장음표시 사용
341쪽
126 Lux et umbrae. Reformandi studia. 333Hildeshemensis, inchoavit Pu ingen reformandi monasteriae Germaniae, appellatu ProPterea inclytu reformator Moriturugrediit indeshemum. Liber de reformatione monasteriorum i): Geile voti aisersheri s 15Ιοὶ orator eximius et praediCator in cathedrali ArgentoratenSi inSectatu eS ingenuo et audaci Sermone vitia aetati Suae et reliquit Collectionem ingentem Sermonum, POSteritatis aedificationem et doctrinam ).6'. In Hispania vir Celeberrimus, imenes 4 4517 Cardinalis.
multa Patravit ad reformandum Clerum et monaci S. Scientiarum studiis valde profuit ejus Bibliorum editio Polyglotta, Alcalae Confecta. Novam operum AriStoteli editionem perficere
qui ne legerentur libri perniciosi ).7'. In Francia eminuit Guillelmus Durandus j I 328ὶ qui videtur jussu Clementis V Scripsisse librum De modo celebrandi concilii et corri telis in Ecclesia reformandis i. Vir Celeberrimus Petrus de Ailiaco 'o 25ὶ CanCellarius ParisiensiS,
dein archiepiscopus CameracenSis, unus fuit e ferventissimi et auctoritate magna ornati reformatoribu in Synodi Pisana et Constantiensi Canones reformationis Ecclesiae in concilio Constansiensi. Caseis agendorum in concilio generali Constantiensi β). Dux autem et Caput Studiorum Omnium reformandi SUO tempore,
dum vivebat, fuit Joannes Gerson ' I 203, universitatis Parisiensis Cancellarius. Vitam eximie SCeti Cam duxit, tantoque honore ornatus fuit, ut diu ei ascriptus fuerit liber De Imitatione Christi. Numerosa Sunt ejus Scripta reformationem spectantia De Simonia De emendatione Ecclesiastica, De statibus
Ecclesiasticis etc. q). Nicolaus de Clemangis 4343, universitatis Parisiensis rector et postea Benedicti XIII venione
SecretariUS, PraeSertim plurimis Suis Scripti studuit in rebus
342쪽
334 Periodus Tertia Caput Secundum.
eccleSiastici emendare abusus. De fudi theologico, De raeSulibus simoniacis, De novis festivitatibiι non instituendis De Or-rullo Ecclesiae statu, Distulatio habita ter scriptum suster materia concilii generalis cum quodam scholastico Parisiensi Τ).HR aetate Cum uberrimo quoque fructu laboravit in Hispania, FranCia, Helvetia Flandria et Italia . Vincentius Ferrerius 1350-1410 , ordinis Praedicatorum. Aliquamdiu obedientiae Benedicti XIII se adjunxerat fuitque magister Sacri palatii
8'. In Italia operatu eSt, mente quidem, ut videtur, initio Sincera, sed indoli vehementiori tristissime indulgens Hieronymus SaVonarola I 452 - 1408), DominiCanus. Eloquendi arte eximie praeditus, inchoavit praedicare Florentiae 14821483 , haud ita magna populi frequentia. Sed cum ingenti fructu anno 149 insectatus est vitia apud FlorentinoS. Cum vero partibus Caroli VIII novi Cyri se adjungeret, a PraedicanSCum atroci violentia insurgeret adversus Alexandrum VI et Papae minitaretur Synodum generalem Cogendam, qua Sede dejiceretur a recti reformandi studiis longe discessit. Scriptis ad eum a Papa brevibus, S uti et 8 Septembri 1495, quibus Prohibebatur praedicare, restitit. Post tertia litteras, 1 Octobri 1495. a Praedicando abstinuit, donec intercedente Caras facardinali et magistro generali fratrum Praedicatorum, facultaSei fuit reddita Jussu ignoriae Florentinae, Praedicavit QuadrageSimam 1496, at cum tam acerba violentia invehen Contra Papam et Romanae Ecclesiae abuSus, ut PSOS ProtCCtore SUOS, Dominicano et ar affam Cardinalem, a Se alieno fecerit. NegleCto dein iterum ab eo brevi movembri 1496, XCommunicatus est 12 Majo 149T. Respondit per epistolam ad Omne ChriStianos, qua de injuste ibi impΟSita excommunicatione Con UeStUS St, et ΟSt breV temPUS, Oreta XCommunicatione, ter Sacrum fecit, die Nativitatis fretus praesidio PoteStati Sae
i Ed Lugduni Batavorum 1593 Cum eju vita. Fa es, Histoire de aint incent Ferrier, nouv. d. 2 vol. Pari 190l.
