장음표시 사용
391쪽
y A s s r o N I s C ICR I s T I 1 3 odium Martii suisse diem Martis. Quamobrem necesse est. Is nam paschalam fuisse. et 3. Martii die martis. Idem continget si ad
veros planetarum motus, supputationem nostram reduxerimus.
Fuitna p vera luminarium primi mensis coniunctio diebus aequa/tis ad meridianum ciuitatis sanctae Hierusalem die. 8. Martii completa hora. I9. min. Σ I .die martis. Vera quo*oppositio &. I s. pasthalis mensis fuit die. et 3 . Martii hora sexta min. F 9 .die martis post Solis occati m. In libro autem nono secundae partis dominus Paulus ait. Annus Domini trigesimusquartus no est coueniens passioni Christi quia pascha fuit die manis.Et in libro quarto secundae partis dicit. Venerabilis Deda, & eius sequaces opinati sutat Domi, num in humanis vixisse annos trigintatres cum tribus mssibus, ut patet in libro suo de temporibus capite quadragesimoseptimo&subdit.Hςc venerabilis Bedstat opimo:quam de doctores nomnulli iuniores sitnt imitati.Neminem tamen unquam inuenire pintui qui suppotatione aliqua hanc opinionem quadraret:Immo ne/ui ipse Beda sibiipsi satis constare videtur. haec ille. Q aantum ve/ro ad 1em mensis passionis Christi pertinet: idem dominus Pau/his libro quinto secundae partis dicit. Tertullianus. Ioannes Ch sostomus,Cyrillus, Augustinus. & Beda dicunt Christum patam
esse inflauo calendas Aprilis Beda vero circa hoc titubavit referens ad decem calendas Aprilis. Idem ascribitur Hieronymo in marty/rologio: licet incertum sit, an i Hieronymo vel Hysuaeso, vel ab alio scripttim sinquadoquidem reliqua quae in libro impreta sui nectiliatur ne* i Hieronymo. nem ab Hyla ardo stripta dignoscan/tur: sed ab hominibus nostri temporis addita constat. haec ille. Nos aute dicimus abis; ulla dubitatione, q, ne Hieronymus nessi yinardus in martyrologio scripsit Christu m passum octauo calodas Aprilis: quoniam in martyrologiis antiquis & manu scriptis tnecnon&in impressis Venetiis octauo calendas Aprilis nulla fumentio de passione Christi. Sed nostro tempore quicam ex Caninicis cathedralis ecclesiae Florentinae hoc ibidem adiecit, & plura alia, quae non sunt in antiquis codicibus. Et hoc martyrologium cum his additionibus nos vidimus & legimus: in cuius fine pinitur nomen atithoris, haec superaddentis: δ ipsum codicem mi/pressum esse Florentiae ibidem describitur. Licet autem Tertullivnus, Ioannes Chrysostomus, Cyrillus, & Augustisausopinentur Christum passum esse octauo calendas Aprilis:tamen eoru Opinio, Disa comprobatureo Q sit contra euagelicam veritatem, quae assa
392쪽
DE VERO DTEmat Christum passum Iuna. Is . primi melis, seria sexta. Sed nunqtempore Christi die. Σ s. Martii fuit feria sexta & luna simul. is . iacit enim dominus Paulus lib. 8 decundae partis Paulinae suae.Secidam computationem hebraicam i trigesimo anno Christi ad quadragesimum nunq inuenitur luna. Is . octauo caledas Aprilis seria sexta,& libro.' .secundς partis computatis omnibus lunationibus tempore viis Christi & ulterius per plures annos aperte dicit. A primo anno natiuitatis Christi usci' ad sexagesimum annum nunQ acicidit pascha Iudaeorum. 8. calendas Aprilis die veneris. haec ille. Altarius tamen Magnus in expositione epistolς Dionysii Areopagite ad Polycarpam conatur probare Christum passum anno vitae Bae 3 4. octauo calendas Aprilis per calculum Astiologicum.Sed quo/niam eius computatio continet intolerabiles errores contra omnes
