장음표시 사용
381쪽
C p. a1. MEDICINA. 3I'ast Vulnus quomodo purgandum cst. Inflammatione finita vulnus purgandum est.
Id i optime faciunt tincta in melle linamenta: supraque id emplastrum vel τετραφάμακον vel
ἐννεαοάρμακον dandum est Tum demum ve- ro purum ulcus est, cum rubet, ac nimium neque siccum, neque humidum est. At, quodcunque sensu caret; quod non naturaliter seniati ; quod nimium aut aridum aut humidum
est; quod aut albidum,aut liuidum,aut nigrum est . id purum non est. So. Romodo Pulnus implendum est.
Purgato vulnere, sequitur timpleatur jamque calida aqua catenus necessaria est, ut sanies remoueatur Lanae succidae superuacuus usus est lota melius circundatur. dimplendum autem vulnus proficiunt quidem etiam medicamenta aliqua itaque ea adhiberi non alienum est ut butyrum cum rosa, exigua mellis parte:
aut cum eadem parte mellis aut cum eadem Ο-sa, τετραφάρμακον aut ex rosa linamenta. Plus tamen proficit balneum rarum. Cibi boni succi vitatis omnibus acribus. Sed jam plenioribus, auis, ienatio,& suilla elixa dari potest. Vinum omnibus, dum febris, dum inflammatio est, alienum est itemque Usque ad cicatricem, si nerui musculiue vulnerati sunt etiatam, si alte caro. At, si plaga in summa cute gemneris tutioris est, potest non peruetus, modice tamen datum, ad implendum quoque proficere.
382쪽
yro A. CORN CELs Lib. s. Si quid molliendum est, quod in nervosis locis, musculosisque necessarium est, cerato quoque super vulnus utendum est. At si caro su-Percreuit, modice reprimit siccum linamentum; vehementius, squama aeris. Si plus est, quod tolli opus est , adhibenda sunt etiamnum vehementiora, quae corpUS Xedant. Cicatricem,
post omnia haec commode inducit lycium ex passo aut lacte dilutum vel etiam per se impositum siccum linamentum VehementiuS. II De ulceribin, quae extrinsecus per uisenu iniscidunt, curationibusque eorum. Hic ordo felicis curationis est. Sed quaedam tamen periculosa incidere consuerunt. Interdum enim Vetustas ulcus occupat, induciturque ei callus, circum orae crassae livent. Post quae , quicquid medicamentorum ingeritur, parum proficit quod fere negligenter curato viceri superuenit. Interdum vel ex nimia inflammatione, vel ob aestus immodicos, vel ob nimia frigora , vel quia nimis vulnus adstrictum est, vel quia corpus senile, aut mali habitus est, cancer occupat. Id genus a Graecis diductum in species est nostris vocabulis non est. Omnis autem cancer non solum id corrumpit, quod occupa-isit; sed etiam serpit deinde aliis aliisque signis discernitur. Nam modo super inflammatio nem rubor Ulcus ambit, isque cum dolore procedit. ἐρυσιπελας Graeci nominant modo ulcus
383쪽
Cap. 26. MEDICINA. ῖ2IVlcus nigrum est, quia caro ejus corrupta est, idque vehementius etiam in putrescendo inten ditur, ubi vulnus humidum est, Me nigro vlcere humor pallidus fertur, malique odori est, caro intus corrupta interdum etiam nerui ac membranae resoluuntur, specillumque demissum descendit aut in latus, aut deorsum, eoque
vitio nonnunquam os afficitur modo oritur ea,
quam Graeci γαγγραιναν appellant. Priora in qualibet parte corporis fiunt haec in prominentibus membris, id est inter ungues,&alas, vel inguina fereque in senibus , vel in his, quorum corpus mali habitus est Caro
illi viceri vel nigra , vel liuida est,sed sicca Marida proximaque cutis, plerumque subnigris pustulis impletur deinde ei proxima, vel pallida, vel liuida,fereque aeruginosa sine sensu est. Deterior in inflammatione est, omniaque ea simul serpunt ulcus, in locum pustulosum Pustulae, in eum, qui pallet aut liuet pallor aut liuor in id, quod inflammatum est inflammatio, in id, quod integrum est , transit. Inter haec deinde febris acuta oritur, ingensque sitis quibusdam etiarn delirium accedit alii, quam ui mentiS suae compotes sunt, balbutiendo vix sensus suos
eXplicant incipitassici stomachus fit foedi spiritus ipse odoris. Atque initium ejus quidem mali reeipit curationem ubi vero penitus inse
dit, insanabile est, plurimique sub frigido ado
384쪽
Ac pericula quidem vulnerum haec sunt. Vetus autem ulcus scalpello circumcidendum est, excidendaeque ejus orae,in quicquid super eas livet, aeque incidendum Si varicula intus est, quae id sanari prohibet, ea quoque Xcidenda. Deinde, ubi sanguis emissus , nouatumque vulnus est, eadem curatio adhibenda, quae in recentibus vulneribus exposita est scalpello ali. quis uti non vult, potest sanare id emplastrum, quod ex ladano fit &, cum ulcus sub eo exesum est, id, quo cicatrix inducitur. H. Curatio Erysipelatum. Id autem, quod ἐρυσὶ πελας vocari dixi, non solum vulneri superuenire, sed sine hoc quoque oriri consueuit: atque interdum periculum magnum adfert; utique, si circa ceruicem aut 6 caput constitit. Oportet, si vires patiuntur, sanguinem mitistere ἰ deinde imponere sit nul reprimentia id)refrigerantiari maximeque cerusiam solani sucoco, aut cimoliam cretam aqua pluviatili ex ceptam aut ex eadem aqua subactam farinam cupresso adjecta, aut, si tenerius corpus est,
lenticula. Quicquid impositum est, betae folio contegendum est,in super linteolum frigida aqua madens imponendum. Si per se refrigerantia parum proderunt, miscenda erunt hoc modo sulphuris p. I. . cerussae, croci, singulO
se Aetius Tetr. I Serm. II. c. 39. Eginet. IV. I. Moribas de or curat. III. 7.
