Acta sanctorum martyrum Simplicii Constantii vindicataopera et studio Petri Antonii Corsignani

131쪽

11s SS. MM. SIMpLICII, CoMs TANTII, Ionge ante illius artatem ad id oppidum, unde ei titulus factus est, traduci valuit. tum etiam ex Ughelli verbis, quae perspicuam hanc nobis suppetunt conjecturam: Nam ille in cit. Tom.I. edit.χ. col. 888. sic ait: Mutius Phaebonius amicus noser, eruditus homo, atque Patriae suae antiquit ium bene peruul, a quo multa accepimus .... & col. 889. zPrifilegii exemplar ab ipse autograpbo exfriptum, nuper nobis e Tubulario Marsorum Ecclesiae tranfhi sit Mutius Ambas Phaebonius, Vir probus, ct doctus Scriptor hisoriae Maseseram ...., ex quibus asserere collubet, quod tantus auctor

Codicem illum a Phaebonio, qui Celanense Capitulum insigni hac memoria fortasse privaverat, accepit, S Bollando, ut illius Operis Continuatores allatis verbis fassi sunt, dono dedit gratioso: Ideoque Celani Ecclesia antiquis monumentis sproh dolori J fere spoliata jacet; quorum Jacobilius &alii superius congesti Scriptores vix meminere : Attamen certam firmamque fidem in similibus ob rei vetustatem esse attendendam, pariter ait celeberrimus Natalis Alexander hist. Eccles. edit. Neap. Tom.xvii. pag. 24 I. Quibus perpen-ss, nullo pacto Codicem illum Aperfanum, sed potius Aveanum legendum esse repeto : immo ex alio M. S. Codice variorum Martyrum & Sanctorum nostrorum Acta continente, observatoque in Urbe a laudato Abbate Petro Pollidoro penes ejusdem J. B. Mari haeredes, argumentum id clarum redditur atque illustrius: quoniam ibidem Vita Sanctorum Martyrum Simplicii, Constantii praenotatur: Ex M. SS. Coice Ecclesiae Celani in Marsis , quae in pag. r. hos exhibet versus minio depictos: uae legis in Libro Celani, Gelsia cantat Aoecfanensis ita J consciatque chorum.

Ex quibus interpretor , id M. S. propter eos Martyres, fuisse Celani Librum appellatum : Et omnia in eo conscripta, sicuti in Celanensi Ecclesia fieri consuevit inter Divina , a Ciero quoque Αvecianensi pari caussa Sanctorum Martyrum religione ducto fuisse olim in eorumdem Divino ossicio forsitan recitata.

XIII.

132쪽

In relato β.iI. doctiss. Viri Ioannes Pinius , Guillelmus Cuperus, & Joannes Stillingus S. I. Theologi, qui Bollandianum opus continuarunt, ad dis diem xxv I. Augusti Tom. v., hanc aliam excitarunt difficultatem : Acta , quae ex proprio

M. SL daturi fumus prcis , sublesae fidei nobis funi, non

tina de causa: Nam primo meminit eorum auctor numero ....

dioisionis nosrae de tempore persecutionis Antonini Pii : sed non stitur Imperator ille ullam movisse perseeutionem ad9er fur cirisianos: immo vero contrarium omnino fuadetur ex iis omnibus, quae de 'sius genis , ae moribus fuse collegitnuemontius in hisoria Imperatorum . . . . . Non nego tamen, eo imperante Grisianos non paucos Marurio affector

Nova LActa igitur nostra , quae a laudatis Viris aeri admodum iudicio , sublestae fidei dicta fuere s ut a dissicilioribus ingenii, fieri a let, quibus solemne est quicquid rationibus per ipsos institutis non congruit, reiicere J, & in dubium revocata , nunc tueri atque vindicare curabimus. Consissendos in primis esse vetustissimos Manuscriptos , ubi judicium de alicujus operis auctore serendum est, res quidem concessa ab omnibus Criticis habetur. Marsorum Codicum fidem, ac probe illis cohaerentia diversi generis antiqua Monimenta a nobis hactenus opportune memorata , suo calculo atque suffragio Viri etiam doctissimi, eruditione S antiquarum rerum peritia praestantes , BZovius, Iacobil Ius , Ferrarius, ct ceteri ab ipsis Bollandianis alibi, veluti idonei rerum testes citari, nec minimi facti probarunt. Ita semper praecipuae historiae summam, sive ut alii loquuntur . Sincerum enarrationis fundum , cui subinde accessit temporum depra vatio ; atque traditionem Ecclesiae, in qua Sancti Martyres antiquitus passi fuerunt, suscipi & spectari debere , Sacrae Disiligod by Gorale

