장음표시 사용
11쪽
Ε0dem modo retinet Iuvencus vocabulum te X tus graeci compositum, quibus locis textus latini praebent simplex:
eum mnibus in e0dicibus latinis explicetur voeabul simpliei dominantur Iuveneus II 603 magis vertit ad verbum: Gentibus infidis celsa dicione potestus
Inponit quoscumque super dominantur eorum ercentque trucem subiectis urbibus iram Ita iam a revalus My quoque explicavit dicens: Leuocum manuScriptis quo Scumque super i ominantur eorum et possunt haec dum verba coniungi super- dominantur ut super iusserere, Superaddere, Super ducere, et similia . Qua interpretatione tolluntur omnes diffiduitates, quas hic locus attulit iis, qui Iuveneum aut X-plicaverunt aut ediderunt, ita ut minime opus sit c0niectura. Lieeat ergo mihi nunc distere, quomodo locus ille sit con struendus II 60 sq.: Gentibus infidis celsa dieione potestas imponit quo Seumque eo quicumque Superdominantur eorum exereentque trucem subiectis urbibus iram, Reete igitur adii ita Hue merus in editionis suae indide p. I 57 et I 59ed0minari eum genetivo Ergo Iuveneus reddit ad verbum
Alter loeus qui est argument Iuvenculi in SpexiSSetextum graeeum est IV 48 tui. XXVI 36. Evangelista utitur h0 loe verbo καδεισα τε , qu0d40dieum latin0rum auctore verbo Simpliei sedete reddunt; sed Iuveneus dieit iussit residere ministros e0mpositum retinenS. Et paueis versibus p0st V 534 Mith. XXVI 55 idem verbum ea καθε 011 γ vs Iuveneus iterum reddit per residere , eum odie ibus latinis reddatur hic qu0que per e Sedebam
12쪽
hibuisse textum graecum id salsum Sse postea intellexi.L6e I 209 hic puer ad a Sum populi datur . . . . V X casus a Iuvenco ad Verbum translata esse mihi videbatur e graeca Voce eat et uotc , quam codicibus in latinis per ruinas reddi intellexi iam vero c0dice in Veronensi etiam vocem et casum inveni. Similiter res se habet 0e alter II l6, quo Iuvenei circuml0cutionem negativam qua nulla incurrit fontani gurgitis unda petitam esse putaVi e voeabuli graeeis et νυδρων omous, quod uinibus in codicibus latinis vel per arida loca vel per arida et desertas exprimi arbitratus Sum. Quae opinio nunc refutatur, cum codicibus
in latinis et Cantabrigiensi d et B 0bbiensi h trans
lationem aesturatam invenerim et inaquo Sas. uVeneu ergo circumlocutionem Sumpsisse potest e textu latino.Quibus exemplis allatis intellegitur Iuvencum textu graeco Sum S Se. Nunc ad quaeSti0nem alteram transgrediamur, num textum latinum quoque adhibuerit, cuius rei varia asseram exempla, primum talia, quibus dem0nStretur Iuvencum recepisse e textu latino translationes minus accuratas. Matthaei verba V 39 ἀλλ' 6s et te σε απto ε ἐπὶ riv
fere io distibus latini vertuntur si si quis te percusserit in dexteram maaeillam Quam praebe illi et alteram i)s.
Neminem effugit hanc VerSionem non SSe accuratam: nam cum degamus in graeco 30 oetic qu0 latine est equicumque , non ita in versi0nibus latinis legitur sed vel si quis vel equis cum vocabulum ραπιζε tus latine pr0prie significet e virgas et e palma caederes, interpretantur versiones latinae haud accurate e percuteres; cum o et ρεφου latine Sit ad Verbum tranSserendum everte . ut 0dex quoque Bobbiensi Similiter habet convertes, ini in cod. obb. k in Jolin ordswOrth-Whito: id Latin
mblieul Teaeis II legitur: set qui te aes alma verit . . . . converte illi et alteram .
