장음표시 사용
1쪽
as partis the 'Foundations of Western Civiligation Ρreservatio ri ect
Reproductions may noti made Without permission homColumbia Universit Library
2쪽
use, Variat uss may bs liabis for copyris ni infringement. This institution reserves the right to refuse to accepi acophoroe is, in iis jurisement, ulli liment of the orderinould involve violationis ne copyrisnt lain.
3쪽
4쪽
COLUMBI UNIVERSIT LIBRARIES PRESERVATION DEPAR Em
Origina Materialis Hime QExisting Bibliographic Record
5쪽
6쪽
7쪽
. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . .
Albertus antequam scripsit libros de animalibus, quoniam Aristotelis libro περὶ ζωων κινηοεως tum carebat, de Suo composuerat libollum do motibus animalium, qui etiamnunc exstat edit Parisin., Vol ΙX, p. 257 - 303). Sed quia , ut ait ipse in initio huius libri, ,in Campania iuxta Graeciam nobis agentibus η venit in manus nostras libellus Aristololis do motibus animalium, etiam hic ea, quae tradidit, interponere curavimus, ut Sciatur, Si in aliquo ea, quae ex ingenio proprio diximus, deviant a Pe patheticorum principis subtilitate . Fuit hasio versio Latina Aristotelis fere eadem, quam exhibent exsimpli gratia codd. arisin. 30 Bibl. St. Victor cf. Jourda in-Stahr, Forschunge liber Alter und Ursprunide lateinischen Uber- sotgunge de Aristoteles . alio 1831 S. 389 6 Vindobon. 195frec 3099, saec. XΙΙ , quem ego huc benigne mihi transmissum contuli, dedissemque textum, si dandi spatium fuisset. Est vero, ut tum erat Os, Versio interlinearis, quae nulla sermonis concinnitatis vel elegantia habita rations singula singulis reddat vocabulis legitur tamen admodum perpolita atque emendata in vetustioribus editionibus Aristotelis Latini volui in ea, quae prodiit Venetiis apud Nicolaum Morettum anno DLXXXΙΙΙ, ol. IV, p. 87 sqq. anc sequitur illo in omnibus capitulis praeter ea, quas disgreSSiones SSe profeSSUS ex proprio hausit ingenio sed, ut solebat, quaecumque legebat, pertractando mutabat, augebat, complebat, ut vel aliena sui faceret ingenii. Ut tamen, si quis velit dinoscat Aristotelis sententias ab eis, quas addidit noster, in margine posui singulas paginas editionis Academiae Regiae BoruSSicae. Codicum manuscriptorum huius libri, quos decem enumerat Vird Alberto optimo meritus Melchior siti in rimordiis novae
bibliographias . Alborti Magni Parisii MCMV), p. 76 , N. 280, ego praeter Coloniensem'. 258 a s. ΙΙΙ C adhibui cod. Vindο-
de mos anim. III, 1 p. 285 quibus autem fiat instrumentis, dicendum erit in libris anatomiae animalium, quos nos faciemus in libro animalium, ubi de nervis sermo habebitur.' de tempore illius itineris alio loco disputabimus.
8쪽
diligentissimo collato nihil inveni praeter menda vel nugas, ut ex lectionum conspectu duorum capitulorum patebit:
p. 7, 2 qualiter alia animalia
igitur deest 8, 1 omni deest 13 quod hoc trahat quod trahunt qualiter deest 21 vel
22 aliquis motus aeternuS22 ibido deest
31 osse deest 3 particularibus deest 9 6 et motum imperfectum deest II, 14 concomitatur sensum 2 proportio 1 ad motum motus 18 st D 27 bractu deest 3 raptationis 3 motus quantitatis 10 1 postea deest 12, 2 aliquo iter agentibus 8 autom deest quae de ingeni p. 18 thyon 19 ipsis deest. Sed haec sufficiant. Etiam in vocabulorum ordine V saepissime
p. 8, 10 animalia sugunt venis 15 est causa 2 suis locis 20 nobis anto 9, 21 medium est 11,9 circularis motus 10 1 in Campania nobis D, 15 propter laxarum
de proprio ingenio iuncturarum curvaturRS et paSSim. Maiores lacunae sunt. c. 2: deest huiusmodi inflexio et garati utimur in hoc animalis motu sicut centro quod fit). c. 4: deest hoc autem non bene dictum est) trach. 2 9 deest ita moventur multotiens Sicut praeter voluntatem). - trach. post motus δε- letum est quam habet in se humiditatem vitalem quae facile alteratur. In Orthographia vix disseris ab C. sompnus, antempnae, Onchilia, pictagorici al.). Codicem vero Coloniensem esse archetypum cum ex aliis permulti causis apparet, quas in editione mea librorum de animalibus proferam, quae in aedibus B. G. Teubneri prodibit, tum ex his, quae in hoc libro continentur.
