장음표시 사용
151쪽
neque certum ius praescriptum hahebat,quod in iudicando sequi deberet, sed liberam habebat potesta.
tem statuendi ex bono, S: aequo, S. in bona fidei Inu. de actio. Quam brem arbiter solebat appellari. LLucam 14. T deposo Hximus in qua
re cap. quam a. numero a. ut arbiter
pro socio l. pro socio arbiter 3δ. T. pro scio. Arbiter familiae erciscundae l. fundus 3 i. g. arbiter fi fameν cf. Arbiter de dote Lemnino I a. ff. de Imp. in reb. dor. fact. scilicet, quia ut ait Festus aνbuer is es,
rem habet, siue, qui iudicat ex bono, & aequo, ut ait Lorsi quis impediat Iq. S. igitur, contuncto S. ruri cem T de relis. O sempi. θ. Parique ratione cognitiones ipsae dice. bantur arbitria, is ex relatis Cic. lacu apparet ; Contra vero is, cui strictior erat formula concepta, ita censebatur formula constrictus, ut ab ea ne latu quidem unguem posset recedere, t τι sicribunt Rauard.
brem non vocabatur arbiter, sed iudex,nec ipsa cognitio arbitrium.
sed iudicium, τι Hx-- in quarucap. quas. a. numero a. Ad quod respiciens Seneca libro x. De Cl mentia, Clementia, inquit, tiberum arbitrium habet , non sis formula iudicat. Hinc iudicium dicebatur pecuniae certae, arbitrium vero in- Io certae, t τι scribit Euda. in Anno. ad i. a. super verb. vindici, filia fuassi de ong. iam Vnde Cic. Pro Roscio Comoedo, Atiud ess iud cium, inquit, abad es arbitrium; Iudicium est pecania certa, arbitris
incerta. Ad tussicium hoc modo v mm- , ut totam luem obtineamin, aut amulamis r Ad arbitrium humodo adimus, ut neque nihil. -- ue tantum, quantum fio lamm . consequamur . Eius rer i a verba
in iudicio ξ Directum, asseram ιμ- ex . Si paret m. a se . dari Fortere ε, Hic, nisi planum facit. m. I o. ad Abeliam μι disseri, causam perdit . m desinam uno ξ mite , moderatum . Ion tum aqui-, ct melius sit dari. IAu tamen confitetur, plus see pe ere,
quam debeatur, fas μιu , sepe que habere dicit . quia sibi ab arbiatro trab Iur . Itaque alter ca ἀconfidit, aber u. Et hac ratione in iudicijs suberat periculum plus petitionis, idest, ne causa caderet actor ob id, quod plus p ii iijsset r. ff. de inter act. S. s
cap. a . Brigo. bb. q. ρυα antiq. cap. Io. in arbitrijs vero non item, τι scribit Maea. in Anna. ad dict. La. super verb. vindiciar filia semasside oriri iuri Vnde Cic. pro Q. Roscio Comoedo ,ricola tibi do bebatur certa, inquit , qua πη- petisur per iudicem . in qua legitima partissionsio facta es. Hut
152쪽
De mand . Iurit . Cap. . Quaest. 3.
Sane in bonis causis melius sitie ad iudieem ire,quam ad arbitrum . quia nullus relinquebatur iudieis arbitrio locus quippe, qui sermula constrictus eius fines egredi no p terat, cum alioquin arbiter liberam habuerit potestatε statuendi. prout humanitas, vel miseratio pleruquella suggerebat,i v rei ηι Caro.ῖν.
o non LiareisDisam tueariziudiei; ideo melior videra ν conditio causa bomisi adiuduem , qaam ad arsurum minatur, quia ita fismala incladis,
o cenos, quos non excedat,terminos
ponitubai- tiberis, edi nata a Dictamine His rebris, cor detrahere aliqvid potes .ct aocere. Et hoc est,quod significat Cic. is dict. Orat. Pro Rosci Comoed. dum ait, eum, qui ad iudicem it, caulae confidere,eu, qui ad arbitrum dissidere;nam ille nihil in iudieis eonseri arbitrium,hic ve ro eaulam uniueriam. Sed hodie sermularii eoncepti nes sublati sut L ra.deformctim aer ab er diximus in s v. o R
aeum. . manet tamen vetus xctionu
differensq; natura: nam plenior est
iudicis potestas in actionibus bonae fidei, quam in stricti iuris iudicin. Sua bona Dei Issori actu. quia ιδε
ff. dens. Et haec de Septimo C pite . Quae mandari possint.
