장음표시 사용
171쪽
Omnia Triclinia nominis fui magnitudine decorallim ponens ine fundamenta firmissima, ct in circuitu laminis marmoreis or-3iatit, ct ditae; si columnis tam porphyreticis, quamque albis,
o Dulptis cum vasis , ct liliis Amul positis o decoraUit cameram cum a de de ui alias duas Udas diversas hi-Horias pingens marmorum incrusatione pariter in circisitu scorazit. Ex Anast. Bibliothecario
Franciscus s. Agatha iaconus Cardinalis Barberinus Triclinii a Leone III Romano Pontifice confri cti a Leone C. successore sexagesimo post anno reparati, nostra tandem aetate pene diruti, partem hanc illustriorem, in qua utraque Imperii Romani translati , redditaque Urbi pax publica continetur, parietibus hinc inde si ust camera musiυum resaurabit labansque olim dexterum a dis emblema utiquariorum diligentia coloribus exceptum , penitus deinde collapsum , ad priscum exemplum summa de ex usu resiluit anno ubile MDCXXV. Debetur praeterea peculiaris huic Triclinio veneratio
ob munia complura sacras , a pias eremonias, quaSin eo summi Pontificos obire solebant, praecipue ipso die natalis Domini, quo nempe ritu solemni una cum Cardinalibus in eo coenare consueverant; sed quia frigoribus nimis obnoxium hyberno tempore videbatur , Propterea quod ad Septentriones versum erat, Gregorius IV. humiliore loco aliud Triclinium paravit, quo Sergius hujus nominis secundus etiam usus est, seu ut perhibent alii Triclinium divi Leonis, quod aula Concilii appellabatur , ea occasione frequentavit ; postea tamen primum a s Leone V. reparatum, Pontifices alii in eos usus denuo adhiber e perrexerunt. Die Paschatis eamdem publicam coenam ibidem celebrare summis Pontificibus moris erat
quae quia inter descriptas in antiquis ritualibus functiones , insi-
172쪽
13 Caes. Rasponius insignis est, operae pretium duximus aliquid de ea hoc
loco atteXere utar autem Verbis memorati saepe ritualis
a Cencio Camerario conscripti, quae ejusmodi sunt: Finita ero is a cororatur, reditqrse cum processione ad palatium , scut supra dicitun es , in supra dicto es s. Stephani, ct acceptis laudibus a Cardinatio Laurentii, ducitura primiceri , ct secundiceri judicibus cum mitra in basilica magna Leonina , quae dicitur Casa major, ubi sisnt praeparata undecim scamna circa mensam Fontificis, pro quinque presb-teris vel totidemque diaconis , ct primiceri , ct lectus ipsus ut cis ibidem solemniter praeparatus in inra undecim pο- nolorum recumbentium circa mensam Christ. Transiens Pontifex per ipsam basilicam intrat cameram, ubi recepto presb- teri a Camerari in cipho argenteo, ct dat scut in nativitate Nomini; surgit , ct ducitur a Miserat senescalco , pincerna ad locum, qui dicitur cubitorium, ibique a juniore presbter Cardinat agnus assus benedicitur , ct exinde redit ad praeparatum lectum mensae , ct accipiens idem Pontifex
parum de ipso agno porrigit priori basilicari sedenti in subsellio ante lectum ipsus , dicens : quod facis , fac citius . cui ille nccepit ad damnationem tu accipe ad remissionem reliqΠum diter agni disribuit discumbentibus , est aliis circumsantibus. In medio ter conviSi surgit unus de diaconis Cardinalibus ex mandat archidiaconi, e legi ad mensam Finit auten sconlibi , cantores prosam canunt, quae sit conveniens paschae de mandat Pontificis . Psea ter descendit in ecclesiam Lateranensem ad Sesperas , ct scut continetur in antiphonario celebratis tribus Cesperis in basilica SalGatoris , ct ad fontes atque ad s. Crucem reUertitur ad porticum s. Venantii , ibiq. sedet cum episcopis Cardinanbus, ceterisque ordinibus, ct aliis tam laicis, quam clericis in terra super tapeta residentibus Deinde propinatur sbi claretium , ct inum , ct omnibus ii cum stantibus ab archili is con ,, aliis pincernis. Interim vero primiceritis cum cantoribus surgit, ct canit prosam Graecam hujusmodi Tascha hieron himin. θmeron anadedictae c. Hai tenus Camerari u S.
