Aurel. Cornel. Celsi De medicina libri octo cum praefatione Georg. Wolffg. Wedelii ..

401쪽

milis. Neque tuto secatur, nam protinus aut resolutio neruorum, aut distentio insequitur. Saepe homo ictus obmutescit, atque ejus anima

deficit. Quibusdam etiam, si idipsum prestiam

est, quae circa sunt, intendunturin intumescunt. Namque pessimum id genus est,fereque primuna id fit , quod κακύηti a Graecis nominatur. Deinde ex eo id καρκίνωμα, quod sine ulcere est Deinde ulcus; ex eo thymium. Tolli nihil, nisi κακοηδες, potest reliqua curationibus irritantur. Et quo major vis adhibita est, eo magis quidam si sunt medicamentis adurentibus. Quidam ferro adusserunt: quidam scalpello exciderunt, neque Vlli Vnquam medicina profuit sed adusta, protinus concitata sunt, increuerunt, donec Occiderent. Excisa etiam, post inductam cicatricem,

tamen reuerterunt, causam mortis attulerunt.

Cum interim plerique nullam vim adhibendo, qua tollere id malum tentent; sed imponendo tantum lenia medicamenta, quae quasi blandian

tur, quo minus ad ultimam senectutem perueniant, non prohibeantur. Disceruere autem cacoethes, quod curationem recipit, a carcinomate, quod non recipit, nemo scire potest, nisi tempore experimento. Ergo , ubi primum id vitium notatum est, imponi debent medicamenta adurentia. Sicleis Vatur malum, minuunturque ejus indicia pro-cςdere curatio potςst ad scalpellum, ad usti-

402쪽

; o A. CORN CELSI Lib. I. onem. Si protinus irritatum est , scire licet,

jam carcinoma esse remouendaque sunt omnia acria, omnia vehementia. Sed, si sine ulcere is locus durus est, imponi cum quam pinguissimam, aut ἐυπωδες emplastrum satis est Si Vlcus aequale est, ceratum ex rosa injiciendum est, adjiciendusque ei puluis ex contrita testa, ex aqua, qua faber ferrarius tingere candens fer- .

rum solitus est ii nimium supercreuit,

tentanda squama aeris est quae lenissima evadu rentibus est, eatenus, ne quid eminere patia tui: sed ita, si nihil exacerbauit sin minus, eodem cerato contenti est debebimus. s. De Theriomate.

Est etiam ulcus, quod Θυί- α Graeci vocant. Id, per se nascitur, 'interdum ulceri ex alia causa facto superuenit Color est vel liuidus,

vel niger odor foedus multus, istico similis humor Idipsum ulcus neque tactum, neque medicamentum sentit . prurigine tantum mouetur, circa dolor est, & inflammatio. In terdum etiam febris oritur Nonnunquam exulcere sanguis erumpit Atque id quoque malum serpit, quo omnia sepe intenduntur. Iitque ex his ulcus, quod V ερπητα Βιόμενον

Graeci vocant ; quia celeriter serpendo, penetrandoque Usque ad ossa, corpus vorat. Id ulcus inaequale est, coeno simile inestque multus humor glutinosus; odor intolerabilis majora

403쪽

ap. I. MEDICINA. 3 iorque, quam pro modo ulceris, inflammatio. Utrunque, sicut omnis cancer, fit maxime insenibus ; ut his, quorum corpora mali habitus fiant. Curatio utriusque eadem est sed in majoro malo major vis necessat a. Ac primum, a victustatione ordinandum ei quiescat in lectulo: ut primis diebus a cibo abstineat aquamquam plurimam assumat. Aluus quoque ei ducatur. Dein, post inflammationem, cibum boni succi capiat Vitatis omnibus acribus : potionis quantum volet, sic, Vt interdiu quidem aqua

