장음표시 사용
231쪽
Dt THORACE. 2G9re , nisi Simiae, quia scelus suos attollit. Idem de Elephanto narrat & ave Vespertilione Ceta cea nonnulla eodem loci habent, lacte turgida, quod nuper nobis ex Nor Uegia balena dedit. Numero duae sunt: non ob gemellos; sed ut una laesa al- Nume M.tera ossicium faciat, quanquam de porcis narrat Varro, tot parere oportere, quot mammas habent. Joh. Naiam in quadam muliere tres observavit, sinistro latere duas, a dextro linam. EtJ Cabrobus observavit in quadam muliere quatuor mammas, utrinque geminaS.
Magnitudo. In nuper natis puellul s vestigium adest im- Magnitu- pressum pectori & apertum, deinde paulatim extuberat, & dsi in virginibus parvulis vix praeter papillas aliquid apparet,
donec sensim excrescant in ma nitudinem A figuram malorum ; dc quando ad duos digitos extolluntur , menstrua fluere incipiunt. In vetulis flaccescunt, atque etiam praeter papillas nihil sere apparet, pinguedine & glandulis ab
, Mulieribus magis turgent, R in praegnantibus fultimis
mensibusJ magis magisque augentur. In viris non ita attolluntur ut in sceminis, quia ordinarie Dis penis lac gignere non debebant, sed tamen ob generis aequalita--mam tem , mammiS carere non erat conveniens. J Unde in viris η ' mammae fere glandulis carent: pinguedo tamen subjecita in obesis mammas attollit. Fceminis in regno Senegae, mammae ad ventrem usque protenduntur: in insula vero Arna- bonis, in terga reflecti dicuntur. JFigura sub rotunda esst. Semiglobum quasi reseruiar. In Figura. nonnullis vero propter nimiam molem dependent. Dividitur mamma in papillam mamillam. In Mus pa=medio enim manam illa cernitur peculiaris substantia, quae tei. PA PILLA dicitur, scingosa , & penis glandi respondens: unde flaccescere erigique potest , ex suctione & con- pitiar im, tactu. Nam exquisitum sensum habet, cum quasi centrum sit,in quod nervorum, arteriarum & venarum fines desinunt, quod ex exquisito sensu apparet, & rubicundo colore , sanguinis per arterias delati certo indicio , ob quarum concursum cancros tumoresque alios circa papillam perniciosos
Riolanus duplicatam ac veluti coarctatam cutim credit: sed crassior ex duplicatura fieret. Tenerrima autem est cutis, ut facile excorietur, dola atque in liberali sectione. In
232쪽
rio LIBER II. vetulis tantum crassescit. Nec alibi excute eonstricta aut complicata oritur papilla. Sursum ii papillae lint conversiae, mas gestatur, si deorsum
Remina, ex Hippocratis traditione , quam consessio puerperarum necdum stabilivit. Numero utrimque una. Hogrius duplicem in utero unius mammae lac rcddentem vidit. JColor in virginibus est i uben ς , in lactantibus lividior, in quibuς etiam magis protuberant ex infamis suctione ; in est M tis nix rior. Circuitim liabi t circumjectum, quem areolam vocant, in virginibus pallidam, δc nodosam J in praegnantibus de lactantiolis fulcam, in vetulis nigram.
