장음표시 사용
221쪽
DE PLANTIS LIB. I. IoiDE PHASIOLO minorestiuo: s ues Emo anguloso, a uiticularum angulis did sativo. Tragus Pisium Graecorum uocat. 3 c A P. X LIIII.
PH A S Iolus minor,qui ab aliquibus angulosum eruum appellatur, statim a terra in plures hic itales spargitur uiticulas east latas ct angulosas, duobus an gulis in molliciem Sc soliaceam siubstantiam desinentibus . folia ex interitatio e geniculis profert bina,digitalia,semunciae latitudine indiuiduis neruis a tergo uenoissa, glabra Sc utrin* in mucronem desinentia, uni p ediculo inhaerentia,η s circa anα nexum singulares adnascuntur 5 intorti capreoli, quibus aut adminicula appreis hendit, aut eorum inopia seipsam comprehedit. foliorum praeterea pediculi qua uiticulis iunguntur binis,paruiS,acuminatis P foliolis excipiuntur. flores aestatis iniistio habet candidos papilionum figura. quibus siliquae succedunt, minimi digiti longitudine S latitudine compressiae lato dc anguloso dorso,uentre autem in aciem at tenuato, in quibus semina sunt pisis mediocribus aequalia, anguIosa,& in aciem obtusam desinentia colore candida,S gustu pisis similia. Radice nititur parua, candiseda,fibrata,tuberculis plerum exiguis plena: seritur aliorum leguminum modo. laeeysse Eed erit. Alius sphorolusionte sivas Ens,quem coloniis uidi.
PHALAris culmos tres aut quatuor
erigit cubitales, ec nonnunquam prora ceriore3,geniculatos, Tear aut olyrae culmis non dissimiles. folia e geniculis singula exeunt,dodratalia, semuncis latitudine in mucronem fastigiata, paritae arundini aut tritico similia: ex iis dem geniculis singuli etiam culmi ramorum uice ascendunt, foliis amplexi,spicas desinente uere summis culmis ec adnatis singulas rectas in Moliorum inuolucris protrudit, unciales aut sesquiunciales , digitali crassitudine, teretes, in summitate turbinatas,breuibus,tatiusculis,candicantibus 5 uiridibus lineis distinctis aristis, ueluti squamis compactas: equibus flores exigui, pallidi staminibus aut tritici floribus similes se Proserunt, se men inter squamos fertimilio non dissimiale candicans, splendidum, oblongum,S in mucronem acuminatum, gustu milio non dissimile. Radice nititur multifida ec fibrata. Culmi S folia graminis aut arundinis, siue aliorum frumentaceorum modo aqueam dulcedinem gustu prae se ferunt. Seriatur a quibusdam, ut alis fruges, estor estiuus rumentum. DE ASPARAGO. CAP. XLVI.
A SPAR Agus caules emittit primo
λα uere teneros,longos,teretes, uiri deS
222쪽
vALERII coRDi ilis ΤORIAE glabros A sime solus ab uno cespite plures, qui paulatim innumerosos, tenues 2 llentos ditii duntur ramos ec uirgas,& circa has foliola fi equenti unciae longitudi, ne indiuidua ec capillorum alit sciarum modo tenuia: tota ita herba cum foenita. lo aliquam in foliis similitudinem habet,α duum cubitorum altitudinem petit. plo tres sole ingeminos transeunte circa ramulo Scopiosos,paruOS, et pallidos producit, ire post eos baccas pisi quantitate,rotundas, rubeniest , intus carne sua duo aut irii nigra ct comete soliditatis semina claudentes. Radicibus nitithir perennibus,nunt lxosis,ab uno transuerso,o propter caulium uestigia,aspero, uillos Oh, dorso , utrini lque in obliqua m descendentibus,longis,teretibus, lentis, foriS cineraceis , intui lautem candidis, quibus dulcis ec glutinosus est sapor:coliculi item adhuc teneri ad modum suavem saporem habent,sic ipsa etiam semina. Nascitur campestribus taneditis quam planis locis,quamuis etiam seratur. DE ALT HAE Aseu Maluapali stri. c AP. XLVII.
