Commentarii Collegii Conimbricensis, e Societate Iesu, super quatuor libros De Coelo, & Meteorologicos, necnon Parua Naturalia, Aristotelis Stagiritae. ... Antehac in Germania impressi, sed nunc tertia vice in Italia typis excusi, summa cum diligenti

발행: 1616년

분량: 75페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

quod parit imaginatio desectus ad

resistendum imminen ii malo: ut D. Thomas I 2.quaeli. 44 art. et edisserit. 4 Cur : is, quos subitu sit morpem culilaeapilli horretit Unde illud umbilis poetae:

Aeneid. faueibiis ham. Resp. Quia frigiditas, quae calori in

viscera praemem fugienti succedit,

spiracula curis S capillos stringit, qui pressi ii rictique iurium eriguntur. S militer obtreuiit voI, retque metu conlier natis;quia formanta vocis in lirumenta calore destitu.

a praestare officium nequeunt. I .s Cur metuentcs sitis invadit ut patet in ias qui dicendo conturbantur: sitire enim vi hementer consueuerunt: itaque labra eluunt, & nonnihil subsorbent. Idem etiam liquet

in ijs qui praelio victi fugam arri

A rismon tamen natura introrsum Bari ad se ruendum, cum id iraturae nStaduersarium, saltem directo: idemque pudefactis disiunditur ad exteriora sanguis. Addit Macrobius, lib.

6. Satiun. cap. I t. naturam pudore

tactam ita sanguinem ante se pro volo tendere: ut videmus eum qui eri bescit manum sibi ante faciem fre. quenteropponereia Fracallorius in lib. de Sympl. & Antip. capit II. ait, a quia verecundia versatur circa desectum proprium in praesentia alterius . tho fieri motum sanguinis de caloris ad eas partes, quae maxime laborant: laborat autem maxime fa cies in praesentia alterius, qui nostros defectus iudicet. 7 Cur apud vetetes Philosophos in prouerbium abierat: iram, Duplex brae qm mentem non sit Res . ita. Duplex est ira: altera illiberalis,co.

nuete: namque Eraui siti nitunc fuis C tumacis uenaturae signum,quq ten

se oppressos confitentur Res . Quia collecto introrsus calor ardent viscera , humidumque absumitur: ex

quo sequi tui frigidi, & humidi appetitio.quae est sitis. 6 cum pudor species timoris sit.

definiaturque a Philosophis metus iustae reprehensionis; cuna rursus t D mor contrahat, & iii occultum demergat, quonam modo pudor rati,dit ad odium, ad ultionem .ad contu meliam,& occasiones nocendi quae rit, ac tempora:altera, quam sortitudinis cotem dicunt, quae sopitos animos erigit & ad rem gerendam exsuscitat; quae ex animo mollitiem, languorem, hebetudinemq; omnem exterminat, atque ad virtutem,& ddecus capessendum calcaria admovuet. Non priorem aram, sed potierim,

mi item distiandit,& faciem tingit, D rem commendabat vetus illa philo-

ac rubefacit λ Resp. Hanc dis scultatem proposuit , sed in solutam rcliquit Gellius lib. i p. nocti Attic.cap. Eam i men explicuit D. I homas in I. 2. quaesi. 44. artic I. in hui cscremodum . Cum se nobis obiiciunt pericula, quae non solum appetitui animali, sed etiam naturae aduersantur,cui ut modi est mortis discrimen: in tali metu non soluin accidit contraetio ex parte naturae corporalis ;proindeque reuocatur introrsus ca-ὶ r de hoc timore paulo ante locuti

tui uois. Malum aut cita, quod vero cundia cxiimescit.: non opponituri naturae,scd appetitui animali: ideoque fit tunc contractio secundu animalem appetuum , .non secundum natu iam corporalem: hoc est,retii Piti

laphantium patinnatas Cur verecundia in adolest tibus ingenui animi signum habetur λResp. Quia indicat curam defectus qui timetur cuius proinde corriget di spes est. Vii de qui attogantes iunt, ceterosque contemnunt, nec scelerum & pio priorum desectuum c ram habent, impudentes di in uer

cundi esse consueuerunt.

