장음표시 사용
371쪽
1Σ R E a N E R i N3vvvs I IC. divinum temperantiae studium permovit. O incredibilem & singularem Eloquenti' vim i qua merito prisci illi Oratores di Poetae ad immortalitatii possessionem pervenerunt.
His vitis tam illustri ingenio N prudentia praditis, quis non ex merito h nores & pramia consitueret sui a Regibus & Principibus in tanto pretio sunt habiti, ut, juxta Deorum Aras & Sacrificia, sancti ac pene divini exstiterint: Ipse V.-s asianus , etsi catera parcus, ingenia tamen artesque ingenuas liberalissimis praemiis cohonestavit. Latinis Graecisque Auctoribus Annua Cente. na Sestertia pronuntiavit. Scipio Africatim adeo eruditorum hominum familiaritate delectabatur, ut Polybium Panaetiumque domi militiaque semper secum habuerit:.δntoninus Pius admodum Iasegus & liberalis quoque fuit in praestantium virorum ingeniis promovendis, qui praeceptori suo Frontonio statua in Senatu posesit. Praetereo Pom- eoum, qui Possidonio lictorios fasces submisit, Cui se Oriens Oecidensque antea submiserat. Et drurnum Impεraiorem, qui, ob decrepitam senectutem, muneri sua obeundo non satis idoneo , iamque emeritos magnis beneficiis affecit. O divinam principum virorum fortunam ac liberalitat emi qui tantis muneribus, privilegiis, Civitatis jure doctissimos homines , propter ingenii Doctrinaeq)e praestantiam , tam benigne to verunt, honerarunt, aluerunt. : Applicatio.
Atque ita tandem, Amp. D. D. A. A. post longum iter, quod suscepimus in Sacra illa prosectione ad Colchidem, ut inde aureum istud Virtutum vellus reportaremus, in optatum, spero, portum tuto deveniemus. Facturi idem,quod nau
ta solent, qui puppibus suis Coronas praefigunt,
372쪽
quando Sesa:i a naufragio, mida vesiimen: Hs pendum pocenti Maris Deo. Hoc verb unum mi hia corticu est relictum, ut, pro more antiquos praeficam hic agam , deploraturus tristissimam conditionem di fata Doctrina melioris. Quae ut olim maxime fuit asti maia , ita nunc pene, proderelicta habetur. Iacet illa pro pudor lub pedi bus, & pro vili & nihilo apud plerosque cenie
ruri Deus bonet quam Sacra nostia Pallas sub Unis quondam Regibus ac Maeenatibus emo- ruit l quam in summo honoris gradu viguerunt Sapientia, dc illaenuae Artes t quae Maiestas, quae, pene dixerim , divinitas circumsulsiit Musarum . nostrarum domi ei lium, Helicona i docent h0 caeterna mςmoria illustres illi viti, quos in Theatrum produximus. Quando autem de Diligentium
ac vere Literarum Amantium ρν miij ac professio bus tacitus me cuin retogito, totus, profecto, hi
laritudine atque gaudio exulto. Nam nihil unquam est convenientius , nihilque praestantius, quam praeclaris ingeniis parem gloriam di gratiam constituere; quam statuas &Trophaea ianctis inanibus erigere quam omnibus locis dc tem' poribus laudabiliter illorum meminisse, qui Reipublicae Pi incipuinque laudibus suis laboribus de lucubrationibus immane quantum t utilitatis &famae attulerunt. Imprimis autem quam sexanimis ilia Euoquentiae vij dc divina dicendi copia laudem apiad veteres promeruit ἱ quae digna, cer te . fuit ut Graecos & Romanos sacra quadam ae-mtiIatione fatigaret. . Quibus artibus, ut modo professi in mus , ipsa pene natura rerum in sui Huporem ει admiratione, abripitur. Ut nihil hoe Ioc sicam de illustribus Sch.lis er Θmnasiis; de celeberrimis Academiis , ad quarum curam & tu-triam accipiendam maximi se rei per Reges de prin cipes summa cum industria animique iniciatione μ' o 'r adri
373쪽
326 . RE IN EO NEvMus I JC. ad vigilarunt. Ex aequo iudicantes, selicem illaruesse Rempublicam, in qua aut steter Philosophan -
tur, aut Philosophi dώminantur. At vero horum