Perforata est in medio, exilibus foraminulis pro lactis
Usus papillae est, ut instar canalis vel in fungibuli ori infantis indatur , ut lac sugat. Deinde , ut ad titillationem faciat quo alliciuntur matres nutricesque , ut libent us cum voluptatis quodam sensu infantibus mammam praebeant.JMAM MILLA Intrinsecus constat ex membrana , vasis, glandulis, vel potius glandulosis corporibus, pinguedine : licet duo postrema, mammas praecipue constituant; inter membranam 3c cutim glandulae dc pinguedo latitant. Membrana scarnosaJ vero glandulosam substantiam, quam succingit, subjectis annectit musculis. Glandala multae sint: In virginibus duriores, in vetulis absumtae , in praegnantibus 8c lactantibus tumidiores. Una
tamen magna est sib papilla, quam reliquae minores circumstant, Jc vasorum plexus infiniti interjiciuntur. Unicum esse corpus glandulosum continuumque, non multiplex, Observavit Riolanus , secus ac in tumoribus schirrosis cancro iisque videmus.JUsus est, sanguinem in lac convertere. Pinguedinis vero, Quae circumsunditur, calorem addere dc aequalitatem mammis. Unde quibus aut mo ibo aut aetate ea absumpta est, turpiter flaccidae dependent, Sc ad lac inutiles redduntur. JVasa. Venas recipiunt mammae alias culaneas de externas
ab axillari, Othoracicas dictas superioresJquae in gravidis &lactantibuς ispe livent: alias internas, longo itinere ductas, quo diutius elaboretur sanguis: dictas mammarias: quae descendunt utrinque una, a trunco venae axillaris sub osse pectoris . ad mammarum usque glandulas. His obviam veniunt
233쪽
DE THORACE, niunt aliae ascendentes, perrectos musculos, de quibus supra: ut ni astrum mammae cum uter Oconsensum habeant: unde cis,lὰὶps nato infante sanguis non amplius ad uterum , sed ad mam- natum in
mas sertur,& in lac vertitur. Hinc etiam lactantes raro menia fant m Le-sium quxum agnoscunt. Hinc aliquando puelli nimia suctio nie, singuis caeli per mammas. Immo animadversum estnienstrua fluxi isse per mammillas, & lac per uterum ; quod
Sed per materia lactis quaecunque sit, non potest
ad mammas ferri, ex Circti lationis principiis. Venae mammariae reportant tantum si quid residuum fuerit a nutritione mammarum Si generatione lactis. Praeterea non semper
cum Epigastricis , nisi raro , junguntur, nimisque copia exiles parvaeque sant Epigastricae . quam tantum sanguinis solae adserant ex utero, pro puero liberalius sit gente. JArteria veniunt a trunco superiore arteriae magnae. Et a ramis subclaviis, quae eadem ratione cum Epigas tricis arteriis , ut de venis dictum est , junguntur. Thoracicae adeo copiose & manifestae, ut in cancrosis tumoribus per mammas sanguis ad mortis neces itatem emtaxerit, cujus exempla meminimus. Hinc vero videtur similius sanguinem pro lactis generatione ad mammas ferri, qui in obesis vetulisiaque dum absumitur , educando sce tu non ita illae sunt utiles. Hinc lactantibus noxae graves a sanguinis evacuatione contra utilia quaecunque sanguinem ad mammas provocant, fricatio mammarum & alia. Materiam autem lactis duplicem ex Hippocrate de sen- Muso id dunt Prosper Maraianus &-sanguinem nem tUisno tpe & chylum , Copiosam materiam ex cibi ς Sc potibus nondum concoctis in ventriculo , exprimi ad mammas a foetuante partum in utero tumente , Se post partum a viis suctione dilatatis: Exiguam est eram a sanguine generari ab utero adstendente, quae agentis potius ob calorem suum, quam materiae habeat rationem.
Sanguinem solum lactis materiam non esse , praeter autoritatem Hippocratis, probant, quia
r. Impossibile foret alioqti in mulierem vivere, sanguine persecto ad duas etiam libras quotidie per lac evacuato.
2. Lactanti menses fluunt , primis gestationis mentibua suppressi. 3. Ubi mulier lac dare cessat, incideret in perniciosam ple thoram.
