Pompeii Sacchi parmensis, in patrio lyceo publ. medic. theor. professoris Iris febrilis foedus inter antiquorum & recentiorum opiniones de febribus promittens ..

발행: 1684년

분량: 335페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

32쪽

FEBRII 1 S:

quo essentialiter consistat.

Rerum essentia non melius manifesantur quam ab earum desinitione, idcirco Philosephi

omnes rerum, natura 'eculantes, tunc illius:cognitionem possidere gloriantur, quando ge manam earundem definitionem sunt assecuit. IcΜedici antiqui Febrium naturam, essentiam, & proprietates certo indagasse scrutis io crediderunt, per antiquioris Avicen-ha donitionem pag. .uae . I .cap. Icui omnes concordi suffragio consenserunt iII. . Definitur autem citato loco Febris,quod sit Calor extraneus accensus in corde, S procedens ab eo mediante spuitu dc sanguine, per

33쪽

r IRIDIS FEBRILI s

arterias, dc venas in totum corpus effusus, sic in illo ipse corpore porrbaccenditur, ut functiones naturales laedat , non sicut caliditas laboris,& iraei Hane definitionem desumpsisse a Galeno Leptae Com. I. text. 2'. ct 1. de dis . Febr. cap. s.ctab Hippocrate 3. demd . rex. 8. Omnes concludunt, & convenire cum definitione Zeno dc pedoclis Alexander Aphrod M. III. Febrem esse calorem probant auctoritate Hin lib. I. epi . par. 3. text. 16. in hiis. Silani rex. 2I .in hist. uxoris Philini, O text. 23. hist. Clean Ebris, o rexa . in hyi.Metonis, ct rex.a cin hist. Er sui, huic adjungitur Aristoti auctoritassea I prob.

IV. Pro autoritate horum stant rationes, &primo quia ex communi hominum aestimatione igneo acrique calore aestuantes Febre laborare censentur, unde deducetur Febrem in calore essentialiter sundari cum communis hominum existimatio veritati aequiponderare videatur.

V. Secundὸ in eo videtur residere essentia Febris quod est radix omnium accidentium ab ea emanantium, haec Verb a calore proveniunt, consequeliter hoc erit essentiale Febris fundamentum. Sitis enim, aestus, inquietudo, vigiliae, dolor capitis, pulsus frequentia, & ininaequalitas, inseparabiles febrium comites, non ab alio dependent principio quam a calore. V L Antio quia refrigerantibus curatur, ergo

34쪽

ergo in eaiore consistit, contraria enim eo

uariis curantur. v

v II. Quareb Illud dicitur essentiale alicui, ouo posito illud ponitur, & ablato aufertur, sed posito calore sneo , in corpore adest febris.& ablato, illa cessat, in intermissione enim Febrili a patiente non persentitur calor,nec a Μedico distinguitur, ergo Febris in calore igneo consistit. . VIII. Hunc calorem esse qualitatem sere

omnes Medici sustinenciRodericus tamen Castren sis in lit.de Meteo icrocos. lib. 3. cap.8. in substantia calida Febrem radicari opinatur. Hane sententiam fuisse antiquorum, Sc diu in oblivione sepultam confirmat Emanuel Bs.RI . contris p .contr. O cerae Virior Pincapia ante Roder.in hae 'fuit sententia. 'IX. Hanc opinionem probat citatus Doctor auctor. Isip. qui in Epid. Febrem 'reton Vocat,

vel pyrexiam, hoc est ignem, aut ignitum halitum , quae sunt substantiae,huic Galenum addie qui I. de elem. cap. c. corpora calefieri, non . qualitate sed per sumantiae calidae recepti nem expresse docuit his verbis,Eum qui in ge- Iu ab igne calefit, dico ignem in corpus assum

re, nec desunt rationes, &c. X. Priniis. Quia calor praeter naturam, est ca-Ιido innato contrarius, sed calidum innatum est substantia,ergo etiam calor praeter naturam qui est Febrilis erit substantia, cum contraria

35쪽

4 IRIDIS FEBRILIS

putredinis minera fuligines, & evaporationes ad cor elevari per quas incalescit,& hoc est cor

per substantiam calidam praeter naturam cale- feri,at calor praeter naturam in corde est Febri- Iis,ergo calor Febrius erit substantia calida in eo de existenS.

XII. Tertio. QiliaPraecipita Febrium reme dia sunt purgatio & sanguinis mi ssio, quae ambo materiam sanguinis superfluam; vel excr mentitiam qualitate vitiosam educendo,calore Febrilem in substantia consistere manifestant. XIII. Paucos tamen habuit sequaces haec opinio, major enim pars Medicorum huic est contraria, quia Febris laedit operationes cum sit morbus; laedere est agere; substantia per se non est activa , sed solum per qualitatem, ergo calor, qui est qualitas, Febrem constituet, non

substantia calida.