ALT H AE A quae palustris malua est,caules erigit plerum' bicubi tales mi
nimi digiti crast tudine,teretes anuginosos ec solidos . foliis oblongo pediculo insidentibus ex interitallo usip ad summitatem uestitos, ex rotundo in angustos exeuntibus per ambitum serratis,quatuor unciarum aut digitorum latitudine, tactu mollibus,breui ec densa,ec uesuti detonsa lanugine'oloseti co similibus. Ra mulos
223쪽
DE PLANTIs LIB. I. Ioamulose singulis foliorum alis proseri similiter Italos, flores in summis uirgis de ramulis emittit candidos, solem cancro existente, sylvestrium rosarum figura, pati; lo minores tamen, quini uncialibus foliolis constantes. in quorum medio paruom est nucamentum,iulo simile,colore rubescens, semen habet latum, paruum, inorbccentro cuidam circumpositum, quod cortice de tradio nigricat. Radicibus nititur diutumis,ab uno trunco descendentibus cubitalibus pollicis aut digiti crassii tudio subpallidis,intus autem candidis: substantia oc gustu neruosis,leniis, gluo tinosis, dulcibus&mucilaginosi aqtiam coagulantibus . tota herba easdem habet, humentibus&palustribus pratis,
: DE PHV malare. rhortensii. 3 c AP. XLVIII.
mittit hicubitales,mianimi digiti crassitudine, teneros, glabros, concaUOS, geniculatos, oc ueluti candicante polline consper ses. habent ad nata etiam caules, ea* bina in singulis geniculis. flores aestatcin caulium Zc ramulorum summitate exiguos, in purPura candicantes , corymσhis latis Sc umbellis similibus, insidentes habet: 5c post eos semina exigua, quibus lanuginosum , ocpappis simile quiddam adlisi ei. solia a terra circa caulium pedes multa emittit mollia, glabra , sex aut octo unciarum longitudiis ne latitudine autem trium digitorum,longiS, teneris 8c canaliculatis pediculis insidentia:ea partim incisuris carent, partim uero in
pinnas profundius secta sunt . Radicibus nititur longis,perennibus,in latitatu dinem se propagatibus, crebro propter foliorum uestigia geniculatis, digiti crassitudine, colore caesiis transuersis,& in superficie terrae inhaerentibus: a quibus longae, teretes re iunceae fibrae in rectum & obliquum descendunt gustu amaris oc sub acribus,odore uerd admodum medicato, &Nardi indicar aut Celticae similibus, aliquantulum tamen uirosioribus: nobis colitur in
224쪽
VALERII c ORDI HISTORIAE DE HELLEBOR O nigro nostrate. c AP. XLIX.