234쪽
LIBER II. q. Purgationes puerperii cessarent omnino , duna lac secundo a partu die tanto impetu seri ut ad mammas, ut febris
. Vasa ab utero majora efformasset nMura. 6. Non retineret lac odorem & facultatem ingestorum, quia in sanguine haec mutantur. 7. Sanguis ad mammas collectus , surorem inducit.
sod a dion- A ventriculo autem ejusque chstis dependere, evincunt
Θμπηρ i Purgantium vim statim ad mammas post aliquot
horas rapi, aliquot experimentis constat. Imb mulieres nostrae, dum infantes catharioli uberibus adjacent, pectoralia potant , creduntque statim a puerulo lactante attrahi.L. Si laclans pilum cum cibo aut potu angerat, ad inammas pervenit ex Ansoreis, in earumque papillis existens τω sses ν inducit. 3. Surculus cichorii pridiana coena comestus , ex observatione Martiani, per mammas fuit excretus, & in excrementis pueri fuisti res comparuerunt.
4. Nutrices sentiunt ingesto cibo & potu statim descensum lactis & mammarum repletionem. Quin serio cavent nutrices nostrae, ne lactantes cibum capiant, alioquin crudum lac exsugi. s. Si tum urget, silpra ventriculum, non prope hepar aut uterum , nisi in belluis.
6. I ac frigidius est sanguine , & plus excrementi relinquit in lactante , quam sanguis in Embryone.
Plurima tamen nos in nova opinione remorantur, eaque non minoris momenti. Refutati ν I. Viae nullae manifestae a ventriculo ad mammas serun-
b c km' tur , quibus inventis non inviti victas manus dabimus. In sentibiles quidem , & in corpore mortuo, sicut lacteae non ita patentes ductus urgent Arartianis, Caselius , Vesingius , Horsitus , vel sane porositates carnis sussicere existimant vaporibus lacteis: Sed nimis angusti videntur pori ad chylum crassiorem qui in me senterio larga venarum lacte artim vasa cuivis conspicua , requisivit. Subtilis spiritus vaporesque tenueς cum Aliginibus hos penetrant , non chyluS, non sanguis secundum naturam , alioquin nullus soret vasorum usus. Nec vaporibus solis satiatur infans. Fateor lubens metastasin humorum per incognitas vias moliri naturami
235쪽
D E T M o R A C E. 2I turam , sed coactam & praeter consuetum , quum lactis generatio constans sit de ordinaria. 1. Mammae ex calefactae ab alia causa quacunque, non generant lac, quin calore eo impeditur actio. 3. Nutrices fatentur, post potum manifeste descenderelae ex dorso & claviculis , quadam etiam doloris molestia.
Nempe arteriae Thoracicae 1bi excurrunt, non ventriculus. . Tenellus infans crudo cibo male nutriretur, sanguini antea assuetus. Ex utero nuper prodeuntibus, ante ciborum usum,
serosium quid instar lactis ex papillis stillat. 6. Quid dicendum ad Aphorismum Senis: Quibus men-sma defecerunt ' . Vaccae quando post foenum gramen , aut post gramen
scenum comedunt, ante decimum quintum diem nec lactis nec butyri constitutionem aut colorem plene mutant, ex observatione Wistaei, mutant autem plene chylum primo die, sed sanguinem tardius. Advertunt quoque nutrices nostrae,
post somnum alimentis digestis , lactescere mammas, non ita, si somnus denegetur. 8. Omni alimento jam diu in persectum sanguinem mutato, nihilominus lac in mammis generari, ex inedia nonnullorum & obsidionibus probat Hogelandim. Donec igitur manifestas vias diligentior invenerit ma- semun-nus, ad contrariorum argumentorum solutionem Notandum I. Clivlum ut materiam remotam admitti a nobis,
non proximam. 2. Sanguinem copiosiuS per lac evacuatum oumeis a.
