Thaumaturgus mathematicus Gasparo Ens lectore collectore, & interprete, ..

21쪽

I4 Thaumaturgus animo longe dignissimam: utpote quae si saltem

iuxta mathematici tabularum conficiendarum

gnari dictamen formaretur spectantium oculos, mentesque insigni pasceret voluptate, immo summam quoque in admirationem rapere suffceret, Quomodo quaeso inquis. Omnino ita :Mathemaeticus in horto funiculis tensis illos m ridianos , & parallelos latitudinum disponat, qui ad regionem exhibendam sunt necessarij: dispositis his ducat sessas pro fluuijs,& aggeres pro moni tibus exhibendis & sicubi siluae exhibendae sint herbas plantet; arces acuminato lapide, pagos obtuso , ciuitates plurium lapidum congestu repraesentet, omnia. & singula sua in longitudine ac latitudine disponens denique fossas canalia. bus subter stratis impleat limpida aqua, & rectores laniculos tollat, eritque mappa in viridario constructa . Inuentum hoc equidem aestimo fore magnatibus admodum delectabile, quo uniuersum suum dominium, qu libet sibi placito tempore particulatim perlustrare valeant, &, . . ami S ad id lustrandum . adducere.

ora e

22쪽

Μatbematicus. II

Tres baculos, aut eultros ita implicare , ut emtrema se mutuo sursum erigant, nec ullo ponderepressa planum cui incumibunt

attingere valeant.

TRes baculi sint AB, CD; EF, Ipsus e

go ΑΒ extremitati B. eleuatae, CD, transeuerso superponito : tertium deinde baculum E Fita disponito , ut extremitas: E incumbat super D C.& extremitas F. sub B A. protendatur. HOC modo positis baculis aut cultris: Dico tres baculos ita inter se dispositos nullo modo casuis ros , quin immo se inuicem eo fiumius esse su portaturos , quo pressius ad inuicem iuneti peris

manserint.

Amplius dico: pone pondus super triangulum

. Di illaco by Cooste

23쪽

1ρ Thaumaturgus quod ita dispositi essiciunt inter se, Hoc pondus in aere sustinebunt, 'nisi mole pressi diffringantur. Et hac ratione pons super fluuio & tectum ex tribus tignis constipatis constitui posset.

Homines, re e alias tali disponere ordine, ut sextum quemlibet, septimum, vel quorumcunque volueris reiJciendo, qui tibi placuerint , soli remaneant.

IN uno sequentium versuum Latino Gallicove

hanc disponendi artem totam offendes. I. Populeam virgam mater regina tenebat. a. Mori tun allatras pasen meliarant te tressas.

Pro horum versuum mysterio intelligendo, ad quinque vocales a ,e, i, o, u , & earum ordinem animum reflectito . Deinde vocali in prima alterius dictorum. versuum syllaba reperta , pro ijs quos retinebis utere ; sequenti proireliquis disponendis, &sic deinceps alternatim e Primum ergo O, occurit, quς cum ordine vocalium quarta sit denotat primd quatuor homines eorum , quos retinere vis, esse ordinandos: u, verb subs quensi quinque alimum, quos intendis abijci, Consequentere disponendos;& sic alternatim, que ad finem - Praepositis vetabus ad nonum

24쪽

Mathematicus. 9s I quemlibet eliciendum utere ; quibus vulgo refertur usus fuisse nauta quidam: Is cum nauim i onerariam nimis onustam, marinis fluctibus periculose impeti cerneret; eandem CX parte eXΟ-nerandam sategit, decreuitque dimidium p e- sentium in mare praecipitandos: Omnes itaque ais. scit. Christianos, & totidem Turcas ita ordinauit, ut quemlibet fionum arreptum in mare proijciens, omnibus Christianis , Turcarum vero nemini parceret i '. . .

Si : volueris praxin hanc.circa alios numeros exercere; scribito. inprimis tot unitates, aut O

quot sunt homines propositi, verbi gratia, viginti quatuor o. Possito autem quod ex his 6. eijcere intendas, & quemlibet quidem octauum dele

ex 24. o quodlibet octauum usque ad sex , quae deleta quo loco reperta fuerint, eo loco eijciendi constituendi erunt. Credibile est Iosephum Iudaicae historiae aut rem huius problematis artificio. laqueos mortis euasisse: nam Hegesippus author fide dignus lib. g. destruct. Hierus cap. I8. refert, cum ciuitas Io pata vi armorum V spasiani intercepta foret , Iosephum ciuitatis il-dius gubernatorem, scumqo. militibus deliten--tem, .mmique potius, quam in Velpasiani pote istatem venire eligentem, communi fame propeΘ- modum peremptum 1 fuisse . Sibique inuicet 'violentas manus iniecissent , ni Iosephi ipsius in

. dustria modum suggessisset, quo quibusdam,

B certa

25쪽

certo in ordine repertis, occiiis , reliqui salui euais: iderent. Cum igitur superuixerit ipse, probabile est eum hac se subtilitate praemunitum, a morte iexemisse, ordinasseque, ' Vt e 4 I. militibus stoe enim erant) tertius quisque neci daretur, atquα ideo se i6. aut 3I. loco constituisse.

PROBLEMA UIII.

