장음표시 사용
41쪽
., illius de Oeconomia ista Canonis in supralaudato Exemo plata sic statuit Proteg. n. 269. consilio videlicet Digestoris hoc laetum . Ad calcem enim Matthaei haec haberici Gis' is
, ac tandem Marcum cum Cadem ἐπιγραe . Ira nempe dispossitis
libris istis , ut Apostolorum Evangelia Apostolicorum Evan-- geliis praeponerentur quomodo Marcum in Lucam Apollo- , , lorum comite Vocat Tertulljanus contra Marcion. IV. r. Quid sibi voluerit in allatis verbis , consilio nempe Digestorisse ordinem illum obtinui e , profecto non aisequor . Suopte inge- , ni hoc fecisse Antiquarium , neque ple ex allata bis, uecteis conjecerit, ut puto . Addebatur enim ab Exscriptoribus nota ta, illa , ut ne Librorum ordo in compingendis postea Codicibus se opera falleret . Et longe vetustior barbaro illo in misere in
se docto ut ipsius verbis utar librario, qui Apographum illudo descripsit , erat ista , de qua nunc agimus , Canonis series uti, ex agi angeni carmine vjderat jllius ipse mota ad calcem o F vang. Matth. Hoc itaque Voluerit , ni fallor , non sponte . , aut catu, sed superiorum tem Porum Antigrapha sequutum Λn- , liquarium , non aliter, atque nollis dii possita erant Evangelia, is in suo Apographo collocati . Os ero , quibus series ipsa pri- , mirus usurpabatur, dignitati Apostolorum hoc dare voluisse is iam cur Lucas Marcum praeVerterit alia est ratio ineundata. , reei equidem conjecit lilius. Neque tamen ex adducto, nec si satis liquido Tertulliani loco , sed ex aliis ejusdem Scriptoris, is rem , de qua agitur , illustrare poterat , ii vacasset. Hos itaque, utpote insigne , cum ab ipso , tum a Viris eruditis in notis ad se eundem praeteritos opere pretium iacturum me puto si paulis
Hic Scripto secit Lib. IV. a. consi tuto prius Evangelici Instrumenti Auctores Apostolos Cile , quibus hoc munus praeri dicandi Evangelii a Domino istiset impolitum tum rapollori licos, sed cum Apostolis, ut ipse ait,in poli Apotiolos. Lucam, vero nihil aliud docuisse , quam quod ab Apollolis Ecesesiae si diici det factumque propterea ex hac doctrinae consensione ,
42쪽
ut Lucae Evangelium perinde ac postolicum monumentum, a Fidelibus reciperetur taleque semper apud illos mansiss quale etiam suo tempore tuebantur eadem subinde ration se firmat auctoritatem Evangeliorum Matthaei, Joannis ac Marci:, quod scilicet Ecclesiae ab Apoliolis conititutae , tum ad earum, CXemplum caeterae omneS, eadem , ut genuina Fidei Christia- nae Instrumenta semper suspexissent . Quibus ita constitutis, si urget postea Apollatam illum inquiens Cap. IV. Itaque tata, , his Marcion sagitandus , quid , omissis eis , Lucas potius instite rit quas non baec apud Ecclesias a primordio fuerint. Atquinis haec magι a primordio fuisse credibile es , ut priora, qua Apostori lica cum ipsis cotistis dedicat . Igitur dum constet haec qu que apud Ecclesias fuisse, cur non haec quoque Marciun attigit, autri emendanda si adulterata, aut agnoscendis integra Νam m-
petit , ut si qui EUangelium perUertebant , eorum magι curarent, perUersonem , quorum sciebant aucturitatem receptiorem . LOCUS
is hic Tertulliani eo est insignior , quo magis perplexu , cita ce, aliqua indigens, ut recte constet , tum etiam quia ad ni Vetti, gandam , quae olim in Africana Ecclesia Vigere potuerat , Cais Onis Oeconomiam , facem notas aliquam praeserre videatur . Itaque cum vix dubio lit locus, jam ab pla Evangeliorumis Editione Ecclesiias illas , quarum in sim , ut ita dicam , dueta se DCrunt , ea ipsa ut novae Legis authenticas Tabulas servasse Fidelibus ut nota essent effeci Teri tum illorum Exemplariata, slatim in alias etiam dissus sive missis ad hoc Notariis ea sibi, Ut describerentur curaverint , sive Discipulis ipsis Apostolorum, non solum , ut inquit Eusebius Hiit. ccl. Lib. Ill Cap. 37.
, διδονὶ γραο, . Et sic quidem e re nata Credentium utilitati egre.
ij consulentibus , ut scilicet, nunciato jam piis Evangelio is lacra illa Volumina de1cribendi copiam ultro Fidelibus facerent., Matthaei proinde , quod primum omnium Hierololymis , aut is non Procul emerserat, confluentibus eo undique , Ceu ad nais scentis christianismi incunabula Fidelibus, Apographa alio, is atque