장음표시 사용
31쪽
studine quadam horum est usus comutandus . natu ra enim id virum, cui assueta est, solet contemnere. porro senes diutius quam iuuenes in lecto morentur, ut excrementa ipsorum eo sotu recte concomantur.
Depinifacultate. p. XII. Qui bona valetudinis curam gerit,uini, rerumque
yenerearum vim acultatem l , nosse debet. Vinum igitur recreat, ac suscitat calore nostrum, atq; ideo concoctiones meliores fiunt, sanguis probus gignitur, alimentum quoque in omnes a corporis partem a mo, quia vina laabet permeandi,diducit. tio circa eos, qui tenues ex morbi sunt, habitiores reddit,& simul etiam appetitum alimentorum affert:&pituita attenuat bilem rinis expurgat, iucunditate in&alacritate perfundit animum, robur addit. Vinum ergo moderate potum est horum bonorum causa immodice vero contrariorum. Itaq; ebrii an guidi fiunt, delirat eosq; arctus,' profundus somnus complectitia r. quamobretam immoderatus vini potus itandus est longo autem tempore leniter bibere covenit: namin copiosam urinarum purgationem, sudores elicit. Sed his peractis praestabit vo inere mulsa assumpta ita,ut minimum quidem noxae inde cotrahatur. Si vero quis liberalius potet, ne se aliis alimentis nimium impleat atque inter bibendum cocta brassica vescatur, bellariaq;.ac potius amygdalas gustet his enim ebrietas leuatur,&lvomentibus nihil affertur inco modi Praestantissim ii autem est absinthii dilutum, ante quam potemus, sumere id enim crapulae obsistit maxime. Si vero morsus in aliquo vinum excitet, aqua frigida sorbeatur, postero die absinthium iterum bibatur, corpusq; deam
32쪽
r Ost in Asir deambulationiblis,srictionibus,balneo, 3 pauciore
alimento reficiatur. De rebus uenereis Cap. VIII. Vsus rerum venerearii pectori,pulmoni, eapiti di neruis est noxius mentem vero ad mansuetudine
traducunt ita, ut melancholia, insania sedetur, ainantiu nimia cupiditas minuatur,ut etiam amicas odio prosequatur. Nunc vero,otii corpus comiscet, plenitudines vitare debent,praelertim vini, inanitione quae ex vomitu,& purgationibus per iseriores partes factis secuta sit et si cui sua sponte aluus suaci cruditates quoque cauenda sunt,&item lassitudines,4 si quid aliud suspectum sit, ne morbum inuehat minime autem utendum est rebus venereis autumno,neq; etiam alio tempore, in quo vulgaris vl-
lus morbus versetur. Tempus vero, quo veneri des
Operam, acc6modatum est post sumptum cibum antequam dormias, quandoquide somnus subsequens lassitudinem sedat hoc etiam tempus idoneum est sili 3 procreadis,ctim ob alia,tum vel maxime,qubdmulier in somnii cadens, magis semen continet sed quoniam venus reddit corpus rarius frigidius, sc-cius, atque imbecillius, ideo fit,ut quae ipsum densare, calefacere, humectare,& corroborare valeat,admouere debeamus . Sunt qui semen valde calidum coaceruant, quod in venere exercenda excernunt,
corpore i imbecillo sunt, somacho exoluto, ipsiq; extenuantur, humectantiar, siccantur,& cauiso culis sunt deinde vero ob has res a venereis abstinent, ideoq; caput grauatur,4 ex repletione cibum fastidiunt tum eis in somno res venereae ob ij ciuntur, ut cum aliqua corpus miscere videantur, atque
ita eadem patiuntur talibus nihil dandum est eoru quae
33쪽
uae seminis copiam gignunt sed ea potius alimenta,& medicamenta,quae semen dispergant ungendi quoque a balneo sunt lumbi oleo rosaceo,aut meli-Do,aut omphacino veruiuia praestet id spissius esse, ne inunctum effluat, addenda erit cera, Iuccus aliquis, in quo refrigerandi vis insit atque medicanaen tum ex cera oleo, quod cerelaeon vocant,c6 scietur,si in pila ceram,oleumq; valde mollieris re- rigerantem succum affundendo in unum omnia diligenter conducendo, diutissime subigendo. succus vero refrigeras est,qui ex semperuitio exsolano, ex Veneris umbilico, ex psyllioq; exprimitur: qui quidem aestate conuenient at aliis temporibus, alii pleriq;,qualis est lactucae, clini seminis i aqua cocti itemq; plumbi lamina lumbis imposita a venereis insomniis liberat idem facitit herba refrigerates cui lauta liticis cimis teneris substratae quin ipsius etia viticis, rutaeq; semina si mansa deuorata idem praestant. Sed cauendum est,ne lumbos vati de refrigeremus, ne quid noxae renibus afferatur.