qui apud nos gignitur, ab uno radicis cespire, numerosos emittit pedicuratos, longitudine dodranta Ies,aut pedales, iunco cras. siores, abros, in tereti aliis quantulum canaliculatos et ab imo rubentes, ec nigri
in quorum summitate ex uno principio in latitudiis nem se pandunt folia, quinaque aut sex unciarum longitudine atitudine uncie aut sesquialterius unciae utro Fl capite mucronata, Peram j bitum asperis et aculeatis ini cisuris, serrata,tactu rigida, inferius in uiridi nigricantia , superius autem nigris ora. ex his quaedam minora sunt, ct tria aut quatuor sitabi coniunguntur . iuxta utrum P canalis latus quo pedicuri sulcantur. Profert etiam coliculos foliorum pediculis aequales: in quorum summitate flores sunt
' quatuor aut quin*,pallidis in uiridi soliis:&pollicis ungui aequalibus constantes,plerum' pronOS: e quorum medio capitulum angulosum,cornutum,& ueluti siliculis congestum exeritur, albquot oblongis nigris seminibus onusta. Radicibus nititur perennibus, crassis ecnigris, a quibus plurimae quoquo uersus emittuntur longae, tcretes, iunceae ct ni grae fibrae, odore dum eruuntur admodum graui,ac sanabuco non dissimili, sapore amaro,aσi Sc nauseo :seminibus eadem est qualitas. Nascitur in quibusdam Sueis uiae montibus,saxoso 8c tamen pingui solo: In Misinia uel ὀ re Turingia, Hessia' Saxoni'oc pluribus aliis Germaniae prouinciis,in hortis colitur. '
AR O N primo uere inuolucri modo conuoluta in mucronem emittit sella: ea se paulatim expandunt,*hederaceoru formam asciscunt, hisce tamen mulato maiora sunt,nam in dodrantalem plerum* Iongitudinem excrescunt, ec in ac tum desinunt retro uerd iuxta pediculum in latitudinem expanduntur, Zc in sinum recedunt,quibusdam etiam in locis purpureis maculis distinguuntur. Ab eo tem
225쪽
ad geminos properanti aperitur, in leporinae aut asininae auriculae formam , intusmpistillo culinario simile quiddam ostendit,minimi digiti longitudine,idcp erectum recolore in purpura liuidum aut cineraceum, purpureo cuidam ec aspero tubercu inlo innitens,sub quo aliud quoddam tuberculum est praedicto aequale , sed colore pallidum. hoc flaccescente superiori tuberculo ait pistillo,in iuglandis magnitudianem increscit,& uuae rubentis figuram acquirit,singultum acinis unum ais alterum semen continet, eruo paulo minus: hoc instante aestiuo solstitio perficitur, inueniatur tum temporis sine foliis coliculo, nitens uua:quae post Φ defluxerit,absconditur tota herba. Radice nititur bulbosa,diuturna, pollicis anteriori articulo aequali, candida,tenerassi, quae enascente herba flaccescit, post maturitatem uerὀ arescente increscit Sc tumida st: multost oculos seu tubercula emittit, quibus se propagati Odorem omnes herbae partes grauem spirant:sapore uero adeo acri,linguam ec palatum pungunt,ut carduorum&spinarum aculeos esitare se gustantes credant. Na scitur umbrosis antiquis sylvis&uetustis, umbrosis urbium ei castrorum fossis, ac iuxta septa: Seritur a quibusdam etiam in hortis.
TIERF O LIata haec herba dicitur, quoniam caulis per ipsa Ita crescit. Sing
A larem emittit caulem cubito longiore gracilem,teretem,rubentem, concauus
226쪽
VALERII c ORDI HISTORIAE is tamen selidum ex interuallo foliis singulis eleganter uestitum, per quae trased usesse caulis uidetur,non omnino per medium, sed eo loco ubi omnes eorum uens ueluti m centro coeunt habent folia duarum aut trium unciarum longitudinem,praera sertim quae caulem amplectuntur.nam quae in ramulis sunt iis magnitudine cediit, omnia tamen sub rotunda,modice turbinata oc glabra existunt,inferius autem iuX-ta terram nulla cauli circumfunduntur,ex Omnibus geniculis ramuli exeunt graci
Ies, similiter foliati,eo positu semper ieruato,ut ab ima parte soIiorum unicus caulis aut ramulus sit, re quamprimum uero caulis aut ramulus folia transierat, in surcam diuidatur.hic ordo usi ad summitatem continuatur,in qua plures corymbi sunt Ditis exiguis & in exortu simul coniunctis pediculis insidentibus congesti: in quora medio, semen paruum,oblongum,angulosum,cartilaginosum, liuidum, numerOπsum,nudum continetur:id flores non habet,praeteraliquantulum lutes cuiusdam ianuginis,nascenti insidentis. Radice nititur candida, tenui, fibrata, lignos adcananua,ideo pinutili. semen gustu subamarum,acrco est, re tenuitate tua saliuam eliscit,folia autem remissorem habent saporem. Nastitur editis ecpinguibus aruis,ut
