Ioannis Stoefleri Iustingensis mathematici eruditissimi, faciléque omnium principis, in Procli Diadochi, authoris grauissimi Sphæram mundi, omnibus numeris longè absolutissimus commentarius. Ante hae nunquam typis excusus. ...Schradinus lectori. .

발행: 1534년

분량: 290페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

271쪽

sΥoEFLERI G EFL c O M M E N T A R 1 v ii 'λ' Haec ubi se ponto per pronas extulit orati Nascentem si quem pelagi constrinxerit unda, Effrenos animos,uiolentaque pectora fingit, harumque dabit fluctus,odiumque metumque 5 c. Consonat cum Rr. Ptolemaeus diei . s. Almasupputat Cani pro syderet 8. stellas, 4. dc 3.maσ Ptolamieui. gnitudinis,eius tepestate omnes in Geminis,noli ra in Cancro,dempta tr. quae est fere in fine Geminorum.Quae in eius ore est lucens Athahor. Vim habet Iouis oc parum Martis. Reliquae omnes Veneri assimilantur. Tertio loco ad Canes subcoelestes uenio de quibus Plinti propemodu innu* Can , submera scribit,praecipuelib. 8.ca ao.Varro de re rustica lib.z.cap.9.duo ponit ges testes. nexa Canum. Vnum uenaticum,& pertinet ad feras bestias, ac sylvestres . Als Varro. tersi quod custodiae causa paratur,ct pertinet ad pastore,de quo plurO.Legito. Canes diuersorum generii memorat Pollux, Laconicos eX uulpibus*caσnibus natos. Arcades,ex canibus 5 leonibus.Cyrenaicos, ex lupis 5c canibus. Castorides e Castore natos oc uulpe . Eretricos, iussu A ppollinis nutritos,quishus terram aratro uertebat. Molossos ex Epiro uenientes, prognatos ex cane, quem Vulcanus,ut fabulae uolunt,fabricauit 8c anima inspirauit. Argolicos,aregione Argolica. Lybicos, a Lybia.Ιndicos, ab India regione ex Tigride Θc cane genitos Cretenses,a Creta insula.Et alia plura. Transeo. Plini lib.6.ca.3o.8c Solinus ca.43. asserunt in Africa esse gentes, quae canem plinius. pro rege habent,motu eius imperia augurantes. Sunt qui inferioris Pannoniae Solinus.

regnicolis id ipsum semel contigisse affirment. De Canum fidelitate,Docilitate re Morbis,plura apud alios offendes.

LEpus coelestis sub pedibus Orionis constitutus, dicitur Orionis canes fuge Lepus.

re venantes.Nam ut uenatorem eum finxerunt, uoluerunt hoc etia signis ficare aliqua de causeata* leporem ei ad pedes fugientem finxerunt . Quidam ab hac causa dissentiunt, negant tam nobilem re tam magnu uenatorem oporatere leporem uenari. Callimachum quoque accusari,qubd cum Dianae scribe rei laudes,eam leporino sanguine gaudere, ec eos uenari dixisset . Itaque Orio C nacum Tauro decertantem fecerunt. Nonnulli Leporem inter astra colloca itum dicunt propter nimiam uelocitatem.Quare Laelius putabat leporem a ces Lleritate dici,quasi leuipedem,sive quod inter quadrupedes plus pariat,& quosi ερο dam laetus pariat, quosda uero in uentre habeat, sicut Aristoteles philosophus ait, qui de animalium ratione disseruit. Leporis autem historiam memoriae prodiderunt. Apud antiquos in insula Leporis his Lero nullum leporem fuisse, sed ex eorum ciuitate adolescentium quendam stori/ studio generis induetum, ab exteris finibus leporem foeminam praegnantem attulisse, dic ad eius partu diligentissime ministrasse. Itaque cum peperisset cos pluribus eius ciuitatis studium incidisse, 6c partim pretio,partim beneficio mercatos, omnes lepores alere coepisse. Itaque non longo interuallo tantam muli titudinem leporum procreatam, ut tota insula ab his occupata diceretur.Qui hus cum ab hominibus nil daretur,insemina eorum impetu facto omnia comederunt. Quo facto incolae calamitate affecti,cum fame forent oppressi , comus ni consilio totius ciuitatis uix denique eos abigisse ex insula . Itaqtie Leporis postea figuram in astris constituisse,ut homines meminissent,Nihil esse tam exsoptandum in uita,quin ex eo plus doloris,quam laetitiae capere posterius cogo

272쪽

IN PROCLI DIADoc HI sPHAERAM IOANNIs Historiam hanc Thomae Radi sic canit. Insula Lero aderat, Sed natus non est Lepus illa. Ardet in hoc iuuenis, Piaegnantem conducit 5c omnem Pluribus ex genitis Complet paruo tempore terram,

Nam populus cupiens Pascebat gaudens θc emebat, Displicuit numero Tandem excedens saepe petitum, Vivere quo ualeant His cum pastum subtrahit,arua Seminibus populant.