Aliis otiam diebus proxime consequentibus hoc idem convivium ibidem , praetermissa tamen agni paschalis cae
173쪽
De Tri Iim Leontino. 3Itemonia celebrabatur ceteris quoque solemnioribus diebus Pontifex ibi cum clero coenabat, quod innuere
videbatur ratio, quί eXarata in ophoro erat majoris
apsidis, ut superius retulimus. Praeterea in eodem Triclinio, ut jam dixi, caeremoniae sacrae cum plures aliae peragebantur , tum imprimis distributio palmaerum, quae post benedietionem in basilica . Silvestri acceptam illuc deserebantur a Pontifice distribuenda . In hoc etiam Triclinio Nicolaus I. coram pluribus episcopis , proceribus, optimatibus sententiam tulit damnationis contra Joannem archiepiscopum Ravennatem , ibique idem Joannes oratione , declaratione , palinodia chara stere suo descripta , depositisque sandaliis, .codice evangeliorum super reliquias sanetit Iima Crucis
Domini nostri , ea denuo recepit , Walta voce Coram synodo juramentum Consuetum pronunciavit, a postridie
reversus injundiam sibi poenitentiam recepit. Aliam etiam synodum idem Pontifex Nicolaus hic habuit pro examinanda causa Rotundi episcopi Suessinensis licet aliis probabilius videatur haec duo concilia in ea aula fuisse celebrata , cui ad usque nostram aetatem peculiare Aulae concilii vocabulum mansit. Postremo Pontifices dum ipso coronationis , atque aditae possessi onis die magnifice cum sacro purpuratorum Senatu, cum Regibus , Principibus , si quos forte adesse Contigerit, epulari solebant, hoc potissimum Triclinium obeundae ei celebritati deligebant , id quod Scriptor vitae Innocentii III. confirmat , dum enarrata ejus coronatione .possessione sic adjungit: Facta laude ante Lateranense palatirum, Vi Isam ascendit domum majorem, quae Leoniana vocatur , solemne conti-etirsm celebravit.
Imo Pius II quo die coronatus cum insigni pompa
ad Lateranum venit cum orta forte super equo, cui Ponti se insederat, contentione , ipse maximum vitae periculum
adisse dicituro regio convivio sacris peradiis Cardinales
Principum oratores, proceresque, optimates urbis in
hoc Triclinio excepit; quin etiam ad libyca alia negotia pertractanda, quasi esset consistorii aula, destinatum erat, a Sixtus
174쪽
Sixtus autem . numismata quorumdam christianorum Imperatorum in vetustis hujus aulae parietibus dirutis reperta haud vulgaribus indulgentiarum privilegiis insignivit, eademque liberalitate Urbanus VIII. est usus erga Fideles, partem , quae nunc extat Triclinii, religiose visentes, ut innuit inscriptio, quae sequitur: Indiageneta quotidiana di cent anni e cent qrsar tene
175쪽
177쪽
Bibliothecies Vaticantes Praefecti Basilicae Principis Apostolorum
DE qui Vaticanam, Lateranenseia quoque Basilicam Constantinus Augustus c condidit, ornavit. In Concilio i)Nicaeno Ι. Petrus, Petrus Presbyteri Vicari Hadriani P. senioris Romae t. q. pag. 878. edit Venet. n. 727. Om. dixe runt Tale quid e divae memoria Constantinus magnus Imperator olim fecit ad cat enim templo Saltatoris Roma , in duobus parietibus templi tysorias veteres Oza designavit, hinc Adam de Paradis exeuntem , ct inde Latronem in Taradisum intrantem Silvestro n. 36. pa
guransis reliqua . Anastasius in I. 38. Hujus Silvestri Papae temporibus fecit tan tantinus Augu lus Tasilicas Ulas, quas 4 ornabit Baslicam Co= santinianam Sub S. Silvestro Papa. Constantino Magno Imperatore.
178쪽
tiηiaram ubi posuit Uia dona sigium argenteum attulitas tribuna, scilicet summitatem laminis argenteis malleo Percussis coopertam, ex ignotio pag. 4. quod habet in fronte Salzatorem Jedentem in sella in pedibus quinis pensantem libras Iao. Duodecim po lotos in quinis pedabus, qui
pensaverunt singuli libras O cum coronis . argenti purissmi. Item a tergo respiciens in absida SalSatorem sedentem in throno an pedibus ilinis ex argento puri spm , qui pens libr. 1qΟ. Angelos quatuor ex argento , qui sunt in pedibus quinis , coistas cum crucibtis tenentes, qui pens singuli libras OS. cum gemmis alabandinis in chlos . Fotigium ipsum, ubi stant Angeli seu Apo loli pensat libras acias ex argent, dolatico hoc est caelato harum, quod pendet sub sa sigio, cum delphinis
cum delphinis XX ex auro puri ssim pens singuli libras QS. post pauca Candelabra aurichalca septem ante altaria,
qua bunt in pedibi si decem Ism ornatu suo ex argento, interclusa sigillis id est imagunculis G prophetarum pensantia
singula libras CCC. Nimirum praeter argenteas Salvatoris, Apostolorum statuas musivo opere in tribunae summitate imaginem Salvatoris statuit eo modo depicti, quo is Populo Romano in dedicatione ecclesiae appareres dignatus est, quam eamdem imaginem hodieqne videmus in ari-huna collocatam, additis, nonnullis aliis an florum imaginibus a Nicola IV. Pontifice , quemadmodum in eadem Tribuna literis musivis adornatur, in haec verba apud Panvin. De VII. ccl. pag. s. Masponum De Basilica , Patriarch. Lateranen Severan. Des VII. CCl. p. 16. seqq. Partem posteriorem , ct anteriorem ruinosas hujus ancti templi a fundamentis reaedificari fecit, ct Ornari opere musaio Nicolaus T. IV. S. Francisci lius, ct sacrum vultum
SalCatoris integrum reponi fecit in loco, ubi primum miracu-
Isse Populo Romano apparuit, quando fuit Uta ecclesia consecrata , anno Nomini a 91. Ibidem haec carmini inscripta sunt usi vis literis: Tertius
179쪽
Tertius Ecclesie Pater Innocentius hora, Iu qua se dederat somno , nutare ruina Hanc idet ecclesiam mox vir pannosus, ct asper , 'Despectusque humeruin supponens Hylinet illam At ater evigilans Franciscum prospicit, atque, Vere est, inquit, quem idimus , i te ruentem Ecclesiamque fidemqile feret. Si ille petitis notis concessis liber itusque recessit. Francisci proles primus de sorte Minorum Hieroumus Quarti P Dolai nomine surgens Romanus Praesti partes circumspicit hujus
Ecclesiae certa jam dependere ruina Ante retroque levat, destris I resorimat, ct ornat, Et fundamentis partem componit ab imis.
