장음표시 사용
31쪽
2 Priseipia Chrisa. non generet ejus formam. Et cum nihil semetipsum disponat aut.moveat , nisi adsit 2-men e hinc necesse est ,quicquid generetur ,id habere inrus dispositorum, qui in aura molli, salsa lutosa &c. ledeat. Et quia Creatio respicit & dicit habitudinem ad rem existentem inperfectione, rei vero perfectio sit sua cujusque Interna & Essentialis Forma, ergo ejus immediata origo non aliunde quam ex creatione eL se potest: atque ideo ex unico rerum Creatore ineffabili,ut pluribus mimon. de ortu Forma.
rum perbelle disierit. Unitis vero Principiis prodit Essentia, qua si induta fuerit sua quantitate, evadit Existentia sive sensibilitas accidentium: Et in his duo, bus Essentia & Existentia unitis habes Fodimam specificam. Omne Iam Axioma est,ue de tisi,velde π
Esse,vel creatum est,uel increatum. Cre, tum esse, est fluxus a non Esse, ad Esse, per in- Creatum tendens ad simplicem motum , vel si nsibilitatem.hoc est, vel spiritualem,vel cor Poralem,& ex his vel sursum, vel deorsum. Primum haud lassature Alterum requiem amat. Primum etiam non impeditum semper durat , Alterum vero accidentibus grava
tum,cum ipsis aliquandiu disgregatur.
32쪽
Priseipio Chymisa. sPrimum comitatur Eslentia,vel simpIicitas infinitio Secundum vero Existentia, & sensibialitas. Primum habet extensionem totius in toto: secundum vero solum per successionem suarum partium.
. Primum sibiipsi in seipso apparuit, absq; dbstinctione: secundum vero per gradualem additionem accidentium. Primum omnia facit & operatur absque sensuum organis, atque quodvis connovit,nec nisi sibi placet: Contrarium huic est alterum, quod sensibile est, secus quam primum, quod non apparet,nisi ductoris voluntate. Et hoc modo increatum dicitur,ac demon-Ωratur, pernon Esse, ad Esse: non vero natura sua, sed solum per suam creaturam, & gradus Corporeos,vel spirituales. Ut enim Deus ipse κognosceretur, effecit quendam motum, qui tamen cum non sufficeret,ab eodem ad icitur substantia Angelica, quae omnes res intell1git, is sic Anthorem connotat. Unde Homo unitus cum Angelo, novit sensibiliter Deum; &cum Angelus propius sit infinito nihil habet
Anima vero non agit,nisi per sensus,& reliqua organa corporis , hinc corpus sequium quo si ex solvitusifere Angelis se confert.
33쪽
m Principia Ch mi . Sed quoniam ad particulas, sive Principia,
utpote partes contrariantes concretum Coninstituentes, planius explicanda, terminis opus esse videmus, pauciSCOS PCrcurramuS. In Genere horu sum duo, Forma & Materia. Ortum Formarum audivimus. Restat MatCriale Principium , eS quo omne concretum primordium ac incrementum duxit. Hoc varium a multis creditur, v.g. Sas, Salsur, Mercurius, Aqua, Terra, &c. quatenus compositum constituunt. Sed haec tam ante,quam posts parationem considerari merentur , &vel reri mole vel proXime.
SAL ante separationem consideratum, dat substantiam solidam,& compactam,ac CLficit omnes varietates, regitur humiditate, frigore densatur. S VL Fra regitur a particulis acidis, ramQ-
sis& hamatis,sed flexilibus, hinc corpus reddit fluxile, &extensile. MERCP RI VS proprie sic dictus, ob particularum sibi pressius incumbentium laevitate, R celerrimum , in se tamen debiliorem mo-xum, humiditatemque metallinam, semper est in fluore,unde nequit comburi. a posteriori celeritatςm ostendit volubilitas,debiliorem motum ponderositas, humiditatem metallianam in combustibilitas.
34쪽
A nutri P. TERRA augmentat. Itaque videmus effectum unionis Formae, M Materiae . ex quibus conjunstis Essentia eonstat. Existentia vero est ultima eorundem unio,
pro sensibus facta, hoc est, ratione accidentium , quae sunt eifluxus externi , producti a formis substantialibus, ut folia a plantis, ut volunt Aristotelici qqalitates ab Elementii. Iarietas externa , ortim solum a particulis passivis , diversς compositis , & figura e
Individuum pxistentiam corporis demonstrat: forma vero particularis detegit Essenti-3m internam,& virtus pluribus communis indicat genus,velut actus potenti/m,quqCham dicitur , seu universum absque distinctione.