Ac primum quidem in initio huius libri scriptum erat manu
priore Incipit liber animalium vicesimus secundus qui est de
animalibus motivis eqs. Sed postea eadem, ut Videtur, manus Vocabulis animalium vicesimus secundus eraSis Suprascripsit de principiis
motus proces sivi. Deinde in initio capituli secundi nunc quidsim logitur: ubi in libris animalium Olantia . . . . distinximus , sed scriptum erat: ubi in libris praemissis huius scientia volantia eqs. Item in titulo tractatus secundi Ost: Tractatus secundus deletum est: vicesimi secundi libri de animalibus . te ΙΙ :,quemadmodum diximus in scientia de cordis natura et anatomia ante diximus supra deletum est. Item in fine ΙΙ 10 deletum ost: ,Ι praehabitis autem istius libri de animalibus vocati diximus do animalibus in onere. Item I 11 scriptum fuerat: si ad montem revocetur, quod in prae habitis de natura et anatomia cordis determinatum est tum pro deleto, praehabitis suprascripsit manus posterior libris animalium. Tum in fine totius libri dolota est subscriptio: Explici vicesimus Secundus animalium, incipit
Denique f. 340 v cod. Colon a vocabulo aliquid p. 13, 17 14 5 usque ad navis aute in fere omnia in rasura scripta sunt, in insequenti autem soli leguntur haec fol. 3414'
at navim cum enim ventus proicit spiritum sive flatum sive spiret suaviter sive vehementer eadem l ratione sicut si ventum magnum faciat si enim aliquid aliud a spiritu qui est aer proiectus erit ventus ipse sicut i ostendimus inscientia metheorum Mef. II 1, 5 quod est vapor terreus aerem usque transcendens et eum fortiter impellens tunc necesse est primum unde spirat aer stabile esse ad minus quod non movetur hoc modo motus quo mes vetur motus
et si movetur vapor transcendens erem necesse est causam primam moventem
et genera estem omnino stabile esse in loco generationis venti quia aliter ventus non movebitur nec movet aliquam igitur partium quae sunt venti et extra ventum Tistens necessario erit stabilis et firma quae sua potentia i et sua virtute impellit spirando et si ista particula est vapor oportebit quod rursum haec particula venti l aut alicui quod est idem sibi licet non sit idem parti quomovetur aut alicui extrinsecorum quae est pars eius ita quod requiritur ad centrum ipsius motus stabiliatur et firmetur extrinsecus extra id quod movetur et quod ista stet firma et immobilis aliquando del. oportet enim semper primum movens esse immobile et hoc esse extrinsecum ei quod movetur licet aliquando sit pars illius totius cui attribuitur motus et causa motuου sicut patet in animalibus animalis enim est motus I appetitivus et sua pars est quae est immobilis et haec est extrinseca semper illi parte per quam sicut per instrumentum i motus exercetur sicut planum est per antedicta et similiter est in vento cuius motus est spirans aer et movens extra ipsum est Vasor et si utrumque moveatur movens primum extra utrumque existens erit
9쪽
locus et causa tenerationis vaporis haec omnia tamen faciunt unum compositum ex motore et mobili cui attribuituri motus venti ventus igitur impellonsnavim si existat ipse in navi quae movetur non posset firmatri in aliquo stab1la nas firmaretur ad navim et cum moveatur id quod est immobile movens ab eo quod movetur ab ipso non posset rationabiliter dici quod ventus moveret navim. sed potius ad , t vendum aliquid aliud firmaretur ad immobilom navam. ex quo et1am manifestum est quod ventus non est solum aer I motus hic enim est an navi et hoc quidem esse ventum tantum fluxum aeris multi dixerunt sicut ostent dimus in libro metheorum Met. IIII, ). pernecessarium agatur est quod primum movens stet in quo firmatur motus letus quod facit Impulsum aliter enim sequeretur qu0d idem et id del. et in eodem osso otquod movet sprimum det. pellensi suo motu et id in quo firmatur sicut in immobili 1 quod impeliit oras et hoc est impossibile, quia I si dicamus terram esse, quae movet aporem terreum et apor terreus movet navim patet quod non est de terra inamobilis et navis nec est idem terra et vapor cum navis moveatur sicut pulsa I et Vapor sicut pellens et pulsus et terra non moveatur sed sit pellens virtute sua tantum Sies igitur movens navim malus et antenni est immobile et movens ventum quod est primum auctans est immobile
qua omnia duabus lineis decus Satim perductis deleta sunt uuae cum ita Int, Sati apparere ut haec non scribae sed scriptoris esse libellum antea libris Me animalibus insertum seperatim edituri Accedit quod, qui antecedit liber vicesimus, finit in L Oportot ergo de disserentiis animalium Secundum sensum et motum localem determinare et aliud ad hoc inducemus libri principium , qui oro anSequitur Vicesimus primus, orditur his vocabulis: Determinandum autem nunc videtur de perfectione et imperfectione animalis secundum 'nimae facultates et potestates eqs. quae pertinent ad nostri libri exitum: Qualiter igitur anima unitur corpori et qualiter movet ipsum, a nobis determinatum sit hoc modo , desumpto vero hoc libro,
ut est in editionibus, SenSu plane carent.
