장음표시 사용
321쪽
VERMIFORMIs APPENDICULA, est Canalis parrus crassitici instar vermis oblongi, qui hiat & accrevit intem in Caeci fundo ; substantia tunicarum est satis crassa; supra Colon se contorquet veluti vermis, & peritonzeii nembranae annectitur, extremitate vero sua Reni dextro: a mesenterio autem est liber longitudinis est quatuor digitorum, latitudinis digiti unius, intus angustissimae Capacitatis, fecernens copiosissimam lympham ex suis stlandulis, quae obliniendis tacibus instruit; sorte quoque absorbet quicquid tenuis bonique chyli huc cum tacibus de volutum est, qui lactes vasa praeterivit nimis subito. Gall.
VERMI FUGA, a V rme & Fuga, idem quod Anthe
UERMIS CEREBRI, vide Tebris Ungarica. VERNACULUS MORBUs, idem quod demius. V Ε R Ν I X, quod & Verm um & Sandarache, sive Gumma muniperanum Vocatur. Sed aliquando Vocatur stac compositio quaedam liquida , inserviens obducendae crus aliis rebus ne corrumpantur; sic ex lacca, mastiche, Copai, Succino, simplicibus vel migiis in alcohole vini oleo Terebinthinae , aut lini, coctis & solutis sit proprie Vernix. B. Derni G. Uerni g. Gall. Vernis. A. Varnish. UE R Ο Ν I C A , est planta, quae habet caules eXiguos, longoS, nodos S, repentes, lanuginosOS, rotundOS solia sibi invicem oppossita, juita caulis longitudinem nas cuntur , Pruni soliis similia , villosia , in margine incisa, saporis amari & acris: flores sunt monopetali, rotati multifidi , ex quorum calice sit fructus membranaceus, in duo loculamenta divisus plurima semina eXigua, rotunda, & nigricantia continens : radix est fibrosa, hinc inde in terra sparsa & repens haec planta crescit in locis petro sis & arenosis quamvis alia sit herba quam vulgaris Betonica, tamen a Betonica videtur descendere' Heronica, mutato B. in U. & t in r quod lapsu temporis ut & ab rerum ignaris facile sit. B. Eer-en- prps. G. Ehren pretis, grundheil. Gall. Veronique. A. Luellin, Fluellin. VERRICULAR 1S TUNICA, idem quod Amphi, proides Tunica. VERRUca, sunt species tuberculorum; Gr. Acrochordones dicuntur, eo quod si vertices horum
322쪽
tuberculorum inspiciantur, similes sunt resectae chordae Celsus hujus appellationis eam causam videtur attulisse quod in fundo sint angustiores, in summo latiores ; ade ut pendere videantur, ideoque a plerisque Verrucae pensiles appellantur. Dicuntur Porri, eo quod si inspiciantui summitates ipsorum, Videntur aemulari brevia illa capillamenta porrorum. Est tuberculum durum, eminens, e cu te erumpens, callosum, parVum, & in omnibus corporii partibus nascens, imprimis ubi inaequalis pressio & attritus fieri solet. B. selen ro Jalter Nerie. G. WartZen. Gall
VERRUCARIA, dicitur Heliotropium, quia creditui ea verrucas abigi. Sic etiam Vocatur Tithymalli species. cujus succo lacteo Verrucae decidunt. B. G. Sonnen-wende. Gall. Tournest, herbe aux Termes. A
UERUM ONΤANUM, Vide Caput Gallinaginis. UERTEBRA, idem quod Spon olus. VERTEX, est pars capitis inter synciput & occipit: media altissima omnium & gibbosa. Gr. KB.hruiii. G. Der wirbel ausdem haupt. Gall. Le Sommet A. The Tope of the Head. UERTICILLI, idem quod Cot ledones. VERTICILLUM, in plantis florum Vel soliorum ana, bitus, qui cauliculos aut ramulos herbarum coronat, exi stit; ab instrumenti muliebris similitudine dictum , quod fuso vertendi gratia solitum est adhiberi. VERTIGO, Vide Scotomia. VESANIA, est suroris species vel delirium ex nimi0