13쪽
textibus latinis redditur praebes. atque Si quod Iuvencus
Ac si quis partem palma percusserit oris, Mox aliam vultus partem praebere memento Ἀcomparamus cum texti latino, eum modem m0m magis ne curate quam Vocabulum explica SSe, textum ergo latinum sequi apparet. In Matthaei verbis VI 24 606εὶς υνα τα . . .'. Occurrit v0eabulum ἀνθεξετα is quod e0dicibus latinis vertitur aliis per sustinebit, aliis per satietur s. Dubium n0 est quin sustinebit Sit aecuratior translatio. Qu0d Iuveneus quoque habet patietur I 627 nec pariter dominum servus patietur utrumques, concludere licet Iuveneum ita in textu latino legisse.
e Nondum curatus politusque a fullones redditur e0 diei bus latinis die et iv erudis; quod apud Iuveneum quoque legitur II 37 l . . . . rudibus veteres Subteinere pannos Vestibus, Iuvencum id e textu latin sumpsisse puto. Quae vox β άζεται oecurrit apud Mith. XI 2, 0-dicibus latinis convertitur aliis aesturatissime per cogitur saliis minus aesturate per vim patitur s. Qu0d Iuveneus similem praebet eloquendi circuitum . . . . vim caeli regia sentit, illam essectam esse textu eius latino verisimile est.
latine convertuntur aliis in odistibus et tulerunt reliquias, aliis et colligerunt r. alii Cet Sustulerunt r. , Nulla est dubitatio quin per tulerunt et pavo magi Sad verbum transferatur quam per colligerunt . Quod apud Iuvendum III 8 reperitur idem fere reliquia . . . . legere ministri, i in textu latin simile legisse mihi videtur. Vocabulum simplex elegere Iuveneus adhibet
Matthaei verba XVI 22 ῖλε i, os κυμ εο omnibus sere in e0didibus latinis redduntur absit a te i), quae transi in e die Monacens s i vertitur ad verbuni propitius esto domine Se deus, ed. in Jolin Ords Worth-White, id utis
14쪽
latio minime est accurata. Quod Iuvencus eandem habet ei reum loeutionem III 297: absint, ChriSte, tuis . . . . monstra procul membriss e VerSione latina orta esse ea niihi videtur. Vox παρακουoη ut th. VIII l in innibus versi0nibus latinis ad verbum transfertur per non audierit sexdepto c0die Palatino e i), qui habet contempseriis,
quod Iuvencus praebet. Quodsi Iuvencus congruens cum uno ex codicibus antehieronymicis habeat contempserit, II 428 sin et multorum contempserit ras, concludi potest ex ea re hanc lectionem aliis in codicibus aute- hieronymi eis n0bis n0 servati eXStiti SSe, quorum e uno Iuvencus v0eabulum Sumpsit. Varie convertuntur in codicibus latinis verba Mith. XVIII 3 συυαρα λυγου modo ac durate per tollere rationem , modo per et r. ponere m0d er di Scutereo modo Cr. deducere . Cum Iuvencus ita distat III 438ε. . . . nummi rationem qui sibi poni iusserit, eum intextu suo latino crationem ponere legisse certum puto. Quae legimus apud Matthaeum XI 24 . . . . ευκ0-
ελθεῖν, η πλου ath εἰς γ 'et Ithaici et 1, 6υραν mus codicibus in latinis vertuntur . . . . facilius est camelum per foramen acus transire quam divitem intrare in restrium coelorum , qua ex versione intellegimus vocabulum unum Stet ελθεινὴ
reddi duobus verbis transires et intrares. Si Iuvenci verborum ambitum III 524 sq. contemplamur et consideramus enam citius tenuis per acu transire foramen deformis poterunt inmania membra cameli, quam queat ut dives caelestia regna videres, eum non Solum duo Verba in latinae versionis m0dum adhibere, sed etiam verba per acus transire foramen, textu latino ad verbum recipere discimus. Ultimum huiusmodi exemplum hoc: Quod vocabulum esu, ε tu, inest in verbis Mith. XXVII λ α ρες 6 su ευ
15쪽
εἰ ἔρχε et αt Hλ α σω Ιων uetous in omnibus codicibus latinis per liberare redditur excepto Claron10ntano h), ubi accurate vertitur per Salvare . Qu0d Iuvencus etiam praebet minus accuratum liberine IV 700, 0u dubito quine versione latina petiverit. Iuvencum textum latinum adhibuisse quod demonstrare v0lumus, haud scio an probari 90SSit qua ratione constructiones participiales textus graeci reddiderit.
