Introductio ad veram astronomiam: seu lectiones astronomicae habitae in Schola astronomica ...

발행: 1721년

분량: 517페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

241쪽

que t mirum de iucundum spectaculum i hi iii sta Lunae nostrae, prhinari uum in circulation, bus circa Soleu, pcrpavo comitantur, interea circa prunarios gyros let cribtint, unde ex Prim, iis conspecti ealdem subcinit Pliato, quas nobis Liuia Ohibet, in oppositionibus cum Sole suugidi: pleni.apparenta exinde disicedentes gibbo.

si, cumque veniunt ad quadratum cum Sole aspectum dinauitatu ante conjunctionem comi

titi di incipis cum Sole coitu prorsus evaneseunt. Eactra x isi hi Satesiit quamvis nunquam es

Prii rario suo longere cedant, nunc tamen ei propitis admovcri,nunc ab illo digredi conspiciuntur. Sit Au TorbidaTerrae in cuius medio est Sol, Ffit pomo orbitaeJovis, in qua sit Iupiter in V An. resdet in centro quatuor circulo Π, quos quatuor Comites, seu Lunae circa ipsum describunt. Lunae hae quando inseriores orbitarum partes LNM deseribunt, e Sole vel Terra conspectata

vcrsius Occidcntem icndere videntur, at dum o hilariam part superiores GH pcrcurrunt, in o.

Hentem secundum veros ipBmm motus p r . di conspici uitur. Et cum ad orientem tendunt Lunae bis occultantur, semel quidem in o ab interposto Iovis corpore, quod in recta est inter Terrae: Jovis centra, iterumque in umbra Iovis evanescere videntur comitcs, quae occultationes proprie Lunarum IEclipses sivit, quae nunquam contingunt squando ii iter ea sin Solem Jupiter directe i literponitur, hoc est momcnto plenilunii, Solis Limine privantur, sicuti Luna ex Terrae interpositione ob eandem causam deficit. Quando Iupiter est Sole orientalior, Me perticus apparet limest cum Testus in A, prius

litent pone Jovem, ob conjungionem visam

242쪽

am coninteIovis, priviquam in umbram in isi dira, deinde ab umbra Jovis dat quia passulatur At citrando Iupitre est Sole occide talior, hoc a b ejus coniunctionem cuiuscin ubi is mas:

paret, deest quando Telliis est avet lucri ius in Iovis umbram incinunt Lalta ad v,

243쪽

1 iram ab cara corpore occultas rur In P, C mam raros actae sunt Lunae, id est quan tendim: id o dentem stilateriores orbitatum partes cicummi, trunc semel tantum abi on liuntur, ut, et cum ab ipsius Iovis corpore dii tingui non gunt, at quando e sole conspectae in conjuim ui e cum Jove inferiore videatur, seu quanto.

iovis incola eas Soli jungi conspicii. camin um- irae in Jovem incidunt. aliqua pars diici J eclipsim exinde patietur in qui sub umbra unt, Solem eclipseri videbunt. Harum Luisiarum taen Joviali uni quam Saturnianua Ierim io distatutae a prima iiis imit ira ad Iliacm bini Ooli Tertia a nobis traditae sunt. liarum Lunarum toti bis QEclipsibus, et aruallaxis orbis annui distantia Jovis a Sole 'et tini innotescit Sit o orbita cujusvis -- catelliti v. gr. extimi, sitque Tellus in orbi et udae puncto M oportet obserrare templis quan post Joveni ipiet Ptelles ino quod ut star, t bsci tui viciment uiri quando primo videlite sinit, atque itinium otia φu in quo consipiari incipit, inqmentum inter Kaec medium, erit TV mentum temporis Nirando in recta per Im Terti centra transeunte locaur. . Simia iter observetat Teni pus quando ales es est in nodi Eclipsis quam ab unabra Jovis patitur, qi ando est in q, ex intibu dabitur tempus se arciuum, d. s. citat; in clinii im vi , cu i et aJovem aequabilis si exinde ha biti r serru, a V nam circaJ Lernae olyti inieni abliqvit tu saltiles horis ota Supponai uis tempus quo at cilc ex o adue moveti elle duodecimior, . I iat ut Q horae ad im ira 3οQ. pr. ad

