장음표시 사용
131쪽
damnum creditorum, dum peraliquot annos fuit conseruator generalis di iudex haebreorum in toto dominio Serenissi mi Ducis Sabaudia Domini mei.Nec est verum quod dicunt Hin o Barbat quod illud capitulum est fictum solum ad effectum si sciant rurales quantam usu talia soluere debeant, quia imo est actum odio haebrei,5 odio usuraria, ut sit limit lavsura, hic auge iecur atque duple damnum sentiret dubitor bluendo usuram Id etiam augmentum curri usura illius
augmenti, Contraius S Contra mentem capitulorum. In pa
tria tamen nostra hodie cessare potos quo ad haebreos haec quaestio attentis nouis capitulis, in quibus libera illis facultas concessa fuit dandi mutuo in quolibet genere monetarum,&sublatum est illud caput, quod valutent aureos adstorenos
Amplia secundo opinionem istam fauore debitoris, ut nullum debeatur augmentum si ultra stipulationem factam in tot florenis, adiecta fuerint illa verba, tu solutio fiat des moneta currenti temporesblutionis Nam quamuis D. Sola indicto decreto ex sequentibin numer 88. videatur tenere isto casu post C sitiaius Frun es Gabrieli attendendam esse consuetudinem solutionis ad interpretationem illorum verborum , quinimo simpliciter in propriis terminis consulando Surd in AZ consilio a ao tenuerit illa verba non liberare debitorem ab augmento monetae iuxta valorem cur ni cm tempore contractus , quasi quo illa verba nihil aliud postulent, nisi vi debitor possit bluere de moneta currenti non perquirere aurum , vel grossiores mo
Tamen ego indifferenter teneo clarum esse per istam conuentionem nullum deberi augmentum S illa verba posita esse fauore debitoris, ut non soluataugmentum, alias eL-nt superflua, quia in iure certissimum est, quod antiqua moneta potest solui quando illa non extat, ut isti florent
132쪽
in moneta qualibet currenti tempore solutionis ad varoiciri antiqua & hoc videtur tenere idem casu aδ. numero oenuo se numerio ubi voluit hoc habere locum etiamsi minuta moneta fuerit et secta deterior mia excluditur per illam couentionem, quod dicitur attendi tempus contractus,&idem videtur voluisse caseu. 6. quicquid variando voluerit idem Soti .c Lcimo infine dicti caseus. δε transeundo cum Surdo. cum ista Ampliatione non obstantibus scriptis per Surdum transiuit Senatus me referente in causa supra relata Communitatis Vigoni,&Bobaer6o ala Augusti. nemine dias crepante. Et si consiletud me soluendi ita emet obseruatum res nullam omnino pateretur difficultatem, prout in censu annuo iudicauit Senatus in causa Communitatis Gallieres ' Comitatus Nitiensis, contra Dominum illius loci fio I. s. Nouembris, non obstante quod in instrumento facta esset c6uctio ad aureos valutatos ad grosbs a P quolibet. essemus infe udo in quom prς iudicium succellorum non attenditur praescriptio, propter illa verba de moneta currenti tempore solutionum. Sed quid si dictum sit de moneta currenti tempore contractus dic, ut infra limi I. a.
