장음표시 사용
171쪽
Q ux vinerarum macul Amfluestri s enim lupini semine gutta tim, de sor
'Molos spectes sorint, eorum mires indicare. Cip. VI,
m V M Y & aliae plante,quae frondium & caulium maculis, maculo saxanimalium pelles ostendunt, de simul virium cognationes nobis indicant, muta scilicet pictura internas proprietates Indicans . ut hisce exemplis manifestabimus. Est & perscariae folium litura inaculae modo conscriptum, quae cornicularis Lunae imaginem refert, quod a scriptoribus omitti non debuerat. Maculosa pelle panthera est, traditq; Plinius in eius armo dextro similem Lunae
maculam, crescentem in orbes, & cauantem pari modo cornua
cuius sevum, ex Alberto, ad impetigines valet, & hydro piper per scari, congener sugillata delet. Sunt &aliqua Orchidum genera maculosis frondibus, quae lynceas pelles referunt. Virgilius.
Succino Fam pharetra,s maculo se tegmine lyncis.
Vngues lyncum cum corio muri essicacissime in Carpatho insula tradunt, cuius aspersuis inarum libidines inhiberi, ex Plinio: diximus orchidum altero teste Venerem reprimi . Dracunculum herbam hieracium vocat Dioscorides a maculis, quibus caulis in nitur, accipitrem reptiesentando, qui in pectore tali modo maculosus est. Acc1piter laudatur ad inunctiones omnium in oculis vitiorum, & dracunculi succus, ex Dioscoride an oculorum medicamenta accersitur. claminus varia habet soli infra, supraq, albicant macuta, Scincus tentas albas, suscas, latiusculas, vel albis punctis depictas, colium suscum, caput, & cauda albicat. scribitur ad amatoria valere, quod etiam de cycIamino tradit Theophrastus,& uterq; ad cutis vitia valet.Bliti genera versicolora, ex vitidi, fauo, & rubido colore distincta habet solia, ut vere psittaci pennas imitentur, qui ad idem valet, ad quod anser, qui contra venena, & praesertim scorpionis praestat: diximus etiam ad ictericos, quod etiam praestantissime exequitur blitum. Rubeta etiam ex subpallido, viridi, & croceo colore est: sistit naturae dote cruorem, quod praestat & blitum. Sunt & piscium turdorum genera, colorum varietate distincta, ut in ijs Natura trusisse videatur, maculis nigris, rufis, aureis, gauis: turdi aluo faciles,&abstergentes. Metiuntur etiam & testuginis corticem, tauo, nigroq; interlitum: valet testudo ad compe. scendos sano uinis fluores, quae omnia de blito diximus. Chamaeleoni nigro folia rubicidistincta sunt, inter picarum genera multa sunt , quae rubris maculis insigniuntur : va. lent ad dentium dolores. Pratense trifolium unum, & alterum guttatis, & falcatis in superficie soliorum maculis, videntur stellionis maculas imitari, terga enim depicta habent circulis in modum stellarum pullis. Ouidius quinto.
Combibit os maculas, es c. aptums colori Nomen habet, quarijs stellatus copora guttis.
Si ablatis intestinis & capite, & pedibus assatus edatur, valet gysentericis, &hydrocce-licis, es plinio: trifolium muliebribus profluuiis ualere diximus. Ardea sue stellaris dicitur, quod punctis,tanquam stellis eleganter picta distinctaq; sit,est & rana etiastellaris & ad oculorum vitia valet. Ari solia distincta sunt maculis, valent ad albugines oculorum & caligines. Betulae cortex albis interlitus maculis, ut videatur sturnum imitati, impetiaines, & faciei maculas uterq; abstergit. sα -
172쪽
dentes , contra eormis ictas remedia orere. p. VII.
