장음표시 사용
31쪽
runt. Idaeo III imitatus in litigio libunalis hanc coronidem , Gryti scilicet 8 Leonis Papa nomen imposuit. Quo quidem significare piissimi Pontifices voluerunt, eas structuras a se quidem , sed Christi cum primis operi ac ad ejus nominis gloriam aetas fuisse; quod idem Cruce nomini sic apposita denotatum est in ecclesia sanctorum Nerei,&Achillei ab eodem Leone III quem l Alphonsus Ciac-
conius IV. filis se perperam opinatur. Nam Anastasius in Leone III. Hic a Te inspiratis Generabilis , ct praeclarassiontifex , inquit, conspiciens ecclesiam beatoris martyra Nerei,s Achillei prae nimia jam tetu sate descere , atqΠe aquarum inundantia repleri, juxta eandem ecclesiam ηουiter a fundamentis , in loco superiore , ecclesiam construxit mira magnitudinis, plΠlchritudinis decoratum . Illius templi conditor , tametsi ecclesiasticae patrem historiae Caesarem Baronium ejus Tituli Cardinalem non latuit, ut lapis ab eodem positus indicat latuisse tamen videtur , hanc , quae modo superest, non eam esse
sanctorum Nerei Achille basilicam, in qua Gregorius Magnus, ut in eodem inscribitur lapide , homiliam habuerit; quum illud templum, Anastasio teste , liquido pateat humiliore situm loco fuisse , cujus, post Leonis III restaurationem , ne effigia quidem appareant. Haec de Pontificum Titulis dum scribo , in aede sanetorum quatuor Coronatorum haud longe a Laterano , sacrae martyrum effodiuntur memori , MLeonis IV olim restauratoris haec inscriptio
pietate, qua fecerit, geminato christianae salutis signo declaravit. At si quis in loculo illo plumbeo litterarum simplicitatem contempletur , apices nimirum nulla eXtantes, aut
incisos arte, nulla artificum industria fusos, aut caelatos et sed inelegantes, rudes, rudique stilo exaratos, videbit plane in iis an stissimi Pontificis non tam vacillantem senio manum , quam demissum modestia animum , nullam in titulo gloriam captantem , sed faeti tantummodo fidem posteris ,
32쪽
1 o De Lateranensibus parietinas eqsitistis. inemoriamque Commendantem. Quam antiquam, vereque christianam probitatem exprimit eo digniore imitationem lustrissimus Joannes Garsi a Cardinalis illinus, quo in testatirandis eorumdem martyrum monumentis ejus ostenditur profusior argitas, atque sine gloriosa ostentatione mun Ἀ- centia. Caeterum illud Lateranens aedificium , e quo huc defleximus, a Leone III fuisse constructum , non solum Anastasi asseveratione , comparatione structurae, ejusque partium , ac denique tituli nominisque inscriptione demonstratur . verum etiam Leonis IV. testimonio , qui praecessoris sui adeo fuit nomini, gestisque ab eo rebus addictus, ut singulas illius aedificationes, quae vitium fecissent, vel aliqua essent ex parte labefaetatae, summa diligentia reconcinnaverit Verum de aliis disserere nihil interest , de hum modo aedificii
reparatione Anastasius Bibliothsecarius Accubiti ci quod Dominus Leo bona memoria tertius Papa fundamentis Onytrtia erat, est omnia ornamenta , quae ibi paraTerat, prae inii tetri state , di
oblivione antece17serunt pontificum deleta eranti codem beatissimus summus PGesulae IV cum gaudio ct nimia delectatior re omnia ornamenta , s Ue alimenta , qua inde deletasuerant, ηο-
viter reparavit, ct ad risum pri iiiii in magnifice revocatit Denique illa Caroli Regis Francorum imago , quaei CC in aed1ficio visitur , comprobare id luculentis i me videtur . Quippe quum ex inscripto titulo Leoni cuipiam conditori domus tribuenda sit, eamque primo , vel sc cundo Leoni nequeamus adscribere , quod illorum Carolique aetas id minime ferat; neque rursus, aedificium , quod a Leone IV. constat esse redintegratum , Leonis aliisque deinceps tanquam autoribus
tribui possit reliquum est , ut a Leone III iactum minime dubitemus. Is vero , quod V historia docet, Memblema illud prae se fert, ope Caroli Magni in suae dignitatis gradum
restitutus, mutuam Carolo gratiam retulit Romanum Imperium.