imita supradictam opinionem si florent nominati sint post stipulationem facti nil in auro, vel moncta argehte s
groiliori, ut si dictu ira sit Titius mutuo dedit Sempronio trecentos aureos in auro quorum summa realiter soluta fuit videntibus istabus notario in tanta bona moneta facientesumma Arenorum trium missium, orci Inde tempore restitutionis, summa illa trecentorum aureorum facit summam florenorum quatuor millium, debitor tunc quia constat de certa speciemu- tui facti in auro, incerta summa aureorum non liberabitur, nisi praestando illam mei summam quam habuit, vel soluendo iustum valorem in alia specie, prout aestimabuntur temp0re solutionis, quia illa reductio ad florenos non stati strictiue , ut florent ipsi restituantur, qui non sunt in obligatione positi, sed demonstrative, ut sciatur quantum valeret
133쪽
tunc aureiis inliae, vel alia grossa moneta soluta et ita posti Ttraquest es Cae halsentit num dictb d creto num Sp. intracta. 'seu 37.num. quamuis rixaqu P. se phalloquantur in alio caseu Vnde merito ab eodem doctissimo uno impiis natur c sultatio praestantissimi,atque excellen rissimi D. Praesidis δεία nochii in cons. 3. lib. robi respondit promiua summa florendrusis solue dorum quolibet anno in festo Sancti Martini in tot scutis auri solis valentibus didiam summam forenorum 9rc. nullum deberi augmentum, sed tantum fi renos esse solitem dos in scutis biis quos proptere flectum obligationis tenetur
debitor perquirere, &soluere iuxta valorem currentem tempore solutionis, licet propter aureorum valorem minorem quantitatem illorum Creditori solvat. Cuius rationibus, deau teram consultationem to Crauera intonsilia Ist. lib. . supere dem causa factam immagnare postilinus, qui totum tundam C-
tum suum restringit ad participium illud et lenii /ur, sapor quo tamen nullam subesse rationem video per quam dicere iuste possimus, debitorem ab augmeto liberari, cum illa dictio stet demonstrative quasi tunc tempore obligationis esset facienda solutio. S eodem modo iuxta valorem aureorum solis esset continuanda,adquid enim que se illa stipulatio aureorum so- Iis esset adiecta, nil vivator illius cum augmento praestare tur &creditoris gratia propterea illud pactum positum fuissed cemus, se consequens ad illius tauorem erit interpretandum cessabitque hinc vltima cosideratio quam faciti. au. Et ex eisdem rationibus confirmatur alia consultatio Surdia supradica is non dissimilis, qui in allegatis in s. contuluit ea soluendam creditori summam tot librarum Venetarum iuxta formam obligationis, licet primo loco stipulatio esset facta in tot olidis monete: Mantuanae, cum non attendamus quid conceptum, sed quid in stipulatione,&obligatione sit positum,toto tit pli et a quo agit.quam. quod Imuti cone . dc ad suae consultationis probationem multas rationes, authoritates more suo Surdus luculenter adducit quas non refero
134쪽
refero. Et quamuis D.Soti in lecto decret .vum; praesupposita conlii tudine soluendi in modieta minuta velit non mutata moneta in bonitate intrinseca nullum ic sera augmcntu iuxta receptam cones usionem, sequa dixi concin odiana eo tamen recedendum arbitror quando certa species nummi cst in obligatione posita, tui vel illi nummi solue di sunt, vel eorum iustus valoi qui currit tempore ibi utionis. ωhoc non est Vlura ncque interesse, sed dicitur pars ipsius summa in obligatione positae, satis est quod creditor inuitus vigore consuetudinis cogatur recipere unam pecuniam pro altera. Neq; Eic militabit minusque compropa sum erit exemplum,quod idem Soti proponit num. 7 .promissa certa specie in auro.&va lente aureo tempore contractus albos Ic monetae Sabaud rarsit liberatus debitor soluendo eosdem albost 1. ei uidenam netae non deterioratae, licet cura eret pro albi kr 8. tempore solutionis; nam non possumus dicere monetam non esse det riora tam si de illam et, quae expenditur, quae erat tempore contractus communiter proaurcis soluuntur albi 8.nsi enim inspicitur deterioratio, L. dstipulatio specie Certae, quae soluenda est cum onua suo augmento, ne creditor damnum patiatur. Et hoc iure hodie utimur nec ab ista opinione erit in praxi recededum S hocmbdo procedit lententia relata per eundem in causa de Ruschis; quia in ea erat facta stipulatio deflorenis nouem, quorum quantitas erat reducenda ad aureos