Eymbecci Sc in Hessiae quibusdam aruis,ac alibi etiam, quinetiam a quibusdam in
hortis seritur. DE TITHYMALLO pentaciono, ἱ communipulo,r dice
THYMALLVS pentacionus ab uno radicis cespite plures emittit caura I les,pede plerum*procerioreS,iunci modo graciles, teretes S glabros . foliis glabris duarum A nonnunquam trium unciarunt longitudine, digitiv latitudine, ac incerto ordine dispositis,uestitos.hiex summitatis capite ueluti ex centro quinos Proserunt surculos,longitudine digitales,admodum graciles oc teretes.sub quibus singula sunt folia inserioribus aequalia. Omnes surculi superius in binos, exiguos sirrculos,furcarum modo diuiduntur: singulis* furculis bina subsunt solia, priori-hus multo minora,longitudine unciali,digiti latitudine oc in mucronem desinetia, surcuIi autem extremi furcarum semel at* iterum ex interuallo binis amplectuntur foliolis,sibi in exortu contrariis proxime descriptis similibus, minoribus tantum. Flores qui proprie sic appellentur non habet, quemadmodum fere omnes Tithy mallused singulos fructus in singulis sirculorum eruptionil, us, iuxta foliorum surculos amplectentium principia,magnitudine seminis uiciae , figura triquetros obtusis tamen angulis:aliquantulum hirsutos,in tria loculamenta diuisos: quae sin
gula continent semina milii aut panico aequalia,soris nigro cortice,intus autem candida, pingui nucleo, gustu dulci:ea inmaturitate apertis repente loculamentis prosiliunt surculi alios caules etiam proferunt,e foliorum sinu,sub quinquepartito cara Pite,simili fructu praegnantes,uerum inaequaliter dispositos. Radicibus nititur perennibus, ab uno principio numerosis cmaxime pingui, culto, nec herboso loco 3 transuersis,non in altum des endentibus,tortuosis, minimo digito aliquanto gratacilioribus,carnosis,in candido flatiis,multos rubentesi asparagos emittentibus,ex quibus sequenti anno germina prodibunt.fibras demittunt radices numerosias quibus herba nutritur.maiores enim radices caulium tantum ferendorum causa natae sunt. abundat tota herba lacteoliquore: gustu ac reliquis qualitatibus, caeteris
Tithymallis respondet . Nascitur frutetosis locis. '
DA VC V Sangulosus dum e semine nascitur, primo anno caulem non seri, sed folia undiqν circa radicis caput per terram strata, ea ratione, ut multa solia sngula constituant.pedalibus enim et canaliculatis pediculis utrinoe apposita sunt, duarum unciarum longitudine, ita ab utrol latere profundius usu ad suum quoque
227쪽
que pediculum in partes per ambitum serratas disiecta: ex his maxima siunt, quae posteriori pediculorum parte exeunt:minima uerὀ, quae anteriore. Caulem altero dc nonnunquam tertio anno erigit tripedalem, minimo digito graciliorem, angulo sum,di iuxta terram fere triquetrum,nisi plures intercederent minores anguli, soIi
dum S geniculis prscinctum folia e geniculis se proferunt inferioribus similia, breuiori tamen pediculo:& ex horum alis pedales,ac plerum* indiuidui ramuli, almulis striati. in quorum cacumine aestate singulae sunt umbellae,forma conuexae clana saetacandidis,minimis floribus faretae,melleo liquore ueluti conspersae, quibus odor est lixivit aut seponis siue mellis calce mixti. semen Radice nititu iuturna pedali, pollicis aut digiti crassitudine, candida, circa caput propter tuorum foliorum uestigia Sc neruos pilosa 5c uillosa: in crassiores fibras distraucia, per quam lignostis descendit neruus. ea gustu acris est,saliuam prouocat, diuinferuorem in gustantis palato relinquit: folia acrimoniae mixtam quom amaritudinem habent. Semen uero H: Nascitur asperisct editis locis:copios simam Ienae,in vinearum incultis calculosis partibus: ae Vultembergae in tumulis qui 'buidam sabulosis, qua urbae uersus septentrionem itur.