133쪽

Scripturae , artisque Criticae ct Ecclesiasticae historiae peritis

manifestum est. In suscepto igitur proposito magis magisque confirmatus, his, quae in Nota II. & Hl. s.lv. obiter descripta sunt, alia addenda existimo: Nain multa ex Patribus, qui de Apostolorum & Ecclesiarum peculiaribus traditionibus agunt, comperta leguntur apud Cardinalem Barcinium in

ct alios Scriptores eximios, quos brevitatis caussa hic missos facto . Memorare autem juvat, Traditiones alias esse Diuinas, alias Ecclesiasticas. Primae a Christo manarunt, pertinentque ad materiam & formam Sacramentorum, ut Paulus i. ad Corinth. cap.II. ait : Ego enim aceepi a Domino ,

quod iradidi vobis. Secundae speciatim ab Apostolis institutae fuerunt, veluti jejunium quadragesimale, & aliae penes

Beyerlinch. Th. Uit. Hum. TOm.vii. verb. traditio . Ex Traditionibus Ecclesiasticis nonnullae vocantur consuetudines a Praesulibus aut populis incohatae , quae paulatim tacito consensu vim legis obtinuere ; & ex his teste citato Scriptore, perpetua instituta traditio semper servatur, eritque duratura ad Mundi usque consummationem : Traditio autem Uni versalis ea dicitur , quae toti Ecclesiae custodienda proponitur, qualis est Paschatis, similiumque observatio : Et specialis, quae uni tantum vel pluribus Ecclesiis constituitur juxta S. Augustinum Epist. Lxxxvi. ad Casulanum : Ita ut dubitari jure non possit, quin Christi fideles prioribus seculis, traditionibus & aliquando etiam sine scriptura vixerint, ex Irenaeo libr.nI. Cap. IV., cui plures consonant auctores incit. Tom.via. pag. I 86. monentes, Christianos semper veras habuisse Traditiones, quas modo negare , nonnisi error &insana temeritas esset. Doctorem Gentium iterum audiamus in II. ad Thessalon. cap.lI.: Fratres sate G tenue traditioner, quas diduisis ,sive per sermonem , sive per Episolam nostram : Eandemque sententiam S. Basilius in libro de Spiritu Sancto docet, firmatque Damascenus libr.Iv. de Fide cap.xviI. At S. Leo Papa Serm.iI. de jejunio Pentecostes, & Serm.Vm.

de jejun. septimi Mensis idipsum probat. Nicephorus autem in

134쪽

in libr.xu. hist. Eccles. cap.XXXIv. inquit, Ecclesiarum conis suetudines ab incolis omnino servandas esse , quas ipsi tanquam leges per manus acceptas posteris tradiderunt. Peculiari ergo Dei auxilio factum putamus, ut Sanctorum no strorum Acta ab Apostolica Sede Marsis finitima , nunquam in dubium revocata legantur: Immo tacita ejusdem approbatione observata sint, & quod tot annorum centuriis, tot populorum hellis, & infortuniis in Marsorum historia conis scriptis, semper custodita fuerint, & ad nos transmissa , ad posteros item traducenda . Nec aliquam Ecclesia in potuisse retinere ossicia recitata ante Bullam S. Pii U. sine facultate Sedis Apostolicae, tradit Gavantus in Commentariis ad Rubricam Breviarii Romani sect.II. cap.II. n.23. apud Guyetum de Fest. propr. locor. & Eccles libr. . cap.X. quaest.v. circa