resarciri copioso alimento & potu , unde lactis copia imminuitur cessante liberali potu , nutricibus omnino concedendo. Praeterea, sanguineas plus lactis emulgere, quum teneriore S extenuentur. 3. Non omnem sanguinem per arterias mammis insusum converti in lac, sed serosiorem tantum, magnam partem per venas ad cor remeare. 4. Lactantibus menses fluere , quia patentiora vasa uteri, quam primis gestationis temporibus: Subinde autem parcius fluunt lactantibus ,& per vices remittunt. Raro quoque , nisi plet horicae, lactantes concipiunt. s. Mulieres nostraς ablactaturas puerum, si tumeant mammae, certis remediis reprimere lac, vasa constringendo , ne attrahatur materia. 6. Arterias thoraci cas & mammarias amplas esse & continuo suctu magis dilatari. γ. Lac imbibere vim ingestorum & purgantium , vel mediante sanguine alimentorum colorem de vim o 3 con
236쪽
2I4 LIBER II. conservante, quanquam variae praecesserint coctione ς : vel solis vaporibus elevatis sine substantiae adscensu. 8. Multa fieri in corpore ex lino utari cujusque conformatione, multa quoque quae raro eveniunt, quod de sanguine in mammis apud Coum , deque aliis exinde excretis intelligendum. JNervi seruntur ex nervis thoracis, praecipue quinto , adsensum in papillam desinunt. Praeter haec vasta habent & mammae tabulos candidos observatione recentiorum, ab inferiore parte toto ambitu enatos, qui in mammarum centro semper angustiores facti coeunt. in quibus lac consectum ad usum aflervatur. An arteriae tantum dilatatae sint, ob lactis immutationem vici nasque glandulas candidae, ut credo, videant oculatiores. Assisi vant lac, si aliquo tempore intermittatur lactatio, quo usu cessante in minimorum vasorum exilitatem arctai1-tur. J
us I. Generalis in sceminis & viris est, ut sint cordis propugnacula: hinc viris frigidioribus , majores mammaς
donavit natura; mulieribus vero destitutis mammis, vox asperior redditur, teste Hippocrate. Nec obstat musculus pe-
et oratis qui illo ossicio defungatur, quod objicit Rio timci;
nam partes nobiliores magna indigent tutela, etiam a minimis accersita , ut oculi superciliis, cor aqua in pericar-dio , &c. JΙΙ. In mulieribus est lactis generatio , pro nutritione insantis editi. Sanguine enim usus fuit infans in utero, & lacidem sanguis est , sed dealbatus: ut videatur natura animalibus sucum fecisse , cum loco sanguinis rubri, album lacobtrudat, ut Plato habet. Quae causa est quod olim Allobroges sacerdotibus tam sanguinis, quam lactis usum interdixerint. J Ucien ς autem lactis causa, s non est uterus, ubi nunquam
lac observatum , nec ejus virtute ad generationem mammae impraegnantur, qua caret ipse ; neque sunt vena aut arteriae, nisi proximae, virtute a mammis communicata, nam quod de S. Paulo decollato refert Laronias , lac ex collo non sanguinem manasse, vel miraculosum suit, si verum ; vel seros iis humor effluxit, qualem Venaesectio subinde mittit, Sclacteo similem vidi. vel denique excisarum glandularum liquor lac mentiebatur. Sed est caro illa glandulosa mammarum , cui alia non est similis in corpore. Esscit tum hanc coctionem mediociem substans iae ProPrietate, tum temperamenti
237쪽
D L T H o R A C E. 2Isramenti ratione. s A calore vero &spiritu multo, albere putavit A. Gessitis l. I 2. c. I. seci potius crediderim lac candicare, quod candicantibus mammis iit assimilatum JQuamobrem etiam in virginibus & mulieribus non gra- Lae gene- vidis, aliquando licet raro fiatθ lac generari potest, ex ob rari etiam servatione Bodini in Theatro naturae Ioachima Camerarii apud Schen chium. P. Casteri de Angela i Tane nil. Al. Be- 'nedicti & Ch. ὰ Vega , de puella Brugerasse, aliorumque. In mini hois Scansa nostra nuper virgo stupra, propter lacteas mammaS, graridis, accusabatur, quas tamen familiae illius proprias esse testi- , c. monio minorennis fiatris itidem taciti ri comprobabat. Prodeuntes nuper infantes serosium liquorem lacteum ex papillis profundunt. Exempla confirmat auctoritas Coi s. h. 39. ubi lac habent sceminae, quamvis nec praegnantes nec