: CV en numquid cum Oreo silino cest, Apio montano,commune hariat haec herba. DE INOPO .s Inobacea herba,cui nomen a liquore, quem Greci opon uocant,et emixcidet ut i in tiruistasium habet, confinxit. J c A P. VIII.
IX OP VSintybacea herba est. ea numerosa emittit arradicis capite solia, Iongi
A tudine dodrantali, latitudine unciali, acuminata,& undiss per icrram strata, pa: tim etiam in obliquum ere stare quorum medio unus at* alter , aut nonnunquam plures exeunt dodrantales, oc interdum pedales coliculi, teretes, tenerim : in quo rumcacumine,circa ueris medium singuli sunt orbiculati flores,mul tis luteis capitolai nentis uni calici insidentibus constantes: qui deinde in pappos resoluti auolant, una cum oblongo oc inferius annexo semine. Radice nititur perenni,pedali, duum digitorum crassitudine foris nigra,intus candida,carnosa ec fungosa: quae praecisa, copiosum emittit liquorem,colore in lacteo modice cincreum,qui digitis tradiatus' aut gustatus,substantia visco similis fit , di in longum ductilis, siccatus uerὀrus. scit,paulatiminigrescit. Tota herba gustu dulcis est,chondrillae prioris modo. iii quor non ignauiter etiam adstringit,odore uero nullo commendatur. Nascitur editis,aprici S,montanis locis. terram amat pinguem,calcario lapide mixtam plurimo ideo prouenit circa Ienam. Vidimia nossimilem herbam in seso argilloμ ad pedem molitis, si s stre plant is minoris: radice csi
A M E Cnemum caulem habet pedalem,teretem, abrum, lidum, si h huc A larem,inferius tumidis geniculis binum digitorum interuallo interceptuit, miummitate 'ebris surculis,lis bifidis & trisdis,atoe e geniculis prodeutibus, ramo' sum. folia e singulis geniculis exeunt bina,pinguia δε glabra,in uiridi coerulea, lon
gitudine digital latitudine uerὀ unciali. flores testatis initio fert in summis surculis colore puniceos, nun* omnino se aperientes, sed semiclaudi sis similes,tumido,naoni & quinqueangulari calici insidentes, quo detracto,capituetia ella anasnUS. hoc cum maturuit, inquatuor plerum* partes dentici α rotunda nigras semina ostendit milio paulo maiora. Radice nititur pareu , nnua ct inutili,solia gustu subamara sunt&hrasticae saporem referunt. Nascio
a ἡ δ' - pirigue, Ribum , ec marga stercoratum . quare Hamelanurn
228쪽
LAVA Ndula maior frutex est cubitalis plerum*,abi eui 8c scabro caudice in plurimos foliatos surculos diuisus. uirgas aestate profert numerosias, nonnunqua cubitales,iunco graciliores,quadrangulares,aliquantulum hirtas oc striatas, geniculis longo inrcruallo interceptos:e singulis geniculis solia prodeunt duarum unciarum longitudine,tenuia,angusta oc hirta.flores summis uirgis fert paruos, hian tes oc purpureos,in gracili oc digitali longitudine spica dispositos angustis striatisisque caliculis insidentes,quibus exigua,nigra dc splendentia semina succedunt, uirmaturo semine exareicunt.quiuerὀ circa terram e caudice prosunt surculi per ennes sunt,& tota hyemes olus cinerei coloris uestiuntur. Radice nititur lignea ecfibrata, saporem habent folia et flores amarum, stibacrem,aromaticu,tenuem et tomtum palatum penetrantem,odorem quo* uehementem, acrem, tenuem Zc iucunαdum:eadem substantia constant,pingui,idebs copiosum oleum , uulgo spicae oleuappellatum,in sublimationei emittunt. Colitur apud nos in hortis,in Narbonensi autem Gallia sente prouenit tanta copia, ut non temere alia materia accendendo igni adhibeatur.
