Johannis Cratonis a Kraftheim archiatri caesarei Consiliorum et epistolarum medicinalium libri septem studio & labore Laurentii Scholzii medici vratisl. in lucem editus ... Cui accessit eisdem autoris introductio ad artem medicam. Cum duplici indice

461쪽

bus ea evertere, quae tuto ex omnium vetustio- irum Philosophorum consensu & decretiscis: idem tamen video in multis experientiam non obscurὰ contradicere his, quaerationibus firmissime conclusa putantur. Negare Verbsensum propter rationem , imbecillitatem esset . judicij, etiam Aristoteles alicubi pronunciavit.

Quare hoc mihi interim persuadeo :l neminem lde his recte atque sine errore pronunciare posese, qui ipse manum operi non admoverit. Foristasse enim hic qnoque valerid, quod Anaxagorae ni fallor, tribuitur ἔ-ὲ Nec frustra Galenus toties τώ ἀ-ηmν τε μεθόδωκm λογα conjungit. Quanquam enim l καθ ολου perpetuae sint, & indubitatae veritatis, fieri tamen potest , ut fit saepissime ut nos . Grais μ μ dem, sive insumptionibus impinga- imus, dum particularia non omnibus, quae illis: vere accidunt ad unguem expensis perperam

applicamus. Unde multi saepe in universalibus illis conceptibus illis, S in Theoria tota exercitatissimi ubi προ αυριάρμ, sive adactiones deventum est, turpissime hallucinantur, &in .eptiun t. Quae omnia ed tantum dico, ut intelligas cur plura de his disputando movere nolim , ut qui fateat me quae profecto arcana plurima prodit minus

quam oportebat versatum esse. Itaque

quando pro tua humanitate hoc liberaliter mi-

462쪽

tu de occultis plia iiDacorum potestatibus tuo, cloele atque sci e inter se discernis proprietates forma dependentes ab iis, quae materiam, aCtemperamentum ejus consequuntur ἰλοσυγκω,πας enim , quae in certis duntaχat individuis reperiuntur , tertij cujusdam ordinis esse libenter concesserim.) Ac postea concludis prioris generis facultates vix tisium habere iiit medendo , quod rarissime utamur pharmacis intra corpus sumendis , quae formam suam adhuc retineant. Sequetur ergo iam forman. sua privata nos duntaxat usurpare. Ex quo ego alterutriun horum absurdorum colligo, aut nullis formis praedita esse medicamenta illa , aut id, quod esse creduntur, revera non esse. - Quid enim ὶ An non res singulae a for- ma&essentiam& denominationem suam ac

cipiunt ὶ are Rha barbarum, verbi gratia, de item alia quaevis planta tum solum Rha -l barbarum, cum terrae adhuc infixum ejus ad set succum, quo nutritur & vivit, attrahit. At verΘi Cum liceat Poetae vel bis eloqui sit lint tris, imo de stirpe recipum Matre carιt, posuitque comas obracchia ferro. Olim arbos, nunc aliquid aliud

appellandum erici non minus ac animal quod vis anima sua & forma exspo fatum non ani- malam plius, sed cadaver duntaxat nuncupa- mus. Hoc si nunc detur, etiam de viribtis novis,quae una cum nova forma acssissertint,

463쪽

432 EPIsTOLAR. MEDi Ctri. quaeremus. Quo loco istud etiam mihi expl- caci velim; An in rebas,quae animatae non sunt, temperies Galeno suam hac in parte liberam relinquo sententiam formae vicem suppleat. In viventibus enim,qtraimitu vivunt, nihil am- bigo,quin anima sit ἡ τλε cεια& perse isti oti la, quam formam vocamus. ciuid vero in his ipsis temperies, cuinam annumerabimus Formae ne ξ ita duae erunt formae unius si mpli- scis rei. substantialis una accidentalis altera. Er- go ne materiae Atqui de hujus ratione est non agere,sed pati. Qualitates vero , ex quibus temperies constat, omnes uno ore Philosophi fatentur,actionis esse cauiam proximam&per .

illas substantias efficaces esse. Sed & pro moraborum totius substantiae assertione hoe afferti si posset. Reperiri in compositis praetet materi am & formam tertium quiddam in quo fortas. isse sedem illorum autores tui ipsis constitvuuti Est autem tertium illud forma squam sic iascholis appellant totius , alia non tantum ab ipso composito, sed etiam a serma partis,quia

una cum materia compositum constituit. Sic. exempli gratia, Homo totum est compositum, constans ex forma,quae partis nominatur, hoc est anima,& materia , sive corpore, ejusque temperie. Forma totius erit ipsa su t sic dicam humanitas. Ita igitur morbos quosdam reperi- ri opinari licet, qui nec materiae, nec formae peto,& seorsim competant,neque etiam materiae,

