장음표시 사용
481쪽
bis dederunt Minerus ac Neubauerus , iur consultorum Lenichius. V. DiXi, in vitis eruditorum exponendis non minimam habendam esse rationem librorum ain ab iis conscriptorum, Cum Comm,
qui adhuc exstant, quorum et editiones b
ε 3 . Variae, ab Quidam ipsi librorem a semet editorum eatain logos consecerunt edideruntque. Iam olim Hierondimus titulos operum suorum produxit in vitimo capite Catalogi sui scriptorum ecclesiasticorum. Idem postea fecit Augustinus luculentius in libris Retractationum, recentio- Tique aeuo Campanelia ,. Inn. . tacetus ceutiis libri duo de propriorum operum hi si iis excusi sunt Patavii I634. . Lahbeus, Budrius , Meetius, Data. Langius , -she-tis, Chrisianus molpus, aliique. Etiam Lutherus a. Is 3. eatalogum edidit vel potius edi passiis est librorum suorum: qui reeusus est in Diario theologico Gestheriano 3738. p. v. sqq. . aib) Hie inquirere libet, quid existimandum sit de editionibus operam omnium a polygraphis seriptorum, c. g. Luti eri, Erasmi, Caluini, Vossi, Conringit, Gu- notr. Facile igitur apparet, ita quidem eonseruari etiam minuta magnorum virorum scripta, illa quoque, quae rectius perirent; taeterum voluminosa illa opera inseruire non tam usui eraditorum, quam ornandis biblio theeis publicis et ostentandae magnificentiae ciuitatis Iliseerariae. Docti enim viri, quos sere tenuiores esse constat, optimos quosque libros separatim recudi optant, ut, quibus opus ipsa est, eos sibi eomparent Eequis doctorum hominum, ut Conringit Antiquitates Academiras aut messi de historicis libros legat, tanto pretio, sua faeiet eorum opera Idem sentio de collemonibualibrorum et magnorum et satis obuioriim eiusdeur argumenti, Unas illas SIllogas laudo, quibus eoinprehen
482쪽
variae , item Versiones , recenseri debent,)tum deperditorum. Nec omittenda est distinctio genuinorum foetuum a libris supposititiis. Hoc in studio Tossis o industriam non a quavit solum, sed superauit Ioannes Albertus Fabricius, qui hodie principatum tenet inter historiae literariae professores, et labboth carius reip. literariae optime meritus Vocari meretur. Ao Bibliotheeae huius, Latina pariter et Graeca, merito pro monumentis habentur immortalitate dignis. Aemulatus eum est haud infeliciter Ioannes Chri
stophorus missus, cuius Bibliotheca Hebranea magno meritoque fuit excepta plausu. Vterque in Praefatione suos in hoc argumento' antecessores in medium producunt: id quod
et Grifchouius facit in Historia Philologiae. Laudari hic etiam debet GDmanni Bibliotheca e orientalis, a. I I9. edi coe-
duntur seripta et minutiora et rariora, eademque bonitatis maximae. ' Eadein erat in sententia Buddeir , cu-. iiis verba senti inserta Recensionibus tinensebus cmnath eHichten a. 2726. p. 743. 74, Tεο-
e Uufius primus vel inter primos in hoc genere elahorauit. Exstant libri eius de Historicis Graecis et La tinis , de mathematicis, de rhetoribus et oratoribus, uepoetis, de philosophis: quorum operum duo postrema sunt posthuma et imperfecta.
483쪽
pta. Speciatim ecclesiasticorum scripto . rum monumenta persequuntur, idque magna diligentia, milhelmus Gueus in Historia ILteraria scriptorum ecclesasticorum, et Omdinus in tripartito opere, cuius maxima est viilitas in medii aeui historia literaria. Eiusdem argumenti est Antonii Posseuini Apparatus sacer, duobus tomis editus Coloniae iω8. Maiori studio idem argumentum pertractat Nic. Nurrius in Apparatu ad Biblio- . thecam maximam Patrum. Subdititia Patrum ecclesiae scripta indicat Andreas Rive. tus in Critico sacro, Robertus Cocus in Gu- fura scriptorum ecclesasticorum, . et Vinc Placcius in Theatro De dou moram. H FUe.