229쪽
DE LAVENDvLA minore, s quam uulgo simpliciter Lauendulum nominant. Dodonaeus Lauendulam foeminam. J cAP. LVII.
LA VE Ndula minor maiori in cunctissimilis est, minoribus tamen surculis resoliis,breuioribus* spicis constat, odore quo ip& sapore remissiori, ollactum recrea non enim adeo grauem odorem spirat,minus* pinguis existit. Colitvrct haecin hortis.
O TIchas quae hodie Arabica stichas appellatur, mediam habet inter maiorem &Ominore Lauendulam figuram,spica tantum crasmiore&multo densiore constat. flores alioquinLauendulae formati colore similes fert maiores tamen:odore sapore maiorem Lauendulam aemulatur,sed multum superat, uehementissimu enimes aromaticum odorem spirat,substantia quocynon minus pingui constat ac illa,in Germania semine sata pullulat quidem,primal sstate taliciter adolescit,hyemem tamen nequaquam tolerat, quapropter eo tempore intra tectum ferenda est, oc tepipida nec obnoxia gelu camera fouenda. Cellariis humidioribus seruata, contrahit situm ecperit,ideo tutissime praedicto loco seruatur.In Narbonensis autem Galliae
230쪽
quibusdam locis sponte cum Lauendula nascitur, praesertim in Massiliensi pro
DIP S Acus aculeata est horba, eX cara
duacco genere, Primo anno cum e semine aut sponte enata fuerit caulem non
fert, sed tantum folia,longitudine dodranα
talia,latitudine trium digitorum, nonnunquam etiam maiora,aspera, rugosaec superius aculeis armata,undi p in orbem a radiacis capite strata , in terra iacentia, tora hyeme uirentia: equorum medio sequenta anno caulis assurgit rectus, bicubitalis,mi' nimi digiti crassitudine, icres glabe inter im* angulis striatus, maxime in summit te tactu solidus,intus tame aliquantum concauuS, colore cadicans, eniculatus et spinis Rais piscis modo armatus,prssertim in summis uirgis . solia e singulis geniculis bina exeunt, praedictis plerum* longiora ecmagis acuminata,nullis in superficie *inis
horrida, nam aculeos tantum in eminenti dorso ferui Luciorum dentibus similes . ex his aliquot quae a duobus aut tribus inferiis oribus geniculis prodeunt,non ab inuicem discreta sunt sed co tinua iuxta exortum,&anno caulis assurgit rectus, bicubitalis,mi' discreta sunt sed co tinua iuxta exortum,&concavo sinu ueluti labro quodam caulem ampIcctuntur, quo rores ecpluuiales
/ aquae citam siccis diebus aliquando contiis
nentur.supra haec soliorum labra ramuli ex eunt,e singulis geniculis bini,alterno ec cruciformi positu, caulis modo geniculati ecaculeati,in quorum summitate singula sunt oblonga dc ovata capita longitudine digital et latitudine duarum unciarum aut trium digitorum,aculeis longis,angustis mollibus Sc obliquo ordine dispositis constantia sub his ubi ramulis insident, in orbem se proferunt,ueluti longi quidam radii,rcsupinati & inferius aculeati.flores inter aculeos capita proferunt aestate paruos,in russo purpureos, lanuginosis reparuis staminibus. quibus singula succedunt oblonga es angulosa semina, omnia capiata intus oblongam habent concauitatem, lanuginosa quadam medulla plenam: in qua nonnun*uermiculi gignuntur:maximum autem est quod medio cauli insidet caput. Radice nititur fere dodrantali, digiti crassitudine, candida dc fibrat primo anno carnosa,altero uerὀIignosa 5c postquam exaruerit caulis, intereunte. folia gustu amara sim quemadmodum ocra dix. Nascitur campestribus,planis locis circa fossas ct riuulos. λDe