V u et &plantae, quae radicibus, fructibus, caulibus,alis'; partibus squamosis, squamosa serpentum dorsa ostendunt, eorumq; venenis aduersantur, praestant quoq; contra virulentos quamosorum piscium ictus, nam &pisces,ut diximus, aduersus suos ictus valent.Cedrus arbor vasta, conos assert squamatim compactosi cedria cu sale imposita cerastae morsibus subuenit, & antidotis additur. Pinus lignosos conos affert, in tu hinatam ecigiem compactilibus, squamis effictos,eademq; squamarum serie nouelloruramorum cortices vestiuntur: serpetibus aduersatur, &priuatim ad cerastae morsus pix cum polenta valet, ex Plinio. Picea eiusdem generis, faciei, & uirtutis, idemq; de lariace, cupresso S ali)ς similibus existimandum. Iuli, qui compactili squamarum callo propendente corylis, iuglandibus, castaneis, & similibus ad eadem valent. Erice squaroso folio est folium aduersari serpentibus scripsit idem . Myrice eodem solio, confert vipereis morsibus. Plinius omnium serpentum ictibus, praeterquam aspidum dixit. Eryngium capitula muricatim squamosa profert: clara erynge est, contra serpentes, & venenata omnia nascens. Vterq; chamaeleo capitulum affer foris squamulis tibi imbricatim incumbentibus compactum: haustum in vino serpentium venenis resistit. Semperuiui genera numerosa folia gerunt, squamatim digesta: aduersantur phalangiorum ictibus, discorpionum. Scabiosa capitula affert compactili squamarum ordine contecta 'ad venenosorum serpentum morsus praestat herba ipsa con tuti, & recens imposita. Cyanus fores affert e squar so calices a scorpione, phalangio ue ictis, omnibusq; venenatis a xiliatur. Origanum onitis spicam affert, in quo semen 'uarosum: cum vinci potum d morsis a serpente conuenit. Eodem modo suam triticum affert spicam furfures pollent
ad viperarum morsus. Radix celticae nardi squarosa,vel tuniceis squamulis obsita,& spicatim digestar ad venenosos letus valet, eti Dioscoride, se allii, di liiij. Pisces qui squamosi sunt, ad serpentum, & veneno ruta vulnera valent, vi gobius, thymnus , mullus, smarus, coracinus, & caeteri. UILIOS E PLANTAE UILLOSAS ANIMALIUM lPELLES
A R 1 λ pilorum genera in plantarum solijs, varia animalium ostem dunt indumenta, Vnde argumento nobis esse possunt ad eorum virtutes indagandas . Exemplo nobis erit vulgo pilossia dicta, quae denu hori, molliorique pilo vestitur, videturq; leporis pellem ementiri, i qui pilos simus est, ct solus animalium pronam, supinamq; pedum partem hirsutam habet: unde dasipodis nomen leporis sanguis dysentericis, coeliacis, menstruorumq; prosuuijs prodest, ex Dioscoride, & lien ad lienis tu mores,ex Galeno: Iosita dysentericis, alui profluuijs,coeliacis, & lienis tumoribus volet. Veibasci frondes hombaceo tomento vestiuntur, cana, densaq; lanugine,vusod vocanti reum singultim, quod taxo animali assimiletur, cuius dorsum villis obducitui at
hi , nigris, & duris: unde & duae priores species a Dioscoride descriptae , quia scabriori
titis foliis Vestiuntur, nec tactu mollibus, taxi pellem referunt. Τasum ad sanguinis pro lectio nes Valere, ex sereno videmus', adeps ad compositio nes arthriticas miscetur ex Leonello, verbascum propinatur ruptis, &fractis, es Dioscoride, eius decoctum aduersus neruorum morbos, ct tremorem. Inter verbasci nomenclaturas est lupina rauud a
173쪽
imitatur lectar luni tussim sanarem vino tepido tradit
n o Tu numerem triti contra vcntristorinna,&colum dantur, Lychnidi soli, tia erasi tomentosaque sunt, ut aethiopi di rium Pil0s CXprImere vicietur:
est eos mi pisos scorpionum plagis utiliis nae impontan consesso est Diosco
A i Galeno.& Avicennae. sic luchnis i scorpjone ictis subumiit, immo huius hernae apno iustorpiones torpescetre, & inertes proniis reddi. Ad tantum aliqui Π vmam, Vocant , vel car iam porchi , nimirum quoa coiu usi in si sex run uis rigeant, ut verus Auicρnirpe glqsiographus notat: diximus adiantum adstres capillos, & alopeciam valere, quoa idem exequitur suilla axungia ex Plinio, dineta Anethum Massi e noce ali mutiram, vescapillos vocant, ut inter nothas'
ridis nomectatura:Lbetur, quod instar capilloru panis foliola distensa habeat Aetius anetho siccc usto morsrum canis explet, si cauus , di angustus sit. Herba traditur a Plinio lanaria diei ovibus ieiunis data,laetis bundantiam 'cit: vellera enim ut ouis habet, Rubus λIijs, & cute spinosis est, & ad oculorum vitia valet, Raiae spinose dorso sunt, cauda, rostro, oculis,& deniq; corpore: ad oculorum cicatrices, & suffusiones valet e rum fel. Multae sunt plantae, quae crispis foliis oriuntur, vi sthrutioc aeli pennae, & columbarunt. Myrrha crispo est folio, ex Theophrasto: ad oculorum vit1a valet , n in tollit albugines , & caligines, ex Dios soride, in sthrutionis iventre inciso inuemuntur lapilli , hi quidem ad oculos calutares sun ,s c Aeliano . Eupnragia crispis item io- his,& ad visus claritatem valet. Costus item,&neruorum resolutionabus illinitur: hhrutionis adeps, ex Aeliano, hominum neruis salutare remedium affert. Api; genu crispifolium Theophrastus facit, praesertim macedonium, cuius decoctum calculos e turbat, s*men&radix cum melle ad claritatem valent oculorum, tutionis interior xentriculi cortex calculos di luit, es Rhabi Mose, PLANTAE LIGNOs Is s RV CτVUM TEGM IN I a VS, LIGNO. is, o tris sinimal iam friges indicant. V IIII.
