장음표시 사용
11쪽
ob caussas satius visurn est, morbos singularum cor poris partium dirigere eo prorsus Ordine, quem loca i ies a praebent. Quilibet enim earum morbos non modo aegris, verum etiam medicis se ostendit, imminuta , aut da pravata, aut deficiente actione, &functione alicujus partis. Si singuli morbi, in quibus actio, & functio illa laeditur, unus post alium
explicentur, signaque tradantur, quibus diveria laesionum genera patescunt, atque haec omnia medentis memoria teneantur, citius, promptius, faciliusque,
me quidem judice, is poterit conjicere, quo morbi genere quis laboret; quam si sparsim , & passim morborum species, & differentiae eae positae sint, variis
que, & dissitis ex locis, sive classibus co a quiri de beant . Placuit etiam morbos potius dei cribere , quam definire, quod eorum Caussae proximae plerum quae ignorantur ; atque ideo rectius eX phaenomenis , quam
differentias perpaucas admisimus, ne in idem Vitium, quod in aliis damnavimus, incideremu ; & ut plurimum eas a caussis evidentibus desumpsimus , quod etiam ab aliis magnas auctoritatis viris probari c, Videmus. Quamquam vero parcissimi fuerimus inconstituendis generibus, speciebus, & differentiis, inaudio tam ela esse nonnullos male feriatos, laborisque impatientes, qui alta voce, fluentibusque buccis eX clamant, artem nostram breviorem , facilioremque reddendam esse, nec talem erici tot divisionibus , differentiis , praeceptis, cautionibusque , quibus hae nostrae Institutiones iis abundare videntur, imo diicipulos copia, & dissicultate rerum a Media η ci-
a, ZIMMER M. De i' esperient. T. i. p. 295.
12쪽
cinae studiis deterreri, dc prope ad desperandum a Iduci, ViX fore unquam, ut ad ejus acquisitionem perveniant ; praeterea, cuncta haec supervacua, dc fere inutilia esse, cum sine his complures Medici &honores, & opes, dc nominis celebritatem sibi compararint. Sed qui ita obstrepunt, nae faciunt, ut nimis intelligendo nihil intelligant. Divisiones uti que , dc differentias aut nimias, aut mente subtilius confictas, naturisque morborum haud respondentes, nos ipsi rejecimus ; idque adeo verum est, Ut Conferantur cum iis, quas Nos Ologi quidam habent ,
facile calumnia appareat. Paucas vero, dc nece si a rias , quales, ad clariorem rerum inte ligentiam nos Non modo posuimus, verum etiam in ipsis aegris demonstrare Tironibus nunquam destitimus , quamdiu in Nos connio Ticinensi eos ad clinicem instituere nobis incubuit, quis reprobet, quis missas faciat, cum sine his nulla ars, nulla disciplina eκ- sistere, ac doceri unquam possit Ultro quidem famur, hisce, multisque aliis de caussis medicinam
dc longam ess e, & perdissicilem. Atqui fiet ne facilior, & brevior omissis iis, quae cum eadem Conserta, dc fere connata videntur ' Nonne potius mauca, inutilia, imperfecta, atque inanis ' Nemo unus in reliquis artibus necessarias notiones, divisiones, subdivisiones, differentiasque e rerum ipsarum sinu
petitas aut praeteriit, aut praetereundas unquam duxit. Licet his uti oratoribus, dc physicis; licet bo-tanicis; licet chemitu imagistris: soli ne medicinas non liceat 3 Qui l si non in illarum rerum neglectu, non in praeceptorum inopia, dc jejuna, quasi dixerim , delibatione consistat Medicinam faciliorem reddendi ratio 8 Velint, nolint lepidi isti criminatores, nulla alia ratione ex longa brevior, eg dis
ficili facilior, eae obscura planior, expeditiorque