contentus sit in coenavero etiam vini austeri

aliquid bibat. Non aeque tamen fame in his , t quos ρπης Vrgebit, atque in his, qui Θηρ νια adhuc habebunt utendum erit. Et victus quidem talis nece Tarius est. Super ulcus vero inspergenda est arida aloe contrita, , si parum proficiet, chalcitis. At ,

si quis neruus, Xesa carne, nuda tu est, conte

gendus ante linteolo est, ire sub eo medicameninto aduratur. Si validioribus etiam remediis opus est, ad eas compositiones veniendum est , quae vehementius adurunt. Quicquid autem

inspergitur, iuerso specillo infundi debet. Superdanda cum melle sunt vel lineamenta vel oleae folia ex vino decocta, vel marrubulmi eaque linteolo contegenda in aqua fragida madefacto , dein bene expiesto circa lae , qua tumor ex instantinatione est , imponenda, quae Y c-

404쪽

3 et A. CORN CELSI Lib. 1 reprimant, cataplasmata. Si sub his nihil pro sicitur, ferro locus aduri debet ; diligenter neruis, qui apparent, ante contectis. Adu stum vel medicamentis vel ferro corpus, primum purgandum, deinde implendum este, appareret cuilibet ex prioribus potest. . De Sacro igne ti)Sacer quoque ignis malis ulceribus annumerari debet. Ejus duae species sunt. Alterum est subrubicundum, aut mistum rubore atque palloreri exasperatumque per pustulas continuas, quarum nulla altera major est, sed plurimae perexiguae. In his semper fere pus, Taepe

rubor cum calore est serpitque id nonnunquam sanescente eo, quod primum vitiatum est: nonnunquam etiam exulcerato, ubi ruptis pustu Iis, ulcus continuatur, humorque exit, qui esse inter saniem ius videri potest. Fit maxime in pectore, aut lateribus, aut ininentibus partibus, praecipueque in plantis. Alterum autem est inflammae cutis exulceratione, sed sine altitudine, latum, subliuidum, inaequaliter tamen; mediumque sanescit, extremis procedentibus: ac saepe id, quod jam sanum videbatur, iterum exulceratur. At circa, proxima cutis, quae Vi tium receptura est, tumidior durior est, coloremque habet ex rubro subnigrum. Atque hoc quoque malo fere corpora seniora tentan-

405쪽

Cay II. MEDICINA. 34ῖtur, aut quae mali habitus sunt; sed in cruribus

lum habet ex his, quae serpunt sic prope dissicillime tollitur Medicamentum ejus ' fortis imum est, uno die febris, quae humorem no- xium absumat pus, quo crassius Malbidius est, eo periculi minus est Prodest etiam infra ulcera locum caedi, quo plus puris Xeat Mid, quo ibi corruptum corpus est, extrahatur Sed tamen, si febricula accessit, abstinentia, lectu- Ο, alui ductione opus est In omni vero sacro i, ni neque lenibus inlutinos cibis, neque salsis lacribus utendum est; sed his, quae inter

utrumque sunt qualis est panis sine fermento, piscis, hoedus, aues, exceptoque apro, OmniS fere venatio. Si non est febricula, gestatio utilis est,&ambtilatio, linum austerum,&hal- neum. Atque in hoc quoque genere potio mal gis liberalis esse, quam cibus, debet.

Ipsa autem ulcera, si mediocriter serpunt,aqua calida, si vehementius, vino calido fouenda sunt Deinde acu pustulae, quaecunque sunt,l aperiendae. Tum imponenda ea, quae putrem car nem exedant. Vbi inflammatio sublata, ulcus - que puxgatum est, imponi lene medicamentum debet. . In altero autem genere possunt proficere mala cotonea in Vino cocta, atque Ontrita potest emplastrum Vel Herae, vel τετρα-

Edit Aldi, steph. aliaeque fortuitum.

406쪽

3 4 A. CORNA CELSI Lib. I.