33쪽
AEdisicii hujus nomina , ct rusus m amobrem ab aedificatote , locique amplitudine apud
J nonnullos haec domus aula Leoniana nomen in Venit., Verum Anastasius Bibliothecarius modo Triclinium , modo 'accubitum, ut vidimus, appellavit. In antiquis autem bibliothecae Vaticana libris ritualibus, ante annos se me se Xcentos, a Benedicto Politico , deinde a Cencio Camerario basilica Leonia=ia nuncupata es mon deerit ob id fortasse, qui credat, ea nominum varietate , non unum idemque aedificium , sed plane diversa notari, praesertim quum hoc, non tam Triclinium fui fle, quam aedem sacris peragendis Constitutam , nomen , apsides, sacraeque ejus imagine probare videantur. Verum hae quominus apte Triclinio qua di is uesdrent, nihil omnino prohibet . Non quidem basilicae VOX Bisilla, di cum basilicam , teste Servio , coenationem dici notum sit; RG coenatio vero est Triclinium ; quod etiamsi 1 Servius falso neget, asserunt tamen Fabius Quintilianus, Valerius Maximus , Suetonius Tranquillus, a MMarcus Vitruvius quum de Triclinii conformatione agit, quae a basilica fere non distat, quippe quum in his 3 quanta latitudo fuerit bis tanta longitudo feri debeat. Accedit , quod apud Christianos quaecunque paulo major , honestiorque domus dici basilica consuevit. In sylvanis etiam monachorum casis, atqUe Cenobiorum aedificatiunculis, si qua reliquis esset amplior janua, eam βααλικην, basilicam , sive regiam, cum ab aliis, tum a 4 Sophronio vocatam invenies. Neque prohibent a fides ;quo etenim Capaciora parabantur Triclinia , eo magis abun Triesimodabanta tribunalibus . Sane imperiale fuit illud Byganti 1, 22: P si quod per quandam eYcellentiam Tribtinat dii tum est in eo no- Tendecim accubita , hoc est, assides fulsi , sanctus Nicephorus 3)Constantinopolitanus patriarcha testatur , Unde τύδεκαεννΕὐακκουβιτων nomen accepit; cenas ibi publicas 'uas a demum
34쪽
1 Te Lateranensibus parietinis restitutis demum Justinianus , ut est apud 1 Theophanem , sustulit' senatui, populoque Caesares dabant. Hormis dae Augustalis domus Triclinium , ubi Severiani, catholici praesules disputaturi sub Justiniano convenerunt, ab apsidum numero επὶάκογχον septiconchum vocavit Innocentius a Maronianus. Quod enim in morem concharum curvatum , sinuatumque esset, concham digere veteres Graeci, in Latini quare 3 Paulinus Nolanus antistes Totum ver inquit, extra concham basilica spatium alto , o actinat culmine geminis utrinque porticibus dilatatur . Omnia denique priscorum Pontificum Triclinia conchata, certisque partibus con- Tilai; illo camerata, Hoculamentis distincta fuisse Anastasius perhirum imagi bet. Neque imagines denique prohibent; nam quod de iis obiicitur, minus offendere animum debet, quum nostrOIumea modestia fuerit, irobitas Majorum , ut singulis in locis
eXtare monumenta vellent, quibus pietas excitare tum Min Tricliniis non magis ore alimenta vitae , quam auribus, culisque pietatem hauriendam curarent e piis acroamatis, atque pietur . Id sane spectavit Zacharias Ponti X , qui suo in Triclinio , ut 4 Anastasius prodit, Orbis terrarum niversi descriptionem sibi, posterioribusque Pontificibus deli-neaverat se enim illosque monere ossici voluit, sive alibi sive super mensam, Minter pocula , deponendam Romanis