In rebus Orthographicis scriptor illius aetatis morem secutus parum ibi constat. Namque Scribit hyare, maginatio, dyameter
dare, phythagoras, athlas, anathomia, et girare sillogizar. pithagora iam er, SSeid pixis, hisica, fantasia, armonia, spora Po
pli ra), corda pro chorda), nichil exequi, positus, ammihiculet, vim ut 'r' as ubique ponitur e anime, terre, hee). quod solum
ad nostram scribendi normam mutaVimuS. F. 3394'. Incipit liber de principiis motus processivi, qui est d animalibus motivis secundum locum, ex quorum natura Scitur, qualiter anima iungitur corpori cuius primus tractatus est de modo
5 c. I. Et est digressio declarans, undo in animalibus causatur motus constrictionis si dila ta tionis. Generaliter igitur intelligendum, quod animalia habentia motum non participant motum localem nisi per sensum, quia non OVentur, nisi quando fit apprehensio delectabilis vel tristis alicuius et ideo I secundum quod percipiunt delectabit vel triste, ita moventur. Cum igitur imperfectissima animalium non habeant sensum nisi tactum et guStum, Secundum quod est quidam tactus, et habent appetitum confusum causatum a delectabilibus tactus, sequitur neceSSario, quod ipsa non moventur nisi motu dilatationis et constrictionis in eodem 1 loco manentia. Et causa huius est, quod tactus non sentit rem nisi per medium intrinsecum nec sentit aliquid tangibilium nisi coniunctum sibi per substantiam, ita quod ultimum eius, quod sentitur, si Simul cum ultimo eius, quod sentit. Cum igitur non sit motus localis animalium propter aliud, misi quatenus animal motum coniungatur 20 delectabili per sensum, non potest esse motus de loco ad locum in animali, quod non apprehendit dolectabit vel triste, nisi in eodem loco coniunctum sibi sed in eodem loco ad delectabile coniunctum sibi dilatatur his tristabili coniuncto sibi retrahitur per constrictionem: et huiusmodi animalia sunt adha0rentia locis suis immobiliter, et sunt quaedam ostrea et conchylia et ideo, quia propter immobilitatem a loco conveniunt cum plantis, et propter motum in loco, non ad locum, conveniunt cum animalibus, media esse dicuntur inter plantam et animal, quod movetur de loco ad locum. Amplius haec animalia necesse est habere os inferius: et ea, quae inferius sunt in aliis ani
de principiis motus processivi in ras. V. Praef. P. 5 corpori script est supra cuius primus tractatus eqs. ex quorum
10쪽
malibus, oportet in ipso esse superius. Cum enim in omni animali necesse sit nutrimentum accipere oportet esse os aliquod per quod nutrimentum accipiat. Cum autem non accipiat nisi a loco, in quo eSt, portet, quod os habeat conversum ad locum et ideo est in- ω forius loco infixum. Amplius cum nutrimentum a loco tractum sit impurum et permixtum terrestri grosso, quod non nutrit neque convenit Sub- Stantiae eius, quod nutritur, portet ipsum haber os non hyans ut animalia, Sed potius sugens per soro parvos sicut faciunt radices 10 plantarum et ideo talia animalia venis quibusdam radicalibus sugunt et in hoc iterum cum plantis conveniunt. Amplius cum per OrOS non ingrediatur impurum reiciendum, sed potius purum incorporabile, sequitur, quod hoc, quod sic trahunt huiusmodi animalia, totum sit incorporabile: et non labendi vias egestionum animalia 15 huiusmodi, sicut neque plantae. Haec igitur sunt, quae cum plantis
habent communia. Cum animalibus autem communicant Sensu motum
causante et in appetitu et in motu et in aliqua corporis mollicie. Sensus autem huiusmodi animalium est sicut sensus dormientis, qui non agit, nisi quando evocatur aliquo tangente ipsum extrinsecus et evocante ipSum, sicut quando excitatur animal a somno et hoc est,