temporum fata & funera. qui ausim vera voce &. vocabulo hie loci appellare t Bonarum Artium studia in exilium & barbariem ivisse videntur: pe- neque de illis conclamatum esset, nisii pauci adhuc existerent, qui fugientes illa Nymphas suae benevolentiae quasi laciniis, de bonis auspiciis, retinerent. Deum Opt. Μax. piissimis precibus invocamus , ut id nobis largiatur, ne sapientiae Doctores Ec Magii ri, qui adhuc e clade hac Cannensi sunt reliqui ac iuperstites , ex toto exstinguan tur. Sed Gymnasia di Academia, quibus inest ae debetur salus publica, diu in honore suo, atque merito gloriose existini. Sic tandem H. H. A. A. defessi ad defatigati longis laboribus hoc onu , quod in humeros nostros susceperamus, bona.ciam venia, in sinum vestium gremiumque deponimus. Vos delectifimi Commalatones, Oro rogoque, ut harum Virtutum vivam imaginem, quas in brevi tabella vobis depinximus , aeternacu in memoria intimis pectoribus inscribatis. Deum inranosta leman omni vita di aetate sanctissi ruis votis veneremini, u hanc vobia mentem animumque ingeneret, ut vitio tum semper holies si is in fel litani, virtutum ve-
Hoc ut sancte & religiose a nobis praestari possit, Te, ter Opt. Max in Calis Deum purasimis.
374쪽
monstra ista νι laorum, quae, proxima vice , ad terror m stuporemque audi nitum, in Theatrum produximiis Amsime a nobis propesiere. Catorum patria universa, Patνique Patribus omnia selicta, omnia prostera apprecamur: ut sub istorum ductu Eccl sca, libertas, c ivitas nostra perpetuo su. pat, ν eas, pertimeti seminaria id i sapientia, qua/ scholas ct aismias vocamu/, diu insore. honoresvo Ie-licito luxurient atqus efflorcscant t
Auditores , ingeniorum est varietas, magna indolis morumque hominis diui militudo; mMltiplici specie ludente in humanis animis nasura. Itaque Deus Opi: Maximus studiorum varmate singulos homines discrevit , ut neque Pictura pluribus coloribus di lineamentis rerum habitus discriminare potuerit. Nam , in tam patente liberalium rtium campo , vix aliquis, VeI pauci , ad eandem spatiam di. nudia incumbunt. - Diversis ingeniis in diversum quoque Ropum ac aciem im euiis. Invenias, coelesti quasi flamma,
incaleste es, Mi divinia Thelosiae mi steriis ii
375쪽
verba facere. In eo solum voluptatem ponentes. ut , velut iuratum in hoste procedentes , in hominum perii ringenda peccata animose ferantur. Alios invenias, qui ad sacram Iurisprudentiam, Illam humanae societatis ac pacis tuendae magistram, totis animis se ad ungunt. Qui aliorum Iitibus ac injui iis disceptandis, intenri, legum volumina pirdit cunt, gravique voce ac El queam mileros clientes , eorumque causas protegunt, ac defendunt. Non passi improborum iniquit tem , di malas artes in bene constituta Rep : dominari. Sunt multi qui curandae hominum valetudini, tanquam alteri resculapii & Machaones. Hudiotissime operam impendunt. Homines ad communem, certe, usum ac necessitatem feliciter nati & conservati. Nonnulli ita plillo sphicis me-
citationibus & arcanis natura rerum examinana istunt dedui, o in nem in eo ingenii vim & industriam collocantes, ut coelum ierrasque subtili quadam mentis agitatione pervadant; nihil intactum pene relinquentes, quod non jugi & assidua cogitatione sui ingenii contemplemur. O laudabiles vitae humanae. actiones t Quibus omnis sem honeste incubuit. O vere dignos aeterna laude Ae Annalibus homines J qui aliquo egregio opere intenti, hoc unum agunt, ut nominis tibi gloriam quam maxime longam essiciant. Sed hoc unum H. H. D. D. Hudd: nunquam Latis admirari possum, qui fiar, ut in tanta stimiorum ubertate ac frequentia , tam pauci reperiantur, qui, soluna modo caeteris artibus studiose defixi, unam Eloquentiam, qua fons & radix est sapientiae, tam parvo honore ac amore prosequuntur. Non videntes recto animi oculo, quantum ad conservatione generis humani adjumenti
praudium hac facultab divina in se habeat.
