Novae difficultates a Peripatetico propositae auctori Itineris per mundum Cartesii circa cognitionem brutorum : cum refutatione duplicis defensionis systematis mundi Cartesii

161쪽

DEFENSIONIS. ras

sumsit illa olim Deile cochlearum Auram trans eundo inter feeundi globuloso nunc vero tempo portν, ubi e terra prodit, vel ex Magnore , cum, ut equidem si verisimile , deberes disrumpi confringique ut Auris aeris se adcommodarer , eadem partes isaei ieiunt illam remorando adi- Mndoque, Me vorticem formet.

riam non potuisse transre inter infinitos numero globulas exiguos seundi Elcinanti, quin exindrpores ejus contraxerinr unionem quandam- π- nexum eo validiorem V aν Ξιorem , fatis , mi Domine, agnovisses, proelivitis esse istiusmoui egredientibus partibus e rerra , Hi e Magnete, ad oecursum aeris reditum parare S in orbσm vi,

qua jungi, et di ampi ut ejus figura se ads-Frenr : praeterquam quod aliunde queat dici, nihil impedire, ne se aer saepius etiam defle ct xa debeat, quoniam, prout fateris irae , parreM ejuν uuae sunt, mobilos is ab invicem sequnctae.

RESPONSUMVSilem equidem mihi explicari, quid sit

ratione partium Striatae Materiata transeundo inter globos secundi Elementi contraherstuuionem connexumque eo vaIidiorem is armorem: idque ubi mini foret explicatum, significarem, ut in plurimis aliis, ita & hic non ea Proposita esse, quae objecerunt validissima Peripatetici. Hoc enim in articulo dissicillima solutu quaestio earum, quas Peripatetici m

162쪽

asis REFUTATIO SECUNDAR

verunt , haec est , qua scilicet ratione fieri possit, ut omnes istae Striatae Partes retenta incerto quodam spatio, in quo illae moventur , & inter se praeditae motu valde consilio, ubi Polo terrae vel Magnetis iis adcommodato fiunt propinquae, qua, inquam, ratione fieri possit, ut illae adeo aptε vertantur & suum

erant acumen, ad intrandum in poros isso rum colporum. Contendebatur contrarium debere evenire, & maximam partem istarum striatarum particularum oportere naturaliter transversas se osterre , & proinde producereiaecommodum aptum remorando cunctas alias, ct deinceps impediendo omnia Magnetis miranda effecta , quae in stuporem nos conji-eiunt.

Haud

163쪽

Haud equidem scio . num Democrati ego aeqlia satisfecerim, ac Aristippus, praevaricator iste Peripateticus, ab illo sibi satisfactum prae se tulit. Verum ut illis aliisque eximam laborem molestiamque, quam dehinc forsan in se suscipere possent a d defendendum Vorticum Systema. huic impositurus finem sum articulodemonstratione quadam physica, qua liquid beonstabit fieri neutiquam posse, ut illi vortices vel unicum quidem momentum possint conservari absque quod confundantur, & majus illo progignant chaos, quod supponitur, antequam illi formati fuissent, exstitisse. Deduco hanc demonstrationem ex idea corporis fluidi ejusmodi, quam ipsemet nobis exhibet Cartelius. Iuxta cartesium quid est corpus fluidum pΕst corpus compositum exiguis partibus tenuibus admodum, valde divisis, & diversi modδ in diversas agitatis partes. Sequitur exinde, corpus aliquod liquidum , cujus omnes in motu exsistunt partes, facilε viam aperire & transitum duro corpori dilud intranti praebere. facill figuram mutare, quod si

ab duro corpore non detineatur. In omnem se partem effundere. Praeterea sequitur exinde , duo liquida , ut sunt duo fluvii, ex.

gr. , quorum alter in alterum se eκonerat ,

continub commisceri. Quare ' Quia scilicet clim occipiunt juκta se invicem fluere, S inissensiles partes, unde illae aquae componuntur , motu in omnia Agitantur latera, necessum est, ut plures unius partes determinen tur . qud ver Slis alterum moveantur, atque ita vici istin. IPraeter haec cum liquidi proprietas sit transitum

164쪽

438 REFUTATIO SECUNDAE

satum concedere omni illi quod se offert, sequitur hinc, duas istas aquas, ut ita dicam, in se invicem se recipere, hoc est inter se commisceri. Et qub fluidiora sunt corpora, hoc est ipsorum insensiles partes quo sunt tenuiores &agitatae magis, ed facilius debere commisceri. Iam vero clim Cartesii vortices sint veri fluvii, vel infinite fluidi torrentes, ex necessitate iis debent gaudere proprietatibus, iisque si gaudent , pro chimaera est, si quis illos imaginatum eat in aequilibrio inter se invicem versan-

' tes.

Violenti motus , quibus suum circa centrum aguntur, qui eos adigunt ad adhibendum Conatum ad inde recedendum, & ad vicin rum suorum adpropinquandum centra ἱ hoc

est , qd irruendum cum violentia in se invicem , cui, inquam, iis usui isti motus, nisi ad facilius adhuc aperiendam sibi viam, quam Deutiquam difficulter , etiam absque hoc si foret, aperirent, utpote insensibilibus partihus horum illorumque se determinantibus &mutuo sibi cedentibus absque vel minima fere resistentia; atque omnes homines derisui h het Cartesius , praeprimis cunctos Philoso- bos, ubi eorum imaginationi exhibet isthaeciquida corpora innixa & sese tutantia invicem ad instar automatum, quae elastica Vis Jntensa servaret, & prorsum parata ad se

e tendendum , simulac ex eorum quodpiam numero vel minimum quidem occiperet Ced re. Audeo hoc equidem ratiocinium demonstrationem adpellare & quidem demonstrationem evidentem, sensibilem, captu facilem , &millenia experimentis innixam subfultamque. Atque

165쪽

DEFENSIONIS. asy

Atque adfirmo, non posse vel minimum colo rem . vel minimam probabilitatem in contrarium adferri, at tamen immediata naturalisque laujus. demonstrationis consequentia radicitus denuo Cartesianam omnem evertit machinam.

Post haec , mi Domine, ambigas, si lubet, numquid de integro Peripateticus sim factus.