244쪽

De Superi r

ad quamam qui invenietiit Ioar. min. - . Itaque arcus ualis grad. O nun Mest amas ov mmsura anguli, , seu hula a qualis V, cuius mensura est Parallaxi cita Annui, quae proinde innotescet. In Triangulo igitur Aa s datur angulus ad praeterea am sulci ad A, TongatioJovisa Sole ex Terra visi. quin Astronomos tum ex calculo, tum Ex ob servatione Ggnoicere posse cemim est i dant praeiere lanis his distantia Terra a Sole quae po

natur Io ooo, cum 1 tur in hoc triangulo dam

tur omne, anili. unum latus; abutaria tym Dimnonretriam reliqua latera, hoc est latus fr distanti, Jovi, a Sola, latus Aa distantia a vi, a Terra. Verum ut hae exacte habeantat opus est pluribus accurat idque Observati ibu iisque opti in teleleopro peractis.

Per StestaminJoviali una talipses Eluitar Pr blema totius Physicae ncibilissimu1n, quod distis Disis tuti ratis&admirationis plut iuvim in se habet, um: ' sita Lucis motiust insontortis, aut successi. viis Ex his enim Eclipsibus demonstratur cem non in instanti propaetari, motu tanaen ad-

modum pernici, in celeritate incredibili ab a- sim ad nos pervenire.

Nam si Lucis motus instant ancus esset, ci Testus est in Tra Jove maxime remota, Odi

momento videri lii Eclipsis saleslitis, si esset in Jovi Proxima nam secuntum hanc D pothesin lux eodem momento, per spatia ina aesta propagatur, si lucis propagati Oriensibi lem aliquam temporis moram requirat, obser vator ad x distantia a quae is diametro

his magni aequalis est, erit Jovi propior quam observat

245쪽

c , senatot in cloeatus, cuiusque Eclipsi in videbit quam qui ex filiam aspicit, unde ex inter icillo teniporis, distantiae a proportionato maiorum velocitatem aestimare licebis. Atque in sere habet, nam quoties laque Terra Iovi copior accedit, Sates licit in Eclipses citius inci iunt, quotiesculaque Terra ad T id e recedit, et ipses serius conspiciuntur, quam per conmtationes factas fieri debent. Hae quidem an-iei pationes ' prolongationes Eclipsum Satellit a perplurimos annos observatae a Domi O Rivino prim an adhihitae mere ad successi

xam lucis propagatione ni statuendam lucemque eadem ratione qua relici 'a omnia corpora mota deiciminat quodam velocitatis gradu top,

pari evincunt 1 cui sententiae plerique Astrono mi & Philosophi astensum p buerci eis itaque particular, etsi indesinite exiguae,

motu progressu rectilineari laruntur,' non per undas medii alicujus desunduntur, Lucis velocitatem talem se statuit Romerus, ut a Sole ad nos spatio undecim minutorum per veniar, at distantia illa inter Solem nos quinquaginta millies millenis passibus non minor est, quod spatium tantillo tempore perrurrit lux ut eius velocitatem satis admirari non pos sinus, quae corporum velocissimorum celerit te in immentum superat, quamvis Tellus celari admodum motu circa Solem seratur, ejus

tamen inoctias ad velocitatem lucis comparata, non imiorem habet rationem qiuammotus tes

titudinis ad illam Terrae velocitatem.

Ex Eclipsibus Iorialibus hoc etiam comm tremi u

di nobis derivavit, quod ex iis in diversis' m.