Damnum cernens,nicitur oris

Pellere de proprijs,

Annotandum, Lero aut Leros ad nostrum propositum insula est maris Gallicani,non longe sita a Narbonensi prouintia. Ptolemaeus libro E. Geogra. capi. nono,tabula tertia Euro. Plinius libro tertio ca pi. quinto,in fine. Strabo libro quarto,sic habet.Post Stoechades Planasia,ec Lero sunt,colonias habens res. In Lerone phanum est Leronis, e regione Antipolis haec ipsa iacet.Haud absimilem historiam narrat Strabo lib. certio e Cuniculis ,in descriptione inssularum Balearium aut Gymnesiarum cum inquit. Praeter agri uero feracitastem, ec illud hisce in locis comoditatis Quod uix multo posse peractum est. adest,ullum noxium animal non facile EIupiter aethereis

ornauit pulsum ignibus,ut sieΜens hominum teneat,

Nil tam gratum prorsus amari

Quin dolor indesequi Maior, quam sint gaudia,possit

reperias. Nam cuniculos,quos pleri lepusculos appellant,nequaquam indigenas esse assertit . Quinimmo cum ex propinqua insula, quidam marem foeminam attulisset, tanta ab initio fas cta est eoru procuratio, ut ex subterrasneis cuniculis domicilia subuerterentur 5c arbores oc plantas uastarentur,satos rum radices esitarentur. Lare insularum incolae missis aliquando Romam leugatis terras petiisse dicuntur,ab istis enim eiecitari bestiis, quibus propter militudinem obsistere nequirent. Nunc autem cum ad tractandam eorum uenastionem aptismimi sint nulla sibi inualescere damna permittunt. Itaque de indus stria catellas agrestes asserunt,quas educat Africa,quas quidem funiculis capio stratas intra foramina dimittunt. Eae uero quos capiunt unguibus extrahunt, aut in summa telluris fugere cogunt, egressis autem uenatores incumbunt caσSecundo, historia in se tinet apotrepticam.Lterrentem se pessiint . tentiam cum dixit,Nihil esse tam exoptandu. Cui saepius adstipulatur sacrae lio terae.Salomon Prouer. 14.Risus dolore miscebitur extrema gaudij luctus ocii cupat.Esaias α4.Cessauit gaudium tympanori quieuit sonitus laetantiumconticuit dulcedo cytharae,cum cantico non bibent uinum,amara erit potio bibenatibus illa.Et sequitur. Desecta est omnis laetiti translatum est gaudium terrae. Aug. sua Psal.Temporalibus gaudent,qui bona aeterna desiderare no norunt. Iulius Firilib. 8.ca. 8. Declaris syderibus cum Gemi. Et id genus plures. nis orientibus 8c occidetibus de lepore sic habet.In Geminis parte septima oris tur Leptis . Sub hoc sydere qui nati fuerint,tanta erus corporis leuitate, ut cum currere coeperint,velocitate sua agitati,aues superare uideane. Et infra. bd si hunc locum Saturnus per quadrata aut diametrum uiderit fugitiuos,faciet, qui lares suos,ad longinquas regiones migrantes,prono animositatis studios parabunt,atque ab ipsis diuidentur. Alludit pulchre ΜaLManulib.quinto,sic. Iam uero Geminis fraterna ferentibus astra In coelum,summoque natantibus aequore ponti Septima pars lepores tulit,quo sedere natis,

Vix alas natura negat, uoleurisque meatus,

Tantus erit permembra uigor referentia uentos θα. Arat

273쪽

A Aratus in Phoeno . Pedibus aut Orionis sub ambobus lepus incessanter Omnis A alti, hus diebus fugatur,at sema Sytius a tergo fert insequenti similis. Etiam ei coooritur atque ipsum occidentem insectatur.Tullius in fragmen.Arati. Tullius. Subterqtie pedes quos diximus ante Oriona iacet levipes, hic fugit ictus

Hortificos metuens rostri tremebundus acuti, Nam canis infesto sequitur uestigia cursu. De eodem Rufus Festus. Et Ptolemaeus dict. s. Alma.donat ei duodecim stellas tertiae, quartae requin Ptolemaeu.. eae magnitudinis,suo tempore in Tauro&Geminis, nostro omnes in Geminis de uiribus Saturni Mercurii. Ad Lepores mundi huius inferioris nunc accedo.Est aute Lepus piscisma,t Lepus Piscis. rinus qui limo gignitu pecie cernitur cochleae tegmine nudatae,de quo Plini.

lib.32.ca. r. in haec uerba.Nosunt minuS msta,quae de Lepore marino traduntur

Venenum est aliis in potu,aut cibo datus,aliis etiam uisus.Siquidem grauids si omnino respexerint staminam ab eo genere dumtaxat, statim nausea ei redundatione stomachi uitiu fatentur,ac inde abortum faciunt.Remedio est mas &c. Et idem eodem libro ca.f. s. r. se in multis aliis libris&capitibus.Est& alteriusti generis in mari magno similis per omnia terrestri,praeter uillos quos aculeatos ec erectos habet,haud capi facilis,ut qui uelocissimus sit,nec unquam nassis aut hamo propinquet.Si quis ea attigerit,dum in morbo est, manu aut baculo,anismi defectum incurret ct c. Est praeterea Lepus genus nunismatis Rhegynorum,curru A Lepore olim celebre.Est autemRhegium authore Plini.lib.3.ca. 8. oppidum in margine Ita Rhegium. Iiae situm, cuia dehiscendi argumento Graeci nomen dedere, φκ μνω enim grae*cαι dirumpo dicitur Inde dicti Rhegym. De Rhegio Solinus capi.8.Et Ptolei