f) Seriptores omnes de scriptoribus ecclesiasticis recenset Fabricius in Prae libri quinti Bibliothecae Graeeae. De Trithemia obseruo, eius scriptores ecclesiastiacos esse scriptores ecclesiae Christianae addictos, siue theologos, siue Ictos, siue medicos, siue grammaticos,
eὶ Hie etiam multorum Vitae eopiose descriptae exhibentur. Omisit tamen nescio quo casu quosdam clariores, Albertum M. La rancum, Lambertum Schos. nabrugensem, Rupertum Tulliensem, Ottonem Frisingensem, Alanum M. Ioannem Scotum, Aegi ium Romanum, Radimundum Lusiium, Rab. Maurum, L anum, Tuu-lerum , Homonem , Λ vum , Orosium, Odomem Cluniacensem , Caresum M. Nicolaum fanum, Iri rum Pelusisam, Sidonium Apollinarem, Alcimum Auitum. Caeterum eur Clericus T. XIX. Bibl. anc. et Od. p. 333. sqq. parum aequum se praebeat Oudiniano operi, discas licςt ex Ouini T. I. p. 986. sqq.
484쪽
VI. Fuerunt etiam, qui eruditorum i udicia de celebrioribus scriptis eorumque auet ' ribus congesserunt. Iudicia de Patribus coHcissae exhibet D. Gectardus in Patrologia; de priscis historicis De Oreus mearus in Relectionibus hiemalibus; de historiae Ro-- manae ac ByZantinae scriptoribus Martinus Hanckius in duobus, quos de iis edidit, ope- 'ribus; de omnis generis eruditis Thomas Po-pe-Blantius in Censura U celebriorum am
b) inita Patres Eeelesiae non solum Pontificiis, sed etiam multis nostrae Ecclesiae ingens faciunt praeiudicitiin, hine bene fecerit historiae literariae doctor, si hac occasione auditores suos docebit, quid existimandumst de eruditione praecipuorum Ecclesiae Patrum. Comis . . mendo hic Da ei librum eis Osu Patrum, Clerici Hieronymia=ria, et Vitas aliquot Patrum , quas in Germanicum traduci curauit et a. I72I. Praefatione ornauit Tho. mafius; ipsius denique Thomasii Cautelas circa Iurispi - . dentiam ecclesiasticum esp. X. β. 24. sqq. et cap. XI. XII. XIII. XIV. .
t i) Iam ante Muntium tale opus conscribere inani. nium induxit Chrisophorus Adamus Rupertus, eiusque specimen reliquit in Mercurio Disolari p. Tao. sqq. Exstat et Tho. Magrari opus sintile Eponmologicum criticum inseriptum, et a. I687. duplo auditus editum a C. IV. E enio. Sed longe praeferendus est filantius. Caeterum quo quis elatior in orbe literato, eo facilius . est complura eius reperire eneomia. Vnde decem paginas impleuit praeeoniis Movh o tributis Mostreus in Protegomenis ad eius pol istorem. Imo totus liber se eundus suaeytionum Tullianarum Andreae Schotti non nisi elogia eloquentiae Ciceronis continet. Pari modo
485쪽
E torum: quod quidem opus potest subinde augeri ab industrio possessore. De interpre- . . ribus ipse suum fert iudicium metius libro singulari , de poetis Scaliger in Poetice; de
mentatoribus in sacrum Codum an ardus Simonius in separato opere, itemque D. Frid. Noerus in Bibliotheca Biblica, quam peditexuit Aradius. riri modo de Patribus Ecelsae sententiam suam dicit Dupinius in Biabliotheca sua recte inea ; de scriptoribus Hist.
eccl. N. T. veteribus et recentioribus mi
mannus in Prolegomenis ad suam Hist. eecl. p. 28-6s; qui et de theologis omnium sectarum, qui saeculo XVI. et XVll. celebriores fuerunt, accuratum exhibet iudicium in Tomo II. Hiasoriae illius. Eodem in genere commendari
meretur Adriani Ballisti opus ita H inscria
elogia Melanchthonir aut iudicia de eo qui compilare velit, librum grandem essecerit , inquit Sechendojus Luctera. 'nismi lib. I. ses. 34. addit. I. Quantum vero eiusmodi iudiciis tribuendum sit, dicendi locus erit alius. M Not. ad lib. I. eap. p. Etiam in Bibliotheea historica nesnois - Menetiniana ereberrima oceurrunt de historicis iudicia. Sie et in Ludovici is Gendre Nomoelle Hylaire de Franee Tomo VI. Lutetiae ITI'. edito exhibetur Catalogus historieorum, qui Galliae historiam siue uniuersam sue particularem scripserunt, et quidem adiecta singulis aecurata li Melior huius est editio secunda, quae a. ITas. Amstelodami prodiit una eum annotationibus de hardiae la μωνι, qui et in praefatione sua ct T. H. p.