init. pag. 6. NOTA II. TRaditionibus itaque congruenter eX pensis, ut ea, qua ad Antonini Pii gesta pertinent sub oculos unico obtutu cadant, ipsorum summam exhibebo Lectori; ex qua ni fallor, satis patebit, objectam ex Tille montio dissicultatem

contra nostrorum Actorum fidem, veluti minime congruentium cum Antonini historia, nihil evincere. Neque eruditis est novum , doctissimos etiam Bollandianos in aliquot irinrepsisse errores, sciiti egregius Praesul Joannes Clampinius in Examin. libr. Pontificat. sed .x. pag. ro . scribit: Pape-brochius in confarcinandis Sanctorum Vitis eorum dempe h soriis texendis intentus , minus ac rate varietate rerum distractus censeram episeolis factam examinavit; quare , bona fide, Palinodiam cecinit . . .: Et ipseJanningus in Uiti S. Li-dani vel Ligdani natione Marsi , ut in Reg. Marsic. Par .i I. pag. 44. seq., de illius Patria disserens, perperam Atinam credidit, teste Erasmo Gattula histor. Cassin. Toma. pag.383.

col. I. in fin.: Ut autem redeat unde aberravit oratio , di cendum est, nostrae religionis exordio, cum ex Christo in

Cruce pendente Ecclesia nasceretur, Infernum livore ululan-R tem Disiligod by Corale

135쪽

rao SS. M M. SIup EICII, CONs TANTII stem in eam, ut ad interitum adigeret, insurrexisse: Proindeque di ibolus ferocitatem Imperatorum suscitavit, qui ingratiam infelicis Idolatriae , cui miserrime inserviebant to mentis pluribus membra hujus Ecclesiastici Corporis vexare conabatur: Ac ideo e supputatione aliquorum juxta Boyvinum ad Theolog. Scol. Part. Iv. de Eccles. cap. ult. plusquam undecim milliones Christianorum gladio Tyrannorum occubuerunt , qui numerus, ille ait, sufficeret, ut qualibet die anni Ecclesia Catholica plusquam triginta millium Martyrum diem Festum posset celebrare. Saeviit etiam quolibet seculo Paganorum & Idolatrarum iniquitas, aliorumque haeresis: Quae omnia Deus prospiciens, ut Spousam suam conservaret, quovis tempore Apostolos, ct Apostolicos protulit Viros, qui virtute ac doctrina Ecclesiae defensionem ad conservationem susciperent, ex Boy vino loco citato: Is haereticos per saecula refert, oppositosque Doctores Fideique

defensores illustrat. Videndi de re ipsa Battaglinus in historia Conciliorum , Natalis Alexander in historia Ecclesiastica, Berninus in alia haeresum , pluresque Scriptores. Neminem itaque latet, dictum Antoninum Pium , etsi indulgentissimum praedicatum, anno Christi c. x Lili. Christianos aggressum fuisse persequi, lectionemque Librorum Propheta rum , quia multa de Salvatore praedixerant, penitus vetuisse

juxta Baronium Tom.1LAnnal. eodem anno num. I. col. I II.

Et licet is natura instabilis, Eusebio teste histor. lib. Iv.cap .Xu. aliquoties pro Christianis rescripserit: Nihilominus Provinciarum Praesides adversus Catholicam Religionem ipsi multas dederunt Literas : Eodemque imperante , complures Christi fideles Martyrio coronati sunt, ex cit. Baronio ad annum C. LIV. TOm. II. col. I 4 C. I 4I., qui Thelesphori Pontificis Passionem recitat, & n. 3. vel 4. scribit: Saeviit acerbe n mis his temporibus .... in Chri anos furor ; nam praeter illos , quorum memoria excidit . . . . reperiuntur Didem Rome

alii Mar rio coronati. Possus es tune etiam Alexander Epriscopul via Claudii. . . Martyr quoque effectus es Spalati Pontianus, ta aliis plures in Italia . In Oriente etiam comptu rei reperiantur sub eodem Antonino nobiIliati MartPrio, nimiis Di siligo Ooste

