장음표시 사용
11쪽
4 Thaumaturgustiplicata, I Io. constituunt; quae additis Ia. fiunt Iaa. hoc ultimum productum in Io. ducito , α prodibunt Iaao. quibus si 32o. subduxeris, so .
remanebunt. NumeruS ergo 9. quem Centen
rum loco stare vides, is est quem indagas. Idem aliter eDe. Cogitatus numerus duplicetur , duploque tester pro tuo placito addatur atque totus in duas inuicem sequales portiones diuidatur. Earum tandem alteram quadruplicatam tibi exhiberi petito: ex eius enim dimidio ubi, quem prius addi iusseras, dempseris numerum, residii bis xiam dissectus, cogitatum ostendet. Exemplum. Si numero cogitato, duplicatq-que ς. addi forte iusseris, fient 2I. quem num
vim quia impar est ) abiecta, vel adiera unitate parem reddi oportet ; eius deinde dimidium Io. si fuerit dempta unitas) quadruplicari, & a quadrupulo, M. scilicet dimidium abijci, reman buntque zo. quibus si s. quae prius addi iusseras dempseris, & residuum unitate prius abiecta auxeris, Ia. habebis, duplum numeri cogitati, 6. Nota hic sedulo, si unitas prius suisset addita, hie fore deponendam , sicuti nunc quia prius dempta
12쪽
Mathematicus. s . Idem aliter . Cogitati numeri duplo, s. addantur, prodes ctum per s. multiplicetur: rursus Io. addantur ,& productum per Io. multiplicetur. Ab hac vitima summa subducantur no.&in residuo numerus quaesitus apparebit tertio a sine loco, qui cen
Exemplum. Sit numerus cogitatus s. di tur est Io. additis s. fient I 3. quae in s. ducta faciunt i s. his adde Io. & productum per Io. multiplica, & ab eo qui inde conflabitur numero. 8so. educ3so.& restabunt soo. in quibus manifeste reperias, quod diuines. Rursus alio modo idipsum prae labis. :: iModus hic licet admodum subtilis non sit, ta men est intricatus. Fingat quis numerum paruum, . magnumve, ad placitum hic erit diuinandus fingat & alium, quem voluerit, eo mi rem alium denique primo tanto maiorem , quanto eodem secundus minor.est. Tum inquirito ex maiori, minori ve , aut ex omnibus simul unitis qui consurgat numerus: Si primum habueris, numeri ficti duplum, si secundum, triplum est. niExemplum Fictus numerus esto I. secundus eo minor, 3. tertius eodem maior II. II. & 3. faciunt Iq. cuius numeri dimidium est . vel 3. & 3. & et Glaciunt 2 I. cuius numeri tertia pars est I. utrimque numerus quaesitus. Vide, si vis, Lantet i
13쪽
uia inductria reproentes in conclaui, quicquid foris agitur.
HViusce inuenti experientia lepidissima est .
elige conclauem e regione loci cuiuspiam hominibus frequentissimi & solari luce illustrati situm, aut superbo aedificio, aut horto florido, aut denique cuiuis alteri tali loco oppositum, qualium aspectus oculos maxime oblectare solet: Conclauis eiusmodi ianuis, fenestrisque omnibus diligenter occlusis , omnem lumini aditum prae- sc nde : foramen tamen modicum magnitudine medij imperialis vel quadrantis ab ea parte cubilis relinque, vel praepara, in qua parte obiecta. quae intus repraesentare vis, constituta sunt, per hoc foramen reseratum , dum operae precium fuerit, suas species obiecta immittent in oppositum intra conclaue parietem se non sine insigni cernentium oblectatione, ac admiratione. Effectus hic succedet melius , si chartam , aut candidum linteum, ad a. vel 3. pedum distantiam foramini opposueris: optime verd atque elegantissime, si vitrum convexum, quod scilicet tu medio crassius est, quam in circumferentia, foramini eidem admoueris; qualia sunt senum Conspicilla, vel ea quae vulgo ardentia. seuignita vitra
14쪽
Μathematicus. Θ vocitantur e siquidem rerum imagines non interis posito vitro , coloris euiusdam subnigri in ipsa charta apparentes ; crystalli adminiculo, colorem suum quodammodo natiuum in opp*sitam chartam , aut linteum spargent, idque eb persectius gratiusve, quo sol res dictas lumine suo clarius illustrabit. Conclave autem in umbra sit, oportet, ut minimum a parte relicti foraminis, ne lux aliunde idi . chartam &c. incidens speciebus istis sese admMeat, & apparentiam conturbet scito praeterea illud, quod figurae semoto vitro inuersae apparebunt: quia tunc radij, utpote rectis lineis propagati , penes foramen sese inuicem intersecant ;ij scilicet, qui ab obiecti parte inseriori emittuntur, per soramen ad partem chartae superiorem ascendunt : cum e contra , qui ab obiecti superiori parte exeunt , ad inferiorem
15쪽
Notabis nihilominus hoc loco , duobus p tissime modis imagines erectas repraesentari posse: primd quidem speculo concavo ; deinde arutero speculo conuexo in ipso conclaui, foramen inter , chartamque disponendo. Quae omnia figura sequenti aeque, ac pluribus verbis expren
ribus , ita philosophis usui venire optime potexit : pictoribus quidem ob egregiam , quae hic