486쪽
ptum: Iugemens des 8avans fur les princia paux oudrages des Aureuras ac siimile opus om Giberti de scriptoribus rhetoricis ,' item Tei erit Elogia virorum doctorum ex Thu ni Historia excerpta eum additamentiS a. 17Is. rursus edita quatuor tomis. Morbo nusquoque Pol histor plenus est ν, nee non Meeleri Bibliographia Critiea supra iam laudata, itemque Nautaei Bibliographia politiea. Non male huc retuleris libros, quos Ara vocant, Vt Sareminiana, Menetiana Patiniana, Navdaeana, G uboniana, etc. cuius generis libros singularibus in Dissert tionibus exhibuerunt Moseus et Liliem alius. VII. V
3 i. profitetur, se id sbi negotii dedisse, ut eorrigeret, quos Milletur commisisset in historia literaria , e rores. Inserta et sunt huic editioni eaetera milieri opera , quibus illustrauit literariam historiam, itemque -- nagii Anti, Milutus, et Giberti Laeuia de Getoribus. m Vid. Acta eruae. a. 17 4. p. 73; a. ITM. P.MT. et 8. ς ε . . Dς libris in ANA itidicium exstat in Germa- aleis Obseruationibus Halen ibus P. II. n. g. et in Re-- .manm Catalogi eritiei T. II. p. 616. et Cr7. itemque in BiblioGrais T XXVI. p. 36. sqq. Addenda huius generis libris sunt Verulamiama , i. e. Herulamis Sermoner Her, et e prisco aeuo Cor diana, quae conscripserat Loneeus Samius, teste Athenaeo lib. VI. p. 24 I. 24'. 248 b. uς mldi uo afo anu, hoe est, Regis Alsonficum ab Auc Pano mitano literis mandata. ac nunervoquς cuia a Moschenis. V
487쪽
VII: Variant etiam de libris eruditorum iudicia pro diuersitate aetatis et nationis. Verrigente superiori saeculo magna orta est contentio in GalIia, aliis o priscos , aliis recentiores scriptores praeferentibus 3 quos recenset
vinelius in Mengibus suis. 'Ego, quae alibi. p iam dixi de hoc argumento , iis tria hic
adiungo velut axiomata. I. Puae sudia veteres magis excoluerunt, quum nostra aetas, in iis veteres utique nostris hominibus praeferendi sunt. Poetae igitur veteris Romae non parum praestant plerisque hodiernis. Poesis enim erat illorum εργον, cum hodie fit inter τὼ II. suae studia veteres modice excoluerunt, in iis recenIioressunt praestantiores. I Quanto meliores habet nostra aetas interpretes sacri codicis quam Vetustius --. Uumi Quanto eruditiores utilioresque nunc habemus Ethicas, Logicas, Physicas, quam fuerunt decimo sexto saeculo i Stolidi igitur. Etiam erant, qui Ennium Virgilio, Catonem Ciceroni anteponebant, notati merito a Mam
Ο Iam saeculo decimo quinto disputatum fuit,
an veteres nouis scriptoribus sint praeserendi: exstatque ea de re liber fien. Aceolii, recensitus in Actis emis. 69O. p. sio. sqq. Haud iniuria vero insanire dixeris Lam/inum, eum in secunda ad Lucretium sutim Praefatione stultos et infami vocat, qui hodie Grammaticam, Rhetoricam. vel Logieam scribant edantque, ac iudieat, nihil posse melius seribi, quam scriptum iam habeamus
488쪽
riale lib. epigri Io. et a suintiliano Dialogi cap. XVIII. s. et XXIII. a. III. Puae si dia veteres excoluerunt acriter, et hodierna aetas itidem excolit fluctine, in iis hodierni palmam μυ merentur. Nam primo posteriores Calcant viam iam praeparatam , adeoque iis facile est, progredi r) longius; deinde hodie plura in omnis generis studiis habemus adminicula, altiusque proinde eniti possumus in quovis literarum genere. Quare si quis e. g. in legendis Patrum ecclesiae scriptis assidue versaretur, sique totum Aristotelem totumque Platonem memoria comprehensum haberet , non lectis nostrae aetatis theologis ac philosophis, non ab llo habebitur, opinor, Pro magno vel theologo vel philosopho. Mi- . hi quia