136쪽

nimirum Pergami in Asia Agathodorus , ct Carpus ..... Regiminis ipsius Imperatoris conditionem Christianae Religionis asseclis infestam, idem Ecclesiasticae historiae parens

Emin. Baronius Tom.Il. Annal. sub anno C. xMI. n. I 4. col. II 6.

his verbis narrat: Ccterum, quod ad res Corsianorum pem tinet : etsi certum, exploratumque sit, nullam adperfur eos

ab Imperatore esse promulgatum Edictum; tamen vel inoidia Mogisratuum, quod Grisianam Religionem mirifice propagatam viderent, in diesque majoribus accessionibus eres re ae dilatari, vel calumniis contradicentiam nonnihil esse vexatam; eum Sixti Papae, ει aliorum, qui Romae eodem Antonino imperante funt passi, tum quae de isdem te ribus ab eodem Iustino sunt memoriae prodita, ceriam, exploratam- quae fidem faciunt. In eandem rem, si lubet, lege Justinum

in Orat. I .ad Antoninum penes cit. Scriptorem in marg. n. I 3. d. col. 6.: quibus accedit, quod variae, ipso jubente, in Christianos exstiterint Gentilium obtrectationes, cum ipsis ansa data sit, querentibus Ethnicis, adversus Orthodoxam Fidem invehendi, declamandique juxta ci . Tom. 3I. Anna Iium sub anno c. xLvI. n.26. col. I 33. : Hinc ille Christifid lium implacabilis hostis Celsus Epicuraeus, qui ea tempestate vivebat, teste Origene contra Celsum librili I., nefarie in Christianos oblatravit. Varia etiam crudelitatis exempla, ipso Imperatore erga Christianos more Ethnicorum saeviente vel dissimulante, saepe.memorantur a Metaphraste de Martyribus Lugdunensibus, ct Viennensibus ad diem xiv. Maii,& Surio ad diem x. & xvia dicti mensis: quae omnia clariora sunt ex iisdem doctissimis Hesthenio, Papebrochio, Baeristio&Janningo in Actis Sanctorum Iunii, qui ad secundam relati mensis diem pag. Is I. diverso sermone, quo RR.Continuatores de Martyribus nostris loquuntur, ita scripsere : itur sub Antonino Imperatore generaliter adversus omnes Chrisianor praecepta impiae persecutionis extiterunt, quae a

Praesectis, Vicarisque , eorum , Praesidibus ae Praepositis Propinetarum, ta obtemperandi sudio O Grisianae Relia giοηιι odio G sacrilegae persecutionis infantia, cus odita vehementisime complectebsmur eodemque igitur tempore

137쪽

in Urbe Lugdunensium quin diaginta praesonii Mi Viri pro Grimanae Religionis Cultu in ergastilorum ensoria subdendi immanibusfuppliciti retrudebantur .... , & lit. E. addunt:

Si non fuerunt publica contra Christiandis Omnes edicta Antonini , qualia Tertullianus e .v. Apologiae negat fuisse ; agnoscenda faltem funt privata Rescripta contra eosdem, aut contra eorum alis τοI ..... Ipsoque Antonino Pio vivente, Felicitas illustris Demina cum septem filiis a Praefecto Urbis Publio variis suppliciis interempta fuit, ex Surio ad diem x. Julii pag. Is i s λ, S Ruinartio ad A eta Martyrum sinceris