Proinde Leptis terrestre animal formidine praecellit alia animalia, facile L isti, his,

nam* temereque terretur accdpauescit,raro in obuiis 8c celebribus locis quie, 'scit sed obductis densis latebris atque arbustis.Lepores mares concipere comspertum,palpebris quidem clausis uigilare, apertis dormire. Inde natu putatur adagiu Lepus dormiens,quod apte dissimulatoribus conuenit.Visus hebes est atque cofusus, inter diu quiesciit,noctu uagantur. Natalis loci praesertim am C tores.Cursu adcliui uelotiores omnes, quod pedibus prioribus breuiores sint. Ad fugam sese auribus in terga inclinatis excitant,auribus quippe mot um diris git, moderatur* tanquam remis,quod in aliis animatibus plerum efficit causea. Canes cursu flexuoso saepe decipit. Cum circumagitur altera aure ab ea parte dimissiore pro gubernaculo utittir. Enixa suos foetus locis plurimis dispenitatque abscondit, putans eo modo a noxiis melius tueri. Vicem accipitris exhorret latitans.In uulpem si forte incidit, euadere cursu cotendit ulla dolum celeristati opponit, cum in media persecutione quiescens,post paulo leporis uestigia sectatur ac cubile invadit. Dicitur lepus ultro citroque comeare,uti confisus uestigiis minime deprehendatur. Obseruauere ueteres leporis occursum in itis nere abominosum quippiam, inauspicatum atque improsperum praesagire. Scribit Aristoteles,animalium nulli contingere,dempto lepore, pedibus polis obiectis at hirsutis incedere. Quare Dasypti aut Dastpodem uocari,quod Dasypus. hirsutos habeat pedes, ραο se enim hirsutum pilosumque significat, πός pedem, eapropter ambulans non sentitur. Apud Aristotelem & Plinium egimus te pore aut Dasypodem timidum animal omnium praedae nasti, solum supersee. tare,aliud educantem, aliud in utero pilis uestitum habentem, aliud implume, i

liud inchoatu,aliud no perfectu.'c omnia de nostris leporibus dici possicitati

274쪽

genera,

An Dasypus

sit Lepus. Plinius.

Viuerra.

Agraecis Leptis Visu, , id est, timidus appellatur aris dorci graeco uerbo, id est fors Dmido Est enim,ut comemorauimus, omnium animal tu formidolosissimu . Ab auri u magnitudine uocatur λαγως, quando Achintendendi uim habet &ωqι,τος

Dorica lingua dicitur auris. Auribus sane ut diximus motum dirigit. Plinio forsan nonnihil anta praebente irrepsit sententia formosos fieri dieahus aliquot leporina carne uescentes, super quo locus est Martialis, Cum Leporem mittis,semper mihi Gellia mandas, Septem formosus Marce diebus eris, Si uerum dicis,si uerum Gellia mandas, Edisti nunquam Gellia tu Leporem. Ad postremum a Varrone lib.3.ca.ii. de re.r didicimus trium leporum ge*nera celebrari.Vnum Italicum hoc nostrum, pedibus primis humilibus, postei rioribus altis, superiore parte pulla, uentre albo,auribus longis, qui Lepus discitur cum praegnans sit, tamen concipere. Alterius generis est,quod in Gallia nascitur ad alpes, qui hoc fere mutant quod toti candidi sunt.Terth generis est,

quod in Hispania nasci imilis nostro lepori, ex quadam parte sed humile, queCuniculum appellant. Cuniculi dicti ab eo,qubd sub terra cuniculos ipsi faceα Ere soleant,ubi lateant in agris.

Sed hic gramatici suscitant quaestionem. An Dasypus simpliciter sit Lepus.

Sunt nonnulli recentiores, qui Pliniu tantae doctrinae oc authoritatis uirum erarasse cotendunt, quasi Dasypodem a lepore diuersum faciat.Qtii libro s.ca. 13 sic scripsit.Lepus omnium praedae nascens,solus praeter Dasypodem superforatat ecc.Idem libab.ca 63. Dasypodes omni metisse pariunt 8c superistant sicut lepores.Sequitur eodem capitem e.Sed superlaetant Dasypus & Iepus lanatum.Haec oc consimilia eius uerba prae se ferunt differentia ac diuersitatem inster Leporem Dasypum. Alij autem authorem summi nominis defendul,quishus ego me subscribo, quod moxis eius sit, quae eodem genere continentur,insterdum ita dividere , ut diuersa apud minus doctos esse uideantur.Quod illum proprietate aliqua naturae insigni adductum, fecisse minime ambigunt. Quod ut dilucidius uideri possit,unu de multis supponam exemplum. Ecce Viverra inter genera Mustelarum est.Plinius tamen libro H.ca.4s.distinguere uidetur, ita enim scribit.Ossea sunt genitalia Lupis,vulpibus,Mustelis,Viuerrae. Et quid de hominum diuersitate dicam,qus omnibus notissimae egito tamen Mar. FMani. libro quarto capite tertio,sic loquentem. Sic alias aliud terras sibi uendicat astrum Iccirco in uarias leges, uariasque figuras Dispositum genus est hominum,proprioque cOIore Formantur gentes,sociataque iura per artus

