장음표시 사용
81쪽
tanquam sub hujus clipeo tuti, se tegunt saepius
Medicinae naturae hostes. Solida per se nullo motu praedita, a fluidorum impetu momento, tenduntur, contra hunturin eorum accessu augentur , crescunt,
Vigent , variumque elasticitatis gradum obtianent. Omnis igitur actio solidorum, legibus fluidi subjicitur , in morbo aeque ac sanitate, adeo 'in Medicis id fluida respiciendum naturae necessitate fuit. Haec enim in microcosmo macrocosmo , alterationi mutationique permotum accessum alius fluidi primari sunt obnoxia, digestio, macerati , insolatio, coctio, miscet alius , horum figuram insigniter alterant, fluiditatem vel augent vel minuunt denique naturae lusus hinc in scenam tandem solidam prodeunt. Cuncta haec phaenomena in suo subjecto obveniunt, Medicis ruspanda , examinanda, investiganda vel deprimenda, in variis locis, alveis, tubulis, interstitiis, vasis .cavitatibus, in quibus continenturis coercentur in suo motu fluida, adeoque mutuo auxilio egent continentia cum contentis, ut Machina integra servetur vel de hoc statu deturbetur. Quid igitur solidorum auctor Baglivius e usque adegit, ut eorum status unice rationem in explicandis morborum causis eorundem curationibus habeat, is Elastica in integrnm est restituenda
82쪽
tuenda bra motrici, ejusque cristatura' ten fonimia tollenda , tandemque aquilibrium humorum servandum venit secundum Cl: Viri praecepta centies forsan repetita, pro novis obtrudenda iis , qui Medicorum sectas vario tempore vigentes recoctas nunquam examinarunt.
Retrogradere lector ad seculum mundi quadragesimum , doctores Medicos ejus examina, videbis sententiam Baglivi eo tempore ortam genitam per Asclepiadem Prusianum, Themisonem Laodicaeum Thessalum Trallianum methodicae sectae principem, ut refert Moebius in fundament Physiol. praeprimis vero Danielle Cler histoir de la medicine part a libris. sect I. qua hujus sectae ortum, progressum,
medendi methodum , remedia , refutationes memorantur auctores. Haec Baglivius, no Vo quasi ornamento fibrae motricis durae matris, Verbose recoxit, pluries ne dicam ad nauseam repetit , sed manifestissimis verbis in pretes ad pract vel cap. 9. 2. pag: 7s.&c ubi duplex brarum vitium , crispaturam sive tensionem vel laxitatem nimiam incusat, utpote in quibus magis resident morborum cause,
quam in mille fctis humorum mole culis, ct mille somniatis acidis secundum sensum agit vii, qui more solito sui ipsius refutator est , nam agr16s vitia humorum mox ab ipso negata ag
noscit , de causa lassitudinis disserens , morbo chroni
83쪽
chroni o affectorum quoniam , ait , storum sanguis vappidiu crudus acidis viscidisque particulis refertus est: paulo inferius de massa sanguinea agens, salium Parii generis, terra , globulorum rubrorum , ct mille aliarum particularum ad mentem Hippocratis, de vel medici congeriem esse statuit; adde quod vitia ossium a salino terrestribus in sanguine abundantibus deducat pag: Judica jam , Leeta veritatis avide , de Ba-glivi methodo quid illa contradictionum plenius Quid sub larva novi antiquius , constantem iptius inconstantiam reperies, antiquissima Mab omni Medico notata, proposita
ventilata ' tanquam omnino mova argumenta
obtrudere, omnibus nervis fibris dura matre tensissimis conatur , quae computum non merentur Sed ne gratis tamen haec dixisse videar , quid argumento de morborum successionibus vulgariusis omni tempore magis in prognosticis practicorum pronunciantis cinculiscatum, quod tamen omnino recens re nunquam, quantum ipse noverit , a Medicis tractatum examinatum proponit pag: Iaa Baglivius, quis enim ignorat tumores in scirrhos, hos ex materia
stagnatione .corruptela in cancrum facillime abire, quod Graeci Epigenesin vocarunt. Hujus successionis exempla Baglivius cap de morbor: successi plurima absque ordine congessit , ex
84쪽
Hippocrate, Martiano, Dureto, Ballonio alii que veteribus , nullumque fere morbi successum tradit, quem Medici hi non annotarunt, uti omnis cap. cit reperire potest studiosus le-ela, aequo judicio instructus , sed Baglivium eundem Protheum in omnibus suis scriptis reperiet, ex quibus innumera instituto nostro adjicienda prostant argumenta , quae campum biliosis disputationis amplissimum aperiunt, locum forsan ignorantiae damnosae vel erroribus plurimis concedunt quorum plura refutationem vix merentur. Ex eodem male qua sit principio ubi fluunt . de quibus mentionem seci, eodem loco collocanda veniunt eidemque censurae sunt subjecta. Hinc brevitati studens, huic negotio ultimam manum ad- , hiberem , nisi animadvertissem virum clarissimum optimorum praeceptorum propagatorem pariter pariterque negleetorem , ei etiam esse errori servili obnoxium , ut malit auctoritate Hippocratis potius niti, quam ratione uti s seque adeo huic mancipare ut mandatarius ev
aat divini sui idoli, aut ut expressius quid dicam, se publice declarat mancipium ad ijus
divi cerebrum interpretans naturae opus, quod obtrudere etiam suis lectoribus absolute annititur. Sic ipsi tandem venerationis quaedam pars
accedit, ut servis fieri solet superbis, quae permulta secula idololatris auctorum antiquorum, negle.