9 Cur capit oculis plerumque lo ge absit ut a verecundia Z Rei p. Quia. it ex dictis constat, eorum i Spudet uae in propatulo sunt , & quae illimamus non probari iis quos vid us ,& quorum auctoritatem extimescimus. Vnde,ut releri Athe- Pudornaeus lib. is . pudor in oculis esse di- Oculis citur. Quo respexit Socrates cytid

72쪽

: DE VITA ET MORTῖ.

te dicturus oculos tegit. ao cur vinementer irascentibus oculi tussescunt Resp. Quia excitato ad cor feruore sanguis tenuior in ca-Put estertur.& ad oculos; in quibus, quia pellucidi sunt, vapores sangui- hei iacito apparent. at Curitis litia seu dolor,& voli

Ptas, comites irae sinu ut docet Aristoteles r. Ethic. cap.6. Rel p. Comitatur iram dolor, quia ira oritur ex accepta iniuria, aliove damno,cuius

memoria dolotem facit. Sed altera ex parte nascitur voluptas , quat nus illata x indicta.eius ve inaurendae Pra ineditatio iucunda est. ια minaria suopte ingenio audaces sunt; Res p. Qui mulio sanguineti spiritu abundant, atque adco natura calidi existunt. Nisique in his anima strenue operatur x resisti t ,&in periculis et eis portio sanguinis &A scit, quia frangulat inclusus θUM

atq; exrlluat intus, cogitur& vires multiplicare suas: fetu autem diffundi tur malum ad exteriora.& ani-uia intentio quodammodo dissipatur; atque ita dolor, , et omnino, vel ex parte deponitur. Accedit, qirodea operatio. quae affectioni &statui praeienti congrua & accommoda acii, propter conuenientiam delectarionem parit: homini autena tristitia B assecto ia hil magis consentareum ,

cunda licita iii imi iucunditas verbuiiiiii ς aduersa ur,eamq. milia: lumquia haec cogitationem auocant acoti sideratione retuna,quae tu illiti ni

i , Cur tam dolor , qua ii laetitia

expallescunt, nec tremunt, vi alij. bd si ante pugnam aliudve perl-

cmuni id faciant, mox animos assumunt, S timorem castigant. Ec trario iratura frigidi. Sc exangura, i-midi sunt: ut leno, foemina, S ua lancholicorun ge .us.

II Cur nimium audaces initi ante pericula promptiores sunt,in ipsi Sucro periculis timcnt, ac nonnunquam pedem rcferunt ρ Rcsp. Quia Cum reliquam aggrediuntur,clinicultatem & inagnitudi item non antae Lxpendant . λ omnia prospere sibi cultura conficta tir, initio praecip:t feriantur; postea in iplo congrcssia, inopinata periculi magnitudine d ficiunt,&in timidi talein recidunt. Secus ijs accidit,qui vera animi foristitudine communiti sunt. Nam cum se suasq. res&aet.ones ex Pendant, nec quicquam ultra, quam vires &recta ratio exigit, uetitur, mi ait eis iii prouisum accidi t; cumq. ironesiatis,& decoris obtinendi ergo sese indiscrimen inferant, virtutis ardore inci tali coepta pei sequuntur. ia Cur dolor seu tristitia , fietu , contemplatione, somno mitigatur λ

tentum exprimunt: at laetitia dis socalore meatus laitat, quibus sini-liter oculorum liumor π ditur. Sed cur lacrymae,quas dolor sundit, calidae 3 quas laetitia , frigidae sentiuntur R Nimirum quia Ecdor g nas , quibus lacryma fluunt, frigi-d s reddit, collecto intus calore 3 gaudium easdem calidas esticit, ca- .lore ad cutem diffuso: 1 nde calidae genae frigidas senti uiat lacrymas , frigidae calidas; quia unumquodque a I . O coiitrar. o dignoscitiar: &lacrytnarcnm P ratione unius stibiecti calidae lunt; comparatione alterius siletidae. 6 Cur qui pati dent rii borem ad cutem fiindunt: Respon. Quia anima appulsu rei iucundae spiritus sanguinentque it ladii: S , ut Alexander ι .lib. proluem quaestiadecim

i 1 si similitudo beneuolentiam . .

cocilia , ac mater amoris dicitur ur- Simili timile Aristotcles 8 Eili cap. . at si ruri do calila peiere sit Diti: & 2. Rhct. lib. capit. amoris.11. rccccscns, quae quibus santi

cunda,

73쪽

N IN LIB. ARISTOTELI s

eunda. scribit,ut plurimum ea natura sese delectari,quae genere sint co- iuncta,aut si in ilia: ut hominem ho

mine.equunt equo, adolescentem a-

dolis cente si inquam ita res se habet, cur qui eandim artem profitentur, eius rem Que rei studio cognati, ac siin lcs existunt, iacin raro mutuisse leoclis, impciunt unde prouerisbium : Fi uia is ulum odi r Falurfabro ιν ι .uε Ris P. Quia hercvolentiam. quam artis sniit nudo c6cilia red heret, n rixas com eriit honoris,&Pccun ς aemulatio: ob idqtiei ii Symposiacis Plutarchi: s vetat, poetas,

DE LONGITUDINE

A cantores,&idῖenus hominum, ad conuiuia iungi , ne quid oriatur

rixa a

is Quamobrem interdum amantes amen tes fiunt γ Res p. Tum ob alias causas; tum quia vehemens &assidua cogitatio rei,erga quam assici utur, spiritus in cerebrum euocat, de calore iis aduecto cerebrum atq; internorum sensuum ossicinas ultra modum accendit, earumque tem p rie dissoluit qua dissoluta nequeunt potentiae suis muneribus rite ac re

cite fungi.