De aqua. Cap. xIDI. Qv x bona, quaeq; mala in aqua sint, usu compertu habere debemus siquidem aquis ad plura ser-
me timur, quam aliis omnibus, ad omne victus rationem instituendam Scire igitur conuenit,eam optimam aquam esse, quae gustando , olfaciendoque
omnis sit expers qualitatis eamq; re bibentib iucundissimam,aspectuiq; puram. Si verbit iam praecordia cito permeet, nihil est,quod praestantiorem quaeras nam quae in praecordiis residet,ventrem ferit, insatin grauat, etsi praedictis bonis praedita est , tamen mala censenda est eaq; neq; calefit, neq; sti gest celeriter imo vero quae in ea conquuntur, ta
34쪽
dissime peius a coquuntur ergo praestat aquas,quπhuiusmodi sunt,usu discernere Qui autem volueriectiam ex notis quibus da ipsas cognoscere, id ex iis
quae dicam, conlequetur. Qita igitu ad septentrionem vergunt, quibusq; sol et auersiis, eae tardi sunt transitus δε ηdomite,tardeq; calefiunt, Sc frigefiunt. quae vero solis ortuni spectant, ter meatu quem piam,aut terram colantur,ac celerrime calidae frigidae a redduntur, eas spes est esse praestatissimas. Sed
bonae etiam censentur, quae aestate frigidiores,hyemeq; calidiores sunt. Non desunt, qui aquas podere aestimet,ac leuiores praestare caeteris putent. quod
si aquis praeterea, quae diximus,insit, laudabile erit illud quidem , sed tamen solum non satis firmo argumento est,eas bonas esse . ac pluuias quidem esse leuissimas dulcissimasq;. tenuissimas , splendidissimas scriptum reliquit Hippocrates causa est, quia quod tenuissimum,leuissimumq; est , sol attrahit: quod non modo ex aliis aquis facit, sed id adeo ex ipso mari, caeteris a corporibus. quam ob rem facilius quam reliquae omnes computrescunt: quippe quae ex differentibus, multisq; ualitatibus constet. Sed nemo putet,aqua, tuae facile putrescit , esse deterrima. quod enim facile immutetur, eo potius bona, quam mala iudicanda est cum ergo aliae optimarum aquarum notae adsint, licet ea vim habeat,ut ei te putrescat, tamen est praestantissima existimanda. at clim mutari incipit,in causa est, ut bibetes raucitatibus , tussi, vocis grauitate afficiantur. Inter pluuiales vero aquas,aestiua, quae cum nimbo,quaeq; cum tonitru pluit, aliis praestat. quae vero ex glacie, niueque existit, pessima nam in aquae concretione, quod tenuiorum partium est, exprimitur palustres
vero, foetidaeq;,4 in quibus absqrdae qualitates in
35쪽
sunt , elixando meliores sunt. Ita livio temperatae bibuntur, atque acerb'aequidem dulciore, aliae velo cerbiore quasdam etia colare expedit, ut limosas, ut salsas,ut bituminosas. quae valde frigidae sunt, a cibo bibenda sunt sed neque consertim,neq; affatim, neque sine vino nonnulli potus, cibosque aduersus aquae vitia inuenerunt: alii enim cicerum decoctu ni praebibunt, ipsisq; ciceribus vescuntur alii caucalidas ex aliquo pisce coctas eodem modo comedunt &scaeniculum: alii deniq; betas, cucurbitasq; ex mi ria lino diluto praemandunt.
ν quoq; saluberrimus,optimus i est is,qui purissimus est morbosus vero ierniciosus,qui a paludu,stagnorum i halitu, aut a profundo specu per niciosam aura exhalante sit infectus: quin ille etiani est perniciosus qui ex quibusdam loacis ciuitate xpurgantuit, si turbatus simili quoque modo is qui ex oleribus, aut animalibus, aut stercoribus pq strescentibus vitietur: yt non bonus etiam est, qui e stagni suminisq; alicuius propinquitate nebulosus efficiatur. Iam qui cauo in loco motibus undiq; cincto inclusus est,quia perflatum nullum habet, vitia
tur. Qui ergo aeres ita sunt vitiati,omnii, aetatibuῖ pariter nocen quemadmodu optimi cunctis pro sint. Caeterum aeris dist e retia, quae ex qualitatibus. xistit,ut ex caliditate,frigiditate, siccitate, atq; humiditate, non eodem ni odo in omnibus affecta est
sed corpori quodiptimo tempera meto sit, optimo
temperatus aer saluberrimus est, ei verb, quod non sit temperatum, is aer conueniet,cuius sit temperatura contraria.
