Johannis Raphaelis Moxii ... Methodi medendi per venae sectionem morbos muliebres acutos, libri quatuor. Quibus succedit Spicilegium eorum, quae a variis sunt scripta de curandi ratione per venae sectionem febres, quas humor putrescens accendit .. 1.

201쪽

in mitiori secandam semper esIe basilicam denionstrat ratio. in urgentissimo quam primum fluom, nuper ossignatam cauisam, ut telerrime hunc c-peicam iis per venam coniugem. in utrisque, ob imminentem alterum morbum , phlegmoti videlicet;vnde hic terminus, in quo ulcus, aut apertio existit,aestimandus,1 quo quam cito, gitas instantis morbi,aut forte iam praesentis,nos git,ac urget sane, Vt extemplo omni studio reuiuit, mus. hoc idem accurate Galenus demonstrat meth. cap. I . consulit namque ibi non depti spuentes sanguinem maxime fuisse seruatos petinae se istionem,purgationem, & per caput robilia. & ubi moriendum aegro prorsus est, si plsemel exceptus sit,alienissimum a ratione elle noribus inchoaste curationem. quare consulae uersus Erasistratum, maiora auxilia deliberundo idiligenter ac citissime operantia,antequam vi εcet deperdatur occasio, quae volucris, ac prahuiusmodi sanguinis mimo ., & ex cubiti inivena, ceu maximum auxiliu m, celerrimum

a pectore reuellens,pr standa Sed ad pensum tamur,& Galeni praesertim auctoritate compimus urgente haemorrhagia, viribus tametrii atibus cephalidam semper tundendam. B; .lLiquet quamprimum exli. I.Prorrhet.coth 33.cum dicat, Potest autem'vehementis ins .morrhasa -κι--semsnem venae dixissemo , nos sepisti auxiliusn evertisc mu , perffleue deratamsangu inis lationem entes. manum recto tramite nario unde se uis abund

202쪽

Prohibebitam enim per eas vacuationis sed reuulsionis gratia,'ctione facimus. Ex his Galeni vcrbis, quouis i ole illustriori biis, couincitur quam primum Pere- da, qui ex eo putat eligendam eslle distantissimam,

quia tantum retiellere intedimus, non vacuare, Galenus contra,imb ex eo,qtib d non Vacuare,verti rἀ- uellere nobis mens. humeralem venam scidimus quasi ad exactam hanc revulsionem,ac celere,iuxta postulantem morbi urgentiam,coniugiiIm,ac utraque directio optanda valde. rursus conuincitur ex

eisdem Trallianus,qui non conspectis cubiti vasis, ad inferna translatus, maiorem ex eisdem concepit utilitatem. hoc enim destruit Galenus,& veritatem eius doctrinet cunctis hominibus liquido constare Tefert .cx quibus verbis infirmatur illud insensibiliter,atque furtim Aciij, cum pala istud dicat, si icu 'iris,coniugiu, ac uti inue directione potcnter reuellere,cu & immoderata hς morrhagia, humer tem vena scissa sistere sci ibat. Nec in littendu experientiis,ubi methodus,ac ratio aduersatur. Hinc inde ide clarissimusGalenus lib.3. methodi c. .certi - ae reddens Hierone,sic iam Di Aer igitur attedm coetinet,ut intesilas quatu praestet methodo quiduis, sia experietia fucere .citia si multb psqstet,& tuto,quato securiorratio,ipso fallaci experimeto.Quare di pposite irridetur Aetius ab Amato Lusitano . scst.2.cur. 48.du c ceu anilia scribat, i ii mei do aliena dc dolendo,du haec ipse scribitAmatus paul- ma ceti .cur .76.in altera incidat ipse charybdi, cuHebreto cuida sanguine per nare dextra reiectati, . 'r pude sisterer, venu scidit reptate inter mini inu dilabria. anulare,in manu dextra,qui qiii de surculus, tubo cubiti interno germinari anatomica demostrat administraticu& proinde citra coiugiu,t ma- x1me requiritur ad exactam,ac citam revulsionem,

203쪽

εe imputandum vitio tanto auctori. quamuis laetii ipse, quasi recognoscens primum errorem,centi cur. 6o.dum ingentissimam haemorrhagiam alti Hebraeo sistere tentaret, plurimis ad hoc adhib: auxiliis , tandem Galeni aduocans methodum sanguinis missione apposite deliberar,&vna celicam tantum imperat scindere,& unice hanc reliqua solam conserre pariter fuit expertus.