Participium prae Sens ot a SINGVeta . . . . , redditur in his
e0didibus latinis manducantium autem fuit numerus, in illis et erant qui manducaverunt. Iuvene verba III le cenantum Numeru . . . fuit , prope congruunt cum Versione
illa textus latini ι manducantium autem fuit ι umerus , qua e c0ngruentia concludi potest Iuvencum textu latinou8um 8Se, in quo participium Ddem mod redditum erat. Ita res se habere mihi videtur in his exemplis: utili XV 20 ταυτά set tu et is o tvoυυ et I 0 ἄν 39 o reddituri mnibus in eo dieibus latinis per haec, vel illus urit quae coinquinant, vel communicant hominem, similiter legimus apud Iuv. quoque III 73 haec sunt quae maculant hominem . Participium 'laetasu, b te ilia I 0h. XI 25 in versi0nibus latinis diss0lvitur sententia relativa qui credit in me, quam sententiam relativam Iuveneus IV 350 reeipite in me qui credit, . Graviore argumento sunt haec duo exempla: Matthaei verba XXV 37 est αραλαβῶν hv laet=6 καὶ et Do ouo ut 0υς εδεο α ου in plurimis versionibus latinis redduntur construetione ablativi abs0luti et assumpto Petro et duobus filiis Zebedaei, excepi Cantabrigiensie0die qui retinet participium praeSenti SuScipieri . . . . . Sed eum Iuvencus IV 482 ut plurimi e0dides habeat con struetionem ablativi abs0luti eum hanc e textu latino petisse manifestum St. Ita res se habet Mith. XXVI 56 ettiet oi Ἀαθηταὶ 'άυ ες ἀ ρε vet ες ueto ἔρρυrovo, quo l0e participium a0riSi legimus, qu0 in Cantabrigiens sol parti ei pio relinquente eum
16쪽
redditur, eum in aliis e0dicibus reddatur construeli 0ne ablativi abs0luti relicto eos. Quae cum Onstructi apud inveneum reperiatur IV 536 discipuli passim Christo fugere relictos, eum hanc e teXtu latino petiis8 apparet. Iuveneum textu latin usum esse etiam ex iis exemplis intellegitur quibus demonstratur eum cum textu latino congruentem Vocem compositam habere quibus logis textus graecus vocem Simplicem praebet. In verbis Mith. VII 6 oecurrit vocabulum simplex eor=c pavτες , qu0d omnibus in codicibus latinis c0nvertitur compoSit conversis. Idem legitur apud Iuv. I 667 con- ver Sique Sue vasto vos vulnere rumperiis, qua e re equitur Iuveneum textum latinum ante oculos habuisse. Varie in codicibus latinis vox simplex γὰρπα obolus redditur, in aliis o0mp0sito diripiunt si in aliis voeabulo simplici rapiunt, Cum Iuvencus quoque habeat Ocem compositam II 540 et caeli regnum violentia diripit atroaes, eum textum latinum inspexisse colligo. Iuvencum adhibuisse textum latinum ex his quoque eXemplis esseio:
Pri0re 000 reperitur . . 'Iερθήσ0 vetotis, qu0d hi Sin codicibus latinis e0mposito eae surgent si in illis simplicie Surgerit Vertitur. Iuvencus cum nonnullis codicibus c0nveniens praebet eae Surgent s. L0c alter ex Stat V. S. αρι ρας , quod omnes c0dd. lat. per proiceres transierunt. Apud Iuv. idem legitur proiecit tunc detestans amentum . Vox te X tus graeci composita redditur interdum inversionibus latinis et a Iuvenco voce simplici.