Chaos enim nihil aliud quam Esientia universalis, sibi ubique similis.
Substantiae vero corporeae,non nisi rationstaccidentium sensibiles sunt, subtiles nimirum Peractivarum , solidae vero per passivarum. Particularum variatas dispositiones. Sensibiles vero fiunt istae particulae eX combinatione bina, nimirum ex τω plus, vel minus 3 τῆ sursum, deorsum, si intus, &eliq
35쪽
Priseipia α'misa. Sic exparticillis acidis mentasi ter figura plus rotundis, & sensualiter mole magis exilibus, geleriter motis, ex mente Gassendi sit Ignis: Sed haec ex effectu tantum dignoscibilia lAnt, quia a priori demonstrari nequeunt. Ex particulis vero minus acidis extensis, &in circumferentia leniter motis, Constat aeri Si Vero hae plus acutae a circumferentia ad centrum contendant, oritur frigus,& contra calidum AE eaedem a centro sursum, plus, vel minus, exsiliunt& dilatantur. Non Vero percipiuntur particularum harum actiones , nisi ex subjecto earum tacto, sunt enim quasi spirituales, effectrices, mΘ-
Passivae vero ut magis materiales, omnibus sensibus communes sunt , propter activassormales, quae in ipsis resident, sunt enim illa: veluti matrices & nutrices. Activarum particularum effectus, a Gai
nicis nomine Qualitatum insigniri solent, false persuasis, has esse veras constitutivas modi horum causas : sed longe eos errare , leges apud milhelmum ten Rhyne , ubi ex Helmontis mente in Meditationibus de Veteri Medicina p. 7 V76. Quaternaria, inquit, Cantilena Elementorum , & quatuor complexionum, quatuor humorum , quatuor primarum qualitatum
36쪽
Hiaeipia Chymica. tum positiones, o conjugationes , tanquam infaustum sidus post se trahit, Λ Medicinae,&pluribus rebus Mechanicis sterilitatem adferens. Hae quippe a rebus abstra modales qualitates, principiis constitutivis adveniunt, ab ob)ecti appropriatione tantum ortae , & tum Qualia, nonQualitates nuncupandς sunt; Qualitates enim, quas enucleare Metaphysici, non Physici est, in natura nunquam causarum vices supplent. Et si de Qualibus quaestio sit a non calidum , non frigidum in substantia habendum censet Anaximynes apud Plutarchum. Sed nos Hippocrati, amarum, falsum, acidum &c. pervestiganti, potius adstipulamur. Haec vero nota in effectu, ignota vero in causa sunt, nisi per schematismos sive siguras explicentur. En Rhodus, hic saltat Distinguant semel Scholae amarum in opto, ab illo in mandragora, in hyosci amo, invi-triolo: quae cum anodyna sint, frigida appellant , cum tamen amara ipsis notabiliter caleant ut id inter Scholasticos confitetur Matthiolus ; Qui quamvis,inquit, Opium quarto excessu frigidum statuatur, tamen, si eXsapo re,& effectu , rerum temperamenta & Qualitates cognoscuntur, Opium nostri usus, non modo gustu amarum percipitur , sed etiam acre, adeo ut paulum in Ore detentum, linguam
37쪽
u Diaeipia α'misa. guam x palatum exulceret, unde haud dubie colligi posse putarim, calidissimas illi inesse qualitates. Culus rei fidem augere potest ea,quae inde prodit,odoris gravitas. Odorem enim cum gustu maximum habere eon r-tium iam diximus. Atque ita calidum,frigidum , &c. ex efficientium causarum classe proscribimus 3 omnemque eorum praestantiam in eo collocamus, quod a συμπμειναι dicantur. Nam a solo calido homines non Dabricitant; sed idem & calidum est & amarum. Hac via nervosius Quaterniones proflixit Magnus Hippocrates ; quam ut Tractatui dei Veteri Medicina i Hippocraticum genium vere sapienti,vel sola adderemus: Ibi enim dotemur exactam certitudinem ex corporis sensu desumere , quoniam ille artem efficit./ meuge. Ex quibus clare patet,sensibilitatem corporum non in fictis qualitatibus ; sed in particularum variata dispositione . &motu consistere. Sed haec ante separationem considerata
Quoniam vero Chymia in corporalibus rei-riim principiis, sive particulis ab invicem smparandis, potius occupata est, ad ea faciamus progressum. Sun t vero haec, ut jam dicturi, ante, Sal,Sulla Mercurius, Aqua, erra.
