, quibus domisummo consili. summa grauitate Jummas integritate functus es, multa dicere et ostendere quanta in te sit cognitio grae αcie latinae s linguae, quanta notitia uetustatis,quanta peritia rerum omnium, quam ornata dicendi, Crposita scribendi copia, quam denique in omni ni tute excellas:sed statim animaduerti, neque te id veste, neque etiam id esse expectandum a me, qui haec neque pro dignitate, neq; usta ex parte possem praestare quis uideam epistolam, non librum es, ad te una cum Oribasio perstrendam Quibus qui demfactum est rebus, ut fretus humanitate tuam
gulari, Oroastumsolum ad te mittam, ut quandiu manebit ipse liber, tu dium cum eo malleat hoc qualecunque incredibilis meae erga te obseruaritiae moru mentum Vale. Venet smib Ianuar.
14쪽
I S. 6.At vibicos 1 q. rq qui miliaris sy. io resolutis his autenr3 8.'. thymos I 6 I. I 8. ijs, qui eleph. i , 8. V calefacismus calefacientibia 373. Jq. Vt sanguis I98. . duplo
2OS . . siq; mediocris sit . si vehemens ira dos adhibean
2O9 3 arteria a Io. Is conuenit, id quod a12, 3 q. saccius tibia 18. 26.Vinum meracii
15쪽
PIUM BER PRIMUS IOANne Baptista I asario, Nouariensi,
Eo sermone, luemec si habu- , Optime atque ornatissime Eunapi cognoui te ardere studio maxinae simplices, quae
facile parantur morborum curationes perdiscedi: quibus tu, cum peri grinaris,in rusticaris, cuq; ibi es, ubi medic'nullus adest, propte accomodate sine ullo instrumeto, vasculoq; medicinali cuius copia tibi no facile suppetat, ad ea tatas, luce subito incidunt praesertim vero quae valde acuta sunt,&curari sine mora postillat. Ac mihi quid recte videris hoc desiderare cui lane intelligas,paucis imos esse,qui veri medici dicedi sint: contra vero maximam esse turbam eorum , qui arte bi adsciscat , & nomen solum medici obtineat qui sane similes sunt remigibus, qui nihil sciant illi quidem, sed tam gubernare navim conent ut e in quibusda ex ijs nautis, non solum remos impellete, cuid imperat gubernator, satis est, sed i)de gubernare
navim audent, saepenumero errores conaittunt: ita
etia faciunt, qui vena incidere, cucurbitulas admouere,scariscare,& caetera seruilia ministeria,quae usu continentur, obire solum didicerunt, atque oe in sibi medicinae cognitionem vendicant;& tamen i neque remedioru qualitatem,neq; quantitate norunt, neq; sciunt otio tempore quoque ordine adhibenda
16쪽
s Irum eos qui imorbis tenent, tuoru vel una,vel cedi te dissicilis est curatio, sic tractando produc ut,4 vero etiam aegrotos quandoque interficiunt. quibus quidem fit rebus, ut institutu hoc imma Eunapi, vehementer laude ad hoc accedit, quM rem expetis, uam possi colicere, 'uae sit itidem necessaria:&igna studio tuo atq; eruditiones nam quaecunque mmedicinae tractatione magnae alicuius cotemplationis indigent,in ad quae obeunda exercitatione opus est,ea sint solius artificis propria: quae vero in promptu sunt,& tractari facile querit,ea sunt a medicinae studiosis expeteda at tu maiores sane, quam par sit, eos qui res naedicas amant, in huius artis cognitione progressus secisti atque ad eb excellis, ut non -llim tibi, caeteris adiumento esse in quibusdam morbis, sed etiam in rebus maioris ponderis medicorum discrepantiam discernere, quid melius, quidq; utilius sit, eligere queas. Itaque si quae Galenus, vir admiratione dignus de medicamentis facile parabilibus conscriptit, extarent, inde tibi, quod quaeris, abunde suppeteret sed clim ea ad nos non peruenerint,in quae Dioscorides, atq; Apollonius