343쪽
126 Lux et umbrae. Reformandi studia. 335
Cularis, praedicare iterum Coepit anno 1498. Tum Alexander minatus est Florentini interdictum. Quo facto, ignoria Savona rotam raedicare vetuit. Qui, ObSecundando, Omnem operam in eo CollocaVit ut cogeretur SynodUS generali Contra Papam 1498). At FranciScani, ObSiStenteS, eum Pro UOCRUerunt ad ordalium subeundum Suo Sibi exitio Coepit provocationem Savona rota. Etenim quum statuto die T Aprili 1498 ob discordiam de Solemnii ordalium, non ProceSSiSSet in odium ipse venit apud omnes Quum deinde Contra vetitum Signoriae praedicare iterum inchoaSSet, ComprehenSUS in equuleum im- Situ et cum Fra omenico a Pescia et Fra Sil-Ue S tu , quorum UiSionibu Semper fiSu erat, SuSpenSu interiit. Cor ra Sunt XUSta, CinereSque in flumen Arnum projecti. Is finis fuit monachi, praecellenti ingenio praediti et initio Verani ECCleSiae Salutem procurare conati. EXitii CauSae fuerunt eju machinatione politicae et gravissimus defectu obsequii
Summo Pontifici debiti i). Scripta ejus Paulo II Julio III
et aulo IV Pontificibus examinata, declarata Sunt errore OC- trinali vacua. E posteri multi ejus memoriam magna Sunt Veneratione ProSecuti, inter quo numerandi S. Catharina
de Ricciis S. Philippus Nerius et Benedictus XIU
344쪽
ORDINATIO ECCLESIASTICA CLERICI SAECULARES ET REGULARES. I et 7-ς 29.
1'. Ex Aventonensi Pontificum domicilio et e ChiSmate occidentali profectum est ut Papae inchoarint exserere iurisdictionem suam in iis negotiis, in quibus pridem auctoritatem Suam Uel non Vel non adeo interposuerant. Quod in Synodo V Lateranensi Leo X systema conciliarium de sic erit, declarando Sessione XI: ,,Romaniam Pontificem, tanquam Suρer omnia concilia auctoritatem habentem conciliorum indicendorum, fransferendorum ac diSSolvendorum plenum jus et potestatem habere' id non hac mente factum CeNSendum St, quaSi Papa iterum recepisset auctoritatem in SynodOS. Hac enim PoteState Cedere S Sode numquam PoteSt Neque obStat, quod Saeculo XI et X plurimi viri docti Sanctique hanc Papae PoteStatem negaverunt. Neque enim omne errarunt et ex angustiSSima Chismati conditione et Singulari concilii Constantiensis indole satis explicari plurium error poteSt. 2'. Ouam habebant antea metropolitae saCultatem probandi et ConSecrandi SUOS SuffraganeoS, eam, authentica facta decretalium Compilatione, inde ab ineunte saeculo XI et tempore domicilii venionensis, Papae sibi reservarint. Concilium Tridentinum dein metropolitis alia plura ademit eorumque jura redegit ad ea, quibu noStra aetate fruuntur.3'. Maxime vero S. Sede rerum Conditionem mutavit, multiplicatis reservationibus pontificiis. Ex eo quod sunt i i
345쪽
127. Sede Apostolica. 337 Uicarii, Papae omni tempore lenariam Conferendi beneficia dispositionem jure sibi vindicare Potuerunt. Primum monumentum factae reservationi Solebat referri decretum Clementis V 1265); quo Papa Sibi vindicabat OffiCia CCleSiaStica , apud S. Sedem vacantia , idque dicebat fieri e antiquo usu ). Saeculo
XI Papae Bonifatius VIII, Joannes XXII et Benedictus XII, longius eandem iam inCedentes, decretum Cle- mi it 4 I interpretati sunt et ampliaverunt. ReServarunt sibi nominationem patriarcharum, arChiepiSCOPorum et PiSCΟ-porum officialium quoque inferiorum, quorum officia vacabant Propterea quod, qui functu ii fuerat, in residentia Papae vel in loco non amplius duorum dierum itinere ab ea diStante, es Set mortuu vel destitutus Vel alio tranStatuS, aut quod propter cumulant beneficiorum abdicare se officio debuisset dein omnia beneficia Cardinalium et magistratuum Curiae demum beneficia