V es et & Inter plantarum fructus, qui lapidosa,vel lignosis conis clauduntur,ostendentes animal tu pelles,sue coria lapidosa,duraq;, qua videntur contra serpentu venena valere: nam crocodilo cutis corticosa, preduris squamis Ostrearu in modo obducitur, adeo firmis, ut ictus quouis tormento adactos, inuicto tergore repercutiant, cuius partes contra serpentes valent. Sic testudo testatum animal, duro rigido cortice ambitur, contra venena valet. Oarea, vel i: φακόδερμα dicta omnia contra leporis marini virus, & omnium venenatorum. Nucum genera smnia clauduntur ligno. Pinus lignosis metis frequeti nucamento compae is,suos fructus obducit, se pinaster picea, & cerastae morsibus Opitulantur. Iuglans lignoso protesta munimento, & venena hebetat. Eodem modo auellana ligneo putamine claudit fructus: contra scorpiones, serpentes noto experimento valet.Amygdalus nuces suas
durissimo protegit operimento, & operitur callo pistaceis sub corio osset fructus, eosdeeffectu; habere Dioscorides dixit, quos pinei fructus. Cedrelates fructus, siue eius conili Inos,cerastae morsibus,& m rini leporis veneno occurrunt,sic & cupressi pitulae lignosae, venenatis prosunt, sic de castaneis, glandibus, di alijs dicere possumus. Punici mala glabrum est, di membrana tegitur, malicorium dictumii soli hiat cortex, aperiturq; l
uissima Vel aeris iniuria. Elephanto nullo setarum tegumento,glabra cutis,cancella igvel hians, muscas Odore alliciens,&arctans repente, in rugis compraehensas enecat,
aueps ad serpentum venena valet, idemq; illi conuenit. Fres res
174쪽
I x I M v x de pellibus, nunc a capite membrorum omnium principe incipiem us, scilicet fores di fructus aliquos connum erado, qui quorundam animalium ora, ct capita indicant. Exempla. E ch i n ter folia sos purpurat, es in eo clauditur semen viperae capitulo simile,exilia ora,& luminum vestigia effigians Dioscorides contra
serpetes folia ita ij et vulneribus, ct commanducari quoq; pncipit, vel qui antea sumpserint, feriri non patitur, contemplari quippe
4icet semen paulatim a ceruice in rostellum extenuatum, tumidio, resuperna parte,ut quaedam promin uia quasi oculorum lumina appareant, quod Oculis quiuis inspiciens, contineri non poterit, quin summam Dei prouidentiam laudet, eiusmodi herbam υiperina forma effigiasse, quod ad suos morsus pnestantissimam asserret opem. Nicander refert alcibiacam nominatam , quia quum Alcibius secus areas obdormiret, a vipera extremo inguine ictus, ex hac herba succum estorquendo & mansi, & reliquum vulneri superimposuit , quo medicamento liber euast. Non paruae a u. thoritatis Numenius aliud echi j genus repetiti scriptum reliquit, o moides lappellatu, quod Ocymo similia habeat folia, quod sane idem scripserat Nicander, quibus Dioscorides & Plinius ascribere videntur, qui ct semina proferre scripserunt, quorum capitula viperiniς capitulis similia essent: vimq; habere in vino potum, quo viperarum. caeterarumq serpentum mortibus mederetur luestre auiirrhi non capitula profertiti summo perserata, quasi in summa humanae caluariae parte soramina oculorum loca ostendant,videturq; a Dioscoride memoratum in phyleumatis descriptione, inquiens. Phyleuma habet fructum perforatum, & caetera, quae sylvestri antii ino perfectissime quadrant, es quod hominis figuram representet, ad philtra accomodatum perhibet. Inter ciceris generam Oe est Graecis dii hum, Latinis arietinum, quod arietino capiti simile sit,frontata effigie,& angulo aliquantulum mucronem aemulanterVenerem stimulat, ct geniturae copia subministrat, quare admissarii equi, quo tempore vocantur a sceminis, cicere sagi nantur, ut in eo cibatu roborati, Veneri supersint. Arietes, ut diximus, maxime luxuriosi, ut per libidinem efferentur, & Veneri 1uffragantur. Alterum ciceris genus columbinum appellant, candidum, rotundum, &leue, quod columbino capitismile, di venerium quoq; vocatur, quod fortasse Veneri, ut alterum opitulentur,& columbae salatissimae sunt. Psyllium nomiam, &cynocephalon dictuma cane inter Dioscoridis nomenclaturas, a quo Plinius, psyllium alij cynoides, alia cynomiam appellat, foliis canino capiti non dissimilibus. Sed puto mendum in textu,quippe fores, non mitia ea nitio capiti similes sun t: Canis stercus potum hydropico utile, ex Sexto, nam veniatri illitum aquam trahit, fellenit podagras, pedibus illitum, ex Plinio:psyllium hydro. picos in vino fanat, & podagras refrigerat ex eodem. Napelli planta fores in spica pur pureos ostendit, qui antequam dehiscant, desuncti hominis caluariam ostentant, benignitatae Naturae, ut huius cadauerissimilitudine homines ab illius platae esu & Vsu auertat, adeo per necabilis, & acrioris veneni vis est, ut vix antidoto aliquo succurri possit