385쪽
Cap. 1. MEDICINA. 3 a uerum p. X. . eaque Um in conterenda sunt,d id his illinendum aut, si durior locus est, s , lani folia contrita suillae adipi miscenda sunt, illinita linteolo superinjicienda. At si nigrities est, quae nequedum serpit, im-
ponenda sunt, quae carnem putrem lenius exedunt repurgatumque victi sic, Vt caetera, nutriendum est. Si magis e putre est , jamque
procedit ac serpit, opus est vehementius erodentibus. Si ne haec quidem evincunt, aduri locus debet, donec nullus ex eo humor feratur, nam quod fanum est , siccum est , curi aduritur post ustionem putris viceris, superponenda fiant, quae crustas a uiuo resoluant; άπεκαροὶ τικά Graeci nominant. Vbi exciderunt, purgandum ulcuS, maxime melle resina est. Sed iis quoque purgari potest, quibus purulenta curantur , eodemque modo ad sanitatem perducendum est.
Gangraenam vero , si nondum plane tenet, sed adhuc incipit, curare non difficillimum est; Vtique in corpore juvenili magis etiam, si musculi integri sunt; si nerui vel laesi non sunt, vel leuiter affecti sunt neque ullus magnUS articulus nudatus est aut carnis in eo loco paululum est, ideoque non multum, quod putresceret, fuit , consistitque uno loco vitium;
quod maxime fieri in digito potest. In ejus-
386쪽
modi casu primum est, si vires patiuntur, sanguinem mittere. Deinde, quicquid aridum est, ualentione quadam proximum quoque locum male habet, usque ad sanum corpuSc Oncidere o Medicamenta vero , dum malum serpit, adhibenda nulla sunt , quae pu mollere consuerunt ideoque ne aqua quidem calida Gra-Via quoque , quamuis reprimentia, aliena sunt:
sed his quam leuissimis opus est, superque ea, quae inflammata stat, utendum est refrigerant bus. Si nihilo magis malum constitit, uri id, quod est inter integrum ac vitiatum locum,
Praecipueque in hoc casu petendum, non a medicamentis solum, sed etiam a vietis ratione praesidium est. Neque enim id malum , nisi corrupti vitiosique corporis est. Ergo primo, nisi imbecillitas prohibet, abstinentia tendum. Deinde danda , quae per cibum potionemqtie aluum, ideoque etiam corpus adstringanta sed ea leuia. Postea, si vitium constitit, imponi super Vulnus eadem debent, quae in putri ulcere praescripta sunt. Ac tum quoque plenioribus cibis uti licebit ex media materiari sed tamen non nisi aluum, corpusque siccantibus : aqua vero pluviatili frigida Balneum, nisi jam certa fiducia reddita sanitatis est, alienum est; si
quidem emollitum in eo ulcus cito rursu eodem malo assicitur. Solent vero nonnunquam
nihil omnia auxilia proficere, ac nihilominus
387쪽
Cap. 26. MEDICINA. 23 serpere sub his cancer Inter quae miserum, sed
unicum , auxilium est, Vt aetera pars corporis tuta sit, membrum, quod paulatim emoritur, abscindere.