apparet corporum diminutionem; ad cuius prototypum, aedificiorum, palatiorum, patriarum quarumcumque, in tabulis etiam minimis, Chartarum item topographicarum idaeas yiuas , Visui longe gratissimas expriment: philosophos autem persecta effectus huius naturalis cogniti ruminatio , in organi visualis cognitionem , genuina similitudine , veluti manuducet: etenim oculi
16쪽
Μatbematieus. Qcauum est in conclauis modum conclusum loco cubiculi, pupilla verd est similis facto in conclauis muro foramini : cristallinus humor interposito respondet Vitro , utrimque connexo vel lenticulari sorma trito : fundus oculisue Retina est instar parietis interni, aut folii chartacei ad obiecta recipienda explicati. quod pulchro e perimento probatqr si mulus porci mactati, eruatur, & in posteriore parte sensim . decorticetur, illius albumen ambiens, donec ex ea parte perueniatur ad nigricantem tunicellam perspicuam ; tunc enim candela vel face ante oculum ita praeparatum limata, per oculum mactati animalis videbis facem sed inuersaminia ipso, uti fit in cubili concluso. Cuius experimenti author est P Lubertus Middendorff Societatis Iesu hinc rursus philosophis colligere est visionem non ex emissione visualium radiorum ab oculo in obiectum ; sed per specierum ab Qbiecto in oculum influentium receptionem cau
17쪽
Pμ i , mallei, securis , aut alterius cuiuslibeti rei percussis, quantisit ponderis facile explorare.
1Vlius Maliger in exercitatione, sua mathematiis Ca 33 I. contra Cardan. referta Maximiliani caesaris mathematico quaestionem hanc aliquando sibi propositam se eandem soluturum . promisisse ; eius interim solutionem sublicet . Percussionem ergo mallei, vel pugni, vel ab terius impetum facientis sic me duce pondein rabis : Primo in bilancis cratere Uno malleum, aut aliud quippia' aptum ad impetum efficiem dum natum colloca : & hoc facio lances in fulcro
18쪽
Mathematicus. Q II 'fulcro subterposito quiescentes essice. Secundo sublato malleo ves alio, cuius impetum vis pomderare , de sua lance, certus iam esto alteram lancem , etii quiescat in fulcro, tanto tamen esse altera grauiorem, quantum est pondus inubi relictum , Iasi malleo sublato ferito extremum antennae in ea parte lancis , ex qua malleus sublatus fuit. Si impetus mallei essicit ut pondus oppositi crateris subsultet, grauior est ictus quam pondus oppositum , itaque ponderi eidem tot pondere tamdiu addito, donec ponderum auctorum grauitas mallei, vel pugni pe cutientis adaequetur , hoc est , donec peruenias ad id pondus, quod mallei aut pugni percussio non attollat : atque sic mallei vel pugni: percutientis pondus cognosces. Inuentum hoc praeclarum Philosophis , aeque ac mechanicis viam ad plura utilia aperit, nam illi impulsi-uam qualitatem perspicue inde a percutientisentitate distinctam demonstrant, duce Aristotele , qui motu seu percussione adiecit malleo maximum pondus , idque tanto maius quanto velocius vibratur , quod tali perspicue experimento monstratur. si quis malleos mille aut mille libras lapidi superponeret, eosque omni ar- ificio comprimeret, ad ipsius lapidis confra- Dctionem lassiciens vix aliquid 'essiceret quod e ' Mit, qui dictum lapidem unico d taxat mal- Ie ictu M'. Culter butyro superpositus non
19쪽
Ix Thaumaturgus pressus, aut percussius, illud intactum reli quit : eodem lignum aut lapides percute, longe alius effectus apparebit; perspicue igitur qualitas impulsiva reperitur in rebus , aucta pro modulo impulsionis celerioris , vel remissa pro modulo tardioris motus , ut iam eruditi desimant mirari quod globi tormentarij muros
euertant , sagittae durissima corpora pertranseant , fulmina aurum in crumena, gladium in vagina comminuant, & quasi in nihilum redigant . Mechanicis autem plurimum eadem problematis cognitio praestat emolumenti ad contemperandas machinarum commotiones , pro certo effectu obtinendo, verbo, ne quid minus
Baetilum duobur vitric aqua planis eκ utraqueo I teresuprapositum, illaesis .itris, nec - e fusa aqua confringere.. Vo vitra aqua plena scamnis duobus aeque I altiς, & a se inuicem ad duos aut tres Pe de sdistantibus superponito.
20쪽
II. Baculi frangendi utramque extremitatem super labia scyphorum collocato. III. Baculum scyphis innixum, alio baculo , praecise in medio, totis viribus serito: illud enim illico confringetur, manentibus scyphis intactis. Aduertendum tamen est hoc problema aegrius ii praxin deduci ob praerequisitorum dissicultatem practicam, quae in illis verbis aeque altis ω praeeiHin medio implexa est. Manas Gregraphicas in magnatum virida rijs componere. Appis, globisque geographicis oblectari principibus proprium est . Harum ego fabricam suggeram , neque sumptuosam, neque nimium dissicilem, raram tamen, & principis