13쪽
medendi scientia evasura est, quam si apto, concinno, perspicuo, commodoque ordina uuiversa exponatur; si de singulis clarae, distinctae, Jc quod
ajtint, adaequatae notiones praestituantur; si morbo rum historia quam fieri potest absolutissime tradatur; si hypotheses, commentitiaeque opiniones de vitentur; si dubia, incerta , & controversa, nisi dilucidari queant, exulare jubeantur, aut a UeriS, certis, demonstratisque separentur; si facta, & observata omnis aevi memorentur; morbi a morbis gistinguantur, eorumque species, & differentiae , variique gradus notentur; signa, quibus praesentia cognosci, futura praedici possint, nec generalia tan tum, sed peculiaria, & propria cujusque aegrotationis proferantur; dc demum curatio pro differentia
rum, caussarum, tomporum, graduum, locorum , aetatum , sexuiim , temperamentorumque ratione ac
comodatissima omnium perscribatur; quod sine prae ceptis, sine exc2ptionibus, cautelisque multis feri profecto nequit. Sic dissicultates, sic impedimenta, quibus ars implicatur, dissicilisque, dc longa reddi tur, utique eXpediuntur, & propemodum evanescunt. Equidem haec omnia praestare pro viribus studui . Num scopum attigerim, meum non est judicare :judicent vero velim, qui aut longa annorum serie multis aegris medicinam fecerint, aut contra ii, quio scholis egressi primum clinicae manum admovent. Illi facile agnoscent, an naturam ubique secutus sim, dc ad lydium experientiae lal udem omnia tem peraverim ; hi vero perspicent, utrum quae a nobis proposita, dc scripta sunt cum iis, quae in aegro tantibus Observant, ac deprehendunt, omnino con sonent, dubiisque in rebus, atque obscuris aliquid lucis sibi inde affulgeat. Ultrorumque igitur isto
rum stare linato, quam aliorum judicio. Reliqui
14쪽
lucubratione ς nostras deprimant , abjiciant, arceant-due a se, per me licet. Quaeritent, ut solent,
Compendia, Enchiridia, Spici legia, & in quibus& summa morborum genera brevibus , contractisque' descriptionibus adumbrata, & generales quasdam medendi rationes, persaepe empiricas inveniant ;quae legi facile, dc addisci vel ab iis possint, qui
ad medicinam nequaquam rite instituti sunt, neque ei nomen dedere. Se hinc in medicos levi negotio, & sine multo labore, ac studio erigant ;morbos ad pauca capita redactos e prima facie sine haesitatione, dc audacter definiant; de multiplici causia sarum varietate vel multum laborent, nec diligenti indagatione adhibita operam perdant; unam quam cunque, quae primum se se offert, arripiant; hanc mordicus, quam semel statuerint,susfineant; salutem omnibus circulatorum non dissimiles promittant, suis arcanis, dc antidotis confixi; verbo experimenta
per mortes faciant. Quod si hac facili, de plana
artis brevitate fiat, ut in cognoscendis, declarandisque morbis turpiter erraverint, cadaverum sectione eorum errores detegente, aut in vita , dcm ,rte praesagienda temere se gesserint, exitu rem non comprobante quod saepe iis accidere novimus), animum tamen nequaquam despondeant, pergantque sine verecundia gloriari, se brevis rem , facilio remque medendi disciplinam facere. Nos contentierimus paucis, solertibus, veri, rectique studiosis lectoribus; quibus scilicet persuasum e i, non fineas si tuo, dc pene improbo laboro medicinae scientiam acquiri posse, nec ulli bi eam esse, nisi ubi magna animi contentione, summaque industria apud aegros exercetur, & colitur.