itenaq; caeter omnes m hoc genere scriptis mandauerunt, sint ex omni parte indistincta, mihique nec tuto adhiberi posse nec quatenus satis sit, tractata videantur: eolit, ut statim tuae paruerim voluntati. Ac Rufus quidem, vir maximus, quendam librii ad priuatos homines scripsit veruntanae hic liber non omnia,vertim ea tant tim, tu facere priuati possunt, complectitur ego autem oratione fusa latius, lusq; ad plura pertineat, uti decreui qua in re habendam csse rationem duxi peritiae tuae 4 caeterorum tui similium quibus amari medicinam intelligebam:este nam perspicuum, te multo melius posse perspicere quae
17쪽
ici qui pro lsus sunt in exercitati Perraro autem venae secandae mentionem faciam, Mitem leuiorun purgationum aliorunaq; euacuantium auxiliorum, medicamentorii quorundam compositorii, pra sertim vero eorti, qua probata sunt: cum sciam , vos posse eorum artificibus imperare , ut ea conficiant, vobisq; parent,cum maxima eoru copia ubiq; comperiatur neque enim sollim urbes, sed omnes etiaagri sunt eorum pleni. Dabo igitur operam pro virili facultate, ut, quemadmodu tu voluisti, scopos curationum, Omnesq; medicinas, quae facile suppeditantur,tibi exponam. quae sane excerpam tum ex ijs, quae Galenus scripta reliquit: siquidem in eius libris habetur etiam cognitio remedio tum, quae facile comparatur tum vero ex scriptis Rus Ephesij &aliorum clarorum virorum: ex quibus deligam, quae ad hoc institutu accomodata erunt, quorum ego periculum secerim Iam vero hic medicamentortina quae facile parantur, tractatio tribus consci modis potest primo enim explicari queunt uniuersae, fit gulae citiusq; simplicis medicam et facultates: secundo deligi medicamina,quae ad quanque astectionena valeant tertio , una cum particuli, morbi quoque habenda ratio est, atq; eius exponeda curatio . hanCego triplicem ratione sequar: ut tu malo te copiam eorum, quae facienda in singulis rebus sint tibi pares, in eamq; veni sententiam, ut quoniam iussu tuo haec institui co scribere, eius etiam partis medicinae, qua de tuenda sanitate est,mihi facienda sit mentio. itaque initium sumam. Depueruli educatione. Cap. r. Pur Ruro nuper in luce edito nutrix eligat, cu' vis vita ratio sic instituta sit, ut laboribus, cibisque
18쪽
EvPORIsΥON LIB. I. accommodatis utatur, ut optimi lactis copiam pa-xet labores autem huiusmodi sint, ut per loca quae an torsum vergur, gradiat, ut texat ut insat,aquam urna hauriat vescatur autem cremor ptisanae, lomento pisorum, dolichorii, piscibusq; 1s, qui celacci non sint, nec duras carnes habeant, neque m paludibus enutriti edat quoque gallinas, teneras carnes, vinum dulce, atque odoratum bibat. abstinenda vero est a caseo,bellari s. oleribus solas lactucas suinat quandoquidem eae bonii succum, Tomnum puero conciliant poterit etiam rite uti palmulis: quia cum ad ciendam urinam valeant,sanguinem purgant, 'robum lac parat . pessima vero est menta, itemq; ocimum , quippe quae ac viti et caeteriam
res venereas omnino vitet: nam hae lac maxime omnium corrupunt. Ad magna autem lactis copiam c5- parandam primas tenet cytisus, qui descrudus,&ὰocius ex ptisana estur atq; is praeter lactis copia, qua asteri, idem etia iucundu essicit ad hoc valet etiam anethi coma viridis, simili limodo foeniculi radices eruca, item l apiu, smyrniu,& cicer ubertatem quoq; lactis faciunt anemonae admotae. Atque optimum quidem laesa vitiato sic internosces optimum odore justu teneri iucundi erit, albumq;,4 consistentia aequale apparebit, deniq; inter crassitiem, humiditate medium obtinebit vitiatum habebit
horam cotraria omnia. de nutrice, satis. Climautem puero alia asserri alimenta poterunt, nullsi impedimentum eius cupiditatibus interponi debebit: cum suapte natura ad exercitationes, ad alimenta seratur neque enim satietate anicietur,cum maxima sanguinis copia in cremento consumatur habenda tamen est nutriendi ratio,vi tempus diligenter seruet. danda operatne ante frictiones,& bal
19쪽
nea cibus offeratur. Deratione vi Ius eorum, qui inter pueros crsenes intervecti sunt p. II.