Tandem ut colophonem huic disputati Mi ponamus, est & alius locus apud Galenum is

ran.Iat.per venae se l. ca. 3.ubi ex instituto,d piose rem pertractat,ac definit, commendans dex Hippocrate in omni sanguinis eruptione

da per venae lectionem ivτ' ιξιν,quam magnam m odit atem aegrotantibus afferre censet, & inferi vero coni sanguinem excernunt citra obseruationem videlicer niuiliuuare, aint erinocere,quod beet interdum citra mali leuamea res exoluant. hoc idem iam prius dixerat,m. it. uenit autem uti vidistis, non expectare donec e curse mum imbecillitatu vires perueniat,sed ubi

aeratum est,iama vacuatum esse videtur, prorum, isque sanguinis impetus vatidus permanet,secaret

gibbero venam conuenit dextra quidem nares nem profundente e dextra mauu , altera autem

stra: Confirmat amplius hanc Doctrinam, meth.ca. .c iura scribat, suod si resolutus adhue agi hiansit,etiam vena ex eo cubito incidenda est,quipr , fusioni e directo respondeat. Verum obiicient, hi etiGalini loci tantum rectitudinem naturae deiii haudquaquam vasor uni. si verb hanc rem penitiira tioremus, & vitorum nihilominus quam rme GO m n endam ; cum priori altero locis,-

204쪽

PE K VEN. sECT. IN Emxis. LIB. III. 80spocratis mente aestimandum censeat illud κατ' ἴξιH . quod spe 'arci hanc rectitudinem vasorum, quae

mediantibus fibris redhis potentibus multb attra-

hunc , omnes unanin ter se litiunt. Explicat amplius suam mentem citato lib. de cur. rat. per venae 1e R. ca. I 6. dicens, Tres hisunt mittendi ex gibberos e Tmmstici, interior, exterior, mου s. Interior reisursen cyrisu partes cyra anfra collamsunt aborant,

utilis est. Exterior vero quibus tartes 'ude supra collusunt,ut facies, aut caput si male affici: ntur. & cum haemorrhagiam supponamus cephalicum symptoma, externam hanc secandam ex vera methodo,

α Galeni doctrina cogimur. quam obseruationemranti facit eodbi loco Galenus,& tam pempscuams,pe ac celerem utilitatem capere innuit: quod ,no qua laborant solum , verum familiares ipiorum saepenumero obstupescant. Q re utraque rectitu-danem proculdubio amplectitur ipse.

Hanc sententiam plurimi ac classici doctores mordicus tenent, quam primum Germanus ille in- filix Fuchsius lib. i. de Medendi morbis cap. S . rursus:& Donatus Antonius ab Altimaro lib. de medendi hum .corp. malis ca. 4 Porib & victor Trm- casellius lib. 4 derat. curandi pari. hum .corp. cap.8. alfectus, tum dc Amatus Lusitanus, ut supra diximus in centur.P. cur. 6O. SP alij, quos longum esset recciassere. omnes itaque hi arbitrantur 1 rid eum Galeno , in immoderata sanguinis per nares latione,ut celerrime fluorem compescamus, externa cubiti partis ei uidem, tundendam esse Venam.

Oportet iam finem his imponentes, tum Petri Paulli Peredae,ac Peramati opinione conuellamus.

Inedia Primis arguendus est,qubi confuse tractarit

205쪽

huius auxilij viendi modii in hoc affectu, rat cephalica,admilitat iugiter &basilica,necncho infe ina cruru venam citra distinctione aliqua. vltimam,& priorem libenter nos admittamu iri furui a haemorrhagia,priore in urgenti ;aut se ilio iis,iω lias quide est locus, iam parte pariete rozrab t, deficie te κατ' nec a P

militentricu hqc sectio media inter inittente μ& receptura. quare optima retractio ab tius praestada a parte ab utroq. extremo iugio stante, crure inqua. idem de utero,acdibus sentiendum. Ratio, qua sua tuetur, anilis qmnino, & Galelio manifestb teluctat. quamuis in hoc usu auxilis,scopus non adsit 'tionis per se, quia sanguis λ foras prosiliit : tam dia hanc revulsionem,ut uberrime cx Galeno cola iugium vasorum necessarib procurandium 'uHippocratis κατ ιξιν.