464쪽

a utriquesimul simio insensi sunt. Utpote

estilentes , & venenato contagio inficientes. uam vis enim forma , seu anima καθ' εω τοn patiatur, tamen ubi corpus grassatores illi ad unt,amplius cum eo consistere, de ipsum Ormare nequit. Corpus vero primo & re- ira laeditur nota tantum lecundum simplicem inpertem,sed ita tu prorsias destruatur. De, igitur, quae discendi saltem causa propono dicium tuum cognoscere vehementer cupio. so non esse illa demonstrationes , sed ta- , in explicatione 'talium quoque armentorum , quae levia & futilia habentur, ulta saepe utiliter in medium afferri possunt..ciam autem finem ubi unum istud quae uero tua ratione contraria quaeda dicuntur,aedam αμεσα,cum fieri nullo modo possit, ut extremum aliquod detur , quod medium non habeat 3 Dicuntur enim haec, et s. es αντια ρε- φοντως. Contraria autem extreme sibi*ppo- , ta esse sub eodem genere nemo negat Medi-

igitur habeatur necesse est , sive illud jam

'omen certua obtineat,sive α'νωνυμον sit. Atis

.e ad huna modum nulla prorsus erunt con ia immediata de quibus satis multa in scho- .ilogicorum est disj utatio. Verum ignosces illi,qubd tam multis meis interrogationibus i molestiam creo. Distbluere tamen illis tii operosum haud quaquam esse plane statuoa: ihi vero ex illis ipiis responsionibus pluri-

465쪽

mum utilitatis accedit, nec delectationis quoaque modicum. Valeq. Novemb. Anno IS 78. 1 D. Thomae Erasto, sec. Petrus Monarius Medri. D.

MERieto tibi maximas ago gratias, qui vi 'va voce olim praesentem, dc D Unc per lirieras etiam absentem me erudire non dedigneris. Lubenter enim fateor , me ex proximis fruis,docte,diserte,tum etia copiose & amanter

scriptis profecisse plurimum. Ad quas in prΚsentia paulo tardius , quam animo concepetam, respondeo. De chemia non habeo, quod tuis fundamentis opponam amplius, imo gau deo te illam non usque quaque,ut multis temere persuasum est ad medicamentorum muli tum praeparationes idoneas attinet, qu'modo ea ex solido damnari & rejici possit, nondum video. Metallorum autem transmutationem, ut maxime per naturam liceat, solius quaestus

causa moliri velle, haut scio num hominet Philosepho, nedum Christiano, satis dignum sit, ut taceam impensis hoc fieri maximis, & non mi- , nori valetudinis cum damno quicquid alij bl terent: denique, qui montes auri se reperturos frustra adhuc quidem sibi & atris pollicentur, ιδεο τυγκυναπις terti j cujusdam generis esse, id eb pronuncia vi, ut illas ab iis distinguerem proprietatibus quae in omnibus individuis

. certa

466쪽

eertae speciei ratione materiae & temperamenti

sine exceptione reperiuntur. Cum satis con stet peculiarem subesse rationem oportere, cucmagis uni, quam alteri singulari conveniant et si interim a temperamento eas in universum prodire, ut vox ipsa testatur , non per negem. Recte ais: opere&potentia definienda, cimu-cunque talia dici merit b debent. Qutiae fierim

tamen hic nihilominus e num tu a forma an

Vqrb ab effectibus rem quamlibet ii 'nominandam definiendam ve celaseas. QMd si enimi pol terius hoc ita tuas,valde vereor ne tibi cum rixosis Philosophis res futura sit, qui taco stanter prius illud in decretis suis assirmant. Quamobrem ut hanc invidiam declines, Opinor te

hoc loco discessionem a Philosophica quidem

& Physica conssideratione, quae secundum ac-εuratam rationem instituitur, rebus quibusvis appellationes imponi a forma , ut pote, quae illis esse etiam suum impertit ; sed tamen inme-I dica operatione minus ad hanc respici, imbpo-L tius negligi, nisi effectus tales quales illi tribu

i untur,de se edant. Haec si tua est sententia, a mea diversana non esse profiteor, sin aliter judicas, me amplius de illa, ceu minus recte intellecta, informari cupio. Si in animatis teperies formaetatione subit,& alia insuper forma accedit qua res id est, quod esse dicitur 1 adhuc affirmo,ah-'. surda mihi videri, uni rei simplici geminas formas tribuere, non quidem substantialem una,

467쪽

3ς EPISTOLAR. MEDICIN. accidentalem alteram, ut tu interpretaris, sed substantialem utramque. Quid enim An non Galenus animam temperiem ei te quandam pu-

Iat,&anima substantia esst nisi fallor λ Quo- imodo igitur non duplex sit forma substantialis rLIna,quam tumet ponis,&de qua lis nulla est; altera , haec ipsa quam nunc dico , anima nempe lioces , temperies Z Quod si enim de hominis ipsius anima Galenum , num ad temperiem referret,addubitasse scim tis , quid aliis iinferioribus,utpote in brutis & vegetabilibus, eum sensisse conjiciemus 3 Hoc pene concesso, etiam lapidibus,gemmis atquc fossilibus aliis,

quae animata vulgo creduntur, animas suasaiasignabimus,cum temperamento illa certo constare nemini sit dubium. Atque profecto , ut lde hoc posteriori, quod sentio , libere prose- iram,haud scio,num re ste metallica omni prorsus anima priventur,cum ea crescere & augeri liquido eonstet. Quod enim de externa dun-- taxat accessione , & nescio.qua accretio ne , & materiae accumulatione garriunt,

non satis mihi rem explicare videntiu , qui ab interno principio motum quendam simul accedere plane statuam , dc argumenta

sulit venae illae,quas sic vocant in auro, argento,& aliis nobilioribus metallis. Humanitatem, quam formam totius scholasticorum more appellaveram,ais non naturam esse aliquam pec