Sunt in regula Cancellariae atque ita pro lege haberi Coeptae ). InSuper apis erat jus devolutionis, quo beneficia minora et majora ad S. Sedem devolvebantur, Si intra temPUS Statutum ab archiepiSCopo Vel episcopo non Ssent expleta. Haud raro S. Sede Pro unico Casu ibi reservavit explendum beneficium provisio), vel dedit jus in beneficium etiamtum expletum, Sed Cum Vacaret CCupandum exSρectantia). Quae reservationeS Pontificia multa bona effecerunt. Faciliu enim poterant AC ratione probi beneque meriti viri remunerari, et PoteStati Saeculari in explendis beneficiis intercessio minui. Secuta Sunt tamen etiam incommoda Saepe beneficia in regionibus exteris conferebantur clerici Italis, qui incolarum Sermonem neSCiebant Saepe etiam oriebatur cumulus beneficiorum, ut Unu plura beneficia CCuparet, vel unum occuparet et alterum ibi adminiStrandum CCepiSSet commendae). 4'. In difficultate pecuniaria, quae premebat PraeSertim tempore domicilii venionensis et Chismatis, hae reSerVationeSPraebuerunt inCCeptis Simam opportunitatem augendi reditus
in Licet Ecclesiarum, Lib. VI, III, 4, 2. Id a Clemente V et Clemente VI
Reg. Cancellariae apud Ferraris, Prompta bibl. in verbum Beneficium. Hinschius III, 123 sq. Regulae cancellariae Apostolicae, ed. Irenthat, InnS- bruch 888.
346쪽
338 Periodus Tertia Caput Tertium.
S. Seclis. Inde enim ab antiquissima memoria in usu fuit ut,
qui beneficio ornaretur, donum aliquod voluntate redderet. Quae dona dicebantur servitia, et medio aeCulo XIII eorum Summa Certa Statuta est. Solus obligabatur hae Servitia Solvere, qui RCCePerat a Papa episcopatum vel abbatiam beneficia consistorialia). Distinguebantur autem in Servitia communia, quorum altera media par Camerae astosfolicae committebatur, altera S. Collegio et in servitia minuta, ministri curiae deStinata. Vocabantur etiam annatae, quod ad reditu beneficii annuo aeStimabantur. Etiam ad beneficia minora, a Papa explenda, anno 1392 Bim falci uri X has annatas extendit exegitque mediam partem redituum, amo primo perceptorum Annatae Bonifatianae . Fuerunt quoque apae nonnulli, qui Partim Ut temporum inopiae, aucti reditibus PontificiiS, Succurrerent, partim quo CitiuS DOSSent beneficia expleri, reditus beneficiorum vacantium sibi
vindicarint fructus medii temporis). Sic de beneficiis Anglicis ad
triennium statuit Clemens . Joannes XXII exegit ex omnibus beneficiis vacantibus anno primo mediam Partem redituum. Quod tamen tributum post Concilium ConstantienSesensim in desuetudinem abiit. Hin inde, temporibu inopiae, Papae poStularunt decimam partem de reditibus ecclesiaSticis. 59. Ab inito autem Saeculo X audiebantur Perpetuae querelae quum de reservationibus tum de tributis pontificiis ). Quum a seipsos emendandos hominibu deficeret animus, eo
fortiu putabant e proCurare reformationem in capite et in membriS, quo magi reclamitarent Contra abuSu Curiae Totum diuturnum Saeculum Cantilenam eandem cecinerunt Germani degravaminibus nationis germanicae, Francogalli de libertatibus Ecclesiae gallicanae. Quae omnia maximam partem Pectabant reservatione pontificia et tributa, quibu Se opponebant Prae- Sertim principeS, nobile et magnam partem e nobilibu electi,
episcopi Si evenit ut pacta sint concordata, Vindobonense
Vide per modum exempli AEc de Cleman is De Corrupto EccleSiae Statu, ed. Lugd. Batav. p. 4-28. Μayer apud Freher Script rer Germ. ed. SI PH
347쪽
1448 pro Germania, BononienSe 1516 Cum Francia, quibus
