장음표시 사용
51쪽
adeoque ex hisce patet quanti ponderis sit Ba-glivi analogia pro motu durae matris explican do, quem absolvi perpetuari eadem ultri tione, qua videmus horologium sine ullo liquidi sensibilis eripe inpulse suos motus absolvere, si in hoc scrutinio ad solidam consormationem unice respiciendum sit , motus deperditi
continuati causam, rerum naturalium Ruspatores indefessi, frustra in fluidis quaerunt. Tandem, ut in solidis hereat, medicorum sententiam videtur fovere statuentium motum sensum per solam fibrarum nervacearum membranacearum tensionem fieri, pari ratione ac chordae instrumenti musici tensis ivlsae in una extremitate subito sui concussionem 4re morem usque ad extremitatem alteram diffundunt, it post Gallenum strenue defendit C. Piso pag. 3 3. ubi duos posse concedi motus iupartibus nervaceis, membranaeeis animadvertit alterum nempe a meningibus ad partes alterum vero ab se ad meninges, istum s atticum seu successuum hunc systallicum reflexipum pocat, per il
lum motus animales, per hunc sensus mediante tamen fluido aliquatenus erreo explicat, sed cum illi motus a meningibus deriventur, cinciisdem terminentur sensus, secundum Romanum Doctorem, confusionis vitandae gratia motum
alteri, sensum alteri meningi affricat, quod an verum sit auctor ipse determinate asserere non audet:
52쪽
audet; sed sicuti medici superiores suam nervo rum Membranarum tensionem rigiditatem nondum probarunt, nervi enim actu motu molles Iaccidi reperiuntur contestante hoc Cl: Bonio C. A. prog. I Q. Eodem modo Auctor undulationem , vel propagationem oscillationis meningum per membranas ad motum partium sat validis nondum adstruxit argumentis dubitationis minimae aleam auferentibus, ut exsuperioribus patet, multo minus theorema de sensu, demonstratione ditavit, quae quidem examen longius expetere videbuntur plurimis, sed instituti nostri ratio non patitur, tacere tamen ne queo quod Baglivius tertiae cintermediae meningis ne quidem meminerit, cujus inventor
delineator merito celebratur Clarissimus G. Bidloo. Ea porro quae a vario cerebri meningum statu deducit pag. 36 quoad digestiones mutationes separationes etiam, progressonesque fluidorum si per vivificum spirituum influxum facultates has viscerum explicasset, vigente structura eorum motu, sententiam Romani Prosesseris ambabus ulnis amplecteremur spirituum horum actionem admodum declinantis, utpote qui secundum clarissimum Virum parum ad sensus in motu musculorum nihil aliud quam detriminationem admotum praestent. Hoc uti probare conatur p. 62. exemplo cordis per aliquot minuta palpitantis erana
53쪽
rana avulsi sed hanc experientiam ab aliis celeberrimis viris etiam prolatam leviter attinge re necessum est, ut de illius relatione, non autem de fide, aliquid pronunciemus. Id primo pro certo statuimus materiem quamdam fluidiorem, visum nostrum subterfugientem, inesse etiam solidissimis corporibus, ut abunde demonstrat hemia, imo ab omni externo humido prohibitorum corporum corruptela iLfluvia solidorum atmosphaeram constituentia Ovincunt de qua videatur Boyle , tonius.
Certum hoc est, fluidum dictum moram majorem minoremve posse trahere in diversis consistentibus corporibus pro statu tenacioris vel laxioris cohaesionis partium solidarum imo omni dubio vacat, motum ab hisce subtilioribus portionibus materiae augeri in ipsa hesione partium solidarum, contractione convulsiva earundem laesarum vel abscii Tarum. Tandem n cessum est ut partes illae fluidae velocius ipso actu motae, ipsum illum motum inpressum eo diutius continuent, quo partes illae solidae firmiori gaudere solent nexu suarum fibrarum, ob resiste tiam 4mpedimentum fugae, prout hoc patet in omni motu intestino tropulsivo, ubi continuatio illa, sui momenti extensionem praebet, pro quantitateri qualitate materiae portionibus spiria tualibus impregnatae.