in Praefat. Gener. pag. .&24., qui pag.34.3 s. infaustas tunc temporis aerumnas contra Christi fideles efferbuisse demonstrat, ita ut nec etiam in Cavernis tuti esse potuerint, neque ab amicis, vel parentibus sepeliri. Et sane Imperator ille, ut Capitolinus refert, nomine tantum Pius erat; nam suos in Deos omnino affectus, illis continuo sacrificabat: Quod si aliquando a caedibus temperari voluit, illud in caussa fuit, quod Christiani per mortem, victores evaderent. Caeterum ex ejusdem Rescripto apud Eusebium libr.1v. hist. cap.xm., dc Ruinartium loc. cit. f. III. pag.38. aperte evincitur, sub ipso Antonino persecutiones, populorum etiam clamoribus excitatas, & Magistratuum Urbicorum potentia. multum crevisse; quae postmodum ad Praesides jure gladii gaudentes delatae sunt, edictaque Imperialia adversus Christianos promulgata: Et pag. 39. scribit, quod hujusmodi acerbitatibus Caesaris simulata mansuetudo minime offecit. In Ecclesiastica notitia Conciliorum S Canonum Joannis Ca-hassutii de Rom. Impp. ad Synops. histori secul .il. habetur, quod diabolo instigante, sub eodem Antonino Pio acerbior recruduit in Christianos persecutio: atque ex P. Honorato a S. Maria Carmel ita Discalc. in Animadvers. ad Regulas &usum Critices Tom. I. DissertiIv. art.x. pag.33o. manifestum

est, tempore Antonini, Publium Presectum Sanctae eidem Felicitati, filiisque suis post haec verba: Dominus noster Imperator Antoninus jussit, ui Diis Omnipotentibus imoletis , eos Martyrio damnavisse: Vide Natalem Alexandrum hist. Ecel. TOM. I. saecul.iI. pag.64. 6s., aliosque Scriptores do

138쪽

ar Uicro a IANI ACTA UINDICATA. I 3 3ctri ira & eruditione insignes, necnon Ignat. Hi etc. Amat. dαGrave son hist. Eccles. Part. I. Tom.I. collOq.I. pag. 9., ex. quo facili negotio colliges, sub initia regiminis ejusdem Antonini Pii, Praefestos ac Praesides Provinciarum in Christianos multum saeviisse : nihiloque secus istas locales S populares persecutiones tempore Marci Aurelii illius Successoris fuisse sopitas, sed potius in dies recrudescere visas; nam po puli caeco furore abrepti, omnes, quos noverant Christianos, tanquam gravis limos criminum reos, ad necem postulabant, pluraque similia ibidem conspicies. Is etiam de M. Aurelio Antonini Pii in Imperium Successore iterum agit

pag. Is .: Et Tom.Iv. collOq.Iv. pag. 82., Synodum memorat Victoris Papae II. anno M. Lxii. Romae celebratam, in qua

Marsorum Episcopatum in duos antehac divisum, in pristinum statum, hoc est in unam Diaece sim , sublata illa divisione, redintegravit: & habetur in Epistola Stephani X., quem alii appellant i X., ad saepedictum Pandulphum Marsicanum Episcopum , satisque constat ex TOm.Ix. Conciliorum apud

citatum auctorem.

REtuli antea in .ll. adversus Acta nostra, quae sequuntur Cl. Bollandianorum verba : Hanc, quam modo re

futavimus halueinationem , sidit etiam Ferrarius in sua An- notatIone : Antoninus, ait, qui persecutionem in Christianus quartam excitavit, non Pius, sed Mareus Aurelius G Lucius merui fuit . . . . Marures nosros tune pastor esse dicis Femrorius , sed non probat . . . .: uuia tamen auctor Actorum confundere poIuit Antoninum Pium eum Marco Aurelio Antonino , qui dictus es Philosophus, in regnavit eum Lucio Aurelio Hero idcirco superius posuimus dictor Mar0rei subiso secundo Antonino. . .