15쪽
. Pere pretium duco te, Lector, monere, hoc V9- luminil ad umblicum pens sterducto , CL Auctorem bu modi aurgarum Institutionum fummo cum Reipublicie detrimento , omnium maerorg, nimis heu J im maturo fato er ptum esse. Ex abscessu dexteri renis, vesicae quaquazersum schirrbis scatentium, adsitta-σumqud partium vitiis , quibus Jam ridem laborabat, celerrima tabe confectus ἰnter it XII. Kal. Ian. Ia-bsntis anni MDCCLXXXV. vix primum, sexagesmum annum tactus. Tri Enti tu Cenomanis nobili δε-co naitim eum FELIX PHRGER Us primum ad medici
nae studium allexit, Husdemque imbuit rudim ntis . Palamium inde profectus in tam illustri Dceo Auditor fuit; mox Bononiae, in qua tum medicinae Pro-cὰ res forebant L AGHIUS, AZZOGUIDIUS , LAURENTIUS , BECCARIUS , aliique, totum j I fmentiae natu rae, , mgdicinae, addixit; tantumqus pro Ocit , ut
gnam de illo priae conceptam euesctation2m habuerit . Juam porro nsdum ad equa sis, sed io 3 admodum micisse im Migrum comprobavit eUIntus . idqus centissBEC ARI Us iud testatus es, 'osteaquam eo Idnam icobortant3 n ud Fav ntinos in Emilia medicinam fac rs aggressus, eo in mun rs tam praeclare se gessit, ut a FaO ntinis non modo, qmbuscum XX. ferme au-
nos confiunctissima vixit, an I simis stipendiis, ad ci Titato dovatus st; verum etiam in honore sit habitus pluribus 1 pactatissimii S. R. E. principibus , quos
16쪽
Jnter m minisse fat erit BARNIUM, CRESCEMTIUM, SERRAM Ferrariensis ditionis , BOLOGNATUM, utru- ιιου OD DIUM, SI UI ANIUM, BORROMEUM Psimilis ut appellant, de Latere Legatos, Et res ceteros si n-tio stroeterdam, Rom. Tonti Θs Max. CLEMENTEM XIII. T , quorum alter eum laudibus, is pria Dil iis exorna it, vero in Ferrariensi Athdnaeo recens instaurato, fontis feoting3ntis constitutis, me dicinae professorem designam t. Incredibile dimz est, quanta au eum frequantia aegri antiqvs adventantes, UZIuti ad oraculum adirent, θ' coram, saltum per e 'i' lotas e finitimi, , dissis ut provinciis opum aliquam im lorarent, ot etiam magni nu minis m3dici consulerent f Crebris autem n d ii Is lucubratio'ibus , librisque editis mas orem in dies sibi
nominas celdbritat m com 'arao rat ; quando CAROLUS
FIRMA NHUS, M THERESDE AUG. in Gataia Metistria ca Transpadana Legatus , Ticinensis academiae studiae squalore, ibi quo amdiu Jacuera ut, resiluers cogitans dignissima fus Oirtutis cogitatio i ) ; consesim B URSARIO M Faventia Ticinum honesis conditionibus conductum To adit, obνmiae, strimAm ibi indu-E AE , trad n fise , medicJnae, ut aiunt, practicae e fi gestu e lanandise, simul ue in noso omio clinices Tironum Commodo prim itidρm exercendae 'rodiu iamdsmaudatam Ooluit. Quo successu, , quanta animi contὐntions tot imocta sibi gratissima munia fuerit exsequutus, fans nZmo unus ignorat. Ua etEnim iuomnium oculos et Priata funi, ori miΟunt adhuc testes locupletissimi non ii tantum . quibus arcanos m dicinos fontZs aperuit, quiqud e longinquis regionibus confud baut, ut e sua audirent, quam et fus in disci plinis tradendis Soda es clarissimi, qui eum miri scoluerunt ob lingularem doctrinam, bonsatem morum, animi candorem, fui ditatemque sermonis. Testes i em
17쪽