computationes Astrologicas , & contra veritatem euangelicam, ut dominus Paulus lib. s .secudae partis ostendit: ideo nos dicimiis'eu in hac computatione deceptum esse mendosis tabulis:licet quidam
tutent ipsam expositionem epistolarum Dionysii non esse Alberti Magni,sed alterius authoris sub eius nomine. Sed siue ipse, siue albus eandem computationem fecerit: manifeste patet ipsam esse eum Neam: quoniam non recte computat iuxta tabulas ristronomicas:&eo etiam anno. 34. vitae Chrmidie. Σs. Martii,nec suit luna. I s. nec seria sexta,ut iam apertissime probauimus. Lunatione vero puschalem anni domini. 3 3. iuxta cyclum Iunarem Hebraeoru idem dominus Paulus lib. 7 .secundae partis ita describit. Anno incarna tionis verbi dei. 3 3 . vertente, paschalis mesis oppositio: quam. Is . Iunam vocant iuxta medium curlam: luo Hebraei utuntur ad ciuis ratem sanctam Hierulalem fuit die. 3.Aprilis,qus fuit dies veneris. Na anno. 3 3. Vertente,cyclus lunariS quo Hebrsi utuntur fuit. I T. Quaobrem necesse est annum fuisse communem duodecim duntaxat lunationum: Citius vernalis & primi mensis interlunium iuxta Astrologicam supputationem ad citi itare sanctam Hierusalem fuit die. Ist. Martii hora. Σ. min. I et .sec. Σ 8. Eiusq; plenilunium fuit die Σ. Aprilis completa hoc est die tertia currente hora. Σ o. min. 3 q. secun d. 3 o. Et quoniam cyclus solaris fuit. I 4.necesse est literam do/minicale extitisse. D. Cum ergo in Romano calendario die. 3 . Aprilis annotetur litera.D. Iequitur tertiam diem Aprilis fuisse diem voneris. Quare necesse est. I s . lunam fuisse. 3 .die Aprilis die veneris.
Idem quoi continget, si ad verum motum luminarium supput, tionemnostram redigere velimus. Fuit nai vera luminarium pri
393쪽
PAssIONIS CHRI s Trr8r mi mensis coniunctio die. I ' . Martii hora. Σ.min. 3I .die Iouis. Vera quoq; oppositio die. 3. Aprilis hora. 6. min. 8.die veneris in occasu Solis. Hic in aduertendum est Rogerium Lachonem: Ioaimnem de Mittis,& Paulum Burgensem opinatos fuisse tunc Christupassum esse haec ille. Sed idem Rogerius nachon in re principali recte dixit: sed tria in accessoria errauit. Sic mi dicit in epistola ad Clometem. F . Dominus passus est anno. 3 3.ab ejus incarnatione, hoc est anno. 3 Σ. iuxta veram eius aetatem. Quo anno litera dominiculis fuit. D.&die. 3. Aprilis fuit oppositi iminarium. Licet enim Dachon recte describat annum mensem & diem passionis Christi:
tamen errauit in enumeradis annis vitae eius:quonia sequitur Dimnysium abbatem: qui anno. 4.Christi ponit superflue bissextum &ex cosequenti diminuit annum i vita Christi. Et ideo falso Bachon putauit Christum tempore passionis trigesimumsecudum anuum
agere: cum tamen vere ageret trigesimumtertium. Ioannes de Mu/ris fuit eiusdem opinionis cum Bactione, quia sic scripsit. Fuerunt
vitae Christi anni solares. 3I .dc dies centum hoc est tres meses cum decem diebus. Hic etiam licet recte describat annu mensem Atidiem passionis Christi: ita aetate tamen eius errauit,eo quod secit bissextu anno. 4. Christi: quo remoto fueriit vere anni vitae Christi. 3 Σ. me/ses tres & dies dece. Paulus quom Burgensis non conuenit cum pdietis de numero annorum vitae Christu sed eum passu mee describit in supplemeto super Matthaeum anno. 3 3 .vitae suς die. 3. Ap rilis, . vi etia testatur dominus Paulus lib. s .secundae partis Paulinae suae. Idem dominus Paulus in. 4.libro secundae partis ait. Apollinaris Laodictas episcopus, alus Augustinus, V ictorinus Lemonicen sis Magister historiarum in Scholastica historia: Nicolaus de Lyra. .& Marianus Scotus:omnes isti dixerui dominum crucifixum iuibse anno aetatis suae. 3 3. currente: hoc est. 3Σ.completo cum tribus