38쪽
principia Chumiem II Principium sive PARTICULAE SMIN Eduplices sunt, ACIDAE & ALCALINAE, & ambo vel Da vel volatiles. Ascalmasio sunt solidae,ponderosae,oblongae & rectae,inflexiles tamen rigidae, varios hinc poros efficientcs, qui tum facile rursus, ceu vacui acidum quodvis recipiunt,& cum eo mediante humido,varias & innumeras species, imo omnia corpora Daturalia , ex varie variata mixtione constitu- t: nec etiam lucem utpote acidum subtilissimum veluti in Phosphoris conspicuum, eX- cludentes.
Fiunt vero, & separantur particulae hae Al-Calinae,ex triplici regno;Fixae vero ex vegetabili, & etiam Minerali , Volatiles vero ex Animali potissimum. Mechanica earundem separatio & elaboἀtatio fit combust ione, sive calcinatione,& ex mente Cartessi in hunc modum se habet Prasipponatis corpus anguissium , sive Areu
angulo sis praeditum : Ignis hujus poros se biens,
ct particulas circumpotans , angulos istis mutua auritione abradit , quicquid in hac Mutua comfricarione abraditur , istud es angulosum mismrissimorum ramentorum insere , o deris fumi assendi, ct coagulatur, mel in in ι siccum τὰ in aquam , susiritumacidum. Ita abrasi sania gutis consora Anni globosa, glabra o Muta, qua
39쪽
16 Principia C miea. diutim ignesertiora circumacta oleum constituunt. Videmus enim corpora plana ct fama,continuo motu magum et sque comptinara ctiavigari quicquid igitur in ido motu abraditur Due , molles, g&orum , id es Oisum : Idque tam diu durar, donec globuli ita sint abrasi,ut ex Eura global a in cylindricam , teritem , ct oblongam , veὶ etiam guticam pyramidaum , aut auam irregularem transeant figuram , tum enim amplius ita rotari
non possunt , sed ob longitudinem Auam ,
Dregularitatem mutuo sibi incumbunt , ac ALOEa Da sive cineres consituunt e suae tandem sortissimo igne , acido ex flamma seu igne vel arena , aut silice reattracto vitrimantur', hinoque ob subtilissimum iEud , se ex luce enatum acidum , ssunt pellucida , se quo purius est crati , hoc ex tace enatum acidum a prehendens , eo peEuoidiora fiunt corpora vi
Hoc experimento constare videmus, salia, corporibus saltem potentia passiva incsse, de per artem, ignis saltem ope ab invice separari cui assertioni assentientem videmus Hesmontem, in tractatu Blas humanum,ubi inq uit: Alcati non generatur in cinere ab igne efficienter, quanqua effective inde procedat, nam officium ignis est quidem accendere, consumere,& separare , non tamen quippiam produ
40쪽
Privei a Clymisa. I eere. 4 Cum non sit dives semine , ipse destructor seminum ignis. Dum ergo Alcati fixum iit ex sale antea volatili,non est produetiores nova , sed rei alteratio saltem. Alcalienim materialiter quidem erat in concreto ante cremationem, veruntamen, dum ignis tollit Mercurium, & sulfur,sia tanquam principium magis subsistens in liquidatione comicremationis, arripit sibi vicinam sulfuris, suo pinguedinis partem , eamque, dum ab ignis tortura non sat valet tueri , partim sub larva Gas simul avolat , atque empyreumatis odorem acquirit , partimque apprehenso sulfuricolliquandoincorporatur,ut fiat verus carbo. patet hinc , nullum Vegetabile largiri sal fixum cujuscunque sit generis, nisi comburatur actuali igne,& a contrariis,sive adhaerentibus particulis separetur. Unde postea varios nanciscitur poros,& vacuum fit corpus virtutibus
per se destitutum, sicuti ingeniosissimus reruseisin reo Rhyne de ianum guris vere disserit p, 3 is. Innumera inquit, & ferme ausim dicere , singula in hanc veritatem solis acidis
acumen Competere,) conspirant experimentat, quae quoque ex contrariorum juxtapositione magis elucescunt; ubi omnia calcinata