85쪽
neglectaribus naturae illiusque operum, illud enim est sapere iis, quibus servitus prima laus honos est. Ne igitur hic a me verba dari quis credat, ad hunc modum Baglivius maximi inter quosdam Medicos Mechanicae sectae nominis, de suo loquitur Hippocrate in animadu in prael nove
postquam nempe mi s cateris libris totum semippocratis studio tradiderat , aliquam medendi rationem inde assecuturus , ct eum prope memoria mandaverat , cognovi inquit illum demum esse perum artis Medica ducem, magistrum austicem sed si eidem credamus, ad solidorum cognitionem lectione Hippocratica aliquam pervenire non possimus , profitetur enim in animadu in Theoria nou se in suspicionem incudisse, optimum illum senem arcanam aliquams piis in animo speculationem de si dis quam posteris aperire abstinuit invidus forsan illius thesauri possessor. Unde igitur solidorum hic a dior suam scientiam adeptus esto missis caeteris libris qui hanc tradunt Hippocrate deficie te Forsan Hippocraticis deliciis satur, in oblivionem incidit eorum quae Hippocrates decar nibus, corde, glandulis is ilium natura integris in libris conscripsit. Sed objiciet forte
fortuna contenta librorum Hippocratis , non
semper satisfacere suis titulis , quod lubentissime ipsi concedimus, multaque veterum Me- didorum
86쪽
dicorum scripta sub Hippocratis nomine exstare, ut de libris de veter Med. de salub diaet de
genitur de nat puer de alimen. c. post Galenum, plurimi annotarunt. Hoc idem tamen
de libris de corde, glandulis c. non constat, quamvis de hac re disputare nolim sufficit me solidorum naturam distincte percipere, scire enim quid stricte Hippocrates de solidissenserit, inutile plane est, nisi magis de ipsius sententia super hac re, quam de ipsius rei veritate velim sollicitus esse Utilissimum tamen est, necessarium , solidam subjecti sui constitutionem perspectam habere Medicum; quam utut Baglivius ab Hippocrate minime
adeptus sit , tamen magistrum artis Medicareum appellare non veretur , sed sicubi homines , in examinandis aliorum operibus , smplici alicujus auctoris vel scriptoris nomine vix contenti sint, etiam ipsis idolis , vel idolorum horum servis non ita credas, ut haec nomines , sui seculi prodigia , dona coelitus accepta , denique ea inter divos colloces. Quod, licet Baglivius lib. prax. cap. q. . . reprehendens , ait , recentiores modo deos modo prinἰipes scientiarum appellare, res est parum py dentis viri atque de auctoribus summa sentientis, tamen hujus moniti oblitus in animadu in pract nou g. . incumbendum, bediendum
esse vult praceptis dipim senis qui suo tempore inter
87쪽
inter recentiores numerari absque dubio non erubuit.