Materiamque parem priuato foedere signant, Flava per ingentis surgit Germania partus, Gallia uicino nimis est infecta rubore. Et deinde per plurima metrai

s E c ITVR ARGO.sroEFLER1 Λ Rgo nauis longa dicta est,quam Argonautae aedificari fecerui. Hanc nos INTERPRE. α utilli propter celeritatem Argo dixere, quod per antiphrasin intelligo, quoniam Graeci pigra dicunt. Vet,ut dixi, ab Argonautis sic nominata. Vel quod Argus eam aedificauerit. Hanc primam in mari fuime complures diaxerunt oc ob eam rem in coelum fuime translatam, o inter sedera collocatam. Hanc navim factam Pindarus affirmat in Magnesia, eui Demetrias nomen est.

275쪽

est Callimachus aut in isdem finibus ad Appollinis Actii templum quod

nautae profiscentes statuime existimant ur, in eo loco qui Pegase uocatur,eo quod na uis Argo ibi primum compacta dicitur, quod est Graece πυγνυω. Homes rus hunc eundem locum, in Thessaliae finibus esse demonstrat.Iason igitur fashricata in sinu Pegaseo longa naui, quae Argos uocitata est, omnes fere totius Graeciae iuuenes animo &uiribus praestantes couocauit Anter quos Hercules

fuit, Orplieus,Castor,Pollux, Zetus Jc Calais, aliique complures, quos Poestae ob insignem uirtutem semideos appellant . Hi a nauis nomine Argonautae Argonaut . sunt dicti. Instructa igitur nauiti sinu Pegaseo secunda aura profecti, primu in insula Lemnon delati sunt,deinde ad Colchos peruenere. Colchorum rex ea tempestate fuit Oeta filius Solis,ex Persea uxore, authore Diodoro Siculo, duos genuit filios Oetan Sc Persen, saeui ambo.Ex Perse nata est filia Ipsea,superans audacia parentem,lc cruciatu hominum laeta, ac uenenis conficiendis plus rimum studii impendit, patre ueneno sublato regnum assumpsit. Dehinc nus Psit Oetae patrio, ex quo tres liberos peperit Circen, Medeam,*Aegialeum postea Absyrtus uocatu .Medea licet ipsa quoque a matre&sorore ueneficios rum artem didicismet, diuerso tamen erat ingenio, quippe patrem hospites maB ctare solitum,flectere precibus ec ad benignitatem ducere conabatur. Aliquan' do etiam eo inuito hospites e uinculis eripiebat, quocirca indignatus pater eam carceri destinauerat,sed Medea ad solis aut templum,quod in littore sit um erat

confugiens,co se receptaculo ueluti Aselo tuebatur.Inter hoc cia Argonautae noctu ad littus percienis ent, Medea Iasonis amore incensia,sese illi connubio ivno xi modumque quo ignipedes tauros subigere, di aureo uellere potiri sine disecrimine posset,edocuit.Iason itaque auxilio eius optatam praeda adeptUS. Mes .

dea igitur cum raptore profecta est,post longam nauigatione,tandem ad Theses aliam uenit. Huius nauis no tota effigies inter astra uidetur, diuisa enim est a puppi u ad malum, ut significet minime desperandum esse hominibus, etiam cum nasues fuerint si actae.Hanc fabellam Tho. paucis his attingit metriculis. Hic nauis fulget aethere Aratus de Argo sic scripsit . At Canis Sulcandis prima fluctibus magni contra caudam uoluitur Argo raMersa atris quod sit aequore.. puppi. No enim huic ex more sunt curssus,sed retro agitatur ueris,ceu etiam ipsae naues cum nautae inuertunt rostrsi,

di portum appellentes,atque subito quilibet resulcat nauem, retrograda uero ais tingit continentem, sic a puppi Iasonica trahitur Argo, atque quibusdam parσ itibus obscura oc sine stellis S c . Germanicus Caesar de Argo naui propemodu Germanicus. cum Arato concordat. Accedit oc Tullius in fragmen. Arati. Et Rufus Festus. Tullius. Magnus Iasoniam cauda canis extrahit Argo, Rufus, Puppe refulgentem 5cc. Iulius Firmicus libro octauo ca. ao de Myriogenesi Tauri. Oritur cum Taus ro nauis.Quae si in horoscopo fuerit inueta, negotiatores faciet hilares semper Zc laetos . Q d si ibi beneuola stella fuerit, erunt potentes naucleri. Si Uero , s. Martis testimonium accessierit Zc Lunae per maria K terras exercitum ducent, equitibus, peditibusque propositi, sed ira uel indignatione principis moriens tur infelices . Et subdit.In ipsa autem naui,quicumque horoscopum habuerit,

nauta erit, gubernator nauis,negotiator,seu nauium faber uel artificiosissimus

architectus.Et idem de eade capite uicesimo septimo,sere in fine.L egito. Maracus Manilius libro primo capite quarto. Tum Procyon,uelox , lepus, tum nobilis argo In coelum subducta,mari quod prima cucurrit.