UE sic A , est pars membranacea caVa, in qua liqu0r excernendus colligitur & continetur : ut Uesica urinaria,
blaas. G. Die blase. Gall. Velsis. A. A bladder. UEsICA AENEA, est cucurbita magna cuprea, destillationi plantarum inserVienS. V EsICABILARIA, est Vesicula ad figuram pyri acicedens, sita in parte hepatis concma, parVo OVO gallina ceo ut plurimum similis; sundus, nobis erectis deorsum, collum Vero sursum spectat, habetque quasi sphincterem peculiarem, incumbit vesicula Colo, illudque suo colore
323쪽
tingit; constat ex quatuor membranis: Io. communi: Eo. vasculosa; 3ς. musculari, ex libris rectis, Obliquis & trans versalibu8 40. DerVea, intus rugosa seu reticulata, humore unditioso imbuta, in qua subinde minimae glandulae apparent , quae fabrica ductibus biliariis communis esse videtur ; exit in ductum qui cum poro biliario ad angulum acutum jungitur, & sic uniti faciunt ductum communem majorem prioribus; oblique descendentem, qui ad angulos acutos appositus duodeno, penetrat eXteriorem ejus
tunicam, dein inter hanc & alteram descendens, mox perforata & hac, inter secundam & tertiam longo itinere progressus , soramine rotundo in cavum intestini libere
exit, idem quod Folliculus ellii.
UESICA DESTILLATO A est vas aeneum sive alienum cupreum, supelius capitello cum tubo donatum,
qui interitur tubo serpentinis ductibus incurvato; inher-vit destillationibus plantarum aquosis, spirituosis, decociis &c. B. Naas : per vesicam destillare,
VESICA URINARIA, Gr. K ιο : est ea, quse in Viris posterius intestinum rectum habet': in taminis verbuterum , CujuS Vaginae alligatur, semper extra abdomen in loco tutissimo a concursu ossium sacri, Ileon, Ischion,& Pubis formato & mediante supra expansa peritonaei
lamella, cui sundus Vesicae accretus, a contentiS abdomlnis separato, haeret; qui pelvis dicitur: habet haec vesica
treS membranaS, externa peritonaeo ortum debet, hujus 0ssicium est vesicam invettire : media membrana est muscularis, sibris longitudinalibus & spiralibus praedita, huic in toto corpore similis non reperitur, Valde eXplicabilis,& magna vi elastica praedita : inthua membrana glandulosa est, valdeque sensibilis, si microscopii ope conspicitur deteguntur infiniti exigui solliculi, rotundi, humore mucoso instar olei amygdalarum pleni; unde haec membranatam lubrica est, ut attrectationes digitorum eludat; quo vesica contractior, & minus stimulatur , eo dicti solliculi magis clauduntur, humorem mucosum colligunt, & ad usum reservant; quo vero magis dilatatur & stimulatur eo Oscula solliculorum patentiora redduntur, & humor ille majori copia fluens vesicam ab irritante quocunque acri vel stimulante defendit : tandem ne urina continuo Lil et e flue-
324쪽
emueret ex vesica appositus est superiori cervici vescae
sphincter. Accipit urinam eX renibuS per UretereS, eam.
que per urethram, quae in Viris quam steminis longior est, deponit. B. Oe pis blaas. G. Hariablase, die bla se . Gall. La Vesse. A. The urine bl adder. VESICARIA, Vocatur Alcea Veneta, ut & Alkehen gi, quia ejus fructus & semen in vesiculis continetur: vel quoniam Vesicae & calculis prodest.