quibus in textu graeco oecurrit vox composita ἀποστελλε tu , eam reddit cum versi0nibus latinis simplici voce emitteres non est dubium quin hae in re versi0nem latinam se
17쪽
Vox composita επι η et ει Mith. XII 39 Iuveneus II 695 conveniens cum omnibus codicibus latinis v simplici quaerit , e quo con Sensu conficitur ut Iuveneus etiam hoc loco textum latinum Sequatur. Denique liceat mihi duo exempla asserre, ex quibus mea quidem sententia bene intellegitur Iuvencum uno eodemque loe textum et grae eum et latinum iunctim inspexi 88 e. Verba Mith. XI 25 ἐξ6116λ676υμα σ0 . . . . Ozi κρυ b τοῦ
in versionibus latinis consiteor tibi . . . ., quia revelasti ea parvulis , a Iuvene II 548 sq.: nunc albi consiteor . . . . i50 elasti nunc quod sapientibus ista superbis Parvulaque infantum vis
haec conprendere corda Θ, redduntur Satis apparere put Iuvenci circumlocutionem niti in textu et graeeo et latino. Nam cum Voce parvulae textu latino petita esse mihi videatur, v0cem infantum existimo accuratam esse translationem Verbi graeci evriet tit s. Argumentum alterum fortasse Mith. XXIV 22 καὶ εἰ, ηε κολοβωθηοα . . . . adduci 0teSt, quo exstat Vocabulum κολοβουν pr0prie significan et detruncares vel muti lares, qu0d in eo die ibus latini transfertur per breviares, quod lassi sensum is restium. Quod Iuvencus loc unum voeabulum exprimit duobus e decerperes et breviares
IV 34 Sq.: cet ni sublimis genitor decerpere tempus
et numerum miserans vellet breviare dierum , dubium mom est 'vim per is decerperes tueat rationem verbi graeci e κολονου v , quin e breviares petat e Versi0ne latina. Nunc breviter complectemur qu0d ex iis quae dicta sunt sequitur Ut in Iuvenci usu fuit textus graecus, ita textum latinum adhibuit Quin etiam exempla demonstrare mihi videntur eum textum uatinum non modo non antepo Sui S Se graeco, Sed etiam fecisse carminis fundamentum, cum uextu graecu occasiones data ab χω adhibeatur Quapr0pter Iuvencus summa laude dignus est, praesertim cum inde a saecul III.
18쪽
li Chr. n. in euidentalibus imperii provinetis lingua graeea magis magisque bΝ0leverit. Sed etsi Iuvencus linguam
si rae eam intellexit, tamen eum cum esset Hispanus textunilat inuri praetulisse graeco consentaneum Si. Quibus rebus satis dem justratis restat ut breviter persiringamus quaestionem qua versione latina Sus Sit Iuvencus. Oe quidem certum est Iuveneum non alium textum adhibere potuisse nisi textum, qui prius seriptus erat, quam Hier0nymus libros sacros convertit. Sed vix fieri posse ut ut reperiatur quo latino textu Iuvencus usus sit, quod quamVis magnus ill0rum c0didum numerus aetatem tulerit, tamen maior numerΗΝ amissus est iniquitate temporum. De magno enim codicum numer0
dieit Augustinus in libr0 de doctrina Christianorum 2 li:
qui scripturus eae Hebrae lingua in Graecam verterunt, numerari possunt, Latini autem interpretes nullo modo ut enim cuique primis dei temporibus in munus venit codeae graecus et aliquantulum facultatis sibi utriusque linguae habere Midebatur, ausus est interpretar . tu est, illam
quaestionem nobis non prop0suimus quo latino teXtu Iuvencus
usus sit. Suffiei dixisse Muroldum in c0mmentatione praeelara Uber dum ungelionbuch des Iuvencus in seinem Ver-hiilinis eum Libelleaet, ' ostendisse inter t0 translationes antehieronymi eas re proxime aceedere ad textum latinum a Iuvenco adhibitum. Sunt eodie es hi Vergellensis a), quisaeeulo IV. ab Eusebio episeopo Vercellensi scriptus esse
dieitur, C 0rbeiensis prior is l), Claro montanus h)'.
quomodo Iuveneus evangelia versibus hexametris expresserit. Sed priusquam singula tersequar, uni-3 Ilae e0mmentati reperitur in . itfe Ut fur issensoli uiche Theologie, XXXIII, 890 p. 329 sq.