36쪽
it O, I T. De otio niliu p. x V P. LAv ni frigida,comendo' iidem,sed non tam ut putem coferre ijs, qui ut sors seri, vitam degunt, versim ijs tantum, qui diligentiam in victus ratione adhibent, laboribusque tibis, ut par est,utuntur. plerisq; autem , qui maioris quandoq; refrigerationis indigent satis est in frigida natare, idque aestiuo
tempore, cum iuuenes sunt,4 carne bene muniti,&frictionibus praecalfacti Sint autem neq; rebus, nereis, neque alia vlla lassitudine defatigati,neque inconcoctione affecti, neque vomitus,neque alui euacuatio praecesserit neque ipsi sint vigilijs vexati . nam si aliter sat, periculosum erit Calidum autem lauacrum optimum,tutissimumq; est nam lassitudines soluit, aequalem omnium humorum exuberaniatiam digerit, calefacit, mitigat,emollit, flatus,vbicunq; constiterint, discutit, somnum conciliat,&carne corpus rite conuestit. Praetera vero facile omnibus4 viris, mulieribus, iueris,& senibus, priuatis potest adhiberi. De alimentorumfacustatibus Cap. xvir.
Qui tuendae valetudinis curam gerit, debet alimentorum facultates, si quid aliud,cognoscere e go quae vim habent attenuantem,transitus angustos aperiunt & glutinosa, tuae corporibus adhaerescut, extrudunt, crassaq; incidunt,atque attenuat verum s quis in eorum usu diu, multumq; moretur,serosa, biliosaq; excrementa gignentur . si vero etiam diisecius eis utetur,melancnolicus san)uis fiet quocirca ab eorum usu continuo, praecipue autem ijs,qui biliosa natura sunt,abstinendum est.Iis enim solis haec conueniunt, qui pituitam, crudumq; tenacem, crassum
37쪽
EvΡORIs TON LIB. I. ascrassum succum coacervarunt. Quae aute inci assantis facultatis sunt, valenter nutriunt, si i in ventriculo in iecinore probe cococta suerint, boni succi sanguine faciunt,& tamen lienem, iecur 4 , obstrutit. inter haec quaedam crasios tantum succos gignunt, ut lentes quaedam glutinosum, ut malua quaedaia utrunque praestant, ut animalia, quae testa sunt operta. atq; ad valetudinem quidem conseruandam tutior est attenuans, quam in crassans victus ratio at quia parum nutrit, ideo neq; tenorem,neq; robur asser corpori idcirco oportet quandoq; ea etiam alimenta offerre,quae crassi succi sint, sed moderate: actu praesertim,cum se alimet indigete esse mortales sentiunt quae sane ab iis citra periculum sumentur, qui sese exercent, utq; somno indulgere pro voluiitate sua possunt. Sed quicunq; ante cibos exercitationes obire nequeunt, ii omnes alimeta crassi succi vitent verum ne ociosi quide haec attingant. nam ad bonam valetudinem tuendam maximum malum est ocium non secus, quam moderatus motus maximum bonum est. Edulia vero, quae mediae materiae sunt inter attenuantia, cincrassantia,sunt omnium praestantissima: quippe quae sanguinem consistentia moderatum faciant. ita sit,ut hoc alimentum sit nostris corporibus acconio datu quod vero malos succos gignit,nox tu id quod est perpetuo fugiendum. praestabit quoq; alimentorii vitare varietatem , idq: potius, si ex contrariis sint conflata facultatibus: neque enim quae sumpseris , probe concoque tur. De alimentis attenuantilio Cap. X VILI. AT E aute haec ,allia,cepa,porru,sinapis piper,smyrnium, pyrethrum,origanum, nepita,bys
38쪽
dia admota: at siccata iam medicamenta siliat. praedi eta vero , ordine consequuntur haec ,eruca, aprii, pe troselinum, ocimum ,radicula,brassica beta , foeni culum,coriandrum, ruta,anethum,libysticular, cuminum , capparis aerebinthi fructus Jemen cari,anis Hauc , omniumq; odoratorum,acriumq; , te spicue calidorum vehementer autem attenuant sena in rutae . canabis,usque adeo ut medicamentosa sint. Ex cerealibus vero seminibus ad diaetam attenuantem solii in hordeum molestia vacat: secundo loco censentur panes triticei in clibano cocti a caeteris danda opera est, ut abstineamus nisi quis velit per longa interualla pisa, lentes t gustare. Maxima
