장음표시 사용
101쪽
Liber Tertius quo reus nititur.i.ratio propicrquam occidisse se dicet Est autem e miles iurauit se deserturum Crinomenon est examinatio huius ipsius: quod ad dcssensionem reus
attulit. In quo ita quaerit num alia causa imperatori fue/rit cur occiderit militcm:& haec praetaxatur ut uideatur non quia iurauerit occisus:sed alia quadam uel simultatis uel inuidiae causa. Poterit etiam hoc modo articulus iste tractari.An etiamsi iurauerit:parum tametsi a causa fue/rit cur dcbuerit occidi de tota perspectio totius synclicontos.ides continentis quod ad amo affertur crinome non uocatur:Euenit tamen nonnunqui in una contro/uersia non semes action&synechon oc crinomenon: sed sa lius ipsa omnia per uices reuolutatractentur:ut in haccotrouersiareus est ut es laesae resp.l procos occiderit.
Hic enim Aetion est' occiderit Action uel synechon,
eos qui bona sua depopulabantur: o pudiciciae uxoris insidiabantur occidit Crinomenon est:Nunquid tame des hae res praec acrint:alia tamen causa quam praetexit occideritruel nunquid ne pessime quidc de se meritos indemnatos debuerit occidcre Deinde ad hoc crinomeno aliud synccho affertes cs:quod dicit sc iussu Mineruae intercmisse Deinde hoc ipsum synechon fit Crinomeno
quod quaeritur utrumne propter iussum Mineruae occiderit: oi utrum in tali re Mineruae quidem obtemperare debuerit.Est autem action proprius accusatoris locus. Synechondes oris:Crinomenon Utriusque comune. De thematibus quae non consistunt.
102쪽
Icendum subindeputo quemadmodum uot modis controuersiae asstata fiat:tam o si ne dici
quidem controuersias oportct:quae statum non habent:scd plasmata irrationabiliaud est longa. Fiunt igitur Asystatae modis tiattuor. Vnum cum aliquid deest ex circunstantia inuae autem uissit circunstantiae: supradiximus:id est cum quaestionibus:aut causa aut p/sonMaut locus:aut aliquid eorum dcest quibus effici circunstantias diximus Hoc autem genus assistatae in scholasticam materiam non potest cadere.Iccirco quia ne singi quidem poterit ullum Thema deficiente circunstan tia. In veritate tamen nonnunquam euenit ut aliquid
horum desitio per imprudeliam actoris profligata inu
Alter est modus Asystatae quem κατα IcrebNTer pellant. Nos tamen si nomen latinum dare non possu/mus:tamen uim intclligere debemus.Nam cum eadem utrinque dicuntur:ec nulla re ne parua quidcm discer/nuntur:tum huiusmodi plegma propter aequalitatem utriusque partis statum amplificatui uicini adolescentuli qui uxores speciosas habebant noctu alterutrum se obuium habueruntiaccusantia inuicem adulterii. Nam γquid altera pars dicatio altera dicat necesse est id est ueri simile estic adulterium uoluissecommittere:quia adoralescens sae quoque uoluisse uerisimile est quia adolestens s.Verisimile est:quia speciosam uxorem habeo.