nec solum esu, sed manibus attrectata, quoad coalescat, mortem afferat. Dictum putat
φκων, quod semen rotun dum , cillosis, hirtis , echinosiisq; pilis, ursini capitissimilitudinem habeat, & sic verisii Irin nomenclationem accepit Dioscorides ambusta.& perniones eo sanari scripsit; ursin us adeps ambustis prodest, & pernionibus addito' alumi
ne, GPlimo. Quum rostrati grumI capitiS erigiem proserrent,quamplurimae plantule, gerant; tamen obtinuerunt, flores enim proierunt, qui defluentes, rostratos mucro nes, aut acus e latiore basi is rectum desinenteS, relinquunt. Pes columbinus eius siue ciesad intestinorum tormina everti sumuS. Quae malu et folio cernitur, ex Plinio reficientibus
175쪽
θ Mq.: ullo labore lacessere, qui neruos ex alis & cruribus gruis habeat. Multae sunt
huiu is miliae herbae rostrum in pericarpio habentes. N1 MALIVM CORNVA EMENTIENT Es es a aBAE , ΕΥ
dinpraesent. Cap. XI. O s et caput, de cornibus dicemus & de cristis, no desunt enim plantis sit liquae, vel vaginulae, quae nonnunquam sinuentur in cornua coturn est idem floribus, fructibusq;. Cornua quidem multis aquatit Ium,marinorum&serpentium varijs datas i modis: sed quae iure cornua intelligantur, quadrupedum generitant lim. Nec alibi maior Naturael
ut sciuia lusit animalium cornibus. Sparsit haec i n ramos, ut ceruorum, di ijs etiam simplicia, ut subulonibus ex argumento dictis, aliorum finxit m palmas, d1
itOR; emisit ex ijs,unde Natycerotas vocant. Dedit ramosa capreis, conuoluta in an-
pactum arietu generi, infesta tauris, rupicapris in dorsum adunca, damis in aduersum, erecta aute, rugarumq; ambitu contorta,& m leue fastigium exacuta sterpsiceroti, at assingula,& haec medio capite,aut naribus, ut rhinoceroti, al1js adunca, ali Κ reduca onsenia in mucrone migrantia. Cochleis ad praetentandu iter; corporea haec, sicut cerastis, cochleis semper bina, ut praetendatur & remiant. Nec minor variis siliquarum generi bus in seminibus custodiendis, procreandisq; Naturae lasciuia, quae sicut cornua riget, vel intorquentur singulis, ac falcatae corniculantur, nam alios latae, intortae, longae, Incuruataei sunt, ut videbimus. Exempla erui. tiso intortae sunt siliquae istar caprarum cornu, Columeliasibit lactis plurimum praebere ovibus,&mulieres si lactis copia praemantur,vino eis potandum datum,iactis abundantia confirmari, & super omnia pecori medicina a morbis omni usu praestare. Capras &oues plurimum lacte abundare dixit Aristoteles libro Problematum, proportione sui corporis,& eius caseum commanducatibus lac prisbere demonstrauimus supra. Alterum tragum dicitur, id est caprae cornu, quod eis assimiletur: valet crudum, coctumq; contra serpentes, hircinusq; san suis ex Dioscoride, & alijs idem praestat. Medica trifolium sit quas, corniculorum mo do, intortas habet, qua pro gramine utuntur, qui pecora alunt, ex Dioscoride, & Columella praestantissianum ait pecoribus ad la caseum, & generationem . Terebinthus fert quaedam ad nucis similitudinem concaua, ut ulmus, quibus bestiolae tanquam culices nascuntur ex Theophrasto, sed quae ipse concaua vocat, cornicula sunt captis smilluma. Terebinthum Venerem excitare diximus, quae in hirco, caprahe praeseruet Pista ceorum arbor, quae terebinthus domestica est, ad idem valet. Lentiscus eodem modo, eadem fert cornua, &eiusdem facultatis. Et sena folliculos suos lutiatos habet instat capraru cornu, &Mesue sena per inferna bilem atram expurgat, cerebrum & viscera ex tergit, auget virtutem, senium retardat, animiq; hilaritatem affert, corroborat oculorum aciem, morbis'; Omnibus valet melancholicis; epilepsue etiam prodest. Caprs lac datur melancholicis, comitialibus explinio, & lusciosis confert.