Ex histe igitur facilis apparet ratio, cur moveantur
54쪽
veantur partes abscisis etiam diutius post modi,tem vel avulsionem, atque is motus etiam diuturnior existat, postquam aquae calenti aut te penti immersae fuerint hac incitatae 1llae a
tes , quoniam fluiditas flexilitas ab aquae
Facilis etiam inde acquiritur responso ad objec tionem quam movent plurimi hodierni, quod nempe ex hac experientia pateat nullum esse influxum necessarium ad motum alicujus liquidi vel spirituum animalium dictorum; sed non opus est novo spiritu in moriente vel languescente motu, quam eo tantum, qui naturaliter forsan ex hesione praeternaturaliter ipsi adest, prout infinita demostrant exempla, nunquam enim tam
vividus ille motus quam in ipso laesionis principio est, exinde nihil ad rhombum illa experientia facit, quam ut demonstretur illas partes liquidas firmius habere domicilium, quod non tam facile partium liquidissimarum existentiam
motum dimittit. Hoc ut unico firmemus exemplo, adeamus corpora omnia, illorum vitam mortemque consideremus , fugam spirituum esse hujus principium, retentionem vero eorum spirituum esse illius constantiam observamus, annotante hoc doctissime Verulamio in hist. vit. mori. sic enim in vegetabilibus, sic immineralibus, scin animalibus unusquisque observare poterit, ea nempe corpora est robustissima
55쪽
Vivacissima , quae caeteris paribus densissimis gaudent texturis spiritu velocissimo nobilita
Mitto reliquorum argumentorum, quae conmtra existentiam spirituum animalium hodie a qui busdam protruduntur, examen , cujus exami nandi de extendendi occasionem posthac arripiemus. Proportionem liquidorum ad solidorum a Vitates, canales, tubulos toros, nobiliores
Physiologi in sua doctrina ad naturae leges dirigenda proposuerunt, hanc tamen in quantitate sola consistere pronunciare minime ausi, eorum debitam configurationem, motum cmolem, tanquam necessaria ad vitam sanam media, jure merito advocant. Quantitas enim fluidorum, a naturali figura recedentium, ad cor, vasa omnia: glandularum sinus propo tionata leges oeconomiae subvertit, uti plurimi observant Practici, exceptis iis, qui omnem morbum ferme a plethora deducere conantur:
ingenue tamen fatetur Clarissimus Baglivius pag. 39. in hac materia aquilibrium juxta eius strictiores leges , utque a Mechanicis atque πι- drauluis sumuntur, non accipi fieri enim non potest, ut ad has doctrinae talis leges conto
queantur naturae more , adeoque non perci
pio, quid quosdam hodie eousque adduxit, ut Dominicum Gulielminum Bononiensem in praem
56쪽
presect pro Theoria medicae, aliosque, palamassirmantes , vitalium actiones humorum scire posse neminem, qui aquilegum regulas ignorat, omnemque medicinam ex severis Mech nicis Geometricis praeceptis docendam, colendam se perficiendam esse clamantes imo hac norma ubi proceditur , aeternam immutabilem scientiam medicam auditoribus promittunt. Sed quid valeant Viri tanto hiatu sua oracula declamantes, demonstrarunt plurimi naturae curiosi , aegrorum lectuli
exitus funesti. Ecce autem quid sentiat Ba-glivius, de certitudine Geometriae in explicandis functionibus Machinae nostrae hydrauli-co- pneumaticae, diserens pag: o. aliisque in locis de vi totestate solidorum super fluidis, argumento nempe motricis fibrae generali ubique obvio, quod nempe per strictissimas Geometria leges , neque ba neque aliae corporis functiones a nobis percipiantur , rationesque subnectit, datorum requisitorum invaliditatem demonstrantes siquidem ignota nobis omnino est natura flamma, tra ardet in sanguine, aserum omnium ignoti diametri, productiones , ignoti demum , ut alia multa taceam, disserentes liquidorum per singulas partes motus c. quibus plurima addi possent ex fluidis ac solidis desumta, Theoreticum Mechanico-Geometricum suis privatum numeris ac notionibus sistentia.