Cu corpus satis magnum incrementu simps rit non mediocriter timendum est, ne aequalis omnium humor si abundantia redundet in corpore,&morbi qui ex plenitudine est in conlueuerunt, oriantur: praesertim clim totum alimen tu non consimat, iubd corporis iam cessauit incrementu oportet e go parcius alere corpus, quod in hac aetate costiti
tum sit,&omnes vias euacuandi superuacanea inuenire ergo ante cibos exerceat operibus sibi consuetis hoc enim erit ei utilius, necessariu est proprias actiones non omittere edat quis liquae cosuerit,4 quorum ei suppetat copia, ab eo tantum abstinens, quod noceat atq; id quide quale sit, nihil est,inii oda medico perdiscas, cum usus ipse satis doceat Car-terum quid facit e, qui digre concoquatur, quid valeat ad de iscienda aluum,4 cotra,quid eandem cohibeat, ac cretera quae sunt generis eiusdem, itemq; quantuit sumendii tu modum poteris statuere ex
alacritate, ventris tumore,utquantu satis sit plane videas . quam ad rem faciet etiam consuetudo, habedaq; erit ratio eoria, quartum per aluti,tum persudores excernunt. Non est aute assuefactedus homo, Vt uno tantu diaetae genere utatur nana siquandoq; urgeat necessitas, vivendi ratione comutare, magna
sequet ex eius rei novitate turbatio ergo praestat ita se comparare, ut facile ad aliud genus quis transeat, modo hac, modo illa vi ucili ratione utatur,qua navi uno semper modo vitam degat. Si vero quispiam immoderatius cibos appetat , aut alioqui nimis re pleatur, is antequa cibi corrupti suerint, evomat:
20쪽
sequenti die tenuiore victus ratione utatur , pau latim ad morem suum redeat si enim alimenta prius corrupta situ, magna molestia consequetur verum si quid oniere prolat beat, ut si pectus, aut cervix, vut fauces morbo laborent, si aluus fluat, res prospere succedet: sin secus, multum dormire conseret. huc facit continuus a tu. calidae potus quippe qui morsus obtundit, ab iit etiam intestinum. Vbi autem sit cibi secta cococtio, praesertim cum venter deiecerit, lauacro te dum erit,in paulo post potus dilutior sumendus. Si vero alimentum recte concoquatur, aluus autem non excernat,corpus vero gratietur, Maegre moueatur, adsit praeterea torpor quidam mentis , quae etiam somniculosa videatur, scire conuenit, expletas venas esses quae plena inflantur, tenduntur, obturantur,in quandoq; rumpiatur caeteraq; maxima, d plurima genera morborum, quos plenitudo creat, edaciuntur quocirca ubi ex repletione sensus oritur, qui lassitudinis peciem refert tum quiescendum est, usquedum cibi, tui in ventre
sunt, concocti sint: facta concoctione, quae plenitudo subsit erit exercitationibus consumenda: id enim valet, quod est a veteribus dictum, lassitudinem lassitudine solui. De iis qui cissos corrumpunt Cap. III. C, M venter cibos corrumpit, si statim secedant, quae corrupta sint, nihil sequit incommodi si non ' permeent, mitioribus erit secessus iritandus, quale est medicamenisti quod dio spoliticon vocat in quo tantum sit nitri, quantum reliquoru in quod ex ca- ricis, sistat: item si quod ex enico fit, caeteris eiusdem generis . ijs autem qui cotinenter alimeta cor