376쪽
Quare visum fuit nostro Praeceptori . post tam infinitas materias, quae, hoc loco, intra pro Simos annos, sunt pertractatae, nunc in eo potissimum studio occupatos: nos esse , ut benedicea di facultatem iuvetituti commendaremus. Non, ut ab aliis disciplinis, quae sui usum habent, quam maxi ivum, pi ne abstineremus sed ut optime iobis consulentes, ante omnia, perdisceudis eloquentiae praeceptis dies noctflque impenderemus : Sine quibus nullae unquam artes feliciter exercεri possvei. Q oae studia, si cum divina historiarum cognitione sint conjuncta , I profecto i ipsum sapientiae domicilium invade
Ego igitur, hoc loco, M. contra seculi fostri pravitatem , iure ab iniurii optime dicendi
facultatem, eloquentiam, defendere mihi proposui. cistega meu , maiore, fors an facundia ac viribus , bono remo dignitatem adstruet veterum& recentiorum historiarum notitiae. Certa spe de exspectatione hoc ausi nobis polliceri , quod aequissimum, ad hoc argumentum, Auditorem, hac hora, simus habituri. Nulla. meo judici', inter omnes artes, quas humana industria invenit, est praestantior, magisque ad omnia negotia, quae domi forisque a mortalibus exercentur, necessaria, quam hac disciplinarum omnium Domina ac magistra, Eloquentia. Cuius tam admirabiles sunt effectus; tamque divini & excellenies ingenH conatus , ut non immerito extra nos rapi debeamus, quando vel minimam istius artis dignitatem apud animos nostros recta iudicii lance perpenderimus. Quare haec ipsa adeo apud omnes gentes & nationes aestimata semper fuit, ut sine illa vix ullam doctrinarum partem inpretio ae aesti inatione habue-xint. Reliquis disciplinis illam adeo utilem ac
377쪽
thoritate non suum splendorem mutuemur, eat 1ae omnes artes facile in contemptum adducantur, &s potissimum sui decus ac bonitatem amit
Quae, proselio mortuae mihi esse videntur, retine toris ac lacertis, quemadmodum putidum aliquod cadaver magnis avibus & canibustbiectum. A t si accedat ad alias animi functiones lapientiae illa conciliatrix , Eloquentia dam demum aptae facultates vivere dc spirare divini isti ut aetheras auram videntur. Quid enim pulςhrius elle po teli, quam orationem suam variare ae de- ninguere tot verborum scientiarumque luminibus , quibus auditoris animum in quamcunque partem permovere possis 3 Quid dulcius ὶ Quid amoenius , quam ii paginae tuae, veluti nectaris quodam succo delibutae sermones tui quas loquendi phalaris ornati ac instri cti Z Qui nemque dignius ἔ Qurd excellentius , quam virum gravem, quando de luminis maximis ne ribus in foro, in Tribunalibus sit dicturus, omni loco esse
vobis numerine possὸ dicere ς Quare igitur valde male mihi facere illi videntur, qui cum habeant 1aepe res maximi momenti ac ponderis , illa iejuno ac tenui sermone ellerant, destituit omni venere ac puriore di qendi formula : qua auditoxum animos, veluti sesamo ac papavere, conspergereceberent. Inutales prorius ad persuadendum, quia nulla adsunt vincula & nervi oratorii, Ruibus constringere ac detinere aliouem possint. Prorsus magna acturi, in magnis di praeclaris rebus , si quando dictio ipsoru in emoresceret aliqua forum ac leporum in verbis elegantia. Nunc rii pene omnibus di despectui, quia, sac-
378쪽
faccescit ,. ipsorum oratio, nullo verborum colo re, nulla varietate formae ac figurae excitata ac illustrata. M dida enim & natantia verba sunt.