Te quoque uerisimile:quia Mego speciosam uxorem habeo.Facultatem tibi uicinitas praebuit.Et tibi eadem ub
103쪽
Liber Tertius cinitas praebuit facultatem.Cur tu nocte in mes Cur tu autem in me incidisti Nihil est quod distinguatur. Mic/ὸ
circo uter eorum flue accuset alterum se criminatur siue
se purget defendit eum quem criminari uidetur. Tertium est Asystatae genus quod graeci κατα ετ ερongpietn appellantnd est cum reo nulla est defensio es co=ior in facto non inuenitur.aut parum probabilis inueni/tur color. Vnde etiam Demociales praeceptor meu,so litus erat dicere eas etiam controuersias:in quibus color diu quaeritur statum non habere.Verum ille costantius nos uero si afferatur aliquid ad defensionem ues medio .criter probabilis adn1ittimus. Sed si evidete cos a cau/sa:&ut oportetsecundum heteromeriantadest alteram partem explodemus.Nonnunquam incidunt quaedam quaestiones maxime in ueritate:quae summam accusatori:nullam colaigiatur facultatem Acceduntrucrum eas non cotrouersias:sed communes locos dicimus Q uip
pe in his non .probatio criminis: sed ut in expressum atque euidens facinus expressio. Uartus est modus sistatae: uel caliginosissimus: adeo ut nonnunquam etiam doctis hominibus soleat obrepere. Habet enim nonnullam speciem proba /bi is consistentisque materiae:ea e huiusmodi tu qua iura dex ferendae sententiae rationem explorare non potest: cunia costebat sed deposita. de iccirco ueste restilucre sortem sine usurrupeiidcnte4terea iudiciole de nouis tabu
104쪽
lis est allata epetit ille quasi depositam ille retinet quasi creditam.Non enim uideo quid sit hic quod in sententia ferenda iudexsibi possit:cum petitor idem interdum credidisse:interdum deposuisse se dicat ec ille alter inter/dum depositam accepisse interdum seditam de neuter sua priore:scd uter* alter alterius praeteritas via utatur. De figuris controuersiarum. Ertinere etiam nonnihil ad rem uidetur scire si P auras controuersiarum quibus inlucem disse rant:quo magis in euidenti sit:quemadmodum qua tracteus Sut igitur schemata.i.fgurae cotrouersiarum quattuor: Eucioxos:quod nos opinionis bonae ex utroque bono possumua dicere aes pi)α oor opiniori ni ex utro bono ac malo confuse possumus dicere:Paradoxosquod nos opinionis male possumus dicere:tam disi quidam parum diligenter graece loquente parado/xon pro his quaesunt bonae opinionis accipiunt. Vnde uulgo etiam olympionicasti caetcros uictores sacrorum certaminum paradoxos uocant magis consuetudine qratione ductoi.Nam ut opinor 'trip clogo est: quod est παρατμnaωζos:idcst contra opinionem bonam. Dcni licet alias uuloares significationes probare malimus hu/iuS nominis:tamen hoc loco: ut multa noua tam atheenicis o mathematicis Aa philosophis cognominantur: accipere debemus non pro tam solito usu consuetudinis sipro conditione praecepti Q uarta est spes controuer siae:quae graece ota. oc dicituriqua nos non ut uulgo malae opinionis:sed nullius opinionis cuidenter propositis:
105쪽
LiberTertius idest humilemoc sordidamsed haec exemplis liquebui. Udoxos conitrouersia huiusmodi stan qua tae , planaqres est honesta.Velut Scipio uictis poenis petit praemuum ut spectet ludos laurea coro/natus.Et persona honesta est Scipionis: oc quod peti