φάριχακον,cui quinta pars thuris adjecta sit: potest nigra hedera ex vino austero cocta , ac , si celeriter malum serpit, non aliud magis proficit. Purgato ulcere,quod in summa cute esse propo sui, satis ad sanitatem eadem lenia medicamen ita proficiunt.1 De Chironio uere HChironium autem ulcus appellatur, quod α magnum est, habetoras duras, callosas , in mentes Exit sanies non multa, sed tenuis: dor malus, neque in Ulcere, neque in ejus tumore ulla est inflammatiora dolor modicus est. Ni hil serpit, ideoque nullum periculum adfert; sed non facile sanescit Interdum tenuis cicatrix inducitur, deinde citerum rumpitur, Vlcusque irenouatur Fit maxime in pedibus: cruribus. Super id imponi debet, quod lene aliquid,&vehemens, reprimens habeat. Quale ejus rei causa fit ex his squamae aeris, plumbi eloti combusti, singulorum p. I. . cadmiae, cerae, singulorum p. III. . rosis quantum satis est ad ce ram simul cum eis molliendam. De Vlceribus, quae ex frigore in pedὶbus smamibus oriuntur.

piunt etiam ex frigore hiberno oo ulcera, maxime in pueris, praecipue pedibus, digitisque

eorum,nonnunquam etiam in manibus Rubor cum inflammatione mediocri est. Interdum pustulae oriuntur, deinde exulceratio. Dolor

407쪽

C .ay. MEDICINA. 343 autem modicus prurigo major est Nonnunquam humor exit, sed non multus; qui re ferre vel pus, vel saniem videtur. In primis multa calida aqua fouendum est,in qua rapa decoctari aut si ea non sunt , aliquae

verbenae e reprimentibus. Si nondum adapertum ulcus est s, quam maxime calidum quis pati potest, admouendum est. Si jam exulceratio est, imponi debet alumen aequa portione cum thure contritum, tum vino adjecto aut malicorium in aqua coctum, deinde contritum.

Si summa detracta pellicula est, hic quoque melius lenia medicamenta proflaiunt.

struma quoque est tumor,in quo subter concreta quaedam eX pure sanguine quasi glandulae oriuntur. Quae vel praecipue fatigare medi cos blent, quoniam febres mouent, nec Vnquam facile maturescunt: siue ferro , siue medicamentis curantur, plerumque iterum UX-ta cicatrices ipsas resurgunt multoque post medicamenta saepius, quibus id quoque accedit, quod longo spatio detinent. Naicuntur maXime in ceruice sed etiam in alis, cinguinibus,

in lateribus. In mammis quoque foeminarum se reperisse chirurgus Meges author est. Propter haec album veratrum recte datur, atque etiam saepius, donec ea digerantur. Et 3 me-

410쪽

346 A. CORN. CELSI Lib. I.

medicamenta imponuntur, quae humorem vel educant, vel dissipent; quorum supra mentio facta est. Adurentibus quoque quidam tuntur, quae eXedunt, crustaque eum locum adstringunt tum vero Utvlcus curant. Quaecunque autem ratio curandi est, corpus, puro Vlcere, exercendum atque alendum est, donec ad cicatricem perueniat. Quae cum medici doceant, ab iis requirenda. Quorundam rusticorum eX- perimento cognitum, quem struma male habet, eum, si anguem edit, liberari. I. De Furunculo. n Furunculus vero, est tuberculum acutumcum' inflammatione, Molores maXimeque ubi jam in pus vergit. Qui ubi adapertus est &exiit pus, subter apparet pars carnis in pus Versa, pars corrupta subalbida, subrubra quem ventriculum quidam furunculi nominant. In eo nullum periculum est, etiamsi nulla curatio adhibeatur maturescit enim per se, atque rumpit. Sed dolor efficit, ut potior medicina sit, quae maturius liberet. Proprium ejus medicamentum galbanum est, sed alia quoque supra comprehensa sunt. Si caetera desunt, imponi debet, primum , non pingue emplastrum, ut id reprimat deinde, si non repressit, quodlibet puri mouendo accommodatum, si ne id quidem est, vel resina, vel