quibu3 nihil expressieris, praeter inutilem & plebejum opinionum succum. Et , ut Venusinus ait poeta: Si dicentis erunt fortunis ab siua dicta, Gmani tost nι equites peditesque eachinnum. Non igitur mirum divinae Eloquentiae a maxi-ximis, vilis, maximas semper laudes di applausus essedatos. Apud Athenienses, Dimophcnes, Pericles , Pato , Ucurgus, Thucidides , ampli ssimis honoribus sunt affecti. Apud Bomauos, M. Tissitim Cicero, Cato Consorius , Scipio African- , Hostens , Crasius, Sulpicius , & innumeri alii; qnorum tanta in dicendo fuit vis,ut Regum principumque gratiam ac favorem iure meritoque Obtinuerint. Historici de Thuc dide narrant, qu0d Atticae linguae lepos illum ab exilio in patriam revocaverit. De Demosthene quod adeo Eloquen- lix laudibus excelluerit, ut totam Graeciam pro arbitrio suo vel ad pacem vel ad bellum comm verit. De Menenio .Hrippa, quod ille pop. Romanum , Veios fugientem , benedicendi suae a in urbe Roma retinuerit. quas si ego eloquem
tiae vires in hoc Theatrum pro merito ac admira- .
tione sui producere conarer, dies mihi defice
Quare non satis ego horum studiorum osores atque inimicos merita indignatione prosequi debeo. Aciare juventutem nostram accusare, quod tantae m testatis doctrinam non maiore in pretio habeat. Quam omnis aetas ac memoria praestantissimorum hominum justa semper laude depredicavit. Quae adeo In omni parte Reip: est utilis ac neces tria, ut, si aliquo terrarqm in exilium illa . esset relegata non nisi summo cum triumpho esset
379쪽
ximus, multi homines sun n a cum industria exerceni S lolam Em questiam, qua omnibus scientiis pro solido eli fundamento , tanquam inanem de lupervacuam reiiciunt. Nescitis, O lepidi homunciones , nullam ex omnibus artibus, exiliete . quae sine eloquentiae ornamentis unquam veram suam laudem atque astimationem sit eo sequuta 3 diemo , ausim dicere, in aliqua parte doctrinarum summa cum veneratione lyclaruit , nisi primum optimis literis , & dicendi 'peritia fuerit imbutus. De CAlvino apud Theologos , de Ct jacio apud I. Consultos, de Frenelio apud Medicos, hoe apud omnes eruditos tintimonium iam dudum invaluit: Quod nunquam. summi illi viri ad tantam laudem Sc gloriam sui nominis pervenissent, nisi .siuam quisque facultatem bene dicendi artificio in illam celsitudinem produxisset. uod adeo verum cst, ut cum do - cti minis aut horibus jure id ausim asseverare, quod
nemo unquam vere clarus 8c generosus ingenio, exstiterit, qui non a purioribus Nymphis 5c optime dicendi facultate sultimas sibi luppetias de auxilia compat εVerit.
Jute meritoque igitur sapientissimi reges de 'principes hanc illustrium virorum memoriam . sempi ternis en eo mi is de monumentis. honerarunt. Scientes, nullam ab eruditione immortalitatem esse certiorem, quam imprimis illam , i quae ab oratoribus, quae a poetis & historicis humano generi in usum ac necessiatem est nata. Quod cum non ignorarent Graeci, solidam e X auro statuam Gorgia Leontino erexerunt. NCC Romani, qui M. Tustio Ciceνοni , non ob armorum
peritiam, aut avorum imagines; sed ob dicendi ieribendique copiam ad urbis suae fasces promoverunt. Quam materiam & maturum honorem
380쪽
eloquentib is viris semper concessum, cum nemo vestrum Η Η. M uade ignoret, totiesque idem argumentum ex hisce rostris cum viva voce, tum seriptis in publieo sit celebratum, feliciter, spero, ad filiem meae orationis deproperabo. vos igitur. Charisimi Commilitones, ad quos potissimu in spectat haec mea oratio, antequam dicere, hoc loco, desinam ἱ vos, inquam, postremum hic alloquor, mone0que quantum in me est , ut divinae oq ientiae studia nunquam de manu deponatis, quae quam sint utilia , quam necessaria, quam omnibus modis praeclare aestimanda, puto, ex aut horitate clarissimorum homilium abunde satis cogitovistis. Unum vobis e Romanis scrip tor in maximum, Cornelium Tacitum propono,
nis . salutem Perictitan ιιο- , adferre polis. Ad quam artem tam excellentem tamque divinam si accessierit hii loriarum & annaIium. a tot retro annis, egregia cognitio, certe, e tripode & O aeulo dictam tibi puta, Adolescens, omnium maximarum rerum gloriam atque praestantiam jure asesecutus esse videberis.