19쪽
versum dicam de Iuvene virtute poeti ea. Quamquam nihil novi distere possitim, quoniam viri doctissimi de hac re egerunt, quorum nemo ea, quae d0lphus Ebert' optime
praeclariSSimeque scripsit, supera Vit. Iuvencum non 80lum antiquissimis temp0ribus christianis, sed etiam media quae Vocatur aetate et litteris renatis magna auctoritate oruisse et lectitatum esse inter omnes e0nstat Argumenta huius rei conservata collegerunt euschius in Areualus', denuo Huem erusi quibus argumentis hoc unum sel. V vel XVI. app0Π0, 110d ni Si allor, nemo adhuc commem0ravit. Ex Stant
in elegiis moralibus Iohanni Mur mellii β versu IQ, 35 36: Composuit nostr redimitus fronde Iuvencus
Sacrum evangelii versibus historiam. Iuveneum media aetate maXime in scholis te elitatum esse testimonia invenimus in protegomenis voluminis XII. Monumentorum Germuniae stedagogicorum p. XVIII et in Ott0nis Denti libro qui inseribitur eschichte des gallos' inicis hens terrichis uni Lildunysicesens on den illesten niten
p. 232. ΘQuibus ex documentis diseimus Iuvencum temp0ribus praeteritis existimatum esse magnum poetam et praeceptorem. Sed quam diversum iudieiuni nos saetinus de Iuveneo Etsi maxime laudandus est, quod ab argument ip80 Sanet non defecit, tamen vituperationem non effugit, quod simplicem restiumque eundemque dulcem grandemque evangelistarum Sermonem oratione rhetorica fustavit. Multa Xempla afferrep0ssum, Sed ut scit h0 unum utili verba XII 37 eae verbis
' Erhardus Reus eli, Gai Vetti quilini Luneno historiae evangelieae libri IIII, Francofurti et .siue tact
20쪽
enim auii iustificaberim et eae verbii tuis condemnaberis, ambiti0s Ovidii elegantia reddit Iuveneus II 635 36: Verborum meritis veniet sub iudice poena, Verborum meritis dabitur sub iudice vita. sAlia affert bertus IV 49 sq. et 553 sed Hiiem.). - Suo igitur iure bertus i scribit: Die ierde des Stoli es, inquit, war ah rheit. Die reue tederyabe derselben mu ue
Iuvencus selbs in einem urgen Epilogeindet te IV 04 sq. e Versibus ut nostris divinae loria legis ornamenta libens caperet terrestria linguae,setne dichteris he Tutighei nur u die ausi ere Form des
Verses uni Aus druche verisie8en . . . . Poeta IuVeneus certat cum theol0go Iuvenco. In hoc certamine plerumque
Superat theologus poetam. Quae a Schille ro Κl0pstochii carmini epi eo qu0d inseribitur Messias, laudi dantur: Misi mi die Messiade ais in Sohat elegisther se fit hieund de ali se her Schil derungen euers, minime Sunt accomodata ad Iuvenci carmen; sed quod chille rus l0pstochi carmini vertit vitio pergens et wie eni si michauch ais ars telli ny einer an diu ny und uis inest sches e rh Uriedigeis, idem Iuvene carmini est p-pr0brio. Quamquam m0dus vituperandi nobis est tenendus. Negari n0n 0test virtutes non deesse. Legas velim Versum 545 Est est ut liciat, quod non est, dicite, non estis Quam eleganter evangelistae verba reddit eorum Vim retinens Mith. V 37 4 Sit autem sermo vester, St, St, non norit Eodem modo Ioh. III 8 spiritus ubi vult spirat et vocem eius audis, sed non scis unde veniat aut quo vadat, qu0eum eonseras Iuv. I l99 200 4 Hic ubi vult, quocumque volat vocemque per auras Iactat, sed nescis, quae sint eaeordia υOciSy. Neque minus bene explicat versibus II 458 59 Sed No arguto Serpentum corde vigete, Simplicitate tamen dulces Superate columbas Mith verba Estote Mesentes sicut Serpentes, et simplices ut columbae s. Sed praecipue in poeta