De S. Clemente papa et martyre ejusque basilica in urbe Roma libri duo. Auctore Philippo Rondinino faventino

171쪽

13 DE S.CIgMNTE PAPA ET MARTYRRItaliae proviiicias acquisierat, ubi haec prostanti, Monasterium sanct e Trinitatis, quod aedificatum, est insta insulam de Pisicaria, loco ubi dicituris Casaurea Aestum in Pinne ad sinclum Deside si rium in anno Imperii domui Ludovici vicesimo se quarto die quinta mensis Decembris , per indi-- litonem septimam feliciter, eodem anno incarnationi adhuc vertente

Quartum est privilegium de sincto Desiderio,

aliis rebus carnobio Casiauriensi tributis, ubi monasterii salietae Trinitatis tantum est mentioris Data tertio kalendas Majas indictione septima nimirum anno septuageurnoquinto supra octingentesimum . Actum seris civitate Ravenna ad se sanctum Apollinarem, anno Imperii vicesim is quinto.

XI. Hae sunt Ludovici Imperatoris diplo

mata de Piscatiensi coenobio primo recensitis tempore priora, e quidem sincera , quae nusquam sancti Clementis Papa ejusque corporis meminerunt. Quamobrem si in hisce diplomatibus suppositiciae translationis aevo propioribus quae dictioneta

quinta confingitur Ludovicus , vel qui ejus nomine illa dedit, de sancto Clemente ejusque corpore fluit, utique credibile est nee in aliis posterioribu meminisse a recta quippe ratione dissentit, quod in his prioribus indictione sexta, septima datis nil prorsus de illo indicaverit Imperator, te in tri-

172쪽

Lasg I. Caru XII. 3sbus duntaxat postremis se indictione octava verbis adeo gravibus meminerit unde in illis in te scriptionis vitium vellementer probatur Praetereantissem veri praefert imaginem in diplomatibus

apud Casauream insulam, ubi monasterium erectum est δε apud Capuam actis , necnon in altero apud Pinnem, ubi retum omnium Pisicariensi coenobio acquisitarum sollemnis in vellitura continetur, nunquam itidem de Lancto Clemente, vel ejus corpore ibi collocat memoriam haberi, verum tantum in alii apud Olonnam actis haec sane Stratione loci, ubi acta sunt, de ratione rerum , quaS continent, si faneu Clementis Papae, Martyris corpus eo delatum fuisset, par erat, ut praecipuam de illo mentionem fiecissent. Quibus etiam confirmatur, ut superius animadverti, nunquam monasterium Pilcariense sanctae Trinitatis primo dictum , Ludovi ei aetate sancti Clementi vocabula appellatum fuisse: us circae horum diplomatum corruptor se amet ignorantia damnatur, quae ex e

magis detegitur, quod , ipso duce, scripsit Berardux de postremi videlicet in illo Ludovicum augeredes, quod in Teneetentano itinere post de uenit in Psecariam . Casluriensem invenit in iam, ubi 'ne e Trinitatis construxit basilisam, N

nacbbruin ibidem tu adunavit turmam nanque, ut Opus erat, I an Stationem ejusque modum subjμ

cere

173쪽

t 3 6 D s. CctugNT PAPA mmam cere omisit, scilicet ab Hadriano II Pontifice sectum corpus adeptum fuisse, de illuc Roma asportatum nec ulla in diplomatibus, atque in toto chronico ab Acheri vulgato Hadriani Pomtificis, εο habita sub mo tranStationis occurrit memoria XII. in praemissa nedum pro ejusmodi diplomatum corruptione fatis argumenta suppeditant. quod unum probanditin statui verum etiam pro tota corum suppositione id confirmari quoque videtur a mendos illorum subscriptione, nimirum ab errore annorum Imperii Ludovici, de ab indictione, quam praeferunt Acta enim inseribuntur tria illa diplomata anno Imperii vice qiuinto, mensibus Septembeis, Octobris, Ο- meminis, indictione octava, quam explicat Berardus pro anno Dominicae incarnationis octingentesimo septuagesimoquinto. Quae duo insignis nota menda ut palam fiant praemittendum est communi auctorum etiam aequalium consensu Ludovicum Imperatorem mense Augusto anni octingentesimi septuagesimiquinti mortem oppetiisse. Id tradunt Annales Fuldenses apud Ducheseium intomo altero rerum Francicarum his verbis: In- se terea hoc anno scilicet octingentesimo septuari gesimoquinto mense Augusto, Ludovicus Italiae, imperator obiit, cujus corpus translatum cisis dioiani in basilica sancti Ambrosii sepultum est Quod