XIV. Haec sententia firmans Febrem in sua

essentia calorem comprehendere, ab inpugnatione non libera evasit, nam Jacob. de Part. ScConciI. Febres frigidasL statuerunt, Avicennae sumitti patrocinio, qui Fen. I. p. . sect. I. c. I. aliquas Febres frigidas vocari & in praxi observantur Febres, quae nec internas partes, nec eX- ternas calore cruciant: ex Febre morientes frigent in exterioribus partibus, dc tactu comprehenditur, frigent etiam interius, ut expiratio frigida ostentat, & tamen ex pulsu certum est eos febricitare. Febres rigore & frigore invadentes in tali statu sunt vere Febres, & tamen tunc non est calor, ergo dantur Febres sine calore, ergo calor non est essentialis Febri, cum aliqua

36쪽

aliqua sine calore habeatur,& ahi qua pars illius

aliquando a calore sit omnino immunis. XV. Quomodo vero calor Febrilis evadat, communiter resiondent per intensionem, nam calor Febr ilis quia praeter naturam excedit naturae limites , excessus per solam additionem majoris caloris habetur, consequenter Febris in additione caloris, per quem caloris naturalis intensio fiat consistet: ablato enim caloris evicessu, aufertur etiam Febris, ex quo bene arguitur calorem Febrilem per intesionem talem evadere, & haec est sententia Gal. 8.&9.mer.quem allegat Argenti lib. I. de morb.genre. cap. 2. & confimmatur ex eo quod Febris per intemperiem ca-

1idam definitur, quae in suo formali caloris e cessu e & intensionem involuit, consequenter calor naturalis Febrilis fit per caloris in

tensionem.

XVI. Controvertunt tamen auctoreS, &patroni hujus sententiae, an Febris in unione caloris naturalis, & additi, vel in solo calore addito consistat, Averrori lib. 3. collig. cap. 3. Concilis diser.87.riga, I. de disser. Febrium cap.I. Mercat.lib. 3. de Feb. essem. o m. in Fen. I. p. . tract. I. cap. 2aHcul. in com. ejusdem loci Hesta lib. i. de disser.Feb. ci aliis, volunt calorem Febrilem talem evadere, per unionem caloris naturalis praeexistentis& additi a causa calefaciente.

XVII. Quod probant primb , quia si solus

additus esset Febris, in eadem parte esset morbus & sanitas eodem tempore, quia in corde esset easor additus, qui est Febris, esset calor no

turalis, qui est sanitas, & ideo hic operationes

37쪽

ου IRIDIS FEBRILI s

i secundum naturam exerceret , in quo stat sanitas, ille laederet, quia morbus, ergo in eodem subjecto eodem tepore esset sanitas & morbus. XV ΙΙΙ. Secunia Ex prae existenti, & addito calore fit unus numero calor, additus, per omnes est Febrilis , ergo & praeexistens, quod ex illis duobus fiat unus calor;patet; quia quotiescunque duo accidentia ejusdem speciei Io numero diversa simul concurrunt, uniuntur, ut unum numerum constituant, sic lux lucernae cum luce selis in unum unitur lumen in aere ut non sit distinguibile lumen lucernae aluinmine solis, ita illi duo calores debent in unum coalescere, ita ut unus ab alio non distinguatur, & a praevalente calore illud accidentale compositum denominari, quia vero in Iaesione operationum praeter-naturalis praevalet, ideo ab hoc unio caloris naturalis, & additi praeter

naturalis. denominatur.

' XIX. Huic opinioni contradicunt Gentilis Ganrcia. infen. L. . quas. 7. Maiamoros liba. desb. disp. II. asserentes Febrem consistere in calore

addito &e.. XX. Primo hoc probant, quia ita se habet morbus in intemperie sicuti morbus in numero adaucto , ut in sexto digito, sed solus sextus digitus est morbus, ergo est solus calor additus; erit febris. ' X XI.- Semnia Morbus dicitur ille qui primo indicat siti temotionem, sed solus calor addi

tus indicat sui remotionem, cum eo remoto

cessee febris , ergo selus calor additus est febris. XXII. Προ

38쪽

XXII. Teriso. Si febris ex utroque calore eonstaret, nulla a natura su peraretur sine medica menti auxilio: probatur sequela, quia febris natura sola non potest vinci nisi caloris natur 1is opera, at in praedicto casu non esset calor naturalis, quia ex naturali, & addito unito fit febrilis, quia est praeter naturam, ergo curatione careret febris, quae Μedico careret, quod