modus est factu reServationibu et tributiS. Per prius illud, statutum est ut Papa in Germania XPleret 1'. beneficia quae vaCarent apud S. Sedem V ν dioeCeSe et monaSteria Virorum exempta, quando electio vel non Caenonice Vel non tempore Suo SSet facta, aut electuS, Ob UStam auSam, non Probaretur 3'. Summa
beneficia dignitates in capituli cathedralibus et Collegialibus, et reliqua in iisdem Capitulis beneficia, mensibus numero imparibus alternativa mensium); ' deinde ut apae percipere
liceret servitia de omnibus episcopalibus et monaSteriis virorum exemptiS, annata de reliqui beneficiiS, quando reditu annui minimum florent camerariis 2 Constarent. Pro Francia Statutum 1'. ut rex XPleret PiSCOPMUS monaSteria et PrioratuS, quibUS antea canonicum ju eligendi fuit; ' ut Papa nominato Confirmaret; '. expleret beneficia omnia , astu sedem apostolicam vacantia' '; ' haberet numero restricto provisiones, in CapituliScathedralibus et Collegialibus, nullas vero XSyecfantias ). In Francia Concordatum generatim animi restituit tranquillitatem. In Germania vero perrexerunt Conqueri de gravaminibus nationis
6'. Praeter domicilium Aventonense et ChiSma CCidentale, altius aucti tributi pontificii et crebrius exactorum servitiorum Causa etiam sui amplificatio curiae Romanae perpetua CreS-
Cente enim Papae poteState et auctoritate, eadem ratione Rugebatur ju Cum universo Orbe Commercium et officialium in Curia ne CeSSarius numerUS. Primo loco memoranda rosa Romana ), Supremum judicium pontificium pro causis civilibus Certo ordine fuit circumscripta a Doram n e XXII et si mo , auditorumque ejus numerus a S , D IV ad duodecim praefinitus est Cancellariae Gostolicae δ), prae Ceteri vetusto inStituto, demandata fuit literarum apoStolicarum perScriptio bullarum, quae dicebantur Consultis CardinalibuS, brevium, quae ii non in ConSilium vocatis, Scribebantur. Praeerat vicecancellariuS, Subi Vide textum apud Nussi, Conventiones. p. 15 sq. A. au illari, Quatre Cent an de Concordat, Paris 4905. MemisHer, lib. Quart. 1895, p. 9 Sq. - H. restare, andbuch de Urkundentelire, Leipri 1889 I, p. 2l sq. G: Goau, e Vatican les apes et a civilisation, Paris 1896 p. 32 sq.
348쪽
34 Periodus Tertia Caput Tertium.
quo erant notarii Sex et multi abbreviatore et scriρfores Saeculo XV instituta est Dataria, cui data Si operum ParS. Dirigebatur institutum ab uno datario et pluribus referendariis, qui gratia et petitiones in foro externo expediebant. Ab Solutione et dispen-Satione dare in foro externo et interno munus erat Oenitentiariae ). Prinaus, de quo mentio saCta est 'oenitentiarius fuit S. Ray mundus de Penna forte Clemente V Papa ineunte Saeculo XIU), institutum jam fuit ampliatum. Jam Praeerat magnu poenitentiariuS, Cui parebant plures oenitentiarii. Res Pecuniaria adminiStrabat Canter apostolica, jam valde ab antiquo instituta, Sed demum ab Eugenio I in Perpetuum X- culta. Is enim Papa cameraris adjutores inferiore dedit Septem.
Memoratur theSaurariu et auditor camerae ). Cardinatim numeru hac periodo Linor fuit quam Antea, et
'a 8. Episcopi et clerici reliqui.
Reformatorium vitae clericorum, ed. Has 1491. Scripta reformatoria Gersonii, Cleman is et Dio si Carthusiani De vita et regimine PraeSulum, De Vita canonicorum, De vita Curatorum. lib. Quart. Bd.
1'. AuCtorita episcoporum et potentia ha periodo perpetuo decrevit. Cujus rei ausae erant Plurimae Imprimi quod homine VulgareS, non nobileS, ab episcopatu Semovebantur. CujuSabUSU Sequelae, praesertim in Germania funeStisSimae fueruntδ).