57쪽
Sed redeamus ad Baglivium P multa de aequilibriis solidorum cum solidis, solidorum cum liquidis , liquidorum inter se , deducentem .statuentem , quae vel vulgarissima, vel admodum dubia, vel denique ad ejus fibra
motricis systema contorta sunt Tam accuratus autem cum haberi velit circumspectus observator, non solum de aequilibriis, quae in ipsa machina aliquatenus conceduntur, agendum ipsi erat, verum etiam de aequilibrio fluita dorum extra illam, ea enim hisce ab omni latere perpetuo premitur afficiturque Fluidum enim externum animalia attingens laminbiens, determinata ad intrinsecum gaudere debet habitudine o relatione, ut vitam degant sanam , sublata enim hac aura aetherea familiari statim oeconomia eorum signis manifestis subvertitur , ut alta montium cacumina transcendentes, suo proprio incommodo , post Clarissimum Boyleum Anglicum illud sidus, plurimi
Medici probarunt; per animalia diversa machianae neumaticae inclusa aeris abstractione vario modo contorquenda, afficienda, necanda quod aequilibrium non solum relationem labet ad quida per pulmones circulantia , Verum etiam ad cavitates majores, interstitia toros minimos Hoc ephemerides aegrorum, morbique concentrici Helmontianorum probant, variis ex
tempestatibus V excitati quibus iublevandis a nutatio
58쪽
mutatio coeli seu aeris solis persaepe neces saria est. AEquilibrii troportionis debita fluidorum cum solidis necessitatem agnoscunt Theoretici,
Verum mnem oeconomiam temperamento
rum, diversitatem, indolem, ingenia, mores virorum . eminarum, morborum originem, causam, estecta hinc unice, cum nostro Ba-glivio, deducere vetant naturae leges, quaSinterpretari quidem non fingere licet ejus ministris. Contentorum enim spirituum impetum facientium particularum consormatio motus advocanda sunt, ut rationem sanitatis morborum ejusque retiologiam rite investigemus. Similia enim convenientem solidi ac fJuidi figuram involvunt, ac non raro sunt merae
cauis laesionis ejusdem, quoniam fluida alterationi maximae subjecta, per frictionem, attritionem , comminutionem miscetam primum in machina nostra locum habere so-Ient, etiam Baglivio nobilissimo teste, eorum namque impetus in solida notissimus est ,
quantum momentum praestent circa haec alteranda latere neminem potest, continentia enim
vasa nullo sunt vel pauciori saltem motu pra dita per se, ut ipse fatetur Baglivius p. 7o ctrita humana coalescit stirituali aura animadu inpra i nov. I. q. quai conflata est , ex alsiduo
rasulariis aquilibrat solidorum, fluidorum
59쪽
motu pag. 2 ct cor in tantum movetur in quantum a cerebro transmissum influxum excipit pag. 27. fluidorum motus in nervis sit velocissmus ,
in morborum curationibus fluidi aeque ac solidi ratio habenda sit pag. 38. denique nunquam ipsi in mentem venit suam uidis vim denegare,
vel nimium extenuare pag. q. quam tamen ubique impugnare videtur , ut fibrae suae motricis solidae novum systema sit Diis placet perfectius Meminentius tradat. Nemo homo me dicus fibrarum, partium solidarum necessi talem negaverit in oeconomiae legibus servandis& retinendis solidi etiam momentum inquirere , relationem habentis ad fluida , absolutae est necessitatis in medicina , nam e conformatione leviter etiam immutata solidae partis , sequi innumera vacillantis valetudinis efficax, evidentissime liquet non solum in nostra Dchina, sed etiam in omnibus aliis. Si autem liquidum, in hac investigatione, consideretur tanquam solidum, exi Iissimis independentibus moleculis brillis constans,
tunc vera alterationis causa statim patebit liquidissimae enim partes abstractem in mente consideratae alterationes nullas admittere vel pati possunt, non magis quam lucidi radii a mundanis sublunaribus corporibus , si comparationi locus sit, non magis mutatur liquidum exacte spirituale quam nostra mens in quovis
60쪽
Mutatio igitur haec respicit ipsam texturam solidam partium materiae gravioris, suam figuram formam pristinam leviter vel graviter de relinquentis , ex quodam accessu aut secessu particularum, ad diversum situm ordinem
Latera vasorum contractione sua ipsas partes solidas fluido innatantes compingunt, ad collisionem superficierum cogunt, attritione frixioneque majori materiam comminuunt ac necessario mutationes illi materiae inducunt qua solidae. Hae vero solidae particulae fluidum constituentes, ab omni parte ubi cinguntur utidior quadam portione , ipsa partium illarum velocitas non retardatur , sed promovetur in ipsa contractione vasorum solidorum, ita ut sit-bi viam ex sua portione, veloci materia antehac immersa per expressionem violentam parent, quod liquidissime constat in diaphoresi, in halitibus, in filuviis , in calore audita, sensum motumve vividiorem pariente , in hoc etenim effectu , ipsa solida fluidissimam portionem revera afficiunt , quatenus nempe haec, in fluidis angustata, motus celeritate angustiam viarum conpensare selent. Hisce accedit, altera mutatio ipsius liquidi defaecatio nempe vel purificatio a parte crassiori, nam non solum limpidissima portio secedere solet , sed juncta leviori parti materiae