Systema pestis physicum, elaboratum à r.p. Joanne Saguens, ordinis Minimorum, & his diebus iterum provinciali Tolosano. ... Accessit Appendix ad elucidationem systematis

211쪽

iso proposiitio decima , α Superesset hic agendum de menis

propter i-tis temperamento in multa tran-rias , quani quillItate contInendo ; nam hujus

.ia' ta tranquillitatis amissio malum est ,

cumbere. unde in hoc casu , si non sequitur Pestis, sequitur 1eries aegritudinum squae perinde ac pestilentes vitam eripiunt , aut etiam pestilentes fiunt , vel certe reputantur spropter sgna multa istis atque illis

communia. Atque hoc est , quod Medici omnes Observant atque affirmant rempore , quo grassatur Pestis , infinite plures per Pestis timorem , quam per Pestem tolli. Hic timor origo est cogitationum atque sollicitudinum d1u noctuque sine intermissione cruciantium hominem , qui ex insomnio in ciborum inappetentiam . in co mptionem spiritum , in instaminationem pecto' ris , in totius sanguinis commotiones & incalefactiones nimias labitur. Caput dolet , cor deficit , obstruitur pulmo, febris furit aeger se Peste tactum esse non dubitat rac tum timor ad desperationem utque

212쪽

a iam dissucile vitari , sec. Is I

augetur , per quam virus febris in tantum potest excrescere , ut virus pestiferum imitetur , procreando interna ulcera , quae foras in varias cutis exasperationes erumpant , uti . pustulas , papulas , omnisque genetis maculas & foeda rubercula , &exanthemata , putrescentia tandem in formam carbonum atque bubonum. Mitto timores alios, qui comitantur timorem mortis pestiferae ,& vim morbi augentes I timentur tempore Pestis pro se ac suis alimentorum & remediorum defectiones, occisiones violentae , bonorum depraedationes, & iniquitates caeterae, pro quibus evomendis dilatat infernus animam suam , ut postmodum

eas cum reis earum resorbeat. Hinc non mirum , si tot timores i. ac tam graves, procreant tot morboS, sbΡω Mi.& tam accedentes ad pestilentiam. Ei. Sed valde mirum est , quod his die-gςnt Petit bus comperiantur Medici, qui sub' '' ἀμ' 'hoc praetextu scripserint esse ipsis adhuc incertum Pestis Massiliensiusioni agium et . unde si claris loqui

213쪽

1ya propositio decima, vellent, dicerent non Pestem , sed vestis famam esse, quae tot Massilientes, ac deinde Aquenses , To- Ionenses , &c. hactenus delevit. Unde rursus non desunt, qui ape tissimh scripserint ad omnem suspicionem contagii removendam , vel nullas , vel cerrε paticissimas mercium , quae e Syria transvectae fuerant , introductas in Urbem fuisse.

Atqui pauciis mae ad Pestis luem

afferendam sit iliciebant: vel certe , si creditur istis Medicis, nulla unquam vera Pestis fuit, & dummodo absit timor, poterit securὲ deincepse Regionibus illis Orientalibus, sive Pestis credita ibi furat, suta non furat , pervehi ad nos quidquid ibi est mercium pervehi solitarum. Volunt, ut puto , isti Doctores luderagenus humanum 3 sed non sic ludi--tur e deprehendit enim eos non ne

gare istud contagium , nisi quia ignorant in quo sit positum. Forte ad hoc Systema de insectis pestiferis

attendentes , non negabunt illud deinceps , ac tum quando semel

amplexi

214쪽

amplexi fuerint , forte invenient, quod ipsorum arti relinquitur , Medicamentum aliquod effcax contra insecta illa Pestis volucria. Utinam ita l Nam alis mens Authoris non fuit , quam explicare physice , si posset , hae litis quam ante , quid Pestis sit , ut melius quam antε curari a Medicis possit. Quod autem ipectat ad remedia xxiit pro temperamento tranquillae men- ' i'tis servando in casu ac tempore Pyη sertim

Pestis , satis intelligitur illa re-TIT . ferri ad mores, quos si quis bene :πComponeret cum seria de culpi hexari. suis poenitentia , cum grandi apud . misericordem Deum suum fiducia , cum persecta charitate, qua cupe-het dissolvi & esse cum Christo, &c. . urimis utique, vel nullatenus timeret calamitatem ullam pestilentem, quia utique nullam timerint. Haec autem temedia exhortatoria praebere spectat. ad praefures , ad Concionatores , ad Consessarios i & generarim ad omnes , quos urget Charitas Christi: hujus autem loci non sunt.

215쪽

ry Propositio derima ,

Quare tantum addo , quod si quis nihil sibi conicius esset , quamquam in hoc justificatus non esset , aut si conscius sibi alicujus delicti , sibi deinde conscius se t animi vere contriti , illi hoc ipsum accideret, quod olim Eliae fugienti minas pestilentissimae Regma: se Eabel. Is cum

sugisset in deter tum , & ibi petiisset

animae suae,ut moreretur, & dixisset et S icit mihi, Domine εἰ tolle animam meam ; neque eAim fum melior

quam Patres mei r projecit se oobdormivit. Quid tum Respexit, or ecce ad caput suum subcinericius

o bibit, or rursum obdormivit, &c. 3. Reg. 19. V. q. & seq. Dico igitur confidentissime , quod si potestatefacta vitae ac mortis, fiduciam parem apud Deum deponeret, tranquillus seret, projiceret se & obdormiret.