quando tangitur a delectabili convenienti vel tristabili inconvenion tiet quia vigilia est expansio animae et spiritus et caloris et humorisI1, 8, p. 134. ad exteriora, Sicut diximus in libro do Somno et Vigilia, ido tunc
movetur motu dilatationis, in contristantibus autem propter motum 25 animae et spiritus et caloris et humoris ad interiora propter fugam rei contristantis movetur motu constrictionis. Sic igitur et hac docauSn OVentur ea, quae immobilia sunt, a locis suis. Quaedam autem sunt quae a locis moventur, sicut tincus et spongia, et animal de animal cuius Substantia est Sicut albugo ovi, quae de loco ad locum moventur il motu constrictionis et dilatationis et moventur velociter nec videntur habere sensum nisi tactum et si habent gustum, non habent eum nisi per modum cuiusdam tactus o non habent os ad figuram animalis comedentis, sed potius porosa sunt in una parte sui et per poro sugunt humorem nec habent vias apertas, per quas emittatur 35 superfluitas egestionis, sed ad modum plantarum tradunt nutrimentum prima digestione ab impuro separatum . Causa autem motus de loco ad locum esse videtur perceptio aliqua vel inquisitio nutrimenti in loco remoto: et videtur, quod haec perceptio fiat per extensionem 20
aliquam sensibilis per medium extrinsecum: et hoc non puto fieri nisi per aliquem confusum cum gustu odoratum: et quia Olfactus eorum cum guStu confusus est, cide Organum Odoratus in corpore suo determinatum in figura non habent. Ex omnibus autem iis patet, quod haec animalia non habent nisi sensum imperfectum et motum imperfectum et ideo non habent in corporibus suis alas vel pedes. Sensum autem voco imperfectum, quando non habent nisi sensus magis naturales et materiales sicut tactum et gustum, secundum quod est quidam tactus hil enim mi- 10 nime habent de ratione sensus, et multum de ratione naturae, sicut ostendimus in scientia de Anima et in scientia de Sensu et Sensato. Imperfectissima autem virtus motiva est, quae non movet nisi admodum motus primi sensitivi, quod est cor, et non movet ad imitationem motus alicuius celestium corporum Cor enim est primum 15 SenSitivum, et suus motus est per modum constrictionis et dilatationis. Signum autem imperfectionis sensus est, quod Sensibile apprehensum non videtur facere sensum nisi interius in primo sensitivo. alis enim sensus, sicut jam diximus, esse videtur dormientis, et hic sensus multum habet naturae et parum animae, Sicut dicit Saac, Vocans 20 tales sensus esse naturales. Amplius talis sensus medium quoddam est animati et non animati, sicut somnus est medium mortis et vitae: et quia motus sequitur sensum, ideo etiam motus non est nisi primi sensitivi, ad cuius contractionem et dilatationem contrahuntur et dilatantur exteriora: et ideo ad talem motum organa motus natati-25 lium vel gressibilium aut volatilium seu etiam reptilium natura non
formavit. In hiis autem, quae persectiora Sunt secundum SenSus, Sunt eXteriora organa SenSuum. actu enim organum perfectum, Sicut
in libro de Sensu et Sensato ostendimus, est intraneum, et Si cor principaliter alii autem sensus in exterioribus fiunt organis: et 30 quia persectam habent sensibilium perceptionem, portuit, quod perfectionem haberent motus processivi, per quem moventur ad sensibilia apprehensa, eo quod sensibile salvat animal sentiens, et esset imperfectum animal, nisi per motum coniungi posset sensibili apprehenso, sicut in libro tertio de nima determinavimus. 35 Ex dictis igitur manifestum est quod perfectio motus S a corde, procedente virtute motiva in membra exteriora, quae formata sunt ad motum ambulationis vel volatus vel reptionis vel natationis.
De modo ergo huius motus, licet iam in libro de Motibus animalium