madidi T chie us, a quibus 1 honte in eoru Col bonorIs caussa est coo tutus; testes uniet 2 a Ci-titas, , 'Pravincia ; testes devique omnium molio mi bactdnus ab eo editie de febribus, tyi morbis dota issimae Institutiones. Decennio, quo in hoc pubficadorendi munus incubuit, tertium ad dius est omnium consensu moderandi Gmnasii Nector, ad cuius inor -m ntum, VP gloriam non minus contulit subii , quam migilantiae ad diycipulos in ossicio prudenti Uimρ continendos. Hinc plurimum gratiae iniit apud omnes, praefertim ab Insubricet Praefectura, atqlis a supremis 3 ei litterariae curatoribus. Ad clitus Iaudis amplificandas accessit tandem , quod Augustissima M. ΓHER ESI A i ius fiddi, probataequ' virtuti co 'credita et o Itigrit duo cari capita, FERDINAM DUM nempe F., O' M. BEATRlCEM A si IAM par confugum rarissimi e xem' i. Quare Medi anum dioertens deputamit iuIurro esse, ab illo sibi jucundiessimo mi farum domici δεο disoddere tibi magnum fui reliquit desiderium ) ,
tit valetudinis optimorum Principum tuentine honori
si a munia obeunda fusciperet. Neque profecto de uia
D alia re magis anxius deinceps fuit, quam de eorum incolumitate, is famis . Et quamvis n2 minima in eo quidem desiderarestur diligentia, quandoqus tamen submarebatur, ne sibi de Is videretur. Iddo nPoolsis, ne Ee ullis qui ad optarum hunc sinem con ducerent, laboribus pdpercit; etiam si parum firma uteretur valetudin . Ossicii fhi a A, pcndi sollicitudo tum maximi enituit, quum REGIAM SOBOLEM ab eo servatam amantissimi PARENTES gratulati junt, idque bonorificentissimis et erbis, gratiqus erga elim animi significationibus f eoitis testati funt. Septennium in uula traduxit fui, hyris apprime carus , summis irrormis acceptus. As mors, quam n mo CPadit ,
ipsum quoque invida de medio tulit, qui tot ei sta
18쪽
mas praeripuerat, O hominem hercle dignum, qui nunquam mordretur Ε'us funus obortis Iacr=mis , quo nibit fana j pDndlidius , ac laudabilius mdmoriae tutus accidere poterat, et erae indolis regiae Principes ipsi mox memorati sunt profecuti. Iacturam tanti Ui-νi nemo non sensit in Cloitatδ; etenim doctrinae Iaude , qua plurim in valuit, haud amplius excelluit , quam oris, fgrmonis que comitate, atques urbanitatis inciis , ita ut ad devinciendos sibi omnium animor factus Ugrs a natura Dideretur. Dolorem IeῬare iucommuni luctu unice potest, mi Lector, quod offerro tibi tertio hoc Oolumine, munus , cu usque dulcissi nati iura diutius tibi perfrui Iicebit. Hac igitur fruers mecum, donec parentur , quae in promptu sunt CL A., ds morbis psctoris, imi tentris Columina . Trimo fortassis intuitus non ita eIaborata, pE ἱ-cta eadem Tibi videbuntur, ut adam inm respondeant superioribus fibris, quos Didens auctor, dum adbuc sub praelo essent, noetur identidem animadigrionibus locupIetarb solebat; verum nisi ea omnia, quae secum
forte animo rgouiaderat . ructor, exbibuErint, osur mis certe doctrinis, praeceptis eadem referta frunt, e&mdemque lucidum ordinem intentes, unde ex hiraberes fructus colligere faciis queas, se ais. Medioiani Ira Kal. MDCCLXXm
19쪽
C A P. II. De IIydrocephalo, Θ Dina bifida, sive aqueooi
CAP. III. De . tapnia , sive Pervigilio. pag. 38. C A P. I V. De oplexia. pag. 6q. C A P. V. Ds Catalepsi, Esasi, SomnambuIUmo. p. I I. C A P. I V. De Sphacetismo Cerebri HIPPOCR. , sive Cepbaiitide. pag. I 63. CAP. VII. De Delirio, Vari quo e us generibus . pag. IZq.
20쪽
Edute te Fedi di Revisione , e di Censura , concede licenga allo Stampatore Giuione Or-Iandelii di risiam pare, e pubblicare it Libro in titolato : Institutionum Medicinae Practicae Jo: Bapt. Burserius Tom. 8. osservando gli ordini veglianti in materia di stam pe , e consegnando te pre-scrit te ire Copie perit' Imperiat Regia Corte , e per te pubbliche Librerie di Venegla , e di Padova.