est contra' experientiam. ε -

XXIII. Qimo Solus calor , qui laedit

operationes, habet rationem Febris, sed solus additus laedit operationes, ergo solus additus est Febris, minor probatur,laesio actionum non potest fieri nisi a re praeter naturali, & violenta , sed calor praeexistens non est praeter naturalis , nec violentus, ergo ab eo non possi intlaedi operationes, ergo laeduntur ab addito. XXIV. An vero semper a tali intensione calor Febrilis proveniat, Vel sine ea valeat esse talis,agitant Doctores, & partem amrmativam iustinent Hales i. de disser. feb. cap. I. Reua. Merc. lib. I. deessentia feb. Carreriin infen. pag. . rraci I. Qirest. 6. Maiamoros lib. I. de Feb. tract. I. Dist. 9. XXV. Et probant primo ex Galeno I aphorism. x6.&lib.6.Epid. sec. I. Tex. I9.ubi talem intensionem Febri essentialem recipit, & clarius loquitur 8.met. cap. 1. dicens tunc Febrem dari cum immodicus est calor, ut hominem offendat, & de caus morb.cap. . asserit Febrem fieri superante caliditate. XXVI. Secunia Morbus callidus non gen

fiatur nisi per caloris intensionem, sicuti stigidus nisi per intentanem stigoris, ergb cum

39쪽

ρ IRIDIS FEBRILIs

Febris sit morbus calidus no potest reeipere ecfe nisi per caloris intensionem,nec valet dicere, posse aequirere dictam intensionem per malignitatem quia haec sine caloris intensione re peritur, ut in peste sine febre,consequenter qua-1itas maligna ex se non est produciiva caloris

. XXVII. Aertio, Nemo dat quod non habet,

qualitates omnes quae in corpore nostro concurrunt, non habent calorem dempta qualitate calida, ergo neque possunt illae intendere calorem, sed a sola caliditate intensio calori eπpectanda, est. V XXVIII. Gentilis in quaestio. extraVag. quaestio. .& Ugo Senen. contrarium tuentur his lationibus.' XXIX. Primo Calor naturalis eordis dum eum aliis qualitatibus commensuratus existit, est instrumentum naturae, &ab hac coercetur ne exorbitet a propria tem perie, debita ejus naturali status, per adventum vero qualitatis ma-

tignae quae illi conjungatur, non est amplius instrumentuni naturae, quia a qualitate maligna depravatus a naturali conditione deviat,&1ui juris factus, excuta naturae jugo, operatur secundum omnes sui vires, idest,non ut natura-

Iis, sed ut elementaris & igneus, quia in se est

talis: unde concluditur actionem immoderatam caloris non originari ab ejusdem intensione , sed ab eodem calore a natura non recto, &secundum omnes suas vires agente. Hoc confirmare videtur Gal. de praesag. ex puis cap. 3.

scribendo aliquos esse Febre pestilenti correp-

40쪽

yos, qui per totum Febris decursum bonum pulsum, & parum differentem a naturali haberent, qui tamen ut reliqui obiere, & eerthmors ex prava & maligna ' ualitate evenit, ergo non per intensionem caloris, sed per pravam qualitatem lethaliter Febricitabant. XXX. Semndo Febris est converso nativae caliditatis in igiteam , sed nativa caliditas non tantum per intensionem ad igneam naturam tendit, quam propter siccitatem a qua invariato caliditatis gradu, haec in agendo fit violentior , ergo non semper ab intensione calor natu-xalis fit major & igneus. XXXI. Alii opinantur calorem Febrilem per intensionem excitari, quae non debetur alicui extrinseco, sed ab intrinseco principio emanat, nompe a calore cordi implantato , qui seipsum intendit: In horum numero sunt Garma super pag. quest sic. de febribus tract. I. distinct. .Pro cofirmatione hujus sententiae supponunt cor in statu natur ii non qualificari tanta caliditate, quanta ejus serma eminenter donatur,& quantam produceret nisi ab extrinseco impediretur ; pro impedimento assignant frigus aeris, quod ventilatione & refrigerio prohibet integram caloris cordis actionem, & si contingat aeris ingressum impediri, vel ab aliquo agente illius frigiditatem minui, tunc calor cordis totam virtutem suo sinu latentem explicat, ita ut qui a contrario remissus naturalis erat, amisso eo fit Febrius, secundum igneam activitatem sibi naturalem agendo, sicque calor cordis igneus evadit a principio

SEARCH

MENU NAVIGATION