276쪽

IN PROCLI DIADOCHI SPHAERAM IO AN NigEt idem libro quinto in principio. DHinc uocat Orion magni pars maxima coeli, Et ratis heroum,quae nunc quom nauigat astris. Ptolemaeus dict. 8.Alma.naui adscribit s.stellas,et.2.3. .5 3 .magnitudinis. Masior harum in ordine 44. primae magni tudinis Arabibus dicta est Rubayl, a nos

stris Cano pus,de qua in fine huius capitis disseremus. Omnes de complexione Saturni & Iouis,fuerunti a Ptolemaei tempore usi in nostra in Geminis,Cancro, Leone 5c Uirgine. Hic breuiter adnotare decrevimus, non prorsus fabus losum esse,qubd de Phryxo dicitur,qui arietis ductu mare secans ad Oeta Colachorum regem incolumis peruenit. Item Europen Agenoris filiam a Sidone tauri officio per mare ad Cretam insulam deportatam. Et nonnullos in anseris has pelagus sulcasse. ursus Lybes hircis maria nauigasse. Eruditi phryxinauigium interprstantur q/υ ,id est, Arietem,quod phryxi nauigium in summo aut Puppi,Arietis imaginem praeferebat. Sic Taurus qui Europen rapuit nil aliud fuit quam Tauri forma praesignis nauicula. Item nauigium Anseris imaginem ostendebat, quem Graeci uocant i κνα. Et in Libya fuisse nauigia quae dicereno

tur Chr', id est, Arietes aut Tragi,id est ,Hyrci,a forma cut diximus praesigni

nauigiorum. Es.E Q V VNTVR HYDRA, c RATERA, c ORVVI.

Aratus

Caesar Ger. Tullius Bassus Rufus

Hyginus

Aristoteles. Isidorus. AratusAViliores astrologiae Aratus,Caesar Germa. Tullius, Bassiis,Rusus, Hysginus, tres has imagines quibus una ratio sydereae sublimitatis assignati in unam colligerunt fabula.Hydra,ad cuius caudam coruu sedere dicunt oc in eius ferme medio crateram aut urnam asserunt,ea signum in parte austrina caσput deflexum habens ad Cancrum. Cuius sinuosi corporis medietas est coneaxa sub Leone,caudam uero extendit ad Centaurum,supra qua sedet Corvus. Qtii ideo inter astra collocatus dicitur,eo quod fuerit in tutela Apollinis,a quo missiis ad fontem ut diis ad libandum aquam deferret. Qui cu uidisset arbores complures immaturas ficus habentes,uolans consedit in eis,donec maturae fierent,&aquam differre distulit. Post paucos autem dies peracto sacrificio cum ille ficus comedisset,& se dijs peccasse sensisset, denuo ad fonte, ut aquam hau rixet, redhi, Θc ab Hydra perterritus, uas uacuum reportauit, dicens excessisse aquam quae fuerat in fonte. Cognoscens Apollo sibi coruu peccasse,alia aqua usus est,hac ignominia eu affecisse,ut quam diu ficus coquerentu Corvus bis

bere non posset,imo quod habeat guttur pertusum illis diebus, ut Aristoteles dicit in libro qui de bestijs inscribitur. Et Isidorus in naturalibus uel in physicis tradidit,qubd ipse peccati poenas daret,ic postea astris intulit.Ita cum uellet significare sitim Corui,inter sedera constituit Crateram,& supponit Hydram,

quae coruum sitientem moraretur. Videtur enim rostro caudam eius extrema

uerberare,oc tanquam non sinat ad crateram uenire, ut bibat. Huic fabulae acscedunt metra haec Thomae Radini. Numina sacrifico ritu placare tonantis De Hydra, Corvo5 cratere APhoebus amans, coruum ferre iubebat aquas. ratus sic scriptum reliquit.Prae Concitus ille abut, Et fontem vitrei petens fluoris Conspicit ficus,sed acerbiores

Quas cupit,at mens

Hortatur domini iussa modo impleat,

Hoc votum modo impleat.

Sed tandem superat foeda libido

terea quo* aliud eminus uos luitur sydus Hydram eam uoscat id uero uiuo simile longe uolutatur at 3 ei caput sub mea dium Cancru pergit, uolumen uero sub corpus Leonis . Causea aute pendet super ipso Cen

277쪽

s ToEFLEM rvsΥ1N GEN. co MMENTA R I V s ,35A Maturas te moratur. tauro . Porro medio uolumine Crater, Ingluvies uolucris cruciat deum, extremo autem insidet simulacru Corui Sacra coepta aliis perfecit undis. spira mordenti simile . In ea sententia est Distentus aquas detulit etia Rufus cum inquit.

Nitenti di patera, Desup ingenti sese agmine porrigit Hydra.