q) Quanto inseriores eruditione snt veteres se iis pioribus aetatis nostrae. ostendi ur in Biblioth. Anglοθὲ r. XIV. p. I97. sqq. Ibidem p. I99. iudicatur, lectionem veterum philosophorum parum utilem esse ad augendam eruditionem et p. 2oo. R. medica Hippocratis scientia valde contemnitur. Etiam Naudaeus in lib. de
instruenda hibliotheca p. Ioo. iudicat, recentioris aeui scriptores esse antiquis meliores.. sr Non iniuste itaque Molverit comoediae praeseruntur Plautinis. Vid. Geuhrte nitungen a. Tllo. p. sas. Lepida ratio reuincendi antiquarios, hoc e vos, qui recentiores omnes prae antiquis contemnunt, exhibetur in Vita metii lib. I. p. 23. Plane similem hi-soriam narrat Lud. Vives lib. I. de caus corrupi. arti P. 34. lmo adeatur et Phaeaeras lib. V. sab. s.
489쪽
hi quidem Priscianus in praef. geris grammatici optime videtur litem illam diremisse,
scribens, grammaticae artis auctores, quan
to sint iuniores , tanto perspicaciores er i geniis florui e et diligentia valuit, addi . que , id omnium eruditi morum iudicio con-
VIII. De nationum diuertis ingeniis duuersisque ingeniorum fructibus quae mihi aliisque cogitata et obseruata suerunt, exhia
bui in Actis s) Philosophorum. Eodem in opere t) supplementa illius tractationis exhibui, simulque, quae doctus quidam vir de
borealium ingeniis contra meam sententiam 'Drotulerat, ἄνευ παθων evpendi. Quod ipsum
responsum etiam ad se pertinere putet veliminciuilis ille ciuilis Iuris consultus, si modo cantum hune non alius gallus edidit, qui in Suecorum quam nationem ut ille alsentati ne, sic ego Vener ione prosequor, ingenia ita defendit, ut petulantissimis conuiciis me lacerandum putaret. . Solet scilicet hoc accudere adulatoribus, ut alteram partem nimiis extollant laudibus, nimioque opere dealbent,
o T. I. P. IV. cap. l. Vbi f. 33. non statuo, aeris tenuitatem ae cibi potusque teneritatem esse veras causas perspicaciae ingenii; sed hoc volo, erassitiem aeris ciborumque impedire usum 1ngenii, uti nebulae oeulis nostris sunt impedimento, quo minus bene longequo prospiciant. T. III. p. 828-837.
490쪽
alteram nimis denigrare studeant Caeterumiciat idem ille, iudicia mea de ingentis homianum septem trionibus subiectorum plus commodi, quam ipsius assentationes, afferre reipaliterariae. Cum enim ipse frigidam suffundat . ignauiae, ego contra discutio torporem non paucorum, et calcar aemulationis subdo' i nondum satis alacriter currentibus, postea vero eximie ornaturis rem literariam.
IX. Venit hic mihi in mentem alia eruditorum classis, quam minime omnium, quae in historia literaria praetereatur, dignam exitistimo. Eos innuo, qui se antesignanos lite- rati gregis praebuerunt, et primi liue uniuersam literarum culturam instaurarunt, siue certam aliquam disciplinam excoluerunt, siue quacunque alia in re laudabili viae postea frequentissime calcatae duces fuerunt. Hos vocare mihi liceat primates literarios. De quia bus antequam plura profero , paucis Obseruo. statum literatorum toto orbe dispersorum, etsi
non est veri nominis respublica γ) societas-
ues a b Resp. literaria ratione formae simillima est
GHUiae inuisibili. Vti hic nullus monarcha , nullum ciuile imperium, sed tannia libertas, sola regnante S. Scriptura ; sie illic sola regnat Ratio, nec quisquam inalserum quicquam habet iuris civilis. Λe libertas ista