174쪽

LIn ER I CAPUT XII. 13 3 Quod etiam Dionysius Petavius in Rationario temporum libro octavo diserte notavit, ubi idibu Augusti eum defunctiim testatur. Quin immo no nulli antiquorum alii Imperatorem Ludovicum praecedenti anno octingentesimo septuagesimoquarto qvita egressum fuisse seripserunt, nimirum abbas Regino in libro secundo sui chronici, di Annalium Metensitum auctor in tomo tertio apud Duchelaium . At licet Berardus in chronici libro primo eundem Ludovicum anno Octingentesimo septuagesimo sexto adhuc in vivis agentem significet, quod alii etiam perperam tradiderunt se Preterea inquiens Donis minicae incarnationis anno octingentesimo sep

M tuagesimosexto venit Mauricius Castaldio, uis ente domno Ludovico Imperatore, & mense 1a-- nuario secunda die mensis investivit sellemniter:& deinde hoc ipse anno jam illum mortalitatem ex plevisse doleat tamen in historia fundationis monasterii eodem mense Augusto ejusque idibus, ut compertum habuit et avius, praelapsi anni odii gentesimi septuagesimi quintilis verbi, e vita sublatum deplorat se Divae memoria Imperator Ludo- is vicus diem cla dens extremurn de iunctus est de- , cimatertia die mensis Augusti. Quod autetria

mensis hic Augustus seerit anni octingentesimi septuagesiuni quinti, quo Berardus in hae historia Imperatoris obitum scripserit, ex proxime antedictiseriatur is Mortis hujus indicio se ut in quibusdam

175쪽

138 D S. CLEMENTE PAPA ET MARTYLLes chronici reperitur, stella sicut facula ardet

se visa est post septentrionem septima die mensiς ri Junii hanc enim stellam ipso anno octingenatesimo septuagesimoquinto apparuisse plerique iam

tant scriptores, quos intra Aunalium Fuldensium auctor ad hunc annui id memoriar testatum reliquii: Stella cometes octavo idusJunii in aquiis onari parte prima rora noctis apparuit plus si blito scintillans comasque spargens, remi , pendam immo Iugendam, quze cito sequuta est, si ita apparitione demonstrans . Deinde paucis interjectis , Imperatoris Ludovici obitum ponit eodem anno ic auenti Augusto. Si ergo Betardus in historia fiuidationis monasterii, aliique antiquorum tradiderunt Ludovicam anno octingentesimo septuagesinioquinto mense Augusto lapremum diem obiisse , quomodo in chronico postrema ejus iplomata indictione octava, eodem scilicet anno , mensibus Septembri , Octobri N Novembri apud Olonnam data fuisse cribere poterat, illumque sequenti anno adhuc inhumanis egisset Satis etiam Ludo. iei obitus hoc ipso anno probatur Caroli Calvi ejusdem in Imperio iaccessoris diplomate inter autographa a Johanne abillonio in libro sexto de re diplomattea ex chartario sancti Theotis edi typis vulgato, cujus initium: Si loris dioino euisti mancipatis,

quodque kalendis Augusti datum est, indictione

176쪽

LIBER I CAPUT XII. 39decima, anno scilicet incarnationis octingentesimo

septuagesimos timo, regni ejus tricesimooctavo QImperii secundo. Kalendis autem Septembris indictione octava juxta suspecta diplomata, adhuc in humanis erat Ludovicus; sed quum idibus Augusti ex eonsensi scriptorum omnium decesserit, idque suspectis eisdem diplomatibus haerendo nonnisi eouenti indictione non , anno Videlicet octingentelim septuagesimosexto evenisse dicendum sit, ae post illas Carolum Imperiunia coepisti; hine est anno duntaxat sequenti Octingemtesimo septuagesimoseptimo post idus Augusti annum eius Imperii secundum labente indictione de cima exordiri Uerum ex pr. efato ipsius privilegio

kalendis Augusti indictione decima dato ejus Imperii annus secundus notatur, ita quod post idus Augusti deeima ejusdem indictionis tertius ineupiat ideoque luculenter constat Ludovicum Imperatorem ante annum occtingentesmum septuagesimumsextum vita exemtum fuisse, nempe idibus Augusti, ut scriptum est, anni octingentesimi septuagesimiquinti, in quem etiam cadit Caroli Sigonii supputatio in libro quinto de regno Italiae. XIII. Huic in diplomatibus Ludovici primo indictionis errori alii quoque accedunt graviores, quibus illa ut sitis suspecta ex Rantur Enimvero praenotandum est falsiatorem anonymum

in eorum si nostione siqua suit ab aliorum,

177쪽

1 o DEAE CLEMENTE PAPA ET MAp T 1 RE exemplo Caesaream sive Constantinianam indictionem siervasse , qua semper occidentis Se Germaniae Imperatores uti consiue vere, cujus apud illos eoim suetudinem notavit Henricus pontinus in epito me Annalium ecclessiasticorum in appendice ad