Haec omnia spernit Qtis prolata salologelatus explicat aethra, Mentis apollineae furor ingens, oc reliqua. Marcus Manidib.3.ca. . Har.Μani,

Coetae quo* tempore ficus Cui proximus anguis Qtiod sit poena,sitim tradit Coruo. Squamea dispostis imitat lumina flamis Et lumine postquam Et phoebo sacer ales,& magno gratus his

Sydereo induit,hinc beatam atti Crater. De Cratere Iul. Firmi. Pateram locauit,undis lib.8.ca.to. declaris sederibus cum Leone Suavibus implens, pocula q uetent orientibus 5c occidentibus, si c. In Leone Hinc stat hiit fauces laydraeferas. parte tricesima orit Crater. Qiii hoc orsiente sidere natus fuerit,irriguos amabit capos, fontes &riuos seu fluuios ab

alueo suo,ad alia loca deducet. Erit quo uinearum N amator 8ccultor,5 qui in ecundis Decundos inserat surculos,uel qui buxeas arbores tondens,in hel, B luas fingat, aut uirides porticus in circulii flexis uitibus faciat.Sed hic uinu,sine aquae ad inixtione libeter bibet. Quod si actus illi beneuolaru stellarum radius decreuerit, humidas merces negotiabitur. Haud dissimilem habet sententiam

Marcus Manilius libro quinto. Vltima pars magni cum tollitur ore Leonis Crater oc auratis surgit stellatus ab astris. Inde trahit quicumque genus,moresque sequentis, Irriguos ruris campos, amnis te laciis ite Et te Bacche tuos nubentem iungit ad ulnios

Ptolemaeus dictione octava Almage . donat Hydrae uigintiquinque stellas in

secunda,lertia,quarta,quintaec sexta magnitudine. Eius principium fuit tem pore Ptolemaei in decimo quarto gradu Cancri, finis uero in decimo quarto gradu seia Librae nostro principis in quarto gradu Leonis,finis in tertio Scors pii, de n)tura Saturni re Ueneris. Craterae seu uasi numerat Ptolemaeus seMptem stellas, quartae magnitudini f.Sua tempestate in Leone Uirgine,nostra

in Virgine, de complexione Veneris ec parum Mercurii. Corvo Ptolemaeus supputat septem stellas, tertiae, quartae eὸ quintae magnitudinis fuere cum uis tam egit in Virgine omnes,hodie in Libra,Saturno Martique similes. Hic animaduertendum est omini Theologi per Hydram allegorice accipi. stud si a. unt studiositatem. Est autem Hydrus mas,ec Hydra De mina,authore Plini. lis Hydrus,hro uicesimo nono capite quarto, anguinum genus quod in aqua uiuit, omnis Hydra.

iam in orbe terrarum pulcherrimum. Sed mihi satis mirum est, quid id sit, quod diuinos uiros Theologos eo perduxerit, per Hydram studiositatem posse intela ligit Ego uix tandem anxius secretum ima fere aure hausi. Diuinando igitur loquar, ut id commodius oc lucidius fieri possit, hoc prouerbium omnibus studiosis obiicio. Ama latium marsupia porri solio uinciri. Praenotandum igitur Studiositas pars est subiectativa Modestiae quae a Sanino Thoma secunda sescundae quaestione centesima sexagesima sexta, censetur moderatio quaeda aps petitus illius, de quo in exordio Meta. Aristoteles.Omnes homines natura scis re desiderant.Sed melius, ut pluribus placet,sub temperantia c5stituitur,ec ut

eius potentia dignoscatur ibidem subditur.Dicit Philosophus i. Ethi. Q ad hoc

278쪽

quod homostat virtuosus, oportet v semet se ab his ad que max1me 1nclinat na D eura. Et inde est , quod quia natura praecipue inclinat ad timendu mortis perisculam N ad se standum delectabilia carnis,laus uirtutis fortitudinis consistit in quadam firmitate persistendi contra huiusmodi pericula.Et laus uirtutis temσ' Perantiae in quadam refrenatione carnis a delectabilibus carnis.Sed quantum ad cognitionem est in homine contraria inclinatio, quia ex parte anim' incti natur homo ad hoc , quod cognitionem reru desiderat,& sic oportet quod lau/dabiliter homo huiusmodi appetitum refrenet,ne immoderate rerum cogniti; oni intendat.Ex parte uero naturae corporalis homo inclinat ad hes,ut labore requirendi scientiam uitet. Quantum igitur ad primum studiositas in frenatione consistit oc secundia hoc ponitur pars temperantiae. Sed quantum ad secunt dum, laus uirtutis huiusmodi consistit in quadam uehementia intentionis ad scientiam rerum p ercipiendam,& ex hoc nominatur.Hactenus Thomas. Amori Vi* in His praenotatis ad prouerbium redeo,quo exprimitur uis affectionis amo QMibv-xςbV' , inenarrabilis. Eo designatur irretitos amoris laqueis,non fere temperare si hi,sed quicquid habent passim supra modum exponere,nullam omnino aequistatis libram obseruantes. Haec sane esse amoris potentia traditur. Percipitur id quo experimentis,ut nouam naturae faciem, mores prioribus ex toto diuers Esos inducere ualeat,ut qui affectet omnia ec audeat. Nam qui silentio prius ad

reprehensionem usin studebat,iam efficitur garrulus.Socordem nimis , desidiuosum uideas satagere Sc studiosius labori sese sub Jcere. Et quod miremur sine fine,perparcum quom θc qui minima quae* plurimi facit, uideas si in amorem

inciderit,perinde ac igni ferrum mollirhac remitti,ut tractabilior fiat ac iucuns dior.Sed his missis.Inspicienti altius paulo & in intima naturae se insinuanti inanotescit apertissime, sicuti ex PIatone colligere haud erit difficile. Quicquid discimus, quicquid excogitamus, quicquid etiam pertractamus in uita, ex amoris fontibus profluere. Quibus latius manantibus ubertim rigati artes percipimus,aut inuenimus, quod nisi inuestigationis oblectamentum inhaereretaHxum fieri nunquam posset.Inueniendi quippe desederium est re inestahua