Quis scit an non accederet tum ad illum Angelus , a quo subcinericium panem & vas aquae acciperet 3δc tum comederet, & biberet, de rursum obdormiret, rusium ab An-

216쪽

aeuum dissicIlius curari, sec. iss

gelo excitandus, & per eum praeservandus ab omni contactu Pestis 'Contra terrorem Pestis panicum nihil hac panica in Deum fiducia praeservantius esse arbitror.

, unam dissicilius curari Polis contagium possit , o quae remedia

generatim ad illius curationem praevaleant.

PLVRi os praeter pestem i.

esse morbos contagiosos , qui Ε, ijlum exinde pe feri merith vocari pos eiii: Omne

sint, latIs constat ex tota PsopotitiΟ-gium vi

ne secunda, ubi multis eorum emi 'meratis , Ostensum est convenire perinde ac Pesti tale contagii genus , quod non modo per tactum imprensum aegris , aut rebus quas aegri tetigerint , sed etiam per praesentiam & conversationem diutumiorem cum illis possit plus minus contrahi. . Sic 'contrahi posse impetiginem , sca-

217쪽

υs Propsitio undecima , biem, pruriginem , psoram, lepram ,

pthiriasim , tineam , luem Veneream, variolas, dysenteriam, mOD billos rubros & nigros, ac genera lim febces omnes malignantis naturae nimis constat e atque ita aegritudines istae, quae vim & indolem habetiar pestiferam , merito vocabuntur pestiferae. Sed tum quando in

gradu contagii comparantur cum aegritudine eo idemica , quam absolute vocamus Pestem , vi X pro contagiosis ac pestiferis reputantur . adeo virus hujus mali unius caeterorum omnium malorum virus , &seorsini,& conjunctim excedit. O. Deinde cum contagium nullum p .st sim' explicari vere sine recursu ad insecta propriuim est nisi tiplicabilia possit , ex antedictis re H multi .Pt p. q. & tequentibus , consequens

Pli ' '' est majus hoc, & incredibiliter quidem maius, contagium Pestis non posse , ut par est, explicari, nisi recurratur ad insecta nocentissimi &multiplicabilissimi generis. Genus autςm illud nocentissimum utcunque intelligemus , si consideramus

218쪽

rauam dissicilius curari, He. quod sicut in specifica multitudine insectorum visibilium una est talium , quae per suam agendi vim &per configurationem ac contextu ram organicam possint magis nocere homini, sive pungendo , sive sugendo, sive mordendo , sive lacerando , &c. ita est sentiendulo de insectis ina visibilibus , quorum utique sit aliqua species , ad quam perretineat, ex sua dispositionc aiavi organica saevius sive pungere , sive sugere , sive mordere , sive lacerare, &c. & haec erit quae magis proprie ac digne ristis est. Sed tum quia Pestis proprium est non tantummodo cc intensissime nocere , sed etiam extensissimε ; nec potes extensissima ista insectorum. saevitia sine summa multiplicatione intelligi , ea propter dixi recurrendum esse , pro explicando Psis absolute di et e contagio, ad insecta nocentissimi simul ac multiplicissimi generis.

Deinde vero quia generatim animalia omnia , quo minora sunt , e

. mobiliora sunt,& rursus foecundiora,

219쪽

ty8 Propositio undecῖma , praesumi pote it insecta pestilentia

esse prae aliis parvitatis eximiae : cae tertim ericiet etiam haec parvitas. ut eorum aculei sint, & brevio.

res, & rigi diores, atque ita facilioristi intimioris subingressus in omnes& singillas partes corporis, qualitercunque', seu fibrosas, seu musculosas , seu nervosas , seu OLseas , &c Hi. Ad haec nihil invictius probat pe-

xime probe netrantissimam hanc parvitatem i

'hii Ez,et simul atque stupendam multitudinem insectorum Pestem constituentium. tium , quam qybd in cadaverum Peste tactorum dissectionibus observatur partes intimiores perinde ac caeteras esse innumeris maculis, sive cicatricibus, sive pustulis, aut nigris , aut purpuratis , aut flavis , &C. tabificatas , quas utique necesse est a

punctionibus pestiferis , seu a multiplicatis insectorum pestilentium punctiunculis prodiisse. Quid autem sunt maculae illae, cicatrices , pustulae , &c. nisi. tot carbonum' jnitia , & uno verba tin ulcera, dC .

220쪽

tiam Hssicilius curari, sec.

quibus certum est , quod quant θ minora, & multipliciora, & intimiora sunt , tanto dissicilius simi curabilia r tanto magis sunt inhaerentia & incapacia eruptionis , sine qua non sanantur Postmod tim ne in dubium revocetur , quod dixi

generatim partes quali terciliaque intimas corporis esse caeterarum instar obnoxias praedictis macissis , cicatricibus , &c. nempe propter insecta pestifera, quibus nihil est impervium , nihil quod non lacerare Se exulcerare non possint , volo lucre ferre solemnem cisscctionem , que e facta est novissime Aquis Sextiis,cada veris muliebris Peste tacti, coram mindicis oculatissimis , dignis maxime , quod Pestis non tangat, postquam tot Peste tactos , R illic , & antea Massiliae se liciter sanquerunt. Legibtur inter observationes & An id a bversiones DD. Chicoyneau , Vern IN Soulier , p. IIr iv Itaque prim , observat tim est ,

quod in tota area pericrani I appa partes vita.

rebant satis multae subrufi , lividita

ria vitientui.