VESICATORIA, sunt medicamenta, quae eXterne cuti applicata , in locum determinatum tumorem quendam ex liquido ibi ante non haerente conciliant, illud liqui dum nempe eo hac vi derivando, ut per illud ultimum vasculum nimis distentum rumpatur, adeoque in locum fracturae liquidum eXeat, communique caVitate colligitur ; Veluti sit a Cantharidibus. Vocantur quoque Attra hentia , Derivantia. Gr. U B. 2 Me intrehheutit
VESICULAE SEMINALES, sunt receptacula quae
dam , seu intestinula caeca in gyroS, Cryptas, recessus, Complicata, quae collo Vesicae a parte posteriori nectuntur per membranas; solummodo in Viris reperiuntur, nun quam in sceminino sexu; sedem habent inter vesicam uri nariam & intestinum rectum, duae sunt & constant ex membrana satis tenui, & aVium minorum intestinorum in star variis modis contortae sunt, nisi quod hinc inde varicum adinstar mirum in modum dilatatae & interna CaVitute magi S contractae conspiciantur, in has desinit vas ejaculatorium sensim latius & sinuosum, rursus angustius, ubi incurvatum ingreditur sere recto itinere in haec inte Rinula versus horum fundum capacissimum : quaeque Ve sicula praedita est alio canale emissorio cum priori ad angulos acutos juncto, qui bini emissorii in urethra ad angulum obtusum junguntur, & in unum canalem emisibrium in urethram patentem desinunt qui medius & unus, inter alios binos longe minores, & altiores, ab utroque ejus latere appositos, locatur; ut ita per tria distincta Osscula seminalis hum0r huc expellatur : interimque ambae
325쪽
hae vesiculae membrana musculosa colligatae sunt, & semen asservant & tempore Orgasini Veneret, eXcernunt.
B. Ea ad blaasies. G. Saamen blaestein. Gall. cules Seminales. A. The Seed Vesseis. VESPERTILIONUM. ALAE , sunt ligamenta duo lata & membranosa, utrinque unum , quibus uteri landus ossibus Ilii laxe connectitur: Aretaeus Uespertilionum alis
assimilat. B.. vleerna uis gelphe banden. G. Die iladermausa gleiche nasen baender, die beide seitlein gu linterstan der nassen. Gall. Ailes de Chattve suris. A. Bats-WingS. VESTIBULUM , in aure dicitur pars media inter labyrinthum & inter cochleam; est vero cavitas ostea, superficie insequalis; ejus pars anterior obducitur membrana senestrae ovalis, Opposita pars spectat membranam Tympani, in eo hiant novem foramina I. senestra OValis 2. duo foramina nervorum. 3. quinque soramina canalium trium semicircularium , 4. superior pars cochleae a parte faciei
VETERINARIA MEDICINA , est ea ars quae de
Medicatione circa jumenta & pecudes agit, Vulgo Mulo-
medicina. 'VETERNUs, vide Lethargus. VETONICA, Vettonica, Vettonicum e est Betonica, sic ab inventoribus Uetonibus, Hispaniae populiS , nominata est. Gr. Κες ρον, idque a Varietate & copia remediorum dicta est. Vide Betonica. Vi BEX, Vide Ench moma. VIBRAT Io, est agitatio & motio corporis & membrorum involuntaria, ut conquiescere non liceat, etiamsi
VIBRIS SAE, dicuntur pili, qui e naribus excrescunt. B. latus-haireia. G. Die nassen-haerlein. Gall. Le Polldes Narines. A. The haire in the nosse. UIBURNU Μ, est arbuscula, cujus rami longi, digitum crassi valde flexiles, corticem albescentem habentes: selia ad Alnum vel potius sorbum Alpinam accedunt, lata, sublonga, crassiuscula, in ambitu crenata, hirsuta &pulvisculo albo, maxime inserna parte, quae Ob id etiam
326쪽
magis candicat, conspersa , gustu adstringente : sos est monopetatus, rotatus, quinquefidus, umbellae in firmam digestus, staminibus quinque praeditus : OVarium in ora 1ilperiore coronatum caliculo quinquefido , instructum