246쪽

Tertae locis observatis, o uiri longitudines determimaratur, sed ut haec methodua detrem, nandi locorum longitudinc Catius vota e cesse initia hic pnaen ut ς astuat. Si Per Ternae polos δε locuta que pli, in eiu sum e traduci sip uatur circulu nam Mnuis, lusci lus, ob revolutionem Telluris

unaam, circii meta Telluris etiam emtar, im qu cius planula per Solem transactat, ab onini.

hus incolis qui tu, id unt, Sol ut illo existere videbitur, iis quesbseridiem esiuit:

iam calica in ciroilus hie radiani dicitur, si aut eruta alter Meridianus vectus oecidentet a positin, qui cuin priore angulum quin decina gradsitam constituat hic una hora seri ad Solem appellet, quam prior ad que,cuIncolae qui sub potatiore Meridiano degunt, numeratu mediani diem, seu horam duodecumana prioris Metidiani incolae horam primam: postmeridicin i uinei 1,am. Si militer i. inor adinorum mistilus sit uiginta graduum, hoe est cum arcus. uatoris uiter xleridianos inter .ceptus sit 3 grad. quando sub oecidentaliore Meridiano est Meridies, sub orier taliore num rabitu liora secunda post meridi Atque ita pro singulis quindecim, adibaeso quibus Arcus a quatoris inter Meridianos interccpiast tot liumcrantur horae qui iras incolis sub Meridia in ossent aliore anticipanti oras, sab occidentali ore Metidiano nuinoeant ut, Et similiter pro lingulis adibus quatori mime,

rabuntiar quatuor Inmuta, nporis, pta ac si asulis quindecina, i minutis unumini temporis aram liundi rabis uti. v. g si mi AEquati

247쪽

ris inter Meridianos interceptus sit s. grad. dividendo 1 per Is quotiens 1 monstrat

sub meridiano orientaliore, numerari horam quintam cum quadraginta minutis, quando incolis ii occidentali ore fit Meridies; quando fit Meridies incolis sub Meridiano orientali re de alibi , Occidentales nirmerabunt horani xtani matutinam cum viginti minutis, lai Derentia inter horas in diversis iis locis numeras semper manet in , si arcus inter meridi, nos interceptus sit 8 graduum. E contra dati disserentia horarum, quae in locis pro eodem temporis momento numerantur,

dabitur exinde Arcu AEqiutoris inter Meridi nos locorum interceptus; qui Arcus differentiae L. Ungitudinuin locorurn licitur, quando scit Longitudines ab aliquo in Meridiano computantur, rabetur autem arcus ille multiplicando horarum differentiani per i 3, productus dabit gradus, uiniinuta quoque temporis multiplicentur per II, 3 productus ii superet odividatur per fio quotiens residuum Libiant gradus , i inlita, qui prioribus additi, consactu it diiseretitiam Longitudinium loco in Exempli gratia, horarum disteremia sit dea: mi nuta prima I per is multiplicatus facit os, diis in is ductus escit mimitas 3o, seu qui que gradus Myomin unde longitudinum di

serentia tota erit Iara grad. m. Io. Hi Lee praemisse.

Si in ducibia diversis loci observetur initium Eclipseos cujulvis E Jovialibi δε notenturi r quibus in diversis locis accidit Eclipsis

rariun differentia si iii irradus de miliuta AEquatoris vertatur, dabit diserentiam longitudinum cor a P Si

248쪽

26 De Iuvenienda tingitudine.

Si liabeantur Ephenaei ides motuum eli situm Jovialium pro Meridiano alicujus loci accurate iupputat ora vice observatoris in in locorum Epitemerides sim consulendae hae;& horae uri ipula quibtis initium vel finis Ecbrseos accidit ex iis sunt eximenda, di tempus is loco dato comparatum in hora doci inriti observatur Eclipsi , dabit horarum differentiani ebunde longitudo loci innotescet Longitudo quoque habetur per observati nem Eclipseos Limaris aut appulsu Lunae a.

aliquam lixam, sed hae Phases rarius conspicit tur, quam Ecliptes Satellitum Jovix in Terra, Solo stabili Ecile observata Eclipses si idem in mari praestare licueris