coronapi,certiorum, posteriors strati, bauis ,3equens ari, monocreatis,
postrema tis, caprae cornuti tilantis .sarulam iis dregione resipsadentes, it diligens intuitor eas o prompte es multis conferas, m perperdat.
176쪽
proprietates,& renes a calculis expurgat. Consimilis facultatis siliqua priori congener, quum nigras di falcatasserat siliquas. Anagyris simili modo contortas habet siliquasis partus mortuus haeret, di secundae morentur, dissiculter parturientibus ad alligantur, ita vi a partu statim auferantur: quod quidem capra secunda essicit ex Plinio. Hedy s ron semen affert in siliquis, corniculorum modo adu ncis, additur ad antidota, quod idem de capra diximus Herbam vulgus vocat Furauissis, etiam ad eiusdem simili tu dine cornua exerit,& easdem facultates habet. Verum non caprae, sed rupicaprae simi Iitudinem exprimit, idestinuestris caprae. Sertulae campanae sceminae adunca est stiqua, praecipue oculis medetur: sylvestris capraesel ad oculorum vitia valet. Cuminum sylve sere cornicula fert adunca: semen contra venenatas bestias,& calculosos valet: caprarii fimum ad calculos , des uestrium ad morsus venenatos . Genista lunatis siliquis caleu los ekturbat: calculos etiam sylvestris set caprae. Smilax hortensis ad urinam valet, e prinus sanguis ad urinae excretione, Vt hydropicis conserat. Aphaca ad venenatos morissus.valet. vicia eadem siliqua, & virtute.Phasioli Venerem stimulant, faba, di pisum iis
dem , aginulis, & facultatibus. Fcenum graecum cornicula affert oblonga, rotunda, incurva, acuminata instar bouum, in quibus semen concluditur, Graecis κερ- , veluti cornuta herba, & si κερου, bouis cornua, Hebraei etiam bubulum cornu vocant a similia
177쪽
farina ad diuturnim tussim valet: bovis cornu ea parte, qua capiti adhaeret, puluis splenetico tautem affert, Marcellus, s mum graecum decoctum CX vino imposivum, eidem medetur sic podagris sexcentis alijs morbis mutuo serunt ope Papauer coritii eula xi qua infici ione scenigraeci modo intorta habet,unde nomen mutuatur, ut bori cornu videatur: argema & nubeculas iumentorum abstergit perunctum , ex Diosco
ei sex Galeno disti,&substantia quaedam fellea lapidea, quae in bubulo felle repetitur, a ri totum acie valet, ex Plinio:papaueris sella ulcera maligna purgat ex Caleno, ad idem taurinum fel valet ex Dioscoride. Leucoion ceratici papauera & foenugraeco sit ouas teretes, & Obtortas similes affert podagris medetur taurinus adeps ex Plinio, &fel menses trahit ex Hippocrate elencoij sores menstrua cient, radices podagricos tu.uant es Dioscoride. Fructus chelidonij maioris instar cornuti papaueris. ogus & teres, qui ad visum, regium morbum, herpetas,& iumentorum albugines, & dolores dentiuialet eY Plinio ; scobs tali bovis ad dentes ex Caleno , fel ad regium morbum ex Hippocrate, & reliqua ut in superioribus. Dicitur & tribulus tauroceros, & hucephalon,id est bubulum caput, di cornu taurinum, quibus nominatus est inter nomina Dioscoridis vaccina medulla ad oris ulcera, & quercus cortex decoctus lacte vaccino serpetum morsibus valet, ex Plinio, & stercus ad phlegmonas ex Galeno,& ad acutum visum, ad quae omnia tribulus valet ex Dioscoride. Coron opus, seu seisis senaria, a multis cornu cera uinum dicta, quia incisiones instar ceruini cornu habet, cerui sanguis inassatus coeli corum prosuuia sistit, coron opus pro coeliacis sacit, edi Dioscoride, sc & cornu ceraninum