Principum et nobilium filii digni vel non digni fere omne SecteS
OCCUPabant. Unde non Solum ingen fremitu fiebat, Sed augebatur in epiSCopi rerum mundanarum CupiditaS, qua fungi Officio Suo negligebant, Cogitabant de Splendore externo pibuS Ue, in regimen aeCulare magis quam in diSCiplinam ecclesiasticam Curam Suam et operam Ollocabant CauSa alia fuit, quod
349쪽
ο 28. Episcopi et clerici reliqui. 34 Imagnae fuerunt principum parte in explendi episcopalibus. Principes autem minu Probo ea aetate CuraSS Ut potius opibus et nobilitatis amplitudine praecellerent praelati, quam Cientiae et integrae vitae plendore, hiStoriae monumenta docent. Unde vel commendatarii episcopi fuerunt. CauSa dein tertia referenda haec est, PiScopo animo infeSto fuisse in S. Sedem, non intelligenteS. Cum poteState Papali Simul PSorum quoque auCtoritatem necessario deorSum ferri Praeterea PiSae, Constantiae, Basileae doctores, Clerici inferiores, imo vero ipsi laici magnos sibi spiritu SumPSerant. Quae prae Valens quaSi demoCratia CCleSiaStica exitio fuit obedientiae hierarchicae Tamen, XCOPt PrRelatorum animo rebu SaeCularibu magis magisque dedito, haec omnia aliquomodo excusabiS, Si perSpexeris CCleSiam fuisse difficultatibus et angustii obrutam, quae ViX SUPeruri Poterant. Neque omne vitii Corrupti erant. Fuerunt a Saeculo
XIV ad XVI in Ecclesia Dei fortissimi sanctissimique epiSCOPi. In Sede Ultrajectina memorari possunt Ioannes de Arhel
de Henneberg; Salisburgi Nicolaus euhaus Florentiae Joannes Dominici et S. Antoninus Venetii S. Laurentius ustiniani. Etiam in Francia et in Hispania fuerunt egregii epiScopi plures Saepe Cum magno fructu habitae
Sunt Synodi. 2'. In capitulis abusu etiam plures vigebant. FaCta fuerant refugium Solemne nobilium natu minorum, ConStabantque Ul-US, quibus nulla esset vocatio ad Statum Clericalem. Horum itaque more non Semper tale fuiSSe, quale Clericum cleCeant. SPonte Sua Consequitur Dominabatur Concubinatu δ), a Propterea Socordia, ardoris SanCti defectus, derelictio Sacramentorum EpiScoporum jus in nominando Canonico valder tringebatur, ut ipsum Capitulum expleret Sede Vacante et
eligeret ipsum dignitates. In Francia Germania et Anglia, a XIII inde saeculo in usum venit jus rimariarum recum, quore et alii regni principes utebantur praeSentatione Pro Sede,' Hemele VII, 503 sq. Gerson, p. II 6l T.
350쪽
3 a Periodus Tertia Caput Tertium.
quae in regni Capituli prima PoSt eorum Coronationem VACaret. Iti qua re tristiSSime evenit ut principe Saepe non Curaverint utrum PraeSentati moribus et aptitudine essent digni. Haud TRro rueSentarunt tales, qui fungi muneribus beneficii non POSSent: uerOS, laicoS, aut qui aliud aut plura beneficia obtinerent. Contenderunt quidem Papae et synodi abusus ejuSmodi emendare, Sed fere semper incassum ). Cumulus beneficiorum et commendae manserunt. Johannes XXII cardinalibus et principum filiis dispensationem concesserat de ui ha in re alutaribus praeScriptis ). Itaque Perpetuum lio Pravum Xemplum ad imitandum stimulabat clericos inferiore et raeSertim
3'. Capitulis et monasteriis fuit non numquam HS patronatus in parochi . Cujus Conditioni univerSe Parochia non Poenituit. Sed calamitose accidebat parochii et parochiS, Si quando Patro- nu arbitrio Suo ageret, in explendis locis vaCantibus negligeret episcopi desideria et de ecclesia ejusque reditibus quasi de Suo diSponeret Ardua tum erat parochi vita. In regionibu nonnulliS, e . . in Anglia, CCleSiae multae tanta fuerunt inopia reSSae, ut nemo Clericu in parochiam profiteretur, Sed mallet solis is SaeStipendiis vitam alere. In Scandinavia audiebantur querelae de Patroni Per Simoniam parochias explentibus ), in Austria de Patroni parocho opprimentibus ). Saeculo praesertim IUSynodi valde in hoc laborarunt ut patroni multimode ui privilegiis abutendo deSi Sterent ).4' clericorum institutio sui multum a more superiori aetatis diverSa. Frequentissimi scientiis studebant in universitatibus, quae Praecipue Currente Saeculo X pondere et numero Sunt auctae Synodus Plotiana jam 1322 praescripserat, ut in Singulis eccleSii cathedralibus et collegiatis e canonici 10 Saltem unus operam daret studio generali in aliqua universitate, donec plene CSSet XCURUS Toto hoc tempore beneficio fruebatur. Idem jussit Synodus Toletana 1339. Synodus auricensi decrevit ut e Capituli Canonici duo semper essent in univerSitate SynoduSi Hemele UI, 446, 462, 554 556 605, 17 688 VIII, 155 293, 373 469, 732.