Diatribe academica exhibens partem priorem Disputationis de antiquis interpretibus scriptorum Latinorum [microform]

221쪽

DE ANTIQUIS INTERPRETIBUS SALLUSTII.

a Crispi Sallusti Bistoriae, si qua pervulgatae opinioni fides habeatur, ita conscriptae suerunt, ut jam antiquitus non unius hominis literati veram exercuerint. Nam Sallustius, non contentus eloquentia seculi sui, vetustissimos scaeiptOTes aemulatus est, et antiqua exha, ex Catonis potissimum originibus, ita frequenter excerpsit, ut Lenaeus, teste Sueton .de Illustr. Gramm.

e. XV. non dubitaverit Sallustium appellare pris- eorum Catonisque verborum ineruditissimum furem. Fecit hoc ut librum scripserit Asinius Pollio, in quo , teste Suetoni de Illustr. Gramm. e. X. Sallustii scripta , ut nimia priscorum verborum assectatione oblita reprehendit. Hic ero, etsi fortasse non nihil contulerit ad Sallustii intelligentiam, non meretur tamen inter Scholiastarum numerum reserri. Sed Taeter hunc, quemadmodum et Fabricius jam in Bibl. Lat. T. I. P. 4o ait , Sallustii Historias

222쪽

e ' Statilius Maximus , laudati a Charisio. Sed horum Commentaria hodie desiderantur.' De utroque peculiariter Veterum testimonia exin

Ponemus.

Asperi nomen supra jam memoravimus, ubi expositum est de Scholiastis Terentii et mox quoque memorandum erit ubi de Virgilii Seh liastis agemus. In singulos enim illos auctores, id est Terentium, Sallustium et Virgilium Comis mentarii, Asperi nomine Passim memorantur. Exinstat praeterea in lutschi Grammaticorum o Pore p. 1725-I756. libellus, ita inscriptus t Asper Iunioris Ara. Dubitari possit an haec ominia opera ab uno Aspero conscripta sint, an ex plures fuerint eiusdem nominis viri. Fabricius in Hist. Bibl. .HIL p. 496. praeeunte Frisio in Epit Biblioth Gesner. p. 85. Opinatur spe rum Iuniorem, id est, auctorem Artis, scripsisse in Terentium, eumque distinguendum esse ab Aemilio spero, Virgilii interprete. Ea distin eistio, etsi per se sorte non improbanda, immerito taeet de Sallustii interprete. Nox tamen vide.

' A. Charisio ubique s rum variatur in declinando per Vocatur Aemilii nomen nomine i a Pulachio AEditur reperitur apud Probum id veri, in Hieronymi edis Virgil. Eclog. VI. i. Caeta tionibus est Asmi

223쪽

Inur posse assirmare , interpretem Sallustii suismeundem illum Asperum, qui in Virgilium scrip. sisse dicatur. anifeste, ni fallor, hoc docent 'Hieronymi verba adv. Rusin. p. 567. Puto quod puer legeris apri in Virgilium et Iustium Commwntarios.' Sed quo argumento Aspex Iunior, idem dicatur qui Terentii interpres, non compertum habemus.

Hoc vero constet, Virgilii Commentatorem et Sallustii suisse auctorem eumdema de cujus aetate nusquam diserte aliquid legitur Saxius in Praef. nom. Lit T. I. P. XXIV. ipsum resertinter eos Grammaticos, qui in aetatis caligine versantur. nisa, ubi de Virgilii interpretibus agendum erit, docebimus, Asperum aetate ante-eessisse Augustino, Macrobio, Servio, Probo, Philargyrso quod Hieronymi temporibus fuerit

antiquior, plenissime ipsius commemoratio de-elaxat. Commentarii vero Ipsi in Sallustium jam omnes perierunt: identur superstites fuisse aetate

Sosipatri Charisii, qui eos saepe citatrp. 177. 16 CAETERUM. Sallustiua historiarum libro quarto in fragm. edit. Cortii p. 98 Scio equidem tibi magnas Fes Dorum, armorum, et auri

esse, et ea re ab nobi ad societatem, ab illis id praedam eseris. aeterum consilium est Tigranis, regno integro, meis militibu belli prudens hua, procul, domo Per no3tra comorobeuum conjicere.' Ubi Asper, αειε-

224쪽

rum quo modo Positum est, Pro Δο - :quin consilium eat, in Pro reliquum consilium est ,

ait eiuste in obviam uere' a ectio maluit uti quam nomine.

p. 191. 25. PROCUL Sallust Historiarum L. Pin fragm. p. 957. J Nam ProcuDee disersis ex regionibus.' Ubi Asper,

Ergo procul, e loco est.