tubst erecta veluti triglob0sa, libit in fructum seu baccam mollem , succi plenam, unico semine Osho, compress0, striato, tatam; haec arbuscula crescit in locis incultis, 1aXOssis, & montibus: a Viendo, id est, Ligando, dictum quo rustici utuntur ad colligendos fasciculos. Vulgc
VICIA, est planta, quae caules habet angulosos, Villo sOS, CXCaVatos scilia oblonga, angusta villosa, bina. quasi conjugata, costae innascentia, in claviculaS abeuntia fores sunt leguminosi, purpurei aut caerulei: flori succe dit siliqua villosa, farta seminibus subrotundis, aut angu latis, nigris : sorte & secundum veri similitudinem a GrBD. Vel Bisia, nomen habet. Dici videtur a vinciendo quod item ut vitis capreolos habeat, quibus suratim Ver Sus serpit, vel quod inter frumenta vitium sit. B. Eit senimi linen . G. Wicken. Gall. Vesse. A. Vetch. VICTORIALIS, dicitur gladiolus, ut & allium mon tonum. B. Dic sori-mortet i tm Ooli i veld-looli. G. Siei urig. Gall. AE Serpentain. A. Victory r00t, Wild
UICTORIOLA, vide Laurus Alexandrina. VICTUs R A Τ 1 o, est modus Vivendi, quo sanitas perconVenientia alimenta, quibus in humano usi vulgo uti mur, Conservatur & morbus propellitur : consistit in ris io usu rerum necessariarum, estque in Morbis triplexi Crassa, Mediocris, Tenuis : item est tenuis simpliciteri tenuior & tenuissima, Vide Diata. VIGILIA, est spirituum animalium in cerebro & peinerVos sacilis agitatio, qua per organa sensitum nostrorum motus objectorum se 10rio communi, facili negotio, offeruntur. Si nimis hi spiritus agitamur, vigiliam pervica cena inducunt. B. Malien . G. Das wachen. Gall. Veturi A. Watching. VIGILIA NIMIA, idem quod Agr nnia. Vi GOR MORBI, Vide Acme. ViLTRUM, idem quod Pistrum. VINACLI, grana sunt acinorum, Gr. nomi
327쪽
nantur, quae pressis uvis cum illiculo abjiciuntur. VINCA PERV1NCA, vide Clematis Daphnoides. VINCETOXICUM, est Hirundinaria, seu Asclepias: quidam dici putant , quod illi adversus Venena insignis vis insit. Derivatur a Vincere Vel νικῶν quod idem
est, & τοξικὸν Venenum. Vide Hirundinaria.
UINU Μ Cos est Vinum Colore, odore & sapore pollens ; Gall. Vin Theologat. Anglorum Schola Salernitananitorem addit hoc Versiculo :Vina probantur, odore, sapore, nitore, colore. VINUM HIPPOCRAΤ1CUΜ , est cui saccharum Raromata infusia suerint, quae post per manicam Hippocratis colantur. B. Qippocras-mpia I specerP-mpii. G. Hippocras. Gall. mpocras; Vin d Hippocrate. A. Wine of
VipocrateS. VINUM MEDICATUM, est vinum, cui medicanaenia infusa sunt in usum aegrotantium. Praesertim quan-d0 cum musto ad sermentandum reponuntur. B.
Upli. G. Kraeuter.wein. Gall. Vin Medicinat. VIOLA, est planta, cujus solia ex radice erumpentia, sunt obrotunda, ampla, in margine incisa, Viridia, caulibus longis adhaerentia : flos est pentapetatus, anomalus papilionacei floris aemulus, hujus enim duo petata superi0ra vexillum, duo lateralia alas, inserius Vero, quod in caudam desinit, carinam quodammodo repraesentant, CO- loris purpurei aut caerulei, odoris suavis & grati : posts0rem apparet capsula, per maturitatem in tres partes divisa, continens semina eXigua, obrotunda, albescentia :radix est fibrosa: putatur dici ab Ion, quod Nymphae quaedam Ioniae, florem illum Jovi primum dederit mi neri : sed alii, quod cum Io in vaccam a JoVe conversa esset, terra florem illum pabulo bovis ejus suderit. Latini quoque
detrita. t. litera, violam quasi Vitulam imitatione Gr. viderip0ssimi appellasse : alii dici volunt ἀπο του quoniam prius caeteris floribus Veris tempore proVeniat. Hinc ejus i lia Violaria vocantur. B. Piole. G. Viole. Gall. Violette. A. Violet. VIOLA MATRONALIs, Vide Matronalis Pros.