ustum,& lotum ad idem ex Galeno. Cerui cornu serulacra omnia mentiuntur, di contra venena valent, ut diximus primo libro. Monoceros, si philes, & Aelianus vera prodant, sera est, e cuius rontis medio cornu protenditur, non incuruum, sed plar e rectum; sera, di selitaria est, sed coitus tempore mansuescit, & fit gregalis, virga n uodore allectus, in earum sinu caput inclinat, & capitur: eius cornu venenis resistit,& costitialibus prodest. Sinapi rectam stiqua prosert: prodest comitialibus,venenatis mor-sbus, & Veneri. Eruca Veneri, & venenatis item morsibus, ex Plinio. Brassica, napi, rapum sylvestre, dilatiuum . Dracunculus es fore punicante mucro natum corniculum euerit: Arum etiam mucronata in turbinem vaginula semina complectitur, eiusdem
cum pra dictis facultatis. sic &ssos grani indici, sine mWantequam semina proferat. Alleluya rectis, loosis, & rigidis vaginulis ad serpentum morsus, & comitiales, & ad venenum, ex Plinio,valet. Gerani, rostra etiam contra venena valere alibi diximus. Rhinoceros supra imum nassim habet cornu, recentiorum experim euto contra venena valere fertur. piperastrum piperis vites habere diximus, oblonga sliqua, pyramidali, acutain piper serpentum moribus auxiliatur. Auenae in cacuminibus dependent paruulae 'ctuti bipedes locusta utilis ad cataplasmata,vt hordeum: pulte eius sistitur aluus, pro clest tussientibus , cochleae addutur emplastris, Plinius & dysentericis utiles ait. Frumenti genera sere Omnia granos serunt aristis horrentes, imitanturq; cornua cancrorum, S praecipue, quae ante oculos habent: rabiosis canis morsibus, & viperatum pra stant,ut etiam frumenta. Astacus tofigiora, tenuiora, quam locusta habet, leones utiq; duo longissima, squillae e medio bifida, ut ex duobus quatuor fiant. Cancelli, ut frumenta venenatis ictibus medentur: crustata etiam prkditia ad Venerem valent, ut ceres, oryza, si
cala, rea, hordeum & reliqua. Et si inter stilliis sint astaei, cancelli, & cammari, qui quatuor habent cornua.S int&frumenti genera quae in duos, vel quaternos verius aristas dispositas nabent: cochleae etiam podagris conueniunt,quibus Striticum.S . Pompomus pratorij viri pater, Hispaniae citerioris Prine. , quum horreis suis ventilandis praesderet, correptus dolore podagrafό mersit in titti eum sese super genua; leuatus'. uecatis pedibus, hoc postea remedio usus es, ex Plinio.
178쪽
Iater nothas DioscorIdis nomenclaturas fumariae generum corydalion est, &Galomus Iibro medicamentorum undecimo, eiusdem corydalis cap ni meminit, cuius potes cristati, turbinatiq; , qui alaudae auiculae capitis galericulatum v euicem aemulantur. Inquit igitur Calenus. Adieci haec sermoni, quod vellem clare hoc animal nempe galeati tam manifestate, quod ferat in capite pilos erectos, quadoquidem expertus sum eius aduersus colicos utilitatem, vesimq; ijs, qui ipsam non norint, dem sistrare, nam & ipsa
FLOREs ET F oLI A, AUAs a NIM MI IVN ca Ismas effigiani. CV. XII. - N capite paucis animalium, nec nisi volucribus, apices dati sent, diueruersi quidem generis, pauonidus crinitis arbusculis, M p
ro, phasianae corniculis: p taeterea paruae, quae ab illo appellata galerita quondam, post gallico vocabulo etiam legioni nomen dederat Mauda. Fulicarum generi cirros, pico martio,&grui balearicae, e p tissimum insgne gallinaceis, corporeum, serratum, nec carnem eartilaginem, nec callum iure dixerimus, verum peculiare.