M phidoxos est in qua uel honestatem p eris/ὸ nae turpitudo rei maculat Velut si idem Scipio petat praemii nomine morte Tyberii Asellii Napetitoris persona honesta est. uod autem petiturin. honestum Vel contra.s abdicatus fortiter fecerit: oc petat praemii nomine reditum in domum patris:psoa:quae petit inhonesta abdicati:res quam petit honesta ut 1 domum patris redeat. Aradoxona controuersiae genus: ut supra des λ niebam In quo utra sunt inhocsta tam res:qpersona. Velut 1pudicitiae reus fortiter fecit:peλὰ tit praemii nomine accusatoris sui mortem Nam o scr/sona petentis inhonestae:siquidem fuit reus impudici=γtiae tamdi aliquid turpitudini derogauerit forriter fecita. dies quam petit improba est. Doxon controuersiae genus e sine opinione ita humile de sordidum Mauper uestimenta uendebat: extitit alius pauper qui uendicabat ea:& furto abesse sibi diceret.ille uenditor ait se ab adultero dcprehenso illa uestimenta detraxisse inuicem se accusant ille adulterii hic surti.Hic enim personae humiles paupe/ν rum Nies quae secisse uidetur quaestione abiectio uestib
106쪽
mentorum uendicatio de agnitio.&qq interuenit crime adulteri non abiectum:tamen quia plura sunt εὐπηπερ στασεi idest in circunslatia humilia dc sordida totius controuersiae speciem sibi uendicant. Dignoscere autem has controuersiaye figuras cum ad multa alia conuenit:tum
uelin primis ad id ut modu praesadi idest principia taedicongruente qualitate materiae inuenire possumus: Non
enim eade speties debet esse principii in themate eudoxo amphi Oxo dc paradoxo cadoxo:sed est cuil sua sor
Amprimuin udoxo genere materiae Hermagon ras negat esse praefandu:Nasi beniuolentiae ins ciliandae gratia praefari solemus:in bonae opinionis thcmate quale est illud Scipionis benigni sunt hi apud quos sumus locuturi aute attinet apparere qd paratum est: Sed mihi loge aliter uideto pace tanti uiridiae /rim: neque enim est sempspectada auctoritas init cum ratio uincatur Censeo igit nihil phibere in udoxo e nere materiae quo minus praesemur. Nihil enim opinormali benignos iudices benigniores facere praes ado:ut ii offensos aduersariis videmus:offensione illa dicendo au/gere conamur Denig autocedos o citharoedos occaete=γros huiusmo artifices qgnon polliceantur oratione :ui/demus tamen praeloqui anteactione: oc omnino curta
sine capite oratio e:quae sine principio ab ipsis rebus orditur. Vtemur tia principiis in bonae opinionis controuersis:sed breuioribus d erectioribus paulos cofidentibus de plenis dignitatibus sine iactatiaduntaxat: ne res pariat i
107쪽
Liber Tertius inuidiami est illud apud.M tui cotra contione Metelliunqua exultare uidet cotra.r.p.ubi uis uel in ipsa consistere. Sic enim ut opior insequar fugiente:quonia cogredi nolicet curesistente. uod nunq*fecto tamagnifice dicere in exordio stat orsus fuissetmissis ipsius auctoris esset
honesta ona: ocres de qua locuturus erat no improba. item alio loco iide coluratoFanimaduersione loque retur. ideo inquit.P.C.in me omniu uestru ora atque
oculos esse conuersos.Deinceps quae omnia huiusmodi sui:ut actorvi spledore suo o rebus his de quibus locu=turus est:quasi honestissimis uideatur merito oufidere. Plaeraque huiusmodi exordia sunt apud.G.Gracchum: quanto nobilioris fiunt spiritus quae dicentem prosccto
Minutium aut aliquem ex camensi caterua nemo ferret.
N Amphidoxo genere materiae moderatioc quai dam utendum crit cum principia ducemus: Ut turpitudinem quae subcsto dignitatem quae est in re aut persona uel illustrando augeamus ita uarie utruque miscebimus ut alterius partis turp:tudinem alterius honestas tegat Neque tamen cutanta iactatioe quata in illo superiori genere materiae:scd quasi cum quada cons denti uerecundia. Si in re turpitudo erit mum feri po/terit aduocabimus iudicem ad personae dipnitatem. Si in persona:adrci dignitatem quali de periculo loco in tu/tiorem locum refugiemus: sed summatim leuiterque ce/dentes despicere ut potius suspitio stlimore uideamur. laborabimus autem ineo ut consula utrac dignitate rei di personae plus fiduciae in honestate: metus in turpi /m ii
108쪽
tudine habere uideauri Sedullimpidius hoc genus pricipandi depraehendatucidabo exemptu quod habuit M.