autem copia abnaentorum ad diaetam attenuantem cobis suppeditatur ex piscit, saxatilibus, uiculisq; montanis, omnino quae exercetur, ociosis:& quae siccioribus pabulis, iis quae humidioribus utuntur: ει quae puru , tenuemq; aerem inspirant, iis quae contrariti, praeferenda sunt Piscibus uti poteris iis, qui mollem simul, friabilem carnem habent ab iis veTO,quorum dura, ghitinosaq; caro est,omnino abstinendum atque haec quidem duo signa Diabilitas, Oollities sunt, quibus omne animantis carnem cognoscas cui utrunque insit,eius carne ad satietatem poteris vesci cui neutrum, id penitus vita: cui alaeseutriina,vesci aliquando , non tamen usque ad satiet tem Gallinis vesci non prohibeo eos , qui se exercent , itemque cohimbis , turturibus in praecipue moliticolis his tamen non recentibus, sed pridie ad minus mactatis vescendum est nec solum turturem concedo verum etiam perdicem,& caetera , quorum modicὸ dura est caro. Facilit ad hanc vitae rationem pisces sale conditi succos enim crassos,vi liit inosos maxime attenuant. ex iis eligendi sunt,qui tene-
39쪽
ro ex aceto atque Oxymelle parata qua plurima ali menta offerri conuenit, item lite salienda ante sunt, quaecunq; possint. Iam vero suillas carnes sale conditas gustare quispiam poterit, neq; a fructibus au tumnalibus iis , qui ventrem molliunt, lar flatur. deteriores sunt, qui tarde transeunt, magis i , si duri suerint sed huiusmodi ne gustandi qui de sunt, nisi qui
reponi,atque seruari queant, quo in numero pira pomaq; ,ε non pauca tiarum sunt genera,at molliores potius licet comedere qui aute vehementer austeri, acerbiq; sunt, inc6 modi ad hanc diaetam iudicantur omia tum aptissi mae sunt caric ae,nuces, pullacia, amygdalae subamarae. oliuas neque laudo, ne que vitupero . ex dulcibus4 potibus, paltibus solum fere mei exquisit tenuem siticcum gignit. at tuae inter vina, qua tenuia, albaq; sunt,crallos succos in cidunt, per urinas expurgant dent l, ad victus rationem attenuante Oxymel est accomodatissimum. De ali neutis crasῖ succi Cap. XII. CR si succi sit panes,qui sub cinere coquii tur, cluiq; non rite sint factis placenta ex musto simitaq; consecti,& lagana, placentae, lirae tria nomitiantur in quicquid ex tritico sine fermento fit, item placentae, quae ex eadem materia parantur. Simila aute talica abunde crassi sunt succi amyluin mediocriter allobi jucci crassi sunt, calidi ritem i, lentis pars quae est veluti caro, fabaeiri istae, pisces,qui molles appellantur,loligines, sepiar, polypodes,cartaceiq; in quorum numero sunt tynni. moderatius vero , quam hi, pelamides. satis vero crassi succi sunt ostreta, bucς inae, purpurae,chemae, patellae pectines,
40쪽
3 ORI 2As Irpectines, pinnae, quaecunq; testa conteguntur atque etiam anguillae, cochleae, carnes ceruinae,caprinae, bubulae, leporinae, suillae,iecur,renes,testes cerebruna, spinalis naedulla,maminae,lingua. glandulae moderate, lac nimis elixatum casei omne genus. at recentes,& ex acido lacte consedit, minus: lac acidum igni coctuna, oua quae ad persectam concretionem cocta sint, ac naagis etiam assata , longe maxime quae in sartagine frixa sui palmulae,castanaeae, bulbi, rapa, pruna, fungi,tubera,nuces pineae,ficus non probe maturae. Inter vina aute,quae dulcia sunt, crauum sanguinem faciunt:ac magis id,quod defrutum vocatur, eadem etiam ratione mustu, itemq,
De qua inter attenuantia j crasso s.ccos facientia, media sunt. . p. xx. . MEDI VM inter attenuantia, an crassantia locutenent panes optime consecti,carnesq; gallinarum, phasianorum, perdicum columborum,attagenum, turturii, omnium paruarum auium itemq; pisci a saxatilium,littoralium,ac pelagiorum, Obi Orit,muraenarum, bu glossoru , ino verbo,omni u littor
lium, pelagiorum i , piscium, qui neq; lentorem,ne que foetorem edendo asserant. ficus maturae,&Ueris ex agrestibus oleribus est enim hoc comune genus multorum,at unaquaeq; species proprium habet apud Atticos nomen ,ut lactuca,ut chondrila,ut in-gydia,&alia plura huiusce generis sunt palustris, myacanthinus,chamaadaphnes, tryoniae, asparagus, vinum flauti simul dulce, ac perlucidin qualecta ruisiu,Lesbiu,Falernu,&Tmolite. haec enim&bonuvi moderate crassum sanguine gignur omnia.