179쪽
1 33-- , rha colicis conuenit. Vt nos id clariuS aperiamus αλ vocat
' Mi hialauda, Plinius apice galaritam Vocat, nomen μ Π qμ' ik' E 6 nomen alai da, quia milites galeam habentes, dicebais eristes in capite ortae occasione orta est fabula, ut apud Aristophanem cona1-
oudam priorem terra Unatam, unde mortuo padre , quum ubi sepeliretur none fi Tum in capite contumulatat,&ad huc spectari in ea surrectum capit Isapicem. Alaud ,' crastata asth,&in cibo sumpta, colicos adiuuat ex Dioicoride, sed Galenus elivam in iure id praesitare, sic Plinius, Aetius, & Aegineta. Sed Alexander Trallianus vinet eadhuc alauda, cor eximentes, alligatorium faciunt scemori sinistro ipssius circundantes. Capnon aliquibus corydalion dici a coriandro satis inepte putatum, quum a corydaliaue a criste floru similitudine dicatur, & mirifice ad colum ausiliarem vim praestat. Nec dubium quin utilis esse possit iis presertim qui propter eti crementa aluondurata,α latus hac ip sa de causa collectos in hunc affectum inciderint: soluit enim aluum succus1umariae, qua soluta flatibus via patet. Sed cur alauda colo valeat, patet eΣ hac meth do. αλου- ό -λlia habet similia gallinacei cristae es Plinio, folia affert aspera,hirta,verrucis, & rugis nonnihil aspera, verbasci pube, aliquibus dicitia Harea: cit Venerem. Diximus gallis spectatissimum insigne cristam, nec carnem id esse, nec cartilagonem, lotus inter aues peculiarem sibi cristam sortitus est, ex Atistotele . Et inter animalium mores est gallinaceus gallus luxuriosissimus inter aues , ev Oppiano. Et cristae luxuriem designant, nam dempta gallo crista, demitur StuYuria. Et sus ad luxuriam inflammati si1 mus , ceruicis setas scin horrescit, ut galearum cristar esse videantur . Ad venena etiam valere coniicerem; sola enim inter serpentes basilicus, quae cristam in eapite habet, &venen sifima est. Horminum aliquibus vulgo e j mga b dicitur, quod solium gallorum cristae similitudinis sit, duplex genus, satiuum, &syluestre, plurimumq; Veneri conducit. 'HMιω est impetus, instinctumq; ferri in Venere ingenti libidine, es alectorolophos
lapis in ven ire galli repertus; ad luxuriam valet. Verbenaca a Dioscoride crista gallinacea, a ram ut rum figura,clicitur. Ius gallinacei contra serpentum morsus valere incinet Plinius,& contra totii ca Aetius, & Agineta: cerebrum theriacae munus explere, Dioscorides,& Aesculapius. Praeterea docet Rhases felle galli illito virga , si quis coeat cum usoresus, non diligere alium praeter eum. Alectorius lapis uxores vilis conciliat, ex Sylvatico . Lapidarii.
His circis Veneris ocis incentia vigentes,
Commodi etxori, quae mul ore gratia marito
Valet ad eadem verbenaca folia cum radice pota illitatie, aduersus serpentes pollere saceam vocari herbam, di multum ad amuleta,& expiationes commendari tradit Dioscorides. In sacris, & incantamentis pharmaceu triae utebantur, di philtrodes eam dicebat, quod amorem hac sagar conciliarent: datur potandum tertium a terra geniculum cum foli)ς circundantibus, tertianis, & quartanis quartum: aculeis & unguibus gallinaceorum crematis, tritis'; cum oleo perungi ad febrientes Magi iubent, es Plinio. Adiantuetiam galli cristam imitari videtur: datumq; gallis pugnaciores fieri omnes prodidere. satytia genus alterum, quod sceminam dicunt, spicatos fiores, cucullatos, seu crastuos eligit, nam patentis modo galee flosculus hiat, di foliola, quae a lateribus surgunt, auriculas , quae vero a medio attolluntur cristam reserunti diximus horum radices ad con cubitum Valere, si cui desit facultas, sic & aliae orchidum species. patio in capite pen nas, quas comam floribus ornatam gerit: ob id Plinius pationis apicem crinitae arbuscuis costituunt, videntur umbellas sorti ementiri. Umbella cauliculis summatim insidet, quae est floris pedamentum, in plures longiores pediculos digestum, qui ex eodem simul f stiato orti in latius radiantur, quod quoniant, umbellae, cuius umbra mulieres vultum
vindicant a sole, effigiem gerat, Graeci hunc noris habitum Oham, mox Graecos imitati,
180쪽
Latin tumbeIlam diserunt. Fauo ad visum , alet, Vt iam diistum est eius ossa adusta, &aceto trita, & illita ad lepras Valere disit Simeon Sethii cachrys Vmbellam gerit, Maci visum valet, & ad eadem. Possunt & Vmbelliferar plantae serpentes referre quae liusculos, di cornua aliqus habent, ut cerastae, di basiliscus triplici frontis acie munitus, unoea Venenatos ictus valent. Nardus celtica umbellifera est & ad venenatos morsus valet, sic montana, costus, prason, ampeloprason, allium, panas, ii tacitum , ligulticum, passinaca, anisum , carui, cuminum sylvestre, animi, apium, leu sticum, smyrnium, imperatoria, elaphobosin, sceniculum satiuum,&erraticum,daucum, rosmarinum cachrys, ferula, peucedanum, laserpitium, sagapenum .euphorbium, galbanum , heliocbUlos, angelica, ambucus, Accaetera. PLANTAE, AVAE FIOR VM, 3 ION DIVM taVE SIMILA
o Ad unam lium aevires Adicant. Cisp. XIII.