Agirem quae prima Te teneranda refugit Vsbus hi manis facies, haec integra si tens
sim fuerat steteratque situ, relocatΠr eodem . Praesidas ecce tui, Setis, haec complectere vota Ita Pan vin Atinas pCn Us p. 29. Praesentiquesatti Deus Severantis pag. 4 T. Perperam Praesentis ecce Mi dic.
fae tibi iersolvit domus hujus vel uomus hic , vel
potius domui huic ornando decorem Serza , mirifica , coelo terraque beatum EJc , nec manibus trades hunc hostis iniqui, Ingrediens populus detotus munera sumat,
Qua bonus hic Tustor dedit indulgenda benigne
Et larga pietate Pater peccata remittens
Anno ab Incarnat. Domini nostri Jpsu CunisTIIa 9 i. Pontificatus ejusdem Domini micolai Papa anno III. Idem Nicolaus IV in abside posuit musivo opere magines Dei parae , Joannis Baptistae, Petri, Pauli , Andreae Joannis Evangelistae, Francisci , Antonii de Padua , .sui ipsius nec non Crucem gemmata si instar ejus , quae cibi olim steterat, cui Cruci insidet columba alis extensis , ex ore columbae profluunt aquae, quibus irrigatur Cruciso Iun-
180쪽
truncus sons, qui inde essicitur, n quatuor flumina divisus fisper eade nimice inquit Rasponus pag. a. ante Ecolai I, . re taurationem iuuas cernebatur , ct in ejus medio paumaci citi phaeniae erat superimpositus. In porta civitatis Angeliis
nudato e is stabat. θ supra muros ejus Principes Ap lolorum Atrus , est Paulus . Allecti sunt etiam cervi, atque OGicula novi ilia, qua a LIImen properant , ut de aquis ejus
hauriavi, ac stin resti uvant. Hasce imagines idem Nicolaus Ponti ex in tribuna restituit. In eadem tribuna ante Nicola IV. tempora extabat haec inscriptio, quam vetustate obliteratam iampinius De sacris
chivio Basilicae desum tam referunt: Aula bi hae similis S nai sacra jura serenti, Et lex de non strat, hic qui fuit edita quondam,
Lex hinc exiUit, mentes quae ducit ab imis,
Et tu ata dedit lumen per climata secti. Hatius Onsantius Felix , VicIor, Magiser utriusque militia Patricius , θῖnsu ordinarius, ct Padum illus, is femina
ejus uxor Uoti compotes de sua fecerunt. Adeoque pol Constantini tempora Irimus absidam Lateranensem aestituit Flavius Constantius cum conjuge Padusia, deinde iterum collapsam instauravit Nicolaus LV. Fuit autem hic Constantius temporibus Honorii Imperatoris rei bellicie peritissimus, ut scribit OZom libr. . cap. 16 qui postea , Padusia uxore mortua, secundam duxit Placidiam ejusdem Honorii Imperatori. sororem , ex qua Valentianum I. Imperatorem suscepit Gruterui inscription Tag. IO G. n. a. an inscriptionem paulo aliter refert l. Felix V.C. . Magiser utriusque militiae, Patricius , est cons d. e Tadusia ejus ini femina Oti compotes de proprio fecerunt. Hinc Rasponus libr. I. cap. 4 pag. s. existina Felicem
hunc esse, qui in Chi:onico Tyronis, seu Prosperi quitanici dicitur Florentio, Sc Dionysio sis ad Patriciam dignitatem promotus, aC Theodosio XIII. QValentiniano
III. Cos . cum uxore sua Padusia opera iii interemtus. Severantis VII. AECCl. pag. aii. Ir, Padusia degit Piacidia. Vcrum, uti Ciampi.ius recte ad ertit loc cit allata