D. Curatio vulnerum, ubi quid c Pisum est,
aut detritum, aut infixum. Hae grauissimorum Vulnerum curationes
sunt. Sed ne illa quidem negligenda, ubi interior pars collisa aut ubi derastim, detritumue aliquid est aut ubi surculus corpori infixus est aut ubi tenue , sed altum vulnus insedit. In primo casu commodissimum est malicorium ex Vino coquere interioremque ejus partem continere cerato miscere e rosa facto,
idque superponere deinde, Ubi cutis ipsa exasperata est, inducere lene medicamentum, qualis λιπαρά est. Deraso vero, detritoque imponendum est emplastrum τετρα Φάρμακον, minuenduSque cibus , vinum subtrahendum. Neque id, quia non habebit altiores ictus, contemnendum erit; siquidem ex ejusmodi casibus saepe cancri fiunt. Quod si leuius id erit, is parte exigua, contenti ite poterimus eodem leni medica
Surculum vero, si fieri potest, oportet vel manu, Vel etiam ferramento educere. Si vel praefractus est, vel altius descendit, quam ut ita fieri possit, medicamento euocandus est. Optime autem educit superimposita arundinus ra-
388쪽
316 A. CORN . CELSI Lib. s. sdix si tenera est, protinus contrita si jam durior, ante in mulso decocta, cui semper mel adjiciendum est aut aristolochia cum eodem mel- Ie Pessima ex surculis. arundo est; quia aspera est Eademque ostensa etiam in silice est. Sed usu cognitum est, tranque aduersu alteram medicamentum esse, si contrita ac superimposita est Facit autem idem in omnibus surculis, quodcunque medicamentum extrahendi vim habet. Idem altis tenuibusque vulneribus aptissimum est Priori rei hilocratis; huic Hecataei emplastrum maXime conuenit. 31. Aus modo cicatrix vulneri inducenda, purgandaque sit. g Vbi vero in quolibet vulnere ventum ad iii
ducendum cicatricem est quod perpurgatis jam, repletisque ulceribus necessarium est)pri naum ex aqua frigida linamentum, dum caro alitur deinde, cum jam continenda est, siccum imponendum est, donec cicatrix inducatur tum deligari super album plumbum oportet, quo S reprimitur cicatriX, colorem maxime sano corpori similem accipit. Idem radix siluestris cucumeris praestat Idem compositio, quae habet elaterii p. I. . spumae argenti p. . . glandis Unguentariae pondo IV. . quae excipiuntur: resina . terebinthina, donec emplastri Crassitudo ex omnibus fiat. . At nigras quoque cicatrices leniter purgant, paribus portonibus mixta, aerugo plumbum elotum, eademque resi.
389쪽
C .ao. MEDICINA. et resina cocta siue eo ungitur cicatrix,quod in facie fieri potest siue id ut emplastrum imponitur, quod in aliis partibus cornmodius est. At si vel excreuit cicatrix, vel concaua est, stultum est, decoris causa, rursum dolorem medicinam sustinere alioquin re utrique succurri patitur Siquidem Vtraque cicatrix exulcerari scalpello potest. Si medicamentum aliquis mavult, idem efficiunt compositiones
hae, quae corpus Sedunt. Cute Xulcerata, super eminentem carnem exedentia medicamenta conjicienda sunt super concauam implentia, donec utrumque Vlcus sanae cuti aequetur, tum cicatri inducatur. CAPUT XXVII. De ulneribus, quae per morsus inferuntu8,ω-rumque curationibus.
DI vi de his vulneribus, quae Imaxime per te la inferuntur. Sequitur, ut de his dicam, quae morsu fiunt, interdum hominis, hyinterdum simiae, saepe canis , nonnunquam ferarum, aut aliorum animalium, aut serpetitium. Omnis autem ferae morsus habet quoddam virus.
Itaque, si vehemens vulnus est, i cucurbitula admouenda est si leuius, protinus emplastrum injiciendum, praecipueque Diogenis, si id non est, quodlibet eX his, quae aduersu morsus proposui,si ea non sunt, virideAlexandrinum:
si ne id quiden est, quodlibet non pingue T
390쪽
318 A. CORN CELSI Lib. I. his quae recentibus vulneribus accommodantur Sal quoque his , praecipueque ei, quod canis fecit, medicamentum est. si aridus vulneri imponitur, superque id duobus digitis verberatur, exfiniat enim. Ac salsamentum quoque recte super id vulnus deligatur. a. Curatio aduersus rabiosi canis morsum. 629Vtique autem, si rabiosus canis fuit, cucur bitula virus ejus extrahendum est Deinde, si locu neqUe neruosus, neque musculosus est, vulnus id adurendum est Si uri non potest, sanguinem homini mitti non alienum est. Tum usto quidem vulneri superimponenda, quae caeteris ustis sunt Ei vero, quod expertum ignem
non est, ea medicamenta, quae vehementer eXe
dunt Postquae nullo nouo magisterio, sed jam supraposito vulnus erit implendum, ad sanitatem perducendum Quidam post rabiosi
canis morsum protinus in balneum mittunt; eumque ibi patiuntur desudare, dum vires corporis sinunt, vulnere apertori quo magis e eo quoque virus distillet deinde multo meracoque vino excipiunt, quod omnibus Veneni contrarium est Idque cum ita per triduum factum est, tutus esse homo a periculo putatur. Solet autem X eo Vulnere Vbi parum occursum est, aquae timor nasci. ho*οIαν Graeci
appellant. Miserrimum genus morbi in quo simul ager l siti laquae metu cruciatur,