per minutam monetam in uisiciet soluere florenos in m neta non deteriorata, ut dixi in principio, dic non considerabatur augmentum aurei, loc est quod voluit idem Soti.αSo. dum dicit quod ii aurei sunt restituendi in auro S incerta specie, cedit augmentum commodo creditoris. ita practicam huius casus deducit ipsenmn. r. reserens ita iudicatum per Senatum in causa Viscnarum Cargnani tempore quo Se ' nam ibi residebat, ante factum a Gallis integram restitutionem Pedemontium, quo tempore ego In illo oppido natus sui annor gi .iS. Nouembris. de Pioc dixisupra inprimo,
135쪽
seeundo, .ec dicam aliqua in pacto retractus infra casusiptimo
Et ideo scribit Bolo et consit M. n mer PMq.quod etiam 'stante consuetudine solvendi nam monetam pro alteras promissa sit certa Ipecies non cogitur creditor recipere minutam monetam, quaest Principe approbata, &ita fui et per consilium Neapolitanum iudicatum refert Vincent de Iranch.deci oz.nu. a par.y. alligando Ioann Gulier. tib. a practicari suasi.c.rpo. qui late di putatissamquq stionem, an minutam
nota pro groita solui pollit. Limita secundo si dictum sit, ut forent soluatur de moneta
currenti tempore contractus, quod est contrarium alterius
pacti,de quo dixi Ampliatione secunda, quo in articulo' ma- gna fuit controuersia inter celeberrimos iuris Doctores tempore Curtii iunioris in quadam cause Astensi de Rotariis
Nam ipse Curi. consi b. consit r. voluerunt illa verba nihil operari quoad extrinsecam bonitatem, ut augmentum superueniens cedat commodo debitoris, contrarium, cro in
eodem casu responderunt Par in consito saa es t lc. consibori8. in antiqua impressione Lugdunensi. Et ego existimo Purpur tum edi lciatum melius consuluin quia stantibus illius p cti verbis res est clara, quod contrahentes voluerunt in qu libet solutione inspici tempus contractus fauore creditoris; Neque verum est quod dicitur illa verba nihil operari, quia illa posita sunt ad tollendam ambiguitatem huius controueruae , ut tempore solutionum soluatur moneta ad aestimationem antiquae si illa non reperiretur, quod procedit tam in ipso floren, quam in aliis monetis, quae sunt infacultates bluendi, nec mora debitoris erit consideranda,minusque attendenda consuetudo bluendi in moneta currenti, nisi pre scriptum esset per O.annos,ut dicit Gabriesi dict. consi id .lib. primo, in hoc casu loquitur Foer dina decisis, .ubi aureo fue rat data aestimatio solidorum ar monetae tunc currentis.
Limita tertio si stipulatio sit facta in tot scutis deflorenis
136쪽
ecto, vel nouem S appareat summam non taxationis,sed de . mon strationis gratia adiecta in tu isse, quod pretii mendum est stempore contiacius aureus valebat ancjem me summam florenorum quae fuit scuto adjecta, Z hoc casti procedunt ea. quae tradit idem Sola casu a S. in pacto redimendi casu p.ubi examinat quomodo cognoscatur positam laxam pro limitatione valor . vel pro demonstratione, tunc habent locuti quae dixi in primo exemplo huius casus Atque ideo dicebam
optime consiluisse Magnificum Dominum a parem fresie stiam in e uotispecie qua c. sustus respondis in praealligato confii ,
Ires oris iractatum demon D.Solae, quod augmentum auri deberetur, in casu illius stipulationis quo promissa sunt scuta auri in auro bonae ligae, iusti ponderas in restitutione mutui ad
valutam florenorum undecim S duorum grossorum, iuxta
quod consilium tuit in illa causa per Senatum iudicatum pro Illustrissimo Io. Hieronymo de Auria Marchione Ciriaci,5 idem in brtiori casu super alio instrumeto eiusdem Marchionis laudauit Excellentillimus D meus Danu Francisim aurata primus huius Excellentissimi Senatus pro se meritissimus, quamuis in instrumento dictum tuisset,quod deberetur eadesumma, siue cresceret, siue minueretur aureus, quia illud p ctu est tactu gratia creditoris,ut aure staret in eode pretio, S vel solueretur aureus, vel de moneta tunc curreti ad illia valo rem taxatum. si debitor vellet luere de moneta currenti tempore solutionis teneretur soluere ad valorem tunc tenApore scilicet solutionis currentem, non secus atqucsidia dfuisset de moneta currenti tempore contractus, ut dixiIupra inproxima limitatione. in casu quodicumfuit de valore nanctu