O TE LIS

ET BREVITATE VITAE.

Uemadmodum vi- Ata in calido & humido consistit, ut fuit a nobis superius explicatum ait a causa longio ris aeui in hisce duobus optime temperatis , id nea inque inter se proPortionem habentibus si ta est;&e conuers causa vitae breuioris in eisdem parum ap- BDe tempe- 4e committis. Censentur vero haec ratione o optimc temperata, cum humidum ilh di&hu- lud, quod aereum & tenax ac bene missi. cohaerens esse oportet, haud nimis pranaalet:alioqui calorem obtundetc &extinguet,non secus ac oleum s se effundens et lychnii famam ab lat. Item,cum calor non ita excellu& dominatur, ut liu mi dum sua v raci rite cit vis, quam par est, dep scat,&absumat. Opus est etiam . ut

humidum non multa excrementa, aut peregrinae materiae admixtione

in se cohibeat. Vt enim sarrina olei face depasta, tetrica & molesta est:

sic naturae munia a natiuo calore or

ta. si calor turbido & excrementitio huinido a latur,obscura sunt, impersccta. morbida, parumq. diuturna. Sed praeter dictam hiani di S calidi temperationem, ac syinmetria, aliae quoque sunt extrinsecus aduenientes cause,quae ad vitae diuturiit talem,& bi euitatem non pars coiisserunt. In primis coelestium mir rum influx us,lydecumque aspectus,

ta irradracio. tam ea quam quisq; ia genitura Amantes

amenta .

Celestis

74쪽

genitura & ortu suo habuit, quam

quae ad regionem in qua versatur pertinet. Cum enim mundus hic inferior,vi I. Meteo cap. 2. Aristo t.ait,

supernis lationibus obnoxius sit, ab iisque regatur,non dubium, quin vitientia, pro ratione aspectuum nunc beneficam qualitatem ad tuera corpora, alias aduersam noxiamque a coelo accipiant.

Facit quoque ad id soli & regionis bonitas aut inclementia, telle Aristo t. . de generat. anim. cap. vlt. squidem haec corpus assidue alterar, ac permutant, Sc nonnunquam eius subitantiam nimio aestu dissipatat, nunc frigore arefaciunt & congelant. Propter coeli solique fauorem in ea Indiae parte,qua Onor v cant,

indigenas longaevos & integra valetudine esse perhibet; ita ut alii ad vigesimum supra centesimum annucruda viridique senecta perueniant, alij et iam mulio diutius vivant. Ite in quadam Indiae plaga narrat Plin.

lib. 7.c. 2. homines non expuere; non

capitis, aut dentium, aut Oculorum, raro aliarum corporis partium dolore assici. Praeterea gentem,quae Padore dicebatur, in convallibus sitam annos ducentos vivere solitam, in iuuenta candido capillo, in senectute nigro. Ad haec in fastigio montis Athi scribit Solinus ca. al.oppidum fuisse Achorum nomine, in quo dimidio longior . quam in aliIs regio. nibus incolentium vita prorogar

tura

Ad idem multum habet momenti ratio victus: si enim is temperatus sit, materiae dilabentis fluxu ni commode resarcit, vitaliaq seruat&promouet: si modum excedat,alendi vires labefactat: quod o uotidiana d cet experientia. Multi enim, etiam infirma valetu, ne, temperantiae heneficio diutius vivunt: multi sibi nimium indulgentes , ciborum de po-

tuum nimietate immature dece sunt. His adde, multa esse ciborum gen ra,quorum alij suapte vi corporibus detrimentum de morbos ais rut, alij valetudinem tuentur. Lege Plutarchum in Orationibu4 de eiu carn. de A in tra t. de praecep bonae vat. Tandesolent vitam minuere labores ita tempellitii, animi perturbationes, rosus ae corporis voluptates, frequentes curae, assiduus maeror, ceteraq. id re nus,quae aut natiuum calorem di&Pant, aut coactum praefocant. Porro etsi non uniuersim,frequentius tamen accidit, ut longiori vita fruantur animalia, quae grandiora