Pontificibus non esse illam , quae eos tangit, omnium Ecclesiarum solicitudinem . Hujus vero Leonianae Coenationis imagines , quod facere ad rem maXime videtur , Christum reserunt undecim discipulis in coenaculo praesentem coram disserentem quo , quid Leo innuerit, opportuno loco dicemusci praestat enime antiquis Scriptoribus, quis hujus fue- pubiseo Tit usus Triclinii, prius audire . Apparare publice conviviarum usus Certis Celebrioribusu ue anni diebus , mos est Christianorum,.- 'μ' Vetus sanctorum virorum exemplo divinarum testimonio litterarum approbatus. Sed ea principio quidem ab ecclesiis, ac templorum porticibus ubi aliquando coenatum fuit' submovit Christiana moderatioci certa deinde iis attribuit loca, in quibus decentius insti uerentur idque curaVit
35쪽
Diffsertati Hi lorica Cap. IV. 13
non modo giavissimus ecclesiasticorum ordo, sed etiam laicorum Reges namque Imperatores conVivia egerunt publica praecipuis Chiristi Domini festivitatibus, quas i Georgius enumerat Curopalates, in Tricliniis superbissime aedificatis ornatisque in iis fuit tribunal notendecim accubitori cide quo paulo ante memoravi: laudatissimum illud Justini Caesaris, a magnifico& plane regio apparatu a 2 ρυσουν, aureum appellatum Modestissime id fecerunt Romani Ponti ponti seu, fices a quibus subinde in patriarchio Lateranensi Triclinia
extructa sunt, numero quidem plura , sed magnitudine pro convivarum frequentia , ornatu vero , qui ecclesiasticis apprime conveniret; conveniret autem etiam Principibus viris,
Regibus, cimperatoribus , quibus in Urbem religionis,
Votorum ergo confluentibus coenas dabant Pontifices . In hanc praecipuo rein Leo III diligentiam Videtur Contulisse , uitelliisum ut honestius curaret Triclinium , quam Theodorus Primus , Regibus ex
MZacharias Pontifices jam olim curavissent quippe angu UPU' si 'stiores fuisse illas eorum coenatiunculas, quam pro Imperatorum dignitate , minime dubium est quum earum Comparatione, nihils sper omnia Triclinia Leonianum hoc celebret, praedicetque Bibliothecarius Nimirum ob eam aedificii capacitatem excipiendis Regibus destinati, aetate Jacobi Stephanes chi, ut mox dicam, Regia nuncupari coepit coenaculum Leonianum . Cum igitur Imperatoribus convivio accipiendis hoc Leo Triclinium designavisset, summo ejus loco , atque conspicuo, Imperii utramque transationem depinxit, de qua statim , prout locus hic postulat, disseremus Clerus vero, d ' L 'ς clerique optimates hic convivari cum Pontificibus solebant e ἱεhes, natali Christi Domini die Verumtamen eo anni tempore Triclinium Boreali patens, atque apertum regionis Vis frigorum , hiemisque fecit oppido incommodum . Qui ergo paulo post Leonem III. fuere Pontifices,Gregorius IV. Sergiusque ΙΙ tiesinit ut Bibliothecarius 3 exponit, in die natalis Nomini Osiri ζ0ni disse Iesu Chris secundi ua em ibidem minime epulabantur . Fortasse neque paschatis die , de quo modo narrabimus, quando nec dum frigorum molestiae penitus sedatae, Pontificibus aetate
36쪽
14 Te Lateranensibus parietini re litutis gravioribus videri poterant Commodiori proinde loco positum a Gregorio IV. Coenaculum facile mihi persuadeo nisi omnino supervacaneum fuisse , nullumque habuisse usum credere velimus, quod ab illo paucis pos Leonianum annis extruetum idem 1 auctor testatur Uerum etiam siecit Gregorius in patriarchi Lateranens Triclinium mira magnitudinis decoratum