renti Miaca V in simili specie quando promissae sunt librae
Astenses, ita quod duae librae, de is solidi faciant, num flore-norum auri stam pae Ianua tenet Crau auri valorem deberi confra n.3.tib. s. Alci Usa α& illud consilium D. Beselia co- Prob.it as,il deci
Sextus casus fingi potest quando aureo quidem est pr. fixa
137쪽
aestimatio ad sio. 8 vel 9. sed amplius ditur, quod illi aureis fuerunt soluti in tot crosionis, ct ducatonis, vel aureis, ita quod ex instrumento apparet in qua specie factum a mutuum prout multi contrahentes solent species numeratas designare.Et hoc casu quando in eadem specie soluta est promis .ia restitutio non est dubitandum quin eadem speciem tenea tu soluere debitor qua promisit, sed si nihil sit dictum an poc sit debitor in eadem specie soluere ξ hoc pariter indubitatum habeo,quia ut dicit Brun.in praesuppos numer II. ser . quando constat in qua pecunia est facta solutio, in ea essetur facta stipulatio,Hlimis. p. quae Z3.ct . Sed tota disticuli sic idet in eo an lucrum illarum specierum proueniens ab extrinseco valo recedat lucro debitoris, vel creditoris commodo: Iste casus fuit discusctus, macerrime disputatus in Senatu inter Magnificam Civitatem Taurini,&D Antonium Lo bellum super pacto redimendi, cum fuisset per Ciuitatem vendita quaedam apotheca Lobetio pretio aureorum Oo. de flo. o. pro singulo, qui aurei filerunt soluti in tot cro sonis Hispaniae tempore retractus cadente ciuitas obtulit non ean quantitatem
cro norum, sed minorem in eadem specie, quae taciebat sumam scutorum Oo quia cro ni creuerant flore nos duos psingivio, setit fieri ubi retrouenditionem D. Lobet tus reculabat dicens lucrum cro sonorum ad eum spectare, Sesideo solutionem illi esse faciendam in tot cro sonis quot fuerant tempore emptionis ab eo soluti. Haec quaestio e tantiqua,&multi multa dixerunt, Vt dicit . rvici m t Gn. 'Ia. Et pro ciuitate allegabatur doctrina Eart. ius periori casu, ins cundo exemplosupra relare,cum qua transit P. de Ancharan clemea sben clarum dedecim si iustia um de agni falcors a Gy.nu.
138쪽
qui omnes voluerunt non mutato alore auri, vel grossioris monetae in substantia, non teneri debitorem soluere augme- tum superueniens, quinimo illud augmentum illius lucro e dere,vidixi concluso lauaHuocirca cum non simulatus valor monetae blutae, nempe crosioni in bonitate intrinseca, sed ta- tum in pretio extrinsecus ciuitas uoluendo summam in totcrosionis liberabi I. cum quid.sceri petat & illa designatio specierum est facta fauore debitoris, ut positi soluere minorem quantitatem, quam receperata a demon. cous .es . licet in casu quo debetur aurum hanc Soti considerationem impugnauerim ra insecundo casu quae dic sta non contradicunt huic casu ii distinguendi sunt casus ne termini consendantur , ut in hac materia dicit Surae consili. Oσ.num. I. ib.3. istam opinionem in propriis terminis super redemptione cc-sus latissime & subtilissime more suo defendunt Par m. prima quaestione huius materiae intracta impres coloniae dejenei esto tracta de ser quaes.so etiam quod in cella specie fuisset facta
promissio,vin. r. . qui speciem ad qualitatem solutionis refertne alia moneta restituatur. 5 faciunt pro ista parte omnia ea,
quae debitoris fauore supra in proximo casu fuerunt adducta. quae hic frustratorium est repetere. Pro D. Lobetio adducebantur ea quae fauore creditoris nos supra diximus, S damnum euidens edocebat cum non solueretur sibi eadem quantitas crosonorum quam ipse soluerat, nam tempore contractus pro summa cut. oo. exbu
sauit croso nos Loo .vel circa ciuitas pro restitutione offerebat tantum cro sonos N. qui faciebant dictam summam scutiquatuorcentum deflo. decem,&sic patiebatur damnum ieale rosonorum S unde non haberet locum, quod dicitur de tempore contractus,ut illud in solutione attendatur, id i magis cum species sit posita, numerata in instrumento, quam ipse debitor tenetur restituere, &dici poterat propterea huc casum esse liuersum a primo quando obligatio est facta in tot aureis de tot florenis,quia hic constat de specie.&quantitate soluta,