Neque audiendus Leonardus Iacchinus, limus sane vir,du lib. in. s.c.11:Rasis disti, itus fluxionis caussam quam si ruptionem si mus & fluxionem iugiter copiosam, tunc in tundendas elle censet: sin autem anasto si sus distinguendum cum in eius principio, Udὸ irruit loli ginquas scindere arbitiemur dem aliquantisper sedato, cubiti potius. qiri,

inquit,tanta vehementia retractionis non Caeterum omm ex parte expungendus is

primu , quia ad utendi modu huius auxilin Obsecuet haena orthagite. nam ,1 qualibet cedat, unicus tantum se hionis scopus /; 'inquam , proinde . omni. haemorrhagi propter hunc tanἔum scopum, cum

206쪽

PER VEN. SECT. IN ENIXIs.LIB. III .. is M viri omni, ab unico indicante scopo, videliceti liguinis motu, ac latione. neque hoc auxilio, ulla- us nobis mens est huius symptomatis nos sanai causia sed latum per ie reue re, mox ad motbirti. unde & ipsomet Iacchino testate c-

i aem rhagiae copetit sanguinis missio, seu qu h M auxilii. eius aurem utendi modus, a siru potis. um ais partis depromitur.Deinceps improcm , Iasininus,ex eo, quod in ruptione cubiti phern imperet, in anastomo si si valde irruat flu-x Gyxibu -aur ia imminuta ex cubito:quia,

icopus latae reuulsionis,hqc qiun As plurimis 1 catet erroribus .in primis,quia omnis, aut cosequitur salubre statu, ceu pus naturae aestimatur, ad deplenda sarcina si se grauante naturi in tempore, ut refert GaIeis stinet.diff.c. 6. aut morbosum statu,& tuc

dupliciterquit apparere, critice inqua,aut sympto-i Vce in 'tioque statu si moderate se habet natu- difficile ferant symploma hoc paticntes ma at, tunc nec mouendum quicquam, ted . shitii qum: em in utroque statu si cotra se habeat in rare,cit coferetia,tuc huic., iserimurn prouidendu, ceu caussae ratione ha-- prouidebitur aute, inter alia auxilia,ceu prP ex GMen. lnde cur. rat.per venae fecita c. II. . idi ion Asi seruato ηατ ἰξιν exerceatur, exteritiisό inqua haemorrhagia oem copescit: 'ii perpetuis sit scop', perpetuo hqc method futu a aute timeatur immoderata ut obiae,aut b nualia in coffore a 3gustiis ple- ,..icuq. hqc fiat ca, cossiliet uruc hercle

207쪽

868 DE MORA. ACU T. CVR. ac serio venas in sernas tundere , ut plenitudinem tollerem,naturam valentem irritare ad illam expul- . soncm , tum ut ad distantissima loca laturum sanguine retrahere.dum autem na ura siue in tempore, sive' irritata operatur, conleplarer quidem ipsiam tunc, &inspecto eius impetu ultra vires procede-xe, cum tunc, nullus iam adsit scopus tollendae ple- nitudinis, ceu iam ipsam natura tulisset,ad simplicem revulsionem conuersus methodum discini

nis ac coniugi j aiyplexus, cephalicam sempc ccarem cum Galcno. nec alia arte tunc,Vrgente affectu,

minuenda plenitudo , si sorte adsit,cum iam natura illo medio depleato ad eius immoderatum usum, si forte immoderate procedat, nihil exact ius ipsa

cephalicae sectione .Quod si pigre se habeat iesia na

tura ad picnitudinis sublationem, nec tibi fas haemorrhagiam per nares amplius concitare, quia i- stud folle aibiicio sortiinae ce rit rateres, tunc non Vt reuel l s, vertim ut caulae & eius principio occur--accurate venas tundemu Sin sernas , quibus c5 modὲ & uniuersum corpus exoneramus, & a principio caussae retrahemus, .si forsan Uterus, aut hae- moirhoidae , tum aut hepar ipsum , ac lien. Demirandus tandem Iacchinus cum scribat, imminuta fluxione,cx cubito hauriendum sanguinem.& r rione assignat, quia tunc non urget scopus latae re-u thonis. Ratio. n. haec palam aduersatur Galeno,

ut dicimus supta, cu hic sectiones cubiti p stadas

imperet,quia celere, ac admiranda plane esticit reuulsione. Sed bonus aliquado dormitat Homerus. His nuper dictis, facile est,& opinione,ac rationis momentum expurgare Petri de Peramato. ne'.

tui iam trita, amplius immorari contendimus, cu. Ω di. alio occasiolata advocent.