Ium ingeniorum.Immo uero disciplinae praecepta traditurus,nissi amet,munus suum non uidetur impleturus.Proinde qui artium magistrum dixere amorem nihil omnino aueritatis ratione uidentur aberrasse. Qtiin idem artis opera exsequi accuratissime deprehcditur,oc exactissime cosummare. Qtiid quod in ara Ptibus singulis artifices ipsiinquirunt,nil aliud quam amorem Quid aliud medicina cons yderat,quam quo modo humores quatuor corporis amici inuicem si ant at F permaneant Gos cibos,ac potus caeterosis uiuedi aut medendi usus amet natura ait requirat Idem quod neminem latet obseruattir in Musicaan est sederibus oc elementis quatuor amicitia quaedam, quam astronomi con*σderant.

Vatum quo* ac sacerdotum facultas in hoc potissimum uersari uidetur. Vt

quae hominu seruitia Deo sint amica, qua ratione Deo homines amici fiant,nos doceant.Tandem concludere licet.Vt illum etiam:nodum dicamus perpetu Mundi copulam, partium* immobile sustentaculum ac firmum totius machrnae fundamentum.Ex his coronidem elicio. Amorem in omnibus ad omnia est Amor Rrtium se,omnium authorem seruatorem existere,artium* uniuersarum dominum

λS Wς ' magistrum Quocirca studiosi quiculis operam nauare debent,ut studio'sitatem ipsam stabili sibi iungant connubio, ornent amoris annulo. Accedit

etiam comemoratis Hydrae natura ad studiositatem nos admonens cum aquis delectetur,oc scientiis c quae per aquas notantur studiositas exornetur. Stellaeta Hydrae quae ut diximus in uirtute operibus Saturni ec Veneris assimulani

279쪽

sTOE FLE R I IV s T I N G EN. co Μ Μ E N T A R I v a A tur amorem prae se ferunt authore Ptolemaeo tertio quadripartiti inquiente, Quod si veneri Saturnus assimiletur,amabit occulta,diuinator,de diuinis cogi Glabit,pacificus,verecundus,amator scientiae fidelis,abstinens occ. Alludit Hermes de stellis Betheniis. Si unam inquit istarum de natura Veneris 5c Saturni inueneris in ascendente uel decimo in natiuitate alicuius,natus erit fortunatus di diues amator plantarum, arationum ecfeminum aedificiorum omnia apertis Iime studiositatis exercitia celebrant.De his Hactenus. SE LVITUR. cENTAVRVLContuendum.Centauri Ixionis regis Lapitharum 8c Nubis sali fuissedi icuntur,media parte homines media equi. Ixionem quippe tradunt Phle/gite filium a Ioue in coelum assctumptum,Ιunonem de adulterio ausum interpes lare, quod cu ab uxore Iupiter insilexiiset, opposuisse illi nubem sub Iunonis effigie. Cum qua congressum Ixionem Centλuros genuisse. Qtiorum nomina Eurytus, AmycuS,Gryneus,Rhetus, Orneus, I icidas, Medo ct c. Est 5c Chis B ron Centaurus nostro seruiens tractatu Cuius fabuli Hyginus his fere scribit uerbis.Centaurus hic dicit nomine Chiron Saturni 8c Phyllirs filius esse.Qua ire etia a pluribus Phyllirides dictus, qui non solum caeteros Centauros,sed hos mines etiam iustitia superasse dicitur.Fertur habitasse Chironem in Pelio mons te inter hominessquissimii,a quo Aesculapius medicina , Achilles cythara, in astrologia Hercules literis instructi sunt. Cuius hospitio cu Hercules uteretur sicut Antisthenes dicit, di simul cum Chirone sedens sagittas con*deraret,iaratur una lapsa pedem eius uulnerati.,aςceptoque uulnere illum animam exhaolailseec ab Ioue astris illatum.Est aut signum ad petctum Sacrar'. Unde etiam ad idem Iouis uoluntate cis hostia uenirere sacrificare itidetur. Iste Chiron ab Homero iustissimus appellatus est.Et ab Ouidio quinto Fast. Vbi plenius diis fuso carmine istius gesta celebrat. Germanicus etiam in Aratum sic cecinit. Hic erit ille pius Chiron iustissimus, omnes Inter nubigenas,& magni doctor Achillis. Omnes denique in hoc conueniunt eum re iustitia 5c pietate omnes tunc tem poris homines excessisse. C Inde coelum meruit Claris tolli radiis Insignitus. Praeterea annotandum Seruius de Cens