mensibus.haec ille.De hoc anno passionis Christi dicit idem dominus Paulas libro.'. secundae partis.Annus domini. 3 3. curres pro dominica passione satis idoneus videretur: nisi extra mensem Mar/tium obseruatus fuisset. haec ille. Sed dominus Paulus timuit ubi timendum non erataquoniam ecclesia non affirmat Christu passum
in mense Martio iuxta calendarium Romanum: licet hoc publica vulgi opinione seratur. Sufficit enim ut dicamus Christit m passum esse in lunatione Martii:Iicet pars eiusdem lunationis fuerit in Marrio& pars in Aprili:Cuius imitationem sequitur ecclesia et quaepa
stha celebrat prima dominica post. I luna primi t is adestMati
394쪽
tIL Vnde quando p celebrat pascha in Martio quandoqi in Aprili:
& tamen illa est lunatio Martii. Christiis ergo passus est iuxta corruputationem mensium Hebraeorum 8c non Romanorum. Hebraei enim ut in quarta hypothesi diximus,habent menses lunares mobiles. Christus ergo palliis est die. I s. primi mensis Nisan iuxta HOhraeos, quando erat lunatio mensis Martii apndRomanos. Vnde euangelistae tanqua Hebraei,morem HebrPm sequeres describunt Christum passum esse Iuna. I s .primimias hoc est die. I s .mensis Nisan nihil dicentes de mense Aprilis, quia non sequebantur tunc
Romanum calendarium. Sed astronomi hanc Iunationem comparantes repertui eius oppositiones hoc est luna. I s .fuisse die. 3. Apri Iis iuxta Romanum calendarium. Ex computationibus igitur prae
Christi dictis concludimus Christu passum esse anno. 3 3 .vitae sug inchoaPassio to per tres menses & dies decem. Nam vixit annos. 3 z. menses tres dies decem. Et ab incarnatione sua ad eius mortem flv xerunt anni D pleni. 3 3.adiunctis decem diebus. Hanc veritatem etiam probare possumus per Olympiades de per annos ab urbe condita: Nec non& per annos Imperatorum Romanoru qui fuerunt tempore Christi. Passus est enim Christus anno quarto Olympiadis. ΣΟΣ. ut sebius affirmat. Hic annus quartus dictae Olymp.adis erat in dimi dio:quoniam anni Olympiadum ancipiunt ab ςquincetio autum/nali ut superius dictum est in hypothesi septima,&Christus passus est circa aequinoctium vernale: inter quae aequinoctia est anni dimisdium. Tunc fuit illa Solis miranda eclipsis, quam describunt euam gelistae factam esse per uniuersam terram. De qua, ut Eusebius dicit in libro de temporibus, Phlegon Olympiadarum egregius supputatorin. I 4. libro ita dicit. Quarto autem anno. ΣΟΣ. Olympiadis magna & excellens inter omnes, qtiae ante eam acciderant, deiectio Solis est facta. Dies hora sexta ita in tenebrosam nocum versus, ut steli ae caelo visae sint.Ttinc currebat annus. I 8 .TyberiICaesaris, ut Eusebius& Eutropius testantur. Et quoniam anni Tyberii i morte Augusti sumuntur: qui obiit authore Suetonio die. Ist . mensis A gustincto de illo anno. I 8.iam transierant septem menses &mulo plus,videlicet quatum est ab eo tempore ad mortem Christi. Iunc etiam erat annus urbis conditar. 8 4. prope finem quatum scilicet est a morte Christi ad diem. ΣΟ. Aprilis, quando urbs condita est Natus est autDominus anno ab vroe condita. γ s z. ut placet ori,sio:&in illo ultimo anno. γ s Σ. deficiebant fere quatuor menses sci/licet quantum est i die. et 1 . Decembris,quado natus est Dominus; .