208쪽

Explanantur aliqua dubia de reuulsione per

Attifex ad deliberandum de hoc auxilio, tres qui dein sunt, nec multiplicaiadi plures ; cu omnes haud dubie, ex Galeni mente passi ia, sub his tribus

contineri fatendum. Arguendus igitur Mercatus, cuius ingeni j καινοτο λια, quartum adiunxit libr. I. Indicat. ca. q. & anilem, cum nec ipse, quod magis est. a vacuationis scopo hunc discriminet. Sed Du-gis modo his omissis, ut omnem halac duput Nonem illustriotem reddamus, aliqua occurrunt expungenda dubia. . Est itaque primum. Curativa re uult Io,ut diximus, locum aife istum semper respectat, Vtramque rcchitudinem seruat ad unguem, distantillimam latriiqtia exoptat oppositionem . verum magis vicinam. Sed haec cuncta, etiam ex Galeno lilas .mcth. a. ip p. site soli conueniunt derivationi. ca . . Ergo haudquaqua reuulsioni, aut Caltem noncs, et di iti icti scopi. Huius argumenti facilis ratio , assumptione distincta. Deritiatio namque R reuuulo illa curativa

qua maxime conueniunt, cu utrique scopi reuelletes sint, pariter vacuatione in intendat ; cuius vacuationis ratione derivatio vicinitatem requirit, reuullio eandem , ut & celerius ac potentius , praeter vacuatio item ia fluxi humoris, liuentcna reuellat, propter hanc catillam, etiam promi ue utuntur his fio minibus tum Hippocrates, & Galenus, Ut videre est potissimum citato lio. I. meth. 2. ad Glauc. ca. 2.

209쪽

altera quasi derivatio est: cum quae derivationi c6- ueniunt, & huic reuulsioni pariter conuenire sere experiamur. reapse autem distinguitur utraque & Isimplici revulsione, a simplici vacuatione. Porro est de alia dissicultas , in morbis magnis fiens,& factum habentibus utrumque indicans vrget. indigemus itaque auxilio magno utrunque aeque praestante.hoc sbia derivatio essicit. futilis igi- tu T revulsio. Satisfaciemus huic, distinguendo pariter assumptionem . nam si per derivationem, simpliciter dictam intellexerimus, falsum illud. ratio est,quia in morbis illis tria potissimu obseruamus,suxum maximum in magnis vasis concitatum, minore alterum parti affectae colunctum,& infractum humorem iam quietum, aut in loco obstructionis in febribus , aut in inanibus spatiis in phlegmone: cum igitur per methodum copositoriam tolli nequeat infarchus humor,quin prius fluens co iunctus sistatur,neq. hic tursus, quin & impetuosus alter v- ni staccescat, copescatur. hinc cum revulsio proprie hunc maximum re cistet, primum & in curatione habebit locum.verum nec alij scopi proinde negligendi, cum de alter vacuationis iugiter urgeat. se. rerum quoniam ire uellentia incerta distantis op positionis proportione,ctim qtraque si naui rechitudine sint perquirenda,ad hoc ut utrunqne apprime consequatur, proinde no propria derivatione uti- inur, quae minorem illum fluxum compesccre tantum est habilis, cum latera, ac vicinitate solum requirat, verum curativam revulsionem. Haec metho.

210쪽

opus librorum medendi Galeni, priuatim & lib.6.

Tertio eli & altera nec leuis dissicultas. In opere Medico raro, aut nunquam, omnes supra traditas revulsionis curativae conditiones obseruari experimur. Frustra igitur assignatae, cum sub usu nequeant incidere. Antecedens demonstratur hisce iraecipue exemplis; Inprimis in pleuritide, etiam ex utriusque Parentis mente venas lateris eiusdem secamus , & etiam minus distantes, ac citra exacta oppositione. Rurs'in phegmone crucis, cum etia ex Galeno fas, vena cubiti eius de partis secare, q nullum habet cum parte laborante coiugium, fas itide& alteri ' cruris,quae naturae priuatur rectitudine. Exolvemus dicendo, hanc Galeni methodum qualibet Mercurii quadratura esse firmiore: verum ob diuersam ac variam nostri corporis formatione ne in cunct is morbis lubet illa cuncta ad unguem obseruare: quamuis adsint opportuna aliquando,in quibus seruate omnia forsan ius,ac fas. ut in phreniti de videre est, tum in angina, in quibus moibis vesaas quamprimum cubitorum externas secamus, quae sane omnes aeque adimplent praedictas conditiones, distantem oppositione sursum & deorsum, rectitudineque naturae,ac vasorum; secta enim externa vcna cubiti, vacuatur iugiter vena, quς per partem assi clam in capite inseritur. illa conditionepotissi:r una reuellimus, his alteris potis imum dia vacuam'. Verum in reliquis morbis,in quib. haud quaquam lubet ista cuncta adimplere, saltem quod pQTximus, praestamus: de eligimus illa omnia, quae accedunt maxime ad illius methodi perfectionem assequendam. quare inpleuritide cum neque u S