Ars Nautica esset fer perlecta, nulli et errori obnoxia vertini in naari, Mothisin Isctationes navis omnem observationem Ecli sum impediunt. Adeoque ii aliquis methodium traderet, qua longitudo ax is in medio maris quovis tempore inveniri possit, issetveretis blema Nautis exoptatissimum, Reipiiblicae adeo ut it , ut notione Senati,s aper iacta, Piaemia luga meiatori libuenda sunt exinde pthirinii ingenia sua in illo excolendo exercuereti torsere. in nemini hacten palmam in medio positam rapere licuit, etsi varias vias lanethodosque tentaveriant de proposuerunt, Plurimi suarum inventionum amor capti, rem rari se conritam existimantes, praemia postulaverunt, ' quorum tamen plerique nesciebant demum quid it Longitudinem menire.

249쪽

LECTIO XVII.

, ter Planetas ordinarios, qui semper inci vicinia rostra discurrunt: Est de aliud e Midam Planetarum Genus qui temporanei ellari inerentur, utpote aliquando in nostro sint O:ispicui post aliquod appariti tenipus rui liis a noscio vilia se subduc iit. in caelesti regione collocabant vetere phi- pli long supra Lunam evellebaIὶt m testibus Aristotele, Seneci Plutarcho - , Pythagorici, Italica lecta allerebant metam esse unam ex stellis errantibus sed

is post citi pol iam Intervallis appraere Ἀ- . sensit Hippocrates Chius iit ex eodem stotes constat idem quoque sensit D ritus, ut auctor est Seneca in Natiiralium stomim lib. n. cap. 3. Sic enim inquir, Docritus subtililsimus antiquoruni nullum,

igens Cometas. Sed nec nunaetum illoriimuit, nec nomina, nondum comprelὶerasisaque siderari cursibus. Et rursus Senecat Apollonium Myiuliam perit isti num intendinum naturalium, allerere Coirae a m in o Stellarum errantium poni a Clialdae- tenerique cursus eorum Apollonius iditebar, qud proprium reus est Cometes

250쪽

2 et 8 De Cometiy.

sicut Solis itinati xterunt non est illii Iam uesti Altiora ni rudi secat, Qtuni aemum apparet, cum in imum cur tib sui venit. Huie sententiae recedit ipse Seneca Non exsssimo inquit ille Cometem subitaneum esse ipneni, sed inter aetem: opera Naturae Cometes habet hiam sedem, ride non citi cxpellitur, sed emetitur spatium suum, nec extineatitur. sed excedit. Neiratica, inquit, Stella e T

in Si Dro esset, sed quis unum Stellis limiten ponit iis in angustum divim compelli nempe haec ipsa quae ubi moveti credis, alio &alios circillos habent, iure ergo non aliqum sunt quae in propriuia iterin ab istis remotora

secesserante Ut vero cogi oleantur necesseriun esse dicit, veteres ortus Cometarima habe collectos depictendi enina piopter raritates eorum cursiis adlauc non potest, nec explor.

ri an vices servam S illos ad suum diem cestus ordo producat. Tandem se vaticinatur: Veniet Tempus, quo ipsa quae hinc latent, dies extraliet, dongioris aevi dilidentia. Ad

inquisitionen tantorum aetas non una susscit. Veniet tempus quo Posteri nostri tam apertanas nescisse mirabuntur; erit qui demonstret aliquando, in ciuibus coineta partibus errant,

cur tam seducti , caerem eunt, quam qualenque sunt. Sed his non obstantibus tota Peripateticrum secta metuetis, ne Generationes copi uptiones in castis admitterentur, Cometas isti. iis inter sublunaria corpora posuit. Illosque es

Astes motris Meteor aenus contendit. Sed ne hic lo cus iis concedatur, repusnant eorum Phariam ν-. inera

SEARCH

MENU NAVIGATION