468쪽

LIBER V. 437 se Absistentem ed tantum νοημα, seu conceptum quendam in tuente. lds ita est, ut non re pugnavero , aliquod tamen necessario extra mentem dari oportei ὐφιςάμενον illi correspondens. Unde nempe haec idea abstracta est, nisi illam plane nugax comment tina,& cogitationem inanem assirmare velis. Illud igitur qua- lenam erit ξ Homo ne ipse Itaq; homo prorsus erit extra mente id quod humanitas illa in me te Hoc modo ii controversio hanc sopita esse censes, non molestus tibi ero,quo ad hoc in posterum. Morbos totius substantiae si omnino in uno trium summorum generum reponi debeat, nullibi certe rectius di convenientiuS, quam inter intemperiei morbos ipse collocaverim. Verum enim vero cum plane peculiari modo nobis adversi sint,placuit primis horum inventoribus facilioris doctrinae & distinctionis gratia novam illis sedem assignare, ut vel sola nomenclatura ipsorum investigatoribus statim in conspectum veniat. Neque tamen vel ipsi opinor negabunt adversarij simul temperamentum necessario destrui. In quo tamen controversiae huJu caput, quantum assequi licet constitutum minime est, sed potius ; quid primo,&potissimum laedatur. Hic illi ajunt ipsi substantiae paci tum limitatium, hoc est, spiritui,calori innato, facultatibus, formae denique ipsi nocumentum afferes,quod tamen nihilominus

469쪽

in tena peri m simul redundet. Tu conic hypothesin tu clivo es, temperiem violari

costum pi primo statues atque sic paruum i

simplicem iii tempellem, atque hanc extrei das notam,pellulia dantemque hominem scrimen relinqtietur. Potest pro illorum sensione hoc quoque in medium afferri. lvalere hunc argumentandi modum : Iistantiae totius morbis necesse est temptr tum vitiari dc destrui. Ergo temperam i. 'Perse&primo laeditur,&ita a morbis riei secerni non debent. Sicut enim insone v. g a ventriculi affectu de qua Gideto c. aff. 9.ὶ fieri non potest,quin oculi a

laedantur,& ramen oculorum morbus

' secti proprie non dicitu eque primo duntur . ita etiam consimilem in moduli 3 quoque se rem habere putandum est , de qiquid tu judices , nimirum, ex tua responsion cognbs m, solutio difficultatis de contrarii . immediatis plane accurata est . & baud sciosi non nimis exquisita. Nequaquam tam ne reprehendendam duco , sed simpliciter , mihi de ea cogitansi in mentem venerunt, pro fero. Fortasse igitur in hunc quoque moduis explicari res post, si dicamus: Medium hie hi significare forma aliqua mediam inter du se, trema, sed potius subjectu medium. euisori illae contrariae inhaerere aptae sunt, ut nimiri ontraria quaedam ideo appellentur

470쪽

LIBER V. 43' est sine medio, quod millum habeat subie flum

edium seu naturae inediae cui alterutrum Sorum non instat, exempli gratia, vita & mors. Cum enim haec animato corpori solum comi petant, nullum tale unquam reperietur corpus ata modium ut nec vivum sit , nec mortuum. . Ostendit irae autem aliquantulum α τλογθα itini la, ut apparet,quod ciau superius dixi sies, substantiis de formis nihil esse contrarium,paulo tamen in serius subiicis haec vel ba , contrarioθrum quae accidentia sunt. Sunt enim & substatiarum diisetcntiae , pcr quas genera dividunt tur, contrariae&c. I bium colligo in substantiis quoque ipsis contraiietatem reperiri, quod cui diabctico tum pronunciato manifeste pugnat. . Cette enim disseicite illi, per quas genera divi- id titur, si εἰ δοναιὰ sunt,sive specificae erui, & ipsael erust substantiae. Qi P modo igitur contrariae

Confirmas etiam tua sententia Aristotelis autoritate, qui neget,omnibus in genere relatione contentis quae nimirum, extremo opposita

sint. de talibus enim nunc sermo nobis est)ac-

'cidere medium. Videtur autem hoc meto

λαβειν.Narti cum hoc fieri non possit,aut debei at,inpraesentia quaeritur. Sumitur igitur quae si l tum pro colafessb. Hoc ipsum nunquam est, i quod quaero, quomodo eaetrema quaedam , dc in uice sibi quam longissime opposita esse possint, quae medium tamen nullum habeant 3 Subi finem epistolae asseris: Inter habitus contratios