139쪽

134 SS. MM. SIM FLICII, CONSTANTI , NOTA I. inum priscorum temporum calamitates multae, gravesque fuerint, ut Ecclesiasticae quoque, ac supremae -- dignitatis Viri non sine labore victum quaerere cogerentur, & sacra studia seponere ; necesse est asserere, eos alio intentos, Latini sermonis elegantiam neglexisse, atque ita sepe scripsiste, ut scriptiones interea turbatae, vel minus exactae non carerent vitiis, barbariemque redolerent & inscitiam. Quare nihil mirandum, si aliquot, i mnio complura Martyrum Acta, praecipue antiquiora, hiulco forsitan stylo, aut sermonis perturbatione conscripta legantur. Nec item mirum, si Martyres nostri in vetustis eorum A istis sub Imperatore Antonino Pio passi dicantur: eoque magis, quia ut diximus, Acta nostra antiquitatis honore naagni semper facta fuere. IIis etiam accedit, quod Impp. Marcus Aure lius, ct Lucius Uerus in Imperium Succestores, pariter Αntonini nomine vocati sunt: & propterea Αcta nostra , quatenus Antoninum Pium memoravissent, ea sane mentio, aut verborum extensio , ad veterum amanuensium inscitiam referenda erit, nec ideo Acta ipsa insulso, gravique errore notanda , vel penitus reprobanda . Q d autem citatus Ferrarius , & Bollandiani operis Continuatores Sanctorum nostrorum Martyrium , non ad Antoninum Pium , sed ad illius Successores Marcum Aurelium, S Lucium Uerum, servata temporum serie, quae in Aetis legitur, aeque retulerint, ut in Reg. Marsic. Part.iI. cap.I. pag.4. J nil prorsus Actorum integritati ossiciunt: quonium Antonino Pio Imperatore vita functo, Marcus Aurelius, qui ad Imperium immediate successit, Antonini etiam nomen, ut paulo ante dicebam, retinuit, fuitque cognomento Philosophus Stoicus, qui statim sibi allegit Imperii Collegam Lucium Uerum , teste Baronio Annal. Tom. II. ad annum c. LIII. n.3.: Proinde talis

confuso nominis Antonini Pii, facile pro Marco Aurelio Successore , Antonino etiam appellato, iniquorum fortasse temporum conditione, oriri potuit : quae tamen, ut pluries monui, historicae veritati minime adversatur. illud quoque Disiligod by Gorale

140쪽

κr VI TOR MI ACTA UINDICATA.que observanduin , in relatis A istis Anonymi auctoris ex M.S.I. B. Mari, ut in .II. praecedenti habetur, Pontium Praesectum non ab Antonino Pio Imp., sed ab Antonino etiam Ini p. in Franciam nais sum dici: ideoque mihi satis, quod sub utroque Imperio, Christis deles in odium orthodoxae Fidei variis suppliciis ad interitum usque affecti fuerint. Ambo

enim Imperatores illi ex Baronio loc. cit. sub anno C. Lxxvi n. 1., licet aliqua lenitatis specie regnare incaeperint, acriter tamen Christianos persecuti sunt, quemadmodum citatus auctor scribit ad annum D. LXIX. n. I.: Centesimo sexagemmo nono Chrissi anno .... persecutio in Christianos jam excitata acrius recrudescit, atque ferocius servis. Euo enim se e ga Deos sudiosiorem M. Aurelius praebuit, eo in illorum Boser, ac quoi diceret impios Christianos, se inhumaniorem

exhibuit. Quamvis autem Philippus Ferrarius tempore dicti Marci Aurelii, Martyres nostros passos asserat, cognovissetque memoratam hallucinationem , quae eorundem Passionem ad Imperium Antonini Pii refert: Non proinde Acta ipsa sub Iestae fidei, vel apocrypha statim erant proclamanda : Quum enim hujus inodi opinionis varietas, non ad substantiam historicae integritatis, sed ad consectaria quaedam pertineat, nemo est, qui non videat, quam imbecille sit ex hujusmodianti logia falsitatem , vel suspectam rei veritatem inferre:

Nam saepissime contingit, ut constet de veritate, & de modo , aut tempore , praesertim in antiquis rebus minime constet . Quid certius Christi morte apud nos Attamen quid tempore , quo mortem subiit, incertius, si veterum discordes expendantur sententiae λ Tertullianus , Clemens Alexandrinus, & Lactantius mortuum esse docent anno decimo quinto Tiberii, aetatis suae trigesimo : Eusebius & alii anno Tiberii decimo octavo, aetatis suae trigesimo tertio: S. Irenaeus ad annum quinquagesimum, ipsum vitam produx ille tradit : Recentiores plerique ad annum trigesimum quartum , nonnulli ad annum trigesimum septimum . Sic impletas esse Danielis septuaginta hebdomadas, de quibus in ejus cap.Ix. mentio est, Christianorum nemo diffitetur : Ait