N MAO VM aures alijs maiores,alijs minores.Ceruis tantum scissae, ac velut diuisae, soricibus pilosae, vitulo marino , ac delphino cartilagines, & viperae cauernas tantum habent aurium loco Pennatorum animalium buboni tantum &oto plumi velut aures ceteris cauerias ad auditum simili modo squamigeris, atq; serpentibus. Nos fores, frondesq. ordine recensemus,que animalium aures ostentabunt, ex quibus eadem uirium praesagia concipiemus angustis folijs, non sine dorsi prominentia, elatis, nigricantibus pullulat, nomen apud Dioscoria e Inuenit, quod folia quum prorepunt, musculorum aures exprimerent: agilopas san re dixit, sed murium, eorundemque capitum cinere edi melle inunctis visus restituitur ex Plinio, di multo magis muris sylvestris, aut gliris. Alsine aliqui οἰσῶτα vocant, quo nia musculorum aures imitetur e oculorum inflammationibus , Naurium doloribus medetur: muris cinis cum melle instillatus, aut rosaceo decoctus, aurium dolorem sedat ex Uinio,delinitaq; murium carnes cum et udo cui luteo, praesentissime oculorum insanemationi medentur ex Galeno. Vulgatissimam herbam , quam ab hirsutie, & pilosa soliorum superficie pus iam vocant, aliquantulum concauam, murinam auriculam epigiantem,wO solida quidam dixere 1 recentiorum experimento ad calculum valet, sed muris limum cum mus , di thure potum calculos expellit, ex Dioscoride, Galeno,Plinio, & Avicenna, mutuasq; alias quamplures υirtutes, apud eosdem reperies. Est inter cicerculsi pecies, quam aliqui Diostoridis phaselum opinantur, cuius folia venosa, te nutaq, , auriculis leporum similia. & nomen apud aliquos praeualet: ambo ad luxuriam valent. Dictamnum Syluaticus leporis auriculam ὐocat,quod vulgus id nomen ab illi uahirsutie& forma indiderit, neoterici pingue reporinum adhibere solen t, ubi quid cor pori insivum est, & eximendum cupiunt Si clauus pedis plantae infixus inhaeret, pin gue leporis cum crudo cancro impones loco saucio, parti vero ex aduerso responden ti, tres, aut quatuor fabaceos fores superalligato, & sanabitur ex Plinio: quod est pecu liare dictimno herbae, nam caprae in Creta sagittis confossae, huius herbae pastu eas ex cutiunt . Anagallidem aliqui nycteridem vocant, &Aetius in eo unguento, quod Helenes appellat, in ischiadis curatione nominat, idemq; ad Oculorum cruciatus valere di cit, nam inter Dioscoridis nomenclaturas nycteridem anagallidem, quasi vespertilio nem vocat, tanquam ita a Magis appellaretur: urina vespertilionis albuginem curat,ex Auleenna, ct sanguis ad serpentis icius m Plinio, argema & nubeculas expurgat an a gallis, bibiturq; ccerulea contra anguium morsus ex vino. Multi sunt, ut Galli, qui asini auriculam alterum symphytum vocant, quod magna solia faciat, & instar asini aurucularum incuruentur: lac asina potum coeliacis,& hsentericis prodest, ct fimu cohibet naso