s Specialiter tribuumur multa . qua nec meri sunt, nec mixti imperj. Exempla non refringunt regulam. a Magistratis iure copetunt multa qua non competunt minor uuae .r Specialiter reusantis multa etiam
y Deci ter tribui qua dicantar. O
so PMpνia iuri Pictio qua,ct naem.II. as Specialiter reisura habemur aliena beneficio. as Magi at- iure qua est etB,numquam competunt priuato. 37 Maniari possent, qua competum imre magistram, nos qua oeciato
153쪽
Quae dicantur specialiter tribui,Quadive
competere iure magistratus. Quaestio Prima. Clausi succedit tractati nis caput, sub quo vide dum est , Quae mandari possint. Constat autem uaestionem suisse a Papinia-
hanc inoe definitam in rcin prim Cis e seius, his verbis; diuacunquesperaatiso lege, vel Senum consulto, vel constitusione principum tribuuntur , mandata iuri ictione non transfe---- , qua vero iure magistratua competum , mandari possunt. Sed te definitioni veteres commentitia quadam explicatione tantas offud isse tenebras, ut, n isi recentiorum scripta, quasi faces praelucentes afferantur, vix fit,ut eius veritas cerni a iuris studioso possit: Tra dunt enim passim,specialiter ea tri hui , quae maioribus tantum magistratibus in priuilegium expresse conceduntur,euiusmodi sunt causae meri,se mixti imperil quas ideo cε-sent non possedelegari,quia cens tur in iis electa industria personae rEa vero, quae conceduntur omniabus magistratibus etia minoribus, aiunt competete iure magistratus,
quia non est in eis electa industria personae. Huiusmodi autem esse causas simplicis iurisdictionis, quae proinde delegari possunt. Itaque, vi causa delegari nequeat, duo tra dunt copulat me requiri, primo, ut sit tributa specialiter, de expresse in priuilegium, Seclido, ut maiori bus tantum magistratibus concessiix sit.' Ita interpretantur,.in ZLI.
in prisc.in ven. quaecunque,in verbis special ter,in verb. tribuuntur, or in verb. qua ver. iure magi arat αι, er
Verum haec explicatio, ut est commentitia, ita. & merito fuit ab
Primo, quia Papinianus loquitur generaliter de ijs omnibus, quae specialiter tribuutur, ut apparet illa dictione v n iue i, yuacunque
Et ideo non debet eius definitio constringi ad causas meri, de mixti imperi j. cum multa sim, quae sp cialiter tribuuntur, nec tamen sunt meri, aut mixti imperij, ut fac is eris ex ks intelligere . qua dum 3 mus inbu ca'quae'. hcts mi in specie anima enerunt Alcia. d.
δευμ . Nec est eontrarium, quod Papinianus in sequentibus verbis desola publicorum iudiciorum ex . inurae loquatur, quia fit hoc αε-pli gratia, ideoque generalem rγgulam, de definitionem constri 4 sere non debet ' l. nam quod liqui-M .f. viz.ff. depenu . ct anis ri
Secundo vero non reoe videmtur
154쪽
Demand . Iurat . Cap. 8. Quaest. i. Io I
tur docuisse , causas mixti imperhnon posse delegari, quia tantu abest, ut hoc scripserit Papinianus, ut imo verius sit, mixtum imperium posse demandari, uti demonstrabι-
in mus in hoc αφι .nu. t s. t Ita Alcia. aetas. a. Parad. c. I. Anis. Fach.M.
Tertio male tradiderunt, iure magistratus ea talum competere, quae conceduntur omnibus magistratibus, etiam minoribus, quia multa sunt, quae competunt iure magistratus & madari possunt, &ta me magistratib municipalibus
dictio competit iure magistratus, in ostendemus in hoc α' ι nu. 7 & trans sertur in eum, cui mandata est iurisdictio ι a. T. quis . ct a quo appell. ibi e dicemus, nu. 86. de tu non competit magistratibus municipalibus I. abis is i. S. vis. ff. deven. sign. cr verius esse ibidem δε- monstrabimuι nu. a I. Praeterea, quae magis imperii sunt, quam iurisdictionis,magili ratus municipalis facere non potest L ea, qua 26. T. ad municip. ex tame magistratibus Populi Romani competunt iure ma-istratus, ideoq; mandari possunt cognitis q. S. vi possessio ff. de os .e a. vir. C ubi , or apud quem, ornos demon rabimus m hoc c. q. 9.ct . seqq. Denique causae ciuiles, quae 3 oo. aureorum summa excedunt, ab omnibus magistratibus terminari no possunt, cu de ijs nequeat desectores ciuitatu cognoscere, vidicemus in hoc c. q. 24. . a I. Ac ta men quis negauerit eas iure magistratus competere ut in s rete animaduertis Paco a Vacu. d. tib. . δε-
Quarto, & vltimo multa sunt, quae suerunt etiam magistratibus 7 municipalibus tributa, t ut tutoris datio L 3iff. detur.υ cum et dicem in hece. q. . m. a. & legis actio c
re magistratus, nec mandari possunt, in his terminis animadue ierant Alciariis αἱ imperrum 3.nmao I. se ibi Longou. nu. I 9. Alcla.d.hb. a. Parad. c. i. nu. 6. cr nos iaraus
endemus in hoc Vs c. q. 3 ππ. In O to l. Erg. q. nu. q. O II. Quinimo ea, quae specialiter tribuuntur, 8 possunt etiam tribui priuatis, i fruis Cuiae. ad i. r. scis o eius, in
Non est igitur vera Papiniani definitionis explicatio, quam veteres tradiderunt. Quamobrem verius est, ea dici tribui specialiter, quae tribuuntur in specie, de nominatim aliqua te ge, vel S. C. vel constitutione principum, id est,quae, ut magistratus sacere possit, cautum est nominatim aliqua lege, vel simili iuris constitus tione, i ut eleganter expiscant AL
155쪽
hae in praem in a.l ab ea parae t. inde probat.Mex natura a. m. de stat.
bom. t a. S. sist iudex L obseruandu r. ff.de radic. Quicquid igitur triis huitur lege, vel S. C. vel constitutione, dr tribui specialiter, quia triat buitur in specie,&nominati m. t Vnde metu imperiu, quod tribuitur specialiter, dicitur simpliciter dari lege in I. r. g. ροι midat vers. verius ff. de stetur. Nec est contraria, quod proconsuli datum sit ius dandi iudicis lege L ea Hator δ 2.
suerunt aliud esse nominatim lege dari, aliud specialiter lege tribui, quasi dictio illa, specialiter, aliud sonet, quod emphasim & priuile
tu eontineat, vi or veteres Asta.
ban . quia respodeo, cu quaerimus, an id, quod magistratus facere potest, sit ei specialiter tributum, an vero c5 petat iure magistratus, ad urbanos respiciendu esse, utpote a quibus iura prouincialiu aestimanis
tur . na, quae urbanis c6 petunt more, siue iure magistratus, dicuntur etia eode iure c6 petere prouincia. libus, tametsi lege, vel constitutio. ne deputentur. & potestatem habeant , ut laιὶ dixi na. c. f. . Hi ne intelligimus ea, quae neqἰ lege aeq; S. G neq; pri ncipita con
Is praetoris introducta, tvν scribui M
39. quippe, quae dici non possunt lege, vel S. C. vel constitutione
Et sane iure magistratus dicuntur ea competere, quae quis habet ex vi,natura, & potestate illius d
16 gnitatis, & offcij, quo fungitur, t
e. r. ct adi more s. God. de eo ipscur quod magistratus est, tui declarae
eat, propter quae fuit ossiciu ipsumit introductum,t socrisis Muret. in
156쪽
fueruiit illi tributa, quo priinu tem y pore constitutum est,t ut ecce iuris dicundi gratia fuit more maio-ao rum introductus praetorti a. S.Cu-que cosules fide orig. iur. or scributv r. lib. I. Ho. ann.c. y r.et ad tit. ff. de iudice.de iudic datu, Corasad LI.nu. t a. ff. de iuri . cr Mureι in ἀι. Iunprin. ff. de . et in . & hule ossicio,quo primum tempore constitutum est, data est iurisdictio n6a I lege, sed more. t Quamobre pra
tor dicitur ius dicere more mal
ru Ipen. Tri ias. or iuri Iurisdictio ieitur competit praetori iure magi-
pris. T de . ei dest, iure illiusi riturae, qua fungitur i nam ossicia illud habet hoc ius in ipsam et institutione tributu, ut quicunq; praetor fuerit, iurisdictionem habeat. Quamobrem iurisdictio dicitur illi copetere iure suo I. mare s. T. de iuri . id est iure magistratus. Nec enim eius dicitur iurisdictio priuato iure, sed publico, quia iurisdictionem non habet, quasi priuata persona, sed quasi persona in magistratu constituta. Et ita accipienda est, quod dicimus magistratus lia. sa bere iurisdictione propriami t. o. enisis m transs. de o f. et s.ct scribunt Seb.SV.ιο d. rab. Jaee offriuri
restituta fuit, sed postea data sunt
aliqua lege, vel S. Q vel eonstituistione, uount ea, qua larias refer -- is q. qq Hq.no dicuntur copetere magistratui iure suo, id est iure magi saratus, et a dignitas illa suo iure no habebat tale potestate, sed di tur a magistratu haberi alieno beneficio, idest beneficio legis, velas S.C. vel constitutionis, i ut Gel raι iactan L L more s. . de iuri . Et sane non competere ea iure magistratus, vel ex eo intelligimus,
quia n6 sequitur, Est magistratus, Ergo facere potest illa, quae lege dantur, nisi nominatim ei tributa sint aliqua lege, vel S.C. vel constitui ione, ut de mero imperio diremue in hoc c.q. a. nu. sq. de tutoris datione in '3.η .ar. Nec contra recta
quis inseret, Non est magistratus, Non potest igitur facere ea, quae lege dantur, quonia ea possunt etiapriuatis concedi, ut diximussu anu. t. Quod tamen fieri posset in ijs, quae competunt iure magistratus, quippe, quae nunquam priuatoas conceduntur il aliud ε 3 I. s. vlt.
Ex his igitur, quae iure magistratus competunt mandari pollunt, qui vero specialiter tribuutur, nee mandari possunt, nec mandata iu- 17 risdictione transferuntur Hl . r. in prisc. . de egetin. Cuius diuersitatis non illa est ratio, quam veteres asserebant, quia scilicet electa censetur industria personae in ijs, qui specialiter tribuuntur, n6 etiain ijs, quae iure magistratus compeas tunt,t uti uidere es apud eos, quos
157쪽
prasid. Danel Gib. I .commen. cap. 8. qu O niam ea, quae specialiter tri buuntur, plerunque non certae personae deseruntur, sed dignitati, &olscio, ut praefecturae, praeturae l. t. inpran. Tri s. praefurb. quo casu nullius induittia censeri potest eler ρ cta, i ut in his terminis considerauBern. sau. tib. a. Miscessio. ρ. Quo fit, ut supradicta ratio non immerito fuerit a Paul. Oria. in d. l. r. in
de . eim. ct abjs plerisque re-3o probata, sed ratio est,t quia ea tantum mandari possunt,quae quis habet iure suo, non etiam , quae alieno beneficio L more s . de imri Sed, quq competunt iure magi stratus, utiq; quis habet iure suo, quae vero specialiter tribuuntur non iure suo, sed alieno beneficio, idest beneficio populi, vel principis , vel senatus, uti dictum es; Non haec igitur, sed illa mandari poterunt. Et sane magi stratus in iis, qui specialiter ei tribuuntur similis est ei, qui mandatam iurisdictionem suscepit: nam quemadmodum iurisdictio non dicitur propria illius, cui mandatur l. r. f. qui mandata Ede oesse , Ita nec proprium dicitur magistratus id, quod 3i ei specialiter tribuitur, t uiscribis Eduar. adu Gou. ad rub . de Iuri . H. p. scilicet, quia non habet id proprio iure, idest iure illius magistratus,quo fungitur, sed beneficio legis, vel S.C. vel constitutionis. Et quemadmodum is, qui mandatam iurisdictionem suscepit, solum di citur eius usum, & exercitium ha
magistratus solam dicitur habere exercitionem eorum, quae speci liter ei tribuuntur, d. l. t. in prisc. versseides. o vers tu . de Q. e .ct dicemus in thf. n m. Ita. Denique, ut ille, quasi vites alis nas gerens, nec proprium quicquahabens iurisdictionem sibi mandatam alteri mandare non potest cvlt. .de est .ei , Ita,& magistratus exercitionem tibi lege delegatam alteri demandare nequit G. I. atrisc. verso ideo= eod. S U M M A R I V M. ι Iurisdictio criminalis , qua dicat,
a Iurisdictio in specie qualiter initari 'gatur.3 Iurisdictio in genere continet etiam merum impertum. 4 Iurisdictio criminalis vocatar mera imperium. Imper' meriverbo centinetur omnis coercitio grauis.
σ Imperium merum quid sis, ct --
vel constitutIene. ιo Consules creati sunt cum regio, o summo Imperto. I Imperium merum eo libus dabatur lege, O quando nu. G.
ι3 Consules non poteram iniussu populi
animaduertere in caput ciuis Ro
ιν Censuisbus dabatur summa pote . S.C.in periculosis reip. temporabuno quibus verbis. ι7 uastiones capitales nominatimi singulas causas mandabantur. Populus iudicabat de capite ciuis Ro
I9 Iudicia pubi ea unde dicta. a o Delicta priuata na nisiciviliter olim Undicabantur. xi Debcta priuata cur ita dicta. 3 a Crimina pabuca omnes endunt. a 3 Accu-
158쪽
as incussispublici criminis patet o-nibus a Populin iis abat de publicis erim
3s P se sebi habet cognitionem omnium eriminam ex Epistolamui δε-
3 Praefectis visi habet merum impo
37 Praefectus orbi cognoscis de crimis
3t Iudicia criminale distinguisura iureor ario,ct cur nu. 3 s. o Cusilio de domino a familia occiso seu S. C. Dilaniam tributa pratori.
r Pras vigilum de qui criminibis cognoscat. a Prasides cognoscunt de eriminibvi extra oriunem, is quidem sol. --
σ Prasees habet merum imperium. 47 Praeses non habet i- deponandi. - Prases serabis Imperatori . ut δε-
49 Praso non habeι - depanandi sinois habeas is suum . alias scar.
Sed eantra numera σαsI Praefectin urbi deportar, se postea fribu Imperatori, ut insulse asesignet .sa Praeses rese at , deinde seribis Imperatori t insulum assignet. 3 Deportatus a praefecto urbi satim
amittit ciuitatem, etiam anu qua insulasiu ab Imperatore assignara, Se in eo, quem praeses deportam dum annotauit num. ς .ss Argumentum a maiori ad min- non
ira in ks, quas,nt meri imper .ss P sergiario vitam adimere potuisnon Hys modis.s' Prases non habuit iis confiscandi. s8 Imperium merum non competis ire magistra sed tribuituroreialiter sp Impertam merum nominatim mad
larur in prouinciamprofecturis los Curiata. o Publicarum iudiciorum exercisi ρα rialiter data prataru- , O iudiciabin quaestion-.st Imperium prouinciale S. C. mand
6a Prafecto urbi datum est relegari, deportandi.ctis metaltam danandi Epistola Diui Seueri. 63 Imperium meru datum est magi ritibin ostea, qaeam fuerunt creati. 6 Imperaum merum non habent magia strat-.quia magistrat-.6s Consutibus mandabatis publici imaeies exercitio.
66 Prator non habet mero imperium, licet al, contrarium censuerint numero 6st. 67 Prasar remittis Myras morbi. st diatre habet inperium , Declara, M
rx Imperium si siciter, eum dicim- . mixtum non meram intestigimin. a Abastiones publIca apud praures agebantur. 73 Impinum merum datur inurduena priuatis. 4r De
159쪽
etiam pruinis. -6 Imperium merum nes is imperi νε-que ivrfrictionis. Imperium merum cuν ita dicatis.
rationem receptum est. roo Expediri per alium non possin ea,
Ioa Maiorer admagistram ruiset Melio. ros Magi aras in minores non cum i Disitione, sed cum caunone dana
res Industria persona quando dicam
asto In stria persina quoties es eo non potes etiam in casu naresitatis
per alium res expediri. asty Imperaum merum ne pari quidem. aut maiori mandaripotes . t Declaratur L vn. v. de ossic praefraso.
orro non potes. II a Magis ι- an habeam merum imperium,ὐ-mseqq.ost Magistratin in mero imperis sera simius D. quib- mandarar suras dimovir Ir Imperium merum daturiris Iudex dari pars in cassis merito
121 Declaratar princi tis. IV. δε pub Iudicara Pras urbi habebat etiam cis tim iurisdictionem. Ia 3 Praefectin urbi potero dare isdises in causis ciuilibra4 P secti urbi Iurisdictis quaia, o
Ia Imperium merum poses deletari exisEa causa. 18 Cassa meri imperii passor delegari, propter absentiam. ras Exte o anfieri allatia delegati ne cassar u meri imperi, propter ab
rs r Causa meri imperi, propter asse ua delegantur, quo ad selam regu
160쪽
quo ad executionem mora sit per
RII Causa meri impem delegaripossunt propter insemitarem. Hae Infirmisas absentia comparam' 1 st Causa meri imperν delegari potest ab eo, qui ante magi ratum in ea
st a Causa meri impeν, non pessunt ae legari propter ea arum multitudiis
144 Delegatio causarῶ meri imperis fricta propter absentiam, vel infirmia tarem extingaisur flatim atq; -- gistratis rediit,vel conualuit. I s Princeps potes delegare causae me ri imperii. ae, cur nu. I Iaa σ Princeps legibuου visit. δ δ Princeps an haberi merum imperia alieno beneficio. δερ Declarantur I. I. T de resin prisc.
' O S. sed se quod principi Inst. δε
aeso Delegatin principis pateR subdelegare causas meri imperj.Sed contra
Is Delagarum a principe vices e g rere, remo osit inteffigendum .RII Declaratur L/Herflua 3MS. Eis decim fide Iet. 3.1s8 Subdelegaris a delegaro principis non potess subde legare causas meri per .ct cur num. Ισ9. 6o Cassa meri imperii, An iure canstrica delegari risiist. a6I Causa mera imperν delegatar hodie ex consurauiane.
An, & quando merum imperium man dari possit.
Quaestio Secunda . Ed lixe quidem generaliter dicuntur; Specialiter vero, si quaeramus, Quae dari possint, separatim nobis erit dispiciendum. Primo de iis, quae nominatim fuerunt m gistratibus tributa, Secundo verode ijs,qui competunt illis iure magistratus. Et eorum quide, quae in agistratibus nominatim tributa sunt, constat varia exempla solere a nostris afferri, Primum in ea Iurisdiction quae circa crimina quaerenda, Becoercenda versetur,quique proinde criminalis no male vulgo nuncu1 patur, t uti videre est uua Coras is
dictionis verbum specialiter sum inpium c ut frequentius fit soleat ad
ratione distinguatur iurisdictio a mero imperio in Lia f. qui mandau, versvm-sside os eius, & ab ijs, quae meri imperij sunt, ut a publici iudieij exercitione in dict. l. i. is princi vers. huius Teo. Generaliter tamen, & latius sumpto vocabulo magis est, ut etiam eam complectatur potestatem, quae in crimina cognitione, di coercitione consistit 3 t vii συπι expriavit. Depo. πλ