puerperae. Nempe J si copioso & spirituoso sanguine resertae sint mammae , & accedat suppressio menstruorum : nam ibi glandulosa substantia plus coquit, quam mulieri ad nutrica tionem opus est. Imo in viris carnotioribus&mammosis, ct frigidioribus, humor lacteus & quasi lac generari non raro apparet; praesertim si frequenti sucitu & frictione utantur, uti multorum exempla testantur. A ristoteles scribit de capro quodam in Lemno, qui tantum lactis dederit, ut inde colostra conficerentur. Matthioltu in diversis Bolaemiae locis tres hircos repertos asserit, unde lac acceptum quibus epileptici curati. Viderunt alii, viros copiose lac e mammis effundentes. Abens maὸ viro tantum lactis e mulinum vidit, ut caseus fit consectus. C. Schen hius de Laurentio Wolfio narrat a juventute ad so annum usque, lac copiosum servasse. Talem in Anglia hospitem habuit Io. Rhodim, Se Ca labrum novit Santorestus, qui mortua uxore, quum prae inopia nutricem non posset conducere, suo lacte prolem propriam aluit. Similem Flandrum vidit inalium qui etiam 4 O aetatis anno, ex ingentibus mammis copiosum lac effunderet. A. Benedictus patrem refert quendam filio lac praebuisse. idemque testantur Nicolaus, Gemma, Vesatius, M. Donatus, Aquapendens, H. Eriubius , Baricesim , nosque de puero Scanico jam retulimus, &J Cardanus vidit virum, triginta quatuor annorum , ex cujus mammis tantum lactis profluxit, ut ad alendum infantem sessiceret In novo Orbe narrant, viros pene omnes magna laetis copia abundare. Verum autem esse lac , quod ex vicis fluxisse retulimus inde liquet, quia ut muliebre infantes nutrire aptum. J
238쪽
2IO LIBER II. III. Adornatum mammae muliebres faciunt, Sc viri delicias. I V. Ad excrementitium humorem excipiendum. Unde abicissis mammis foeminae morbos incurrunt varios, quia adscendens sanguis vasa non habens, in principes parte S, cor, pulmones, &c. irruit. Quod periculum vehementi bellandi exercitio credo declinasse. Cum cancro a nonnullis abscinditur, sed ob haemorrhagiam operatione periculosa.C A P. II.
viderit. λ Uscu LI varii in thorace occurrentes Libro quar- cap. seq. 1, in to primum explicabuntur, pb sestionis methodum. INTER Cos TALES autem ita dicti, quia costis intertexuntur ; hoc loco exponi debent. Nump . autem stoli carnei J numero quadraginta quatuor, utrinque viginti duo, Undecim externi, & totidem interni. Nam semper inter binaς costas,bini musculi tibi invicem incumbunt : undecim autem utrinque costarum intervalla. Eννον alio in alii fecere 68. Nam in costarum verarum intervat pum. lis diversos fecerunt musculos, inter partes istarum costarum osseas latitantes, ab iis, qui inter partes cartilagineas
Externi oriuntur a superiorum costarum inferioribus partibus, & foblique verius posteriora descendentesJ inseruntur in inferiorum partes superiores. Intemi e contra. Externi ad cartilagines: Interni de costarum &cartilaginum spatia implent. Fibras obliquas habent. & se mutuo Xιαωκοῖς intersecant instar literae X. quia alias breves sunt musculi, ob intervallorum parvitatem. Hinc in Empyricorum apertione , δε- cienda sectio resta secundum fibrarum ductium , non trans-
s Vasa acceperunt varia. ab Agygo & intercostali superiore. ab inter costat i utroque. Nerυos a sexto pari, junctos illis, qui e medulla dorsi prodeunt. J V M. thoracem dilatare & contrahere; Externi aemulantiir tragum subclavii : costas attollendo, de thoracem
239쪽
DE THORACE. 2II constringendo, faciuntque ad exspirationem. Interni costas abducunt, & thoracem amplificando ad inspiratione na faciunt. Galeno contra externi inspirationi inserviunt, interni exspirationi , cui favet in lingivi. JAlii cum Usalio statuunt, musculos externos, costas in .seriores sursium pellere, internos vero superiores deorsum Tapere, ut angustando thorace mutuum sibi serant auxilium. Sed statuendum potius, quiescentibus internis, externos seorsim agere. Fastopius, Arantius, Riotinus pro carnosis costarum ligamentis tantum habent quibus inter se nectuntur, quia cos aemoveri per se non possunt niti a musculis thoracis. Sed immotis thoraci cis 1,pe coctae moventur horum beneficio adlaphragmate quoque impii is e. Nunquam musculi ligamenta nuda sunt. Necti possiunt his costae & simul moveri , quod omnibus aliis musculis commune. Motus tamen costarum obscurior, quia una tantum parte in articulantur,& angustiora sunt. At exilitatem numerus compensat.b C A P. III.