sa.Amphidoxos quippe qui niteretur dignitate perso /nae.14.Scauri: ne premeretur turpitudine criminis depecuniis repetundis utrunque in principiis statim confudit ita orator:&ut turpitudinem criminis dignitate perso /nae cotegeret.neque tamen largiter nimium neque exul tanter:sed ita ut exprimat non nullam etiam metus suspitionem Maxime fuit optandum.M.Scauro uide ut nullo suscepto cuiusquam odio sine offensione ac molestia
N paradoxota est in mala opinionis themate ido est ubi S persona de dignitas pariter laborabit: longioribus principiis utendum erit: Δ purgadis suspitionibus opera tribuenda & dimisse loqvcndum:
sequendum etiam cum sententiis tum uerbis etiam pro/prius blanditia insitis oc quaerimonia quin falsi illati cri minis. ωfalsae infamiae compositae aduersus nos per inui diam etiam summimiore toto corpore confirmati ad ue/ecundia summisso uultu oculis terram intuetibus. Ne/que etia illa acriter scisi possumus rumore simulato. N Adoxo idest in humili genere materiae .pXima sermoni debent esse principia: neque sententiis alte petitis:ncquesucrbis ultra modum ornatis. nccstructura grauiore sed quasi resoluta de simplici Vis autem omnium sententiarum quam his principiis adhibemus:ca esse debctutrema proprietate reuocet ad com
109쪽
Liber Tertius o Zmunitatem:& dicit omnium interesse illa rem uindica epropterea quod quanto quae 3 minora sunt tanto re. briusvi magis inter inultos adcre possinime in opor/terespectari magnitudinem rerum Nicrsonarum: iacionem aequivi iniqui ueri atque falsi, eandem enim esse Eoye in minimis uim stin maximis. Talia principia sunt vivo a Dpleraque apud Demosthenem in iis libris qui in1cribun/tur idiotici:& magis apud Lysiam: oc apud quosdJm, 'nostrnis teribus.Certc.M.Tul cum pro Archia diςςxς pse Me,
non aliter exorsus est. De Elocutionis cura.
Vnc elocutionis cura e intimada:quaecu constet in singuloy a1aduersione uerboF:hoc ab eloquetiae nomine seperaturit illa totius operis oratorii uirtus est haec pars habetur officiicuius Cice.quasi fundametaponit latine loqui planeornate dicere:quoFunu gramatice loquedo didicistis: cum ius uobis insinuata est subtilitas:fastigia uero sui plane ornate dicere:qd no igenii: sed laboris est maximi:exercitatiois etia diutinae: qua nosolum buberior: sed illustrior quo facultas acquiratur. Huius res duplex st ratioranaquil singulis uerbis lumeapp areat:altera ut dignitas loquendi copulationis ipsius decore seruet. In singulis uero rebus aut propriu aut tras latum mutuatu'quo monquirit Propria sunt uetusta praecipue Nam uete proceres uel nesciret haec dicendi ornamenta:ue appetere no auderet:propriis utebant. Sed quia uerbopueterum iam exoleuit usus non sunt auda/cius usurpanda illa:quae cum aetate mutata sunt Itaque
110쪽
hallucmari dicer ritu δἰ caperatum similia praetereuia,
tes utemur his quae cosuetudo recipietniec tamen sordi dis nisi cu rei si11ae fuis exigit:ut Cicero uolens crudelitatis inuidia facere ait Gurgulioibus exectis reliquerulicte uirgis plaebem romanam concidere. cc indecore Virgilius uitandae humilitatis aucupio lychnos Plucernis ait. si res suappria uerba no habeat nouada sit aut alleis utendu.nouatur aut duobus modis uerba aut quada fictione:aut declinatione pro supta:aut duoμ quae usitata sint colunctioecomposita finguntur maxiecu transferimusrat qui pco et qualitates edixerui:qst nome nunqfuerat in latinis:quo auribus andu et insolentia fugienda:qua Cicero uitans Soterem Saluatorem noluit no1are: Mait salute dedit:illud nimis insoles uidebatur derivatioe quo fiunt uerba quae gramatici paragogennotant:ut dicimus sorea rura:&capic viretes ossibus albet psalis crispasexione Horatius albicant dicit is piae ruul gramatice utiturilicet Tullius grandiferas possessiones dicacio grandiloquos oratores.Huic diligentie subiungitur uerboF cura transsatoR:cures aut sua no inuenit uerba:autcu uolumus splendidius aliquid explicare ergo aut inopiae aut decoris causa transferuntur inopiae: cu dicimus gemare uitem S luxuriare segetes laetasq*hibemus:desunt.n ypria comodatur ascita. DccoriSese/ro ut bcitu subito exarsit:cu poterat dici cxtitit.Et ite possumus ab Oibus sensibus mutuari: ut ab Ocntis lux libertatis:&uerus odor legit: silent leges iter armabo agu/stu nome dulce libertatis.Ve non debet trassato Ate