E tribus rebus AE E. I. totidem hominibus uno quouis unam rem auferente, quis quam C . . abstulerit , scite detegere

TR ia proposita sint annulus Α, aureus Ε, α

chiroteca I, siue quaepiam alia, qui per tres vocales, A , E, I, tibi repraesentabis: AG sint quoque homines tres, Petrus a. Claudius a.& inrtinus 3. quos penes te primum, secundum , & tertium nominabis. Praeparata deinde habeto 14. numismata, aut quaecunque id genus alia, quorum unum ei, quem primum nominas, Petro scilicet, secundo duo, tertio tria porriges Quo facto te paulisper submoue iubens, ut quilibet quamcumque sibi placuerit expositarunia rerum A E I clam, & te inscio sumat, abscondatque. Ttim demum operationem exorsurus dic. Qui annulum A abstulit, tot sumat numismata, quot ei porrexi: qui aureum E, duplum sumat eorum quae ei dedi: qui chiroteeam. I, si quadru-

26쪽

Mathematicus. 3 ast quadruplum eorum, quae a me accepit. His peractis, accedens , numeratisque residuis nurrusmatibus quae nisi fuerit erratum, Munt 1, 2, 3,

σίρ, vel I, ) quis, quid acceperit , hoc pacto di-umabis i. Si unicum numisma residuum fuerit, Petrus, quem primum reputas , annulum sumpsit: secundus , Claudius aureum: & Martinus, quem tertium concepisti, chirotecam; vipatet ex uno versiculorum infra positorum, quorum vocabulum primum pro vesco remanente n mismate seruit; secumdum, pro a. &c. ut vides:

cuiuslibet vero vocabuli syllaba prima primu homini accommodatur ; secunda secundo ; tertia tertio: ii ergo una vocalium A, F, I , in una syllabarum reperiatur . hinς collige , rem per talem

vocalem denotatam, . ab eo homine oblatania

esse, quem designat syllaba in qua reperitur. E empli in a, si in prima syllaba cuiuscumque vincabuli vocalis A reperiatur, primus homo rem primam; si E, secundam; si I, tertiam accepit, dereliquis syllabis reliquorum hominum denota

tisiis , idem, proportione seruata, esto iudicium Nota pleraque vocabula in sequentibus vers. culi s dis syllaba esse; nec resere: nam inuentis duobus hominibus duarum primarum Icrum ablatoribus , tertiam rem quis abstulerit, extra dubium est. Uersiculi simi.

I. 2. g. I. 6. I. I. Salve certo anima, semita, vita, quies.

27쪽

II. Par fer, Caesar, Iadis, deuinisu rand ,prine e .

Praesens lusus circa quatuor perlona , & t iidem res abscondendas practicari poterit, licet sorte non adeo gratio se hoc modo . Sint quatuor homines, r. a. 3. q. resque totidem exponantur,' a, e, i, O, Numera deinde 88. n mismata, quorum unum primo homini, duo tacundo, tria tertio, quatuor quarto postquam praebueris; quamlibet quam sibi placuerit e re-hus expositis auferre iubebis. Deinde dic qui abstulit, a, tot numismata sumat, quot ei dederam; qui, e , sumat quater tot, quot a me acceperat; qui, i. abscondit, sexies tot sumat numismata ,

quot & ipsi prius dederam. Tlim quarto nihil iniunges c cum reliquis inuentis de illo, quidnam

acceperit, dubium non sit accede , notaque numerum residuorum numismatum, cum quos quentem tabellam ingredere; in qua numeri sinistrorum posito sunt numismatum , quae residua esse possiunt: consequenter vero tres vocales , tres ex quatuor rebus absconditis denotant , quarum quae primo loco est a. primo homine; quae secundo, a sequenti; quae tertio, a tertio ἱ re reliqua, a reliquo requirenda est. . .

28쪽

As 8. amphorarum voco. A, vas s. st B, Vas 3 sit C. Ex Α, imple B, & erunt in B, I. am

29쪽

11 ThanmaturguΙ , pho & in A. remanebunt 3.) tum ex B. implo Q & erunt in C. tres, in B. vero duae amphorae )Ηis peractis effunde ex C. in A. totum & erunt in A. sex amphorae ) tunc ex B. in C. infunde amphoras duas , tot enim solum habet vas B ut patet ex praecedentibus, habebit ergo C. duas amphoras , & A. sex. Iam rursus ex A. habente sex, imple vas B. & retinebit A. unam k B. vero habebit quinque, ex quo B. sit impleas C. cui una solum amphora deest, habebis in vase B. quatuor.& in vasis caeteris quatuor , nempe 3, in C.&vnam in A. quod erat intentum.

mbet aliquis vaseulum I 2. amphorarum D. viano plenum,. quod cum amico 2iuidere vult. Mensurae propriae in promptu non sunt; duo tantsem alia vascula, Mephialae habentur , una I. amphorarum S, altera I. . T. auid in hoc casuirite facturus ..

30쪽

v Μatbematicus Z 23 κ D, impleat T, & effundat in S. tum ex D, rursus impleat T, ex T, quod potest effundat in S, tunc in D, a. restabunt amphorae, in T, 3. Riutius S, effundat in D, & T,in S, ut in D, sint 9. in S, 3. Postea ex D, impleat, T, & ex T, quod potest effundat in S, tunc in D, erunt A. in S. I. in Τ, I. Deinde S, effundat in D, & T, in S, demum ex D,4 mpleat T, T, autem effundat in S, hic erunt 6. amphorae, Ut optat, & alibi aliae 6.

Bacillum super Onguem aliamvὸ Iubricam super sciem , velut uper extremitatem aut dorsum τultri statuere, aut subsultantem oecere. sue obliquo e erecto tu. x Irca bacilli summitatem duos cultros ab a Vtroque latere, in modum sacomatis figito , quemadmodum figura demonstrat. . - a 43 4 II. Ex-