VI ORNA, seu vitis alba, sed F uchsio vitis nigra : Vi detur corrupta vox a Viburno e sorte sic dicta quod prop'
328쪽
ter seXibilitatem, clematis in modum, Omnes adstantes plantas circumligat, Vinciatque. VI PERINA, Vide Echium V1RGA PASΤORIS, Vide Di acus. VIRGA, Vide Penis. VIRGA, in Vegetabilibus est , quae ex radicibus, aut caudicis lateribus exit; a nonnullis virgae appellatae sunt soboleS. VIRGA AUREA, &solidagosaracenica, est planta, quae habet caules rectos, rotundos, striatos, firmos, &medulla alba repletos: solia sunt oblonga, acuta, in margine incisa : stos est radiatus, caulium suprema fastigia s0ribus abundant, qui quasi in spicas colliguntur, quae rur Sus in adunatam quali virgam conjici solent; sunt flores coloris savi aurei, calice tubisorini & multifido comprehensi: his succedunt semina pappis instructa: radix librosa, saporis aromatici. B.-mondhruid I culdenrorde. G. Heidnisch wundi ratit. Gall. Verge Dores. A. Consol:de Sarasine, Golden Rod, Saracens Consiund. A. Sort of Red Conastey.
Ut RGINALE CLAUSΤRUM, Vide H men. Vi RIDE AERIS, Vide A vo. VIRGINEUS MORBUs, Vide Chloro f. VIRGULTUM, surculus is est, qui terrae committitur, ut in arborem insurgat. U I R O S U S, est, in quo Virus sive Venenum siepe etiam pro teterrimo & graveolente sopore aut Odore sumitur. UlRUS, est humor fluens, & accipitur qu0que pro emine e venenum etiam signiscat, nec non ichores ex ut
V I S C A R 1 A , est floris Amerii species, quae & Musipula Vocatur, muscas ob soliorum viscositatem, irretiens. VISCERA, sunt organa, in cavitatibus majoribus contenta , quae elaborant aliquem humorem in usum publicum & toti corpori inservientem; sic ventriculus & Intestina elaborant cibos nutrituros univerium corpus, sic Cor compingit, comminuit, moVet sanguinem, unde postea Cmnes liquores fiunt & secernuntur &c. Vocantur
item Extra , Interranea. Gr. Σαλανγνια , E E
329쪽
VISCUM, Vel UIsCUs, est frutex peculiaris in arborum quarundam ramis enatus, semper virens : uti est visscus quercinus, dicitur etiam lignum sanctae Crucis; species est stuticis, quae ad altitudinem duorum circiter pedum crescit, caules habet ut plurimum digiti crassitiei, duros, lignos08, compactos, graves, extus coloris susci, rubri, intus albi, flavescentis : plurimos germinat ramOS lignosos, flexiles, intricatos, cortice viridi obtectos : 1 lia sunt bina Opposita, oblonga, crassa, dura, Buxi soliis satis similia, sed aliquantulum longiora , Venosa, Coloris viridis favescentis : nos est monopetatus, pelVisormis, quadrisidus, Verrucis conspersus, tanquam apicibus pul- rem effundentibus : ovarium alio a flore loco natum, tenerum, quatuor soliolis succinctum, si bacca subrotunda, glutine plena, mollis, alba, splendens , ista semine plano & cordisormi, per totam hyemen viret haeC planta. Mira de hujus visci generatione narrantur : quidam cum Theophrasto & Plinio credunt, quod tantummodo nascatur ex semine baccarum per alvos turdorum palumbarumque, & aliarum aVium, postquam acinorum pulpam Con-COXerunt , reddito, unde & cum Plauto dicunt de durdo, quod ipsi sibi avis mortem creat, & Turdus exitium sibi cacet, ob gluten, quod ex eo fit, quo postea aVeS capiuntur : huic sententiae autem uterque Bauhinus & Scaliger se opponunt acriter, qui Viscum ex arboribUS , quasi cornua ex Ossibus animalium educi persuadere Volunt :sed R. J. Camerarius in Eph . Nat. Cur. demonstraVit, baC-cas visci deserri posse ad ramos arborum, tam delapsu raptuque Ventorum, quam ab avibus non stilum devoratas,& redditas per alvum, sed rostro delatas; nec sphaerica sua figura a ramulis rotundis tam facile decidere, quam ruptas vel sponte vel ab avibus, suo glutine adhaerere radhaeret vilaus non tantum quercui, sed & aliis arboribus, abieti, tiliae pyro, pomo, corylo &c. Gr.'Iξυι & 'ξα.