sunt, & sanguine praedita,& terre B stria; qua minora&exanguia,qumque in aquis degunt. Vt plurimum etiam diuturna ora sunt quae in calidis,quam quae i ii frigi dis locis incolunt; dc mares,quam feminae: ut docet Arist. c. 2. huius lib. Et velo quaedam ex animantibus insignem vitae breuitatem sortiuntur. Nam v g. pud Hypanim fluuium in Ponto, circa Soli titium oritur voluere quadrupes, quod ultra diem non super C est: via de Hemerobion vocatur, te te Plin. lib. ii.c.36. & ante Plinium Aristo .lib. s. de Nat. anim. cap. I9 Alia prae ceteris longςua sunt, ut cerui, Scelephanti, quippe ceruos post centum annos vivere deprehensum est, aliquibus captis cum ali reis torquibus, quos Alexander Magnus appo. ni iusserat: ut refert etiam Plin.lis L c32. Elephantos vero ducentis annis i& quosdam tercentis superstites D esse, a firmat Aristot. lib. s. de Hillo.

Quod ad arbores attinet, longo

aevo durant, de ultra ducentesimum annum. Olo,oleaster,cupressus .pi talius, ilex, palma. Et ut plurimum quς natura tarde crescunt, prolixe viuunt: ρος verb celeriter adolescui, cito occidunt; ut ficus,prunlis,ma Ius,myrtus,salix. Item aquaticae celerius emoriuntur: prae facundae sera E scunt citius rodoratae& quarum cri spa materies est,uiuaciores sunt. Solutio problematum,ad

SEquitur explicatio problematu,

quae ex proxime dictis Oriuntur. Primum sit. S humidi copia longi ris vitae caula est , cur holia nes praecipiti

75쪽

alijs qualitatum pennixtio ad pr cipitiatiate,cum iam ad moriendum A vicini sunt,hutnore scatent unde&freque i ilus excreant, & asinate in sellantura I sp. Hi non aereo &vitali humido col persi sunt; sed aqueo, de excremeti titio,quod natiuum calorem interii nitia Cur humidum innatum bene fi . . cio humidi nutri in entit j non potexit ex aeatro relarciri,atque in in ulla saecula laci in nulla vita prorogari λNequit hu R esp. Semper id. quod in locum inis naidum in- nati humidi reponitur. deterius est, naiis qua habetque se ad illud uti aqua ad .i- Bii bonitate num, quod sui permixtione decol resticiti. rat,& debilitata videlicet tribuit natura in primo ortu humidum longe melius, qua in vel artis indultria, vel ciborum exquisita bonitate ascisci queat, quasi propria praeliantissimi humidi oesana sit maternus terus, eiusque nairua materia , illa quae viventis firmam prinio exci-Itaque aetatis progrcssu temper

humidum illud primigenium, hoc

est. a vitae primordiis murum,dege- - nerat: praesertim cum re alimentum C calore humidum primigenium cele

rogandam vitam minus commoda cernatur; ut calor & siccitas in ten

perie biliosa; hutn ditas & frigus in phlegmatio; frigus desiiccitas in melancholica.

Cur de otium raritas breuioris 'itae indicii tui est: Res p. Quia, ut Aristoteles docet in probi L et. io q. f. dentium raritas significat densum

esse os capitas, utpote ua cuius sis, stant m abierit dentium materia; atque a lito teliatur cerebrum intrali diaria cile. quia mitiuΑ lit respiratu nibus opportunoni: Pi in adeq. faci- Ie Patre factit in iri, cum sua naturaham dum sit. Nam &reliqua etiam, dum non ni ouet, tur, & tDi pznt, ne que exhalant, facile vitium contrahunt,& tabcscunt His adde, dentes raros materiae imbecillitatem aut paucitatem argvcre ; quod debili ris naturae argumentum est. s Cur bibones ,&qui se freque ter vino in gurgitanti mortem sibi accelerant ρ Respon. Quia asci titio Temperam et aquattuor. quantumuis salubre sit, Se aliae causipexternae ipsum continenter oppugnem, &a primaeva temperie deiectum assidue carpant: ut inlabde omtu,& interitu pluribus exponemus. 3 Quodnam e quattuor temporamentis ad vitae diuturnitatem aptius eliὸ R. es p. Quod obtinet ij, qtii-bus sanguinea complexio incit. Hς cenim optima calidi& humidi permiationem sortitur; cum in ceteris

riter absumunt,is umq. natiuum calorem etianescente eius pabulo dissipant.Secus accidit iis,qui moderato uti intur vino, quo nativus calor iuuatur, & ciborum decoctio promouetur. Plato tamen 2.de te . Omnino vetat, ne adolescelites ad annuusque duodevigesimum vinum bibant: & recte quidem: ne,si vini calor ad seritorem aetatis accellarit,

ignem igni addant.

SEARCH

MENU NAVIGATION