Sic seruans iustitiam tauris aliam narrat fabulam . Cum Thessa- Si non clemens pietas lus rex bobus oestro exagitdis, satellites su De sit,uiuens os ad eos reuocandos ire iustisset. Illos cum Virtute ornatur,amans cursu pedestri non sufficerent, equos ascen*Recti,astris post obitum dissae,eorumque uelocitate armentum asses Illustratur. cutos,stimulis agitando ad stabula reduxis se.Hinc a gi sco uerbo,quod pungere est & stimulare Centauros dictos. Et quoniam uel currendo uelociter,uel dum eq ui eorum in transitu Penei fluo minis potantes capita inclinata tenerent,unii esse animal uidebatur, datu huic

opinioni locsi,ut semiequi oc semihomines etant. Sic Seruius 8c nonulli alii da

fabula ad historiam reducere uolunt,maiorem fabula confinxere. VeritaS 'ute

historiae hoc habet. Centauri populi sunt Thessaliae secundu Pelium monte hahitantes, dura sane 5c aggrestis natio.Hi primi pugnare ex equis inueneriit,ca ante equis uehi Bellophoro,frenis di stratis equoru uti Peletronius iuenissent

280쪽

hinc igitur datus fabulaesociis*a stimulando calcaribus equo Centaurus aps Dpellatus est.De centauris Plinius lib. V. ca.16.Pugnare ex equo Thessalos , qui centauri appellati sunt,habitantes secundum Pelium molem. De iisdem idem lib. 36.ca. s.bis.Et Solinus ca. t 3.de Thessalia.Et Strabo libro f.detumulo centaurorum . Et eodem eosdem duram agrestem* nationem appellat . Virgilia Virgilius. Us sexto Aeneidos.

Centauri in soribus stabulant. Et secundo Geor. Bacchus re ad culpam causas dedit,ille furefites Centauros leto domuit, Rhetum* Pholum ,

Et magnum Hyleum Lapitis cratere minantem.

His proximi erant alii populi Lapithae, ab alijs Laphitae a Laphita Apollinis folia nominati iuxta Othryn montem eiusdem prouinciae habitantes. De quibus Plinius libro 4. ca. 8. Pindus Othrys Lapitharu sedes ad occasum vergentes.

De quibus etiam Solinus ec Strabo tibi supra. Sed forsan quispia addubitat,an ne sint hodie uel olim fuerint huiusmodi homines cetauri,nec ne.Respondeo, Viros facile doctissimos de miris holm figuminiu-- ris,admiratu digna scriptis reliquisse.Puta Plinium libro .ca./3.libros .ca.8.lis

1sdofu,. 3. de insulis septentrionis fere in fine. Augustinus libro .de civi. deica.8.Isidorus Ethimo.li.H.Vt sunt gratia exempli gentes,Cynocephali, Cy clopes,Blemmiae, Arimaspi,homines auersis plantis octonos d gitos in singuolis pedibus habentes.Satyri, Pygmsi,Hippopodes,Salmali aut Enotocati.Inter has,oc alias id genus ferme innumeras,no offendohomines emgies semihos minis Zc semieqvi habentes Centauros nominatos. His tame Hippopodes nonihil accedun humanaus p ad uestigitim forma in equinos pedes desinunt, ab habitu &forma corporis nomen sumptum quasi equipedes dicas.Grscis enim Hstronymu ἶππος equus figh pes.De Centauris scribit diuus Hierony. in uita sancti Pauli

primi Eremitae,in haec uerba.Cum iam 1 33.aetatis suae anno beatus Paulus ccestestem uitam in terra ageret,8c nonagenarius in alia solitudine moraretur Ans, tonius,ut ipse asserere solebat,haec in mentem eius cogitatio incidit,nullum instra se meliorem monachorum in Eremo consedisse.Atl illi per nocte quiescenoti,reuelatum est esse alium interius multo se meliorem,ad quem uidendum desheret properare.Illico erumpente luce uenerabilis senex infirmos artus baculo Fregente sustentans, coepit ire uelle quo nesciebat.Et iam media dies coqucte desuper sole feruebat,nec tamen a coepto itinere deducebatur dices,Credo in Desum meum,qubd seruum sust,quem mihi promisit, ostendet.Nec plura his conspicatur hominem equo mixtum, cui opinio poetarum Centauri uocabulum indidit. Qtio ulla salutaris impressione signi armat fronte.Etheus tyro,inquit, qua nam in parte seruus fiet hic habitat At illebarbaru nescio quid infrendensti frangens potius uerba quam proloquens,inter horrentia ora fatis blandum qiissiuit alloquium,& cum dextrs manus protensione cupitum indicat iter,ac

sic per patentes campos uolitando transmittens se in fugam ab oculismiransis euanuit. Verum hoc utrum diabolus ad terrendum eum simulauerit,an,ut siet, eremus monstruosorum ferax animalium istam quo gignat bestiam, inscertum habemus.Hucust Hieronimus. Aeatu. Deinde cognoscendum, Aratus de centauro, sic habet . Huius enim partes homini assimilatae infra iacent Scorpium,posteriores uero equinas sub se cheis habent. At is dextram continuo pandenti assimilatus est,contra rotundam ara.

In eo item strictim alia ualde prensia dueta est per manum fera,sic nam* ipsam Priores appellarunt.Iulius Fir.libro s.ca. 13. In scorpione Parte ra. Oritur cen

taurus.

SEARCH

MENU NAVIGATION