139쪽
soluta , quando promissaeli restitutio in eadem specie tunc illius specie augmentum debetur,4 posset pro creditoreati legari, quod in eodem pacto retrouendendi scripserunt pro eo Soci, o Surae miscissuperius allegatu Senatus te plene dii cu Lia in prima classi referente Ilultri D. Senatore Humolio penes quem illius causae resolutionem eo tempore vidi )censuret
liberandam communitatem a petitis D. Lobciti,&declarauit praeuia solutione summae oblatae in tot cro nis currenti b. tempore contractus ciuitatem ulterius non teneri dixit tamedeberi augmentum croson a die morae post terminum reti uenditioni praefixum rivi. mense Maii,interueniente D. Patre meo, quio tenus adauit ut hanc decitionem notarem in librorneo; ita postea iterum Cesiuit in codem casu retr uenditionis Senatus in supra allegata causi Cuniensi Caualerii contra Brittos, referente Illustri D. Senatore Cortina eodem anno mense Septembris dicentibus dominis temerari um esse ab opinione illa receptissima rei edere, quod extrinsecus valor cedat lucro debitoris, etiam altera communi. quod quando soluitur de moneta currenti tempore contractus nullum debetur augmentum creditori, aqua nec Sur ,
nec oti in Leupradictis audent recedere, sed loquuntur semper praesupposita deterioratione illius monetae,quae est in o ligatione ad quam deteriorationem est et iam, ut id obiter di camus aduertendum,ut euitemus calculationem auri quam F' praecitati Doctores illo casu desideran non esse' parem rationem deteriorationis monetae, a deterioratione auri,ut b ne considerant moderni Parisio in tracta de furnum. 3σ.insivesnon ob amec duintam longe plus reperietur auctum auria
quam sit deteriorata moneta,prout operamento comproba
tum esse dicit Surae confus vers 3.pramitto. ubn. Ii 3. ideo nunquam dari poterit tuita proportio, illa praxi super qua se fundat D sola non est tuta. Septimus casus proponi potest in pacto redimendi, qua do praedio velae aliqua vendita, vencudor reseruauit sibi Per
140쪽
pactum facultatem redimendi S tempore retractus cadentis pecunia mutata inuit unatione reperitur,vel per Principis ecticium t vel deperi e per usum ci immercii ta intrinluctio conem illius quo in articulo tres quaestiones proponit iraquei in I. I., s. tae de retrae . Nag. Numer. o. a I. ar ast .ctyo. Scta dein se remittit ad scripta per Doctores ab eo Citatos, inter quos tamen dictens otici aliquam esse reperio: Nam oliqui indit ferenter voluerunt inspici valorem currentem tempore solutionis i augmentum monetae cedere lucro redimentis
modo ille soluat monetam probam, S cxpendibilem,S hanc opinionem latissime detendit rat sensis indin quaest o. qui ob id non sine causa dicit istam quaelbonem esse argumentosissimam ii ita pronunciatum testantur ipsi Parisienses. D. Ga quo ror Papo . ob. ro. reston tu ut o ars. a. t mn Roben rem
iudicatarum tibr.quar o VII. ibidem Parisiensiis multa illius Senatus aresta refert, S ide late concludunt in retractu proximi ornatis quaest, . si quasi eo, qui, se quoi.ς s. non inerudite distinguunt, an augmentum illud in pietio monetae statim post venditionem v ct multo tempore post euenerit, totam tuae disputationis rationem eo conuertentes,ut non possit,c-ditor qui redimit cogi ad augmenti solutionem quando illo augmeto non est vius quod pecuniae accessit. quae quidem
ratio e ma XHNam qui a Clia in subtilem Iuris rationem in se continet.
Alii vero &quidem magis communiter in contrariam i-uerunt sententiam inditiarenter volentes tempus contractus attendi,&pecuniam in eodem pretio,& bonitate restitui siue extrinsecus in valore, siue intrinsecus in bonitate illa mutata fuerit, alteram aequitatissimiliter ratione ponderates iustum non effe,ut emptor minorem pretii quantitatem recipiat qua ab initio soluerit, siue in auro , siue argento siue inminuta moneta solutio facta fuerit,in hanc partem in indiuiduo