Mi Telloe. VISUS, est sensus, quo ex materiae lucis in retinam sani oculi impingentis motu , lumen & colores ab anima percjpiuntur. Gr. O . B. Ge3isit. G. Gesicht. Gall. Voc.
A. Seeing, Sight. VITA, in animali perfecto, est pneside ac m0Vente
330쪽
anima, continuus fluxus ac refluxus plus minusve sensibilis, aeris, sanguinis, & spirituum animalium, per Organa & ex organis vitalibus, satis probe constitutis, & mutuo atque alterne plus minusve sensibiliter agitatis & agitantibus : in animali vero nondum persecto Vita non requirit aeris actionem in pulmones respiratoriam, quare in hoc erit vita modo circulatio sanguinis per viscera Vitalia, ct motus spirituum Cerebellosorum per nerVos a Cerebello oriundos: de his lege Lancissum de mortibus subitaneis. Gr. BiΟ- , Ζωκ. B. Reven. G. Leben. Gall. La Vie. A. Lise. Vi TALIA, idem quod Cardiaca. VITAI Is FACULΤAS, est actio in corpore excitata, qua mediante homo vivit, quaeque peragitur ipso vel inscio, Vel involuntarie; qualis est motus Cordis, Arteriarum, respiratio; quaeque dependet maxime a Cerebello,& nervis ab eo oriundis, vel in eo terminatis. VITALIS INDICAΤ1o, est cognitio conditionis Viso Cerum & virium vitalium , quae in homine, cui medicinam facit medicus, nunc praesens est, simul cum scientia remediorum, quae Vel augendis, minuendis, Vel conser- Vandis, aut restituendis viribus vitalibus conducunt proscopo praesenti requisito; habetur autem cognitio illius conditionis ex pulsu perspecto, & respiratione ObserVata. B. intervens m3isit.
VI TE A LI s, vide Helxine Ci a nos. VITELLINA BILIs vide Bilis. VI TEX, est Agnus Cubitis; est arbuscula, quae habet ramos longos, flexiles, fractu dissiciles, cortice cinereo tect08 : solia sunt longa, angusta, acuta, lanuginosa; ilo res sunt monopetali, tubulosi, in spicas congesti: his succedit fructus sphaericus , in quatuor loculamenta diVisus Continens semina obrotunda, grisea, Coriandrinis sere pa-
Tia magnitudine, coloris grylei, saporis acris aromatici. Cr. πυνο , id est, Castui: item Λου Vimen, propter inVictam sere ramorum exilitatem, unde sorte nomen Viti- Cis, a Vico. Vide Agnus Casius. V 1 1 1 C E L L A , Vide Br onia. VITICULAE, non palmites aut sarmenta sunt, sed sagella , quae vitis modo repentia longe lateque Vagantur, ac vicinos frutices nacta sic intricant eos, ut iis perinde