Quid illud quaeso est, nisi mera contradictio
qui memoriae suae compos haec loquituri nisi ego quadam erga Profestares nostrae artis reverentia essem obstrictus , quodam insaniae cum Malebranche titulo haec insignirem. Taceo quod vetulum rudemque Med cum , vix Latinam callentem Linguam , verbo Hippocraticum gyriam , praeferat Medico rationali, in omnibus Medicinae fulcris versatissimo , qua sunt propemodum ostentationes vanitatis secundum Baglivi sententiam in animadu in praci . nov. Taceo audacissimum monitum lib. prax. Med. tertium Romani nostri, ubi natura non hominis voce loqui statuit Hippocratem, Mediso-Tum Romulum, cui nec Has prisca vidit parem in remedica, nec videbit futura c. Perversa venerati , hominis ratione comis potis , erga hominem, cui veritates ab Hippocrate distincte traditae innotescere pol sunt, quibus innumeras ex aliorum experientia Wproin pria industria detectas adjungere , seculique praeteriti per experimentalem Philosophiam felicis etiam secundum Baglivium inventa accumulare potis est, de quibus antiquitas ne quidem somniavit, ut sunt sanguinis in gyrum motus , viscerum accurata descriptio c. cur igitur tantis encomtis suum effert Hippocra- D tem,
88쪽
tem, tanta gloria ipsum cumulat 3 Hac certe spe tantum illectus hanc ad se gloriolam redundaturam. Adeoque philautia amplam ipsi subministrat laudum segetem, ut eam postea in suos usus convertatri quid intrum igitur Θ Quod
omnem felicitatem λέiss Medicina locus concedendus sit ni praxi a Blo hoc divo exspectandam ess 'un At, unicum ex innumeris huic re ndae cum adferam , qui
exstat omni re ason acuus cap. 2. de morbori successi Q en valle, Hippocratem , felixerit in prognossi aliis minime qui textus -- pocratis memoὴ mandave ' dein componere
muli ad curaum Adese minare noverit, feliciter curaret prata ire poterit aliter minime: Medicus autem felix prudentia multa opus non habet fortuna ipsi favente. Incumbebat vero Baglivio , antequam haec tam audacter protrudisset, probasse , Hippocrati omnia fuisse cognita, eaque plana posteritati fuisse oblata absque ullo fuco , cujus exemplum manifestissimum agnoscit vir doctissimus de solidis, dein Hippocraticae experientia Medicorum ad hoc aevum usque insignium experientiam , diligentiam ac industriam nihil addidisse, eam Hippocrati soli patuisse viam, naturam per experimenta indagandi , eamque praeclusam fuisse omnibus naturae Rusipatoribus, multaque alia demonstrasse , ipsi fuisse
89쪽
perspectissima. Haec tamen antiquitati omni defuisse demonstrant Malebranche , Oileus, aliique viri rerum naturalium veritatum inquisiitores indefessi , luculenta etiam veterum opera dona agnoscentes, quibus sua diligenti naturae divexatione inventa, ad artis scientiae nostra illustrationem, jungere non Veren
Habes lector benevole quaedam, quae mihi in mentem venerunt circa systema Baglivianum, in quo animadvertenda sunt argumenta varios in tramites abeuntia, quae illi tantum usui cedere possunt, ut superbo quodam modo de natura tanquam de re perspecta loqui addiscamus, gloriolae non doctrinae avidi, hinc ut aliquid in usum commodum vergere possit, sequentia vere Theoretico- practica describere& exhibere mecum putavi, sed brevissimo stylo ex opere naturali ad praxin claram atque distinctam formandam accommodato funda
Solida fluido originem debere ipsa docet nain tura, plurium Physicorum sunt sententiae, quibus accedo. Haec solida, uidis undique ac undique stipari, imo ex iisdem consarcinari, instar acervi vel cumuli cujusdam pulvisculorum minimorum per ventum aethereum agitatorum, non
solus statuo, sed ipsa experientia convincit.
90쪽
Hasce particulas solidas materiam nomino, Oeque in fluidis quam in solidis dictis, ventum
autem illum aethereum, aut ignem, aut aquam
subtilissimam, sit mihi fas ita loqui portiones materiae immersa voco, quas aeque agnosco, sed non pariliquantitate in solidis, quam in suidis.
Materiae assigno quietem, vimque omnem .potestatem resistendi, pro tempore retinendi portiones spirituales. Portionibus adscribo motum , omneque momentum actionis , quam observamus in ipsa
Materiae quantitatem , molem vel massam nomino , materiae autem qualitatem inquiro in illius molis dispositioneis conformatione Varia, quae praesertim exteriores ambientes superficies illius molis spectat, postmodum poros, tubulos varios fingit, ex illius materiae seu molis nexu, tu ordine. Portionum quantitatem, in collectione quadam majori vel minori mobilissimarum particularum reperio , ita ut unitis .concordibus quasi viribus unum in actum conspirent, numero plures vel pauciores a se invicem independentes liquidissimae portiones, eo tempore, eo etiam in loco, unam quasi molem gentem conflantes, ut e g. in ustione, calore fovente lardente c.