DIA pHRAGMA a distinguendo dictum, aliis prae- Diaph=ὰ
cordia dicuntur, quod cordi praetendatur , usitate J, quia eo affecto mens & sensus perturbantur, ob consensum cum cerebro fitque inflammato diaphragmate paraphrenitis. Consensus hujus causa valde est dubia. Hippocrates a sanguine prae multitudine ad cor diaphragma rei aliente, cor fatuum fieri scripsit, ex fatuitate torpedinem, ex torpedine delirium appresendere. Caeterum delirii sedem cerebrum , non cor , posteriorum firmior experientia proba vit. Aristoteli prudentiae est particeps, & quum attrahae ex vicino hepate & corde humores calidos S excrementiti ος, mens inde laeditur cum sensibus externis. Sed nec hic dubium solvit, siquidem multae aliae partes trahunt humores consimiles line delirio , nec explicat quomodo diaphragma cerebro haec imprimat. Nihil confert consensus vicinitatis, quia aliis vicinius, nec muneris societas, quia pulmo in peripneumonia laesus non inseri delirium; nec denique vasorum nervorumque communio, quia in aliarum partium
nervosarum in Dammationibus nihil tale contingit; Ad ορ-
240쪽
Pectoris partes externas proprias, tum diaphragmatis in corpore situm delineat.
B. Idem exim satum. C. Sematus major anticus insitu ex parte conspicuus. D. Idem esitu remotus. E. Serratus anticus minor ius tu.FF. Clavicula. G. Musculus subclavius. HHH. Musculi intercosales. III. Diaphragma. Κ. Arteria magna descendentis pars. L. Foramen pro vena cava descendente. M. Foramen pro gula diaphragma transeunte.
nn. Venaphrenica. oo. Arteria phrenicae.
pp. Diaphragmatis duo appendices. Musculi psoas. R R. Musculi lumborum quadrati. SS. Interna cavitas sis ilium. cultum igitur & hute soli peculiarem consensum necessario confugit Castrensis. J Septum transuersum alii vocant, quia transvertim corpus dividit: & distinguit ventrem medium ab infimo. Aliis Cinetus in Diseptum, discretorium. Graecis quoque , &c. J Est autem musculus singulatis habens figuram & actionem ab omnibus aliis diversam. it F. Sittis ejus est Transversus, & quia nonnihil deorsum inclinat, Obliquus. Figμrss. Flaura circularis est rotunda, appendiculis longis excepti S. Nμ ρημε. Numero unicus est hic musculus, ob actionis unitatem,
utrique lateri communis, sed magnus. ΓDuplex visus Lugduni Medisponerio. JXI vitu- Magnitudo respondet amplitudini transveris imi thoracis, quae est inter vertebras dorsi infimas & costas. Hinc Cetacea, quia longius protenuas habent costas &plures quam