cum apsida de mus sed ct alias apsidas duas dextra ibaque positas infra para cellaritim, variis hi toriis depictas . Si infra para cellarium Gregoriana Coenatio sita fuit , commodiori haud dubie loco fuit cum patriarchii diversis hinc inde circumsepta aedibus , quasi consola , hibernis aptior esse posset conviviis . Siquidem para cellarium adeo reconditum in patriarchi penetralibus fuit, ut descensum , inquitia Anastasius , qui paracellarium respicit, per quem antea homines , ve Iut in nocte , ascendebant, ct descendebant , in a Uiter reformari Gregorius , ut nulla inde transeuntes obscuritas , si ante , valeret praepedire . Et subdit Alia ηου adjecit, nempe Triclinium , in quibus tres caminatas feri jussu , ad frigoris nimirum vim depellendam; qua plane commoditate caruit Leonis hiemale Triclinium . Denique quama peratior hiberno tem pore illa Triclinii, atque paracellarii sedes fuerit, balnei vicinitas declarat. Reno Uatit imo, inquit, ct balneum , quod juxta paracellariumstum e l. Quapropter , quo ad hoc attinet, quum longe opportunius Gregorii,quam Leonis coenaculum fuerit, viginti totis annis, quibus Gregorii, atque Sergii Pontificatus sese computantus , summa Leoniani Triclinii extitit infrequentia . Eaque de causa , quod aedibus diutius habitatorum assiduitate destitutis evenit, bc credere par est, vitium fecit; nam omnia ornamenta , inquit 3 Anastasius quae ibi Somnus Leo bona memoriae Tertius paraverat, prae nimiateturiate , ct oblivione antecessorum Tontificum , deleta sunt. Deleta autem erant Leone IV. Pontifice, o est anno , ab
aedificato Triclinio , sexagesimori quo tempore si quis aedificii bene materiatii ut quidem Leonianum hoc fuisse testatur
Anastasius )aetatem metiatur , plane videbit, eam non tam Hestitutio aetatis, quam se litudinis, incuriaeque suis labem . Restituta
37쪽
Si Dertatio Himrica Cap. IV. I sergo sunt a Leone IV. non solum hujus 1iclinii ornamenta, sed etiam alimenta , usus scilicet ille conviviorum antiquus die Christi Domini natalitio, e Gregoriano Triclinio huc iterum revocatus . Isdem vero , ait Anastasius , ea testinus istumnus praesulae IV. cum gaudio , di nimia deleciatione omnia ornamenta , si alimenta , Isae inde delata fuerant, Oziter re Usi statis paratait, ct ad ustim pri innasn magnifice reto a Uit. Eodem hoc ' Hi ςn poin coenaculo paschatis primo , heroque die prandere solitos Pontifices accepimus. Primo quidem ita parabatur mensa, ut more Christi consueto , in leotis tricliniaribus convivae recumberent thoris accubitati . . I Sugerius alto agnum materialem sumunt. Pontifici lectus sternebatur sub tribunali, nempe summo Triclinii loco , cui ob id nomen cubitori fuit; hinc inde ad utramque apsidem discumbebant Caidinales ad Frandium vocati. Rem totam ex a Benedicti Politici, c 3 Cencit Camerarii ritualibus libris reterre praestat Torro autem in basilica magna Leoniana , tibi hoc die in mane Somnus Papa comedit, circa mensam Tonti cis praeparata sunt undecim scamna pro quinque presbieris totidemque diaconis Cardinalibus, ct primiceri . Ibi etiam lectus ipsius Tontificis soleinniter es pra- paratus in Hiira indecim Apsolorum reclimbentium circa mensum Christ. Transiens autem Pontifex per ipsam basilicam intrat cameram Issam , ubi in scypho argente recepto a camerario presbyteri , eoque , scut in Nativitate Domini, erogat , surgit duci titi a magis o seneschalco , ct pincerna ad locuna , t i dicitin Cubitoritian . EX quibus , praeter alia , illud quoque intel situ ligimus, hoc Leonis Triclinium pro vestibulo sere fuisse pontificii cubiculi, ex altero paratum commodumque aditum in alterum patuisse , S e Triclinio in Lateranensem ecclesiam quod , tum quae infra dicemus, comprobant, tum ille Camerarii locus de secundae dici paschatis convivio Deinde Pontifex , inquit , ducitur , scutieserna die, ad conviDium, quod etiam hodie in basilica Leontana , t es juxta cameram celebratur , finitoque conυivio descendit ad ecclesia1n Lateranensem. Qua denique die Ponti X coronam infulas accipiebat, publicum ibidem exhibere primioribus epulum consueverat. Nam
38쪽
16 Te Lateranens bus parietinis renitutis Nam 1 Autor Innocenti III aequalis , qui ejus vitam litteris commendavit Facta , inquit, laude ante Lateranense pa- Latium , OLiqua in ascendit in domum majorem , quae Leoniana vocatur solemne conviUitim celebra et it Et de Bonifacio VIII. Jacobus Cardinalis a Stephanescus:
Exurgensque iterum modicam , paucamque per horam Discubuit thalamo Princeps , qua I egia sese Trotendit, magnique duces , totusque senatus , Et d eges , proceresque aliis discumbere mensis ;Quique suo sedere loco fulgebat ab auro Tota domus. Jure Leonianum Triclinium Regiam appellavit, etsi enim ad basilicae nomen, quo reliqua etiam patriarchii Lateranensis Triclinia vocata sunt, alludere videtur tamen ob amplitudinem, dignitatem , pulchritudinemque peculiari qua-Lό- dam ratione illud nomen obtinuit. Quandoquidem Theodo- aliorumTli ri, Vachariae coenacula humili, sane labrio vocabulo ςli' Qxv panetarii, test e CenCio , di ista fuere atque in iis coenare is Pontifices consueverant sacro coenae Domini die, quando non tam publica laetitia , quae nulla tunc esse solet, quam rituum ecclesiasticorum ordo postulare id videbatur
Alterum ejusdem aedificii nomen , aliique usus. SEcundum Leoniani coenaculi nomen est Tastica quo nomine omnes patriarchii Lateranensis aedes Censebantur in Quibus ali Quid solemnium religionum, ecclesiasticarumque
Lateraneii Caeremoniarum eXerceretur , ob 1dque hocles appellatio tri-
Basilicae buta illis nonnunquam videtur . Eae porro complures in Pa triarchio fuerunt Basilica sancti Laurentii, 3 in qua , Velut in domestico sacrario , Reliquias sacras Pontifices recondidere , ut in publicis supplicationibus essent ad manus , atque paratae Designatorum episcoporum eadem fuit veluti
39쪽
patastra, in qua eorum scientiae , morum probitatis, regendique peritiae, antequam sacris initiarentur , publice fiebat ex pei mentum Tasilica sancti Gregorii vestiarium fuit, quam homi e Cameram vocant paramentorum I)in ea Cardinales, reliqui Antistites, qui inter religiones Pontificibus praesto erant, sacra sumebant indumenta . EX Basilica sancti stutes, i Pontifices, omnisque ordo Ecclessiasticorum procerum, Sane orum reliquias a primum venerati, solemni pompa ad supplicationes prodibant. Haec vero sane i Sylvestri non modo Basilica, ob eo , quos dixi ritus, sed etiam Ecclesia nuncupatur a Cencio Camerario . Peculiari ha ergo ratione Leo Leonii tri. nianum Triclinium Bassilica nominatum est, quod dici qua Pal clinium cur maria celebramus Cea est Dominica in ramis palmarum' in Leonis Triclinium Pontifex , universusque cclesiasticorum Senatus sacris indutus vestibus Conveniebat, iamos in Basilica sane hi Sylvestri primum omnium ab acoluthis paratos , a quopiam deinde ex Cardinalium ordine solemni ritu,