annum trecentesimum duodecimum, necnon Mbillonius de re diplomatica libro altero capite vic smo quarto hinc , nempe Caesarea ab octavo kalendas Octobris principiunt ducit, Coni tantinopolitana vero silve Gneca a kalendis Septembris, Romana demum sive Pontificia omnium polletior a Januario seqaenti exorditur. At imperitus fallator Caesareas horum Ludovici diplomatum indictiones mentiri satis dolose nescivit. Quum enim indictio octava Caesarea se qua tria illa diplomata ditassint, pro anno octingentesimo septuagesimoquinto ab eodem Berardo explicetur, quae ad diem vicesimam quartam usique Septembris pertingere debuit, propterea emergit primi tantum diplomatis recte conficta indictio, quot kalendis Septembris datum

fertur necnon e converso sequitur postrema diplo

mata mensii bus Octobri, Novembri signari non posse sub eadem iudictione octava Caesarea, quae jam apsa erat, jamque non initium duxerat a die

vide simaquarta Septembris. Praeterea octavae hareiudietioni in diplomatibus Ludovici praefatis mer sibus observatae, quae , ut praemisimus, anno Octim gentesinao septuagensis quinto relpoudet , Romana

178쪽

LIAE E R I. Aps XII. I ietiam indissio consentit, illamque Cardinalis Baroianius in si is Annalibus ad hunc annum, ceterique plures sequuntur quae tamen a Januario ad integrum usque Decembrem pertingit ideoque quum haec Romana potius dicenda sit quam Caesare , inde oritur alterum vitii argumentum. Verum aliorum, quae produximus, diploInatum inlectiones observanda sint earumqtae ordo , novi erroris fausator insimulatur .maum ei in mea sis Novembris indictio quinta pro anno octingentesimo septuage in secutido, mensis Junii indictio sexta pro septuagesimoquarto, & mentis Decembris septima pro eo-ὰem anno in illis adnoteturillinc ex adverso sequitur

primum diploma kalendis Septembris anni octingentesimi septuagesimiquinti sub indictione octava Gesarea subscribi non potuisse, sed tantum sibseptima , quae non adhuc Quxerat, resi qua vero duo mensibus octobri de Novembri tu indictione octava probe signari. Ex hac ergo multiplici mense dos, indictionis ambage tria illa Ludovici Imperatoris diplomatara non prorsus inter spuria 41liem

inter corrupta merito rejici polle videntur. XIV. Aliud demum seperest vitium quo sane gravioris Obscuritatis periculum tisaditur. in Inseribuntur praefata pia vilegia anno Imperii Ludovi ei vicesimoquintor, tamen juxta communem scriptorum Onim uir supputationem annus ab incornatione octingentesimus septuagesimusquintus

179쪽

1 α S. CLEMENTE APA ET MARTYRt nunquam esse potuit Imperii Ludovici vicesimus quintus vel enim Imperii ejus exordium refertur ut alibi traditum est ad annum octingentesimum

quadragesimumquartum, quo a Sergio II Ponti nce, aut ad quadragesimumOctavum , quo, ut nonnulIi putarunt, a Leone IV. Imperiali diade

mate Ornatus fuit, di nunquam annus octingentesimus septuagesimusquintus ad vicesimumquintum Imperii trahitur vel Imperii exordium referendum est ad annum, quo Lotharius pater Imperio cessit,&monasticam institutionem amplexus est, eodemque e vita migravit, mi sui annus octingentesimus quinquagesimusquintus ita quod ad annum usque octingentesimum septuagesimumquintum nonnisi undeviginti anni essi erint. Id etiam Dionysus Petavius in Rationarii temporum liabro octavo animadvertit is Ludovicus Imperator, ait anno octingentesimo quinquagesimoquin is to iniit, Mannis imperavit novendecim usique is ad octingentesimum septuagesimuniquintum .

Quamobrem fati exploratum est, annum octi

gentesimum septuagesimumquintum , quo signata fiunt diplomata, ad annum Imperii Ludovici vicesimumquintum trahi unquam non posse. Si igitur tot latis mendis laborant praefata Ludovici Imperatoris reseripta, non video cur non inter si pecta immo & adulterina censenda sint '

180쪽

Alia viperatorum di Amata, Ut unum Leonis IX. Pontificis in medium itidem producuntur, quorum aliqua, ut eo

rupta exsulsantur, aliqua is oppositum non

x satis audae viro non erat, quisquis fuerit, unius Imperatoris diplomata fabulosa interpositione depravasse, vel omnino con finxisse , nisi etiam alia proximorum Imperatorum invaderet, quibus figmentum insignius faceret, pluresque subditicios affertores sibi vendicaret. Horum primuin est Berengarii Forolivi in milia notira quiequid sit de aliorum opinioneo civi , de quo Berardus ita proloquitur is Hac tempestate sicilicet anno nongentesimo decimoseptimo in nutu Dei quidamis Imperator augustus, nomine Berengarius, acri cessit ad ha regiones, quem dijerunt ratres, se, depositis coram eo ut misieriis, ruina monasterii, de gloria, in qua fuerant tempo-