Hatii Historiarum primo, tunc a Uerbium, nunc nomen cii esses dicit. recens scriPai: potest etiam essestem riS. Praeter haec fragmenta, quantum scio, nihil de Sallustianis Commentariis superest. Quid in eorum interitu perdiderimus, intelligimus, si consideramus, quam apte doctae observationes conscribi potuerint ad auctorem, antiquorum verborum assectatorem, ab homine Praesertim,

qui et Virgilium jam interpretatus erat. Eandem opinionem de Aspero ovisse videtur ossius de Histi at L. I. c. V. p. 76. ubi ait , Utinam

225쪽

Statilius MaximUS.

mi est Idem ille, qui scripsit de Singularibus

apud Ciceronem et cujus Commentarii ad Catonis istorias memorantur a Charisio. Praeter Charisium autem , ut diximus nemo , Squam Veteribus ullam huius Commentatoris mentionem injecit Charisii verba haec Sunt , P. 176. 6Ο. Confestim. Pr continuo et in intervam, , sed jugi estinationis studia Pergentis. a Iust. 5. ' ιν feci ut nunciis confestim lugu bribus. Ubi Malinus Maximus, ordine, inquiit, et in intermissione. ' -- Sallustii fragmentum Cortius P. 998 retulit ad L. R. Histo

Anonymum ad Sallustii Catili- est Fabricio in Bibl. Lati T. I. p. a . Veterem interpretem in Sallustii Catilinariam ex min-mnia Pauli lephani, lauda ι Hastus notis ad Eginhardum P. N.

226쪽

Qiunani ingenii natura hujusmodi est, ut ex quarumvis artium studio possit emendari. Sed, auctore Cicerone de Rep. I. o. ea arte Potissimum homini ingenuo addiscendas esse contendo , quas esciant, ut aui cisitati sim si enim eas Praeclarissimum avientia mu- nua , --umque irtutia et documentum, pel incium. II. Veterum Literarum disciplina , quae Versatur in cognoscendis interpretandisque monumentis, quae ex Illa aetate supersunt hunc Potissimum habet finem, ut ingenia nostra ad celebratam illam Veterum cogitandi dicendique elegantiam informemus. I II In Graecorum Latinorumque scriptis tanta emnitur Praestantia, ut, ad nullam non discipli-- naua

227쪽

nam rite traetandam, ipsorum studium egregie Valero ensendum sit. 1 v. Ratio grammatica et ericlea, ea Pe se era, unue via est qua ad intel ligentiam ejus perveniamus, quo in antiquis scriptoribus Pulchrum et

Elamentρ Linguae Latinae , qualia h0dis pue- iris traduntur, non minus, quam aut Aristaei, ees, aut mystibet striis Elementa, silere qensenda suis ad idenuis Ingenitim evumendum. Neo eos quideri igitur ista Elementa addidicisse poeti itebit, qui deinde se ad aliud vitae genus applicant, quam iniit proposuerant.

Ex istoriae studio is demum se optimum methri tulisse considat, qui suos ipse mores Inride eniendatos esset shntit ' - U a

Fragmenta Epistolarum, quae a Cornelia ad s. Iium Caium Gracchum scriptae et a Cornelio Nepote serVatae serrantur, non esse genuina tu

dicamus

228쪽

norativit ita pendet a Graecis scriptoribus, ut sine horum accurata cognitione, ac diligenti usu prorsus intelligi nee'eat

Qui in Horatio L. L-Carm. U. V. 22. Pro quercus legunt tigres, ingenioso mi quidem tau-asDuam tintini. sed inuum moveri ridentur α-- ne elimum Iocmeum de pessim phie .

Quodsi regionis praestantiam metiri liceat re 'bus ibi inventis , non dubito enuntiare Belgium talam quoque qui mensuram abunde implere.

ut sere In quarumvis artium doctrinarumque studio illarimum prodest, simul Θ ab earumdem

229쪽

nistoria inciperet ita quoque Literarum disciplina requirit cognitionem ortus, incrementi et Iapsus Literarum, tum et causarum, quibus ea sacta Sint Perversa opinio est. Remanos eo demum tempor Graminaticae studio operam masse , quo jam exstinctus esset Romanarum literaxum vigori 2 1 V. ΜInus recto faciunt, qui P. Ciarn. Lentulum Spintherem contendunt adsuisse Praetorem causae nobilissimae, quam Cicero pro A. Licinio ΑΨ ehia dixit. SV :

In Somnio Scipionis e. XII. Bio 'um es Hamasse Maliua, ingemuissentqua ceteri νε- Rementium leniter arridens Scinio , quaeδο , inquit, ne sis omno excisetia, et M ait re-bum audite cetera, ' Pro rebus legendum eo