precatiCne , more majorum , sacratos Pontifex singulis distribuebat, pompamque supplicem Cleri ordinumque omnium
inde duci jubebat. aeoniana Basilica sinistrorsum per scalas Patriarchi in porticum descendebatur Lateranensis Ecclesiae, indeque pergebatur in presbyterium ad sacra ejus diei peragenda : Palma, inquies 3 Benedictus Politicus, ab acoluthis collectae sunt in Eustica sancti θlte stri, tinus de Cardinalibus uai in Baslisa sanoli Laurenti, in alati benedicit , quas starii portant in Basilicam leonianam ad Pontificem. Indutis omnibus ordinibus Talatii, Tontifex expendit palmas, pse exeunt inde cum processone O c. Tandem Basilicis 1 ε , . ut causas agitari jus a Magistratu dici, negotia publica pri dem appel-Vataque pertractari solita , i, idque in Basilicis summo Myon R' loco apsidas sinuata . id est tribunalia . Principibus, ac Magistratui constituta nemo mescit. Caeterum 4 litteris proditum est in lac Leoniana Basilica contra Johannem Archiepiscopum Ravennatem in us olim adductum, frequenti piscoporum , Cardinalium, atque Optimatum Con-
i Idem ibid. 3 In Polit. Rit. α Idem ibid. c. Anastasius in NicoIao L
40쪽
18 De Later engibus paristitiis restitutis sensu, Nicolaum I. Pontificem sententiam tulisse I). E dem etiam in Basilica Rhothadi Suessonum Episcopi causam ab eodem Nicola cognitam legimus; quare hunc locumagendis negotiis, publicoque Senatui cogendo, quem hodie consi torium appellant, a Leone II. successoribus destinatum dicere minime ego quidem dubitaverim SL quidem eo post suum e Germania reditum , hu us Triclinii minime absolutis licet ornamentis, ut infra probabo, in eo tamen frequentes habuit conventus de sua , sicariorum Controversia: Cum multo gaudio . ct titia,
inquit Anastasius a , in Patriarchim Lateranense Le in
e Generunt in Antiscale obsequium, idelicet Hildiυaldo , 9 Arno I eUerendissinis Archiepiscopisci ct Cuniberto , Berard , Hatione, ct esse Reverendissimis ct sanctissimis Episcopis, necnon D Flacco elecI Episcopo; verum etiam Helmο-got, Rothegario, ct Germano gloriosis Comitibus residentibus in Triclini ipsius omni Leonis Papae , C per una nis amplius hebdomadam inquirentibus ipsos nefandisse nos malefactο- res, quam malitiam ad ipsum Pontificem habrussent, tali Taschalis, quamque Campulus cum sequacibus eorum, nihil
habuerunt ad Uersus eum quod dicerent. Ea porro Nicolaici. acta , convendum, locique apparatum Anastasius Bibliothecarius minute describit, quem, cui vacat, legendum P nvim relinquimus Res tamen ipsa non sinit, ut Onuphrii Pan-''ῖβ' ' vini opinionem hic ego disi1mulem. Nam ille in Lateranensi Patriarchio, quum memorari vulgo audierit aulam concilii, in qua Leonis inscriptum praeterea nomen Viderit, eam esse putavit, ubi duo illi conventus a Nicola fuerint
celebrati, eamque Leonianam majorem appellat, minorent a
vero hanc dicit, quam Anastasius Leonis fuisse Triclinium nisus super omnia Triclinia narravit. Haec autem e regione Lateranensis ecclesiae , illa vero parte sinistra sita fuit, de qua Panvinius 3): Haec aula, inquit, nostris temporibus sala concilii dicitur, quod ibi , ut opinor, Eugenius IV concilium
i Idem ibid. 3 Lib. q. De Basit Later, cap. 3. z In Leon. III. δέ s.