395쪽
ad diem. Eo.Aprilis, quando incipiunt anili conditae urbis. Tunc
inceperat quartus annus. I9 4.Olympiadis per tres melas, scilicet quantum est a die. Σ4.Septembris:quando Olympiadiim annis tirunt Initium: ad. Z F.. Decembris,quadonatus est Dominus: v patet ex computatione conditae urbis deducta at mense septimo anni quarti sextae Olympiadis,quado urbs condita est, per annos. γ s z. qi ad Christi ortum. Et tinc erat annus. Σ. imperii Augusti,ut Etasebius,Orosius, Eutropius, & Paulus diaconus affirmat: sumentes annos imperii eius a primo consulatu vel i tritimuiratu. Qui aim nusquadrag simussecundus erat iuxta finem,uidelicet prope anteealendas Ianuarii quado Oetavianus accepit primum cosulatum.
Dicit enim Orosius libro septimo Augusti Caesaris posteaq impe
raret emenso propemodum anno. 4Σ. natus est Christus. Haec ille. Ital prius nouem mensibus conceptus est Christus iuxta principium. Σ. anni Augusti. Et tunc erat tertius annus in dimidio. Is 4. Olympiadis. Ab hoc anno tertio in dimidio existente praedicta: Olympiadss. Is 4.quando conceptus est Christus tempore verisvspaci annum quariu in medio existentem Olympiadis. zo z. quado iuxta aequinoctiu vernale mortuus est Christus: fluxetat Olympiades. 8.& unus annus, in quibus cotinentur anni trigintatres ponitus completi. Et ab anno. 4. Olympiadis. I sq. inchoato peLUes
menses,quado natus est Christus:vo ad quartum annum.Olyriis piadis. Zo z. lnchoatum per sex menses,quand6mdrum, est a sunt Olympiades. 8 .cummia mensibus: an quibas tantiumuir uitrigintaduo, & meiases tres. Ergo tot annos vixit in carne Domunus. Sed inqui redum est quare Eusebius in libro de temporibus annotat Christinatiuitatem anno tertio Olympiadis. I9 4.Dicimus Q in tabulis descriptis per lineas distinguentes annos, qnt non ponuntur praecise anni rerum gestarum correspondentes annis Olympiadum, et urbis conditae: vel imperatorvmppter diuersa annoruprincipia:quoniam Oly mpiades incipiunt in autumno: anni codi rq urbis in vere: anni vero Imperatorum,quando sumunt Imperiti, Use ergo Elisebius retulit natiuitate Christi ad annum Augitui. 4 ΣΗ qm alanum. 4Σ. qn conceptus & natus est Christus annotauit ur .anno praedictae Olympiadis: in eode etiam anno positit Christinatiuitatem: luia in eode anno ciuili Christus conceptus, & natus est. Melius m annotatur Christi natiuitas anno. 4. praedictae Olympiadis: quoniam conceptio eius fuit anno. 3 .in dimidio existenteo& post nouem menses natus est anno.4. inchoato Per tres menses ,
396쪽
: DE VE Ro D IE ut probatum est. Considerandum est etiam,Eusebius in libro de
.temporibus, ut patet in codicibus manu scriptis: no annotauit ciuiter annos dominu sed qui libru impressioni dedit ex libro ΝDDiligi Palmerii Florentini:annos domini signauit incipiens ab incat natione r&ideo incepit per unum annum antea videlicet anno. 3. Olympiadis. I9 4. Annus autem primus a natiuitate Christi iuxta usum ecclesiae: annotandus est anno quarto eiusdem OIympiadis. Insuper aduertendum est, . in libro Eusebii anno quarto Olympiadis. Σ Ο Σ. qn passus est dominus annos annus eius. I9 .Tyberii Caesaris: cum debuerit ibi annotari annus eius. I 8.quo anno ipse Eusta
bius in eodem libro affirmat ipsum passum. Et ideo hic error no est ascribendus Eusebio, quia sibiipsi contrarius esset: sed scriptori vel impretari, qui primum annum Tyberii annotauit statim post an4 nos quinquagintasex imperii Augusti anno secundo Olympiadis I9 8 .Sed quoniam Augiistus imperauit annis quinquaserasex εο
septem menses ac dies. Ist .a' primo consulatu eius: ideo annotare debuerat primum annum Tyberii anno sequenti, scilicet anno ter/tio dictae Olympiadis quando currebat annus domini: Il sicut re iste c5putat seatus Antoninus. qui prima parte suae chronicae titiolo. s.ca. Σ I I.dicit. Coepit autem Imperare Tyberius anno at naiquitate domini. I s. haec ille. Inde sequitur Φ anno quarto Olympi,dis. Σ Ο Σ.recte annotes annus. I 8. I mperit Tyberit. Sic ergo emem
danda & describenda est tabula Eusebii, ut patet in tabula sequenti in qua etiam describent Ir anni ab urbe condita. a a
397쪽
398쪽
DE VERO DIE Annii, Anniat Anni Anni im Annia Anni Perato. natiuini urbis
F Ex praediistis manifestiim est Christum passam esse anno. 3 3 vitae suae currente feria sexta luna. Is .primi maes in pascha Iudaeorum. Sed nobis obiicilint ipsi Iudaei,. Christus non fuerit occisus in die festo paschae Iudaeoru,si die. 3 .Aprilis feria sexta mortuus est:quoniam eo anno Iudaei celebrarunt pascha die sequeri scilicet. . Apristis die sabbati, ut probat dominus Paulus in. 8.libro secundae patitis capite.4.conclusione. 4.& ibro. ' .secundae partis ca. 3 .coelusione quarta. Nam I udaei asseriint post secundam templa aedificatione nunqua celebrasse pascha seria sexta ex traditione patrum. Et addicunt authoritatem Gamalielis discipuli Christi:& Pauli prςcepto cris:ad cuius pedes apostolus ipse se Iegem & prophetas dici icisse fate tur. dii in libro, qtie de Solis&Lunae motious anniq; ratione con lscripui sic dicit.Statuerunt doctores de patres nostri Neomenias Aefesta in tempore conueniente. ne sabbati honor minuatur, aut alia praecepta violentur.Statuerunt ital Neomeniam nunqua feria prima,seria quarta,vel sexta,posse cotingere.Festum expiationis nun/qua seria prima, seria tertia neq; feria sexta. Pascha vero nunq seria secunda, seria quarta neu seria sextaobseruari posse. haec ille. Hoc itaq argumento procaciter Iudaei contendunt Christum saluato, rem haud quaquam ab eis die veneris in festo paschae crucifigi po/misti. Ad hoc laci Ierespondemtis per distinctionem ex Itidaeis a ceptam. Constat na* exscriptis Hebraeorum duplex pascha fuisse, antiquum d nouum, ut reta dominus Paulus libro tertio secussie
399쪽
panis propitii finem: Antiquum pascha Iudaei legitimum vo/cant: quia in lege a Moyse Exodi. I Σ. lauit. Σ-Numeri. 9.man
datum legitur: ubi praecipitur pascha inchoari debere die. I 4. prismi mensis ad vesperam:sic*annus de mensisqrtilibet.ipso nouitu nil die exordium sumat.Sed nouum pascha iudiciale vocant: quia i iudicibus &doctoribus per epicheiam quandam & legis moderationem in secunda templi instauratione institutnm sultiquia licuit ob certas causas Neomeniam anni&mensium obseruari non sem/per ipso die novilunii Ied aliquado ad diem sequentem: nonnunuad duos dies traiasierri: ne expiationis festum sabbato continuare tunaut festum palmarum de densarum fiondium in sabbato accide/ret:& per hoc sabbati honor minueretur: aut festa violarentur. Chrisstus ergo praenoscens se moriturum eo die,quo multitudo filiorum Israel agnum paschalem iuxta Iud cum normam immolaret: prisdie antequam moreretur cum discipulis discubuit: & vetus ac legistimum & verum pascha obseruauit :& agnum paschalem cum aeti/mis comedi die& luna. I 4 primi mesis, lup mit seria quinta quadosim legem Moysi pascha fieri debuit. Sed Iudaei iuxta iudicil nor/mam in cunda templi instauratione editam, pascha sequenti die fecerniat habentes respectum ad festa sequentia,ut dictum est. Chri/stiis ergo sciens haec Iudaeorum festa per suam passionem delenda esse:non curauit propter obseruationem ipsorum Neomenia men/sis Nisan:& pascha transerre ad diem sequentem:sed verum & legistimum pascha celebrauit: ut& ipse legem seruaret:&sequenti die
immolatao eiu Sin cruce, responderet immolationi agni t multit
dine immolati. Non ergo Christus anticipaliit comedere agnum paschalem luna. I 3. ut Graeci dicunt:sed illum comedit Iuna. I 4.seria. s .ad vesperam:& Iudaei transtulerunt esum agni ad I unam. I s. a sexta ad vesperam:&celebrarunt pascha luna. I s. in sabbato,ut
dictum est. Quod ergo doctores catholici dicunt dum crucifixum fuisse die veneris in festo paschae Iudaeorum: intelligi debet de festo paschae legitimo iuxta Iegis edictum: a Christo& discipulis legitis me obseruato. Quod autem Iudaei autumant festum paschae ipso/rum nunq die veneris posse accidere: intelligi debet de festo palchae
obseruato per normam vel regulam a iudicibus ipsorum traditam in secunda templi instauratione editam: quemadmodum vulgus& populi multitudo&pharisti tunc obseruabant. Vnde Iudaei ut dicitur Io. I 8 .non introierunt praetor in m Pilati ne contamurarentur:sed manducarent pascha, hoc est agnum paschalem: luem scit.
400쪽
DE VERO DIE 'etet eomederunt luxta traditiones seniorum serta sexta ad veheram rde die sequeti celebrarunt pascha & sabbatum simul. Unde Ioannis
Ist . dicitur.Erat enim magnus dies ille sabbati,quia in eo concurro
hant duo festa scilicet eamia&sabbatum. Sed quoties euangelistiementionem faciunt Nascha a Christo&discipulis eius obserua/to: manifeste significat Christum pridie quim pateretur agnum paschalem cum discipulis iuxta legis madatum prima die azimorum comedisse:& sequenti die crucifixum esse in ipso festo paschae iuxta legis mandatum:& tunc erat vigilia paschae iuxta iudaeorum obserauationem. Haec plene describit & luculenter exponit Paulus episcopus Burgensis ex Iudaismo ad Christi fidem conuersus in additimnibus ad postillam Nicolai de Lyra Matthς. et s.capi. Passus est elago Dominus feria sexta & resurrexit inde tertia die, videlicet feria
prima,qriae nunc dicitur dies dominica. Et licet non fuerint tres di es integri mortis Christi: sufficit tamen ut per sinecdochen intelliugantur,ut exponit Augustimis: Hieronymus:& Beda.Si enim intragri ponantur tres dies, Christus non surrexisset tertia die sed quatita.Nos autem in symbolo confitemur,q, Christus tertia die relarro xit i mortuis. Et ideo dominus Paulus in primo libro secundae partis Paulinae frustra nititur probare Christum mortuum fuisse tris duo integro:nisi forte in satisfaciat ut cum Iudaeis calumniantibus.& dicentibus . non est comprobata veritas mortis Christi iuxta regulas medicorum:qui diciint infirmum defunctum non' minus soptuaginta duabus horis hoc est tribus integris diebus comprobari posse vere mortuum esse.Sed ipsis Iudaeis respoderi potest aliter timxta rei veritatem . sufficientissime probata est mors Christi in hiris trigintalex: quoniam ipse Christus mortuus est non ex infirmistate quae extasim faciat: sed morte violenter illata. Nam tor & tam
iis flagellis & plagis percussum & vulneratum est corpus eius: . et ipso eodem di,quo passus est omnibus manifestum fuit ipsum vere morimum ene,propter quod milite non fregerunt ei crura quia viderunt R cognouerunt eum iam obiisse: nec de hoc ullus dubitv hat. Impossibile est enim naturaliter corpusillumanum ita flagellutum N vulneratum sicili fuit corpus Christi perdurare posse an vita per trigintasex horas. Christus autem expirau it hora nona: A tribus horis feriae sextae in morte suit: deinde. Ση . abbati : & notiem striae primae,quia credimus Christum surrexisse hora noetis primo feris nona prope diluculum iuxta illlud ps.s s. Exurge psalteriu&cithara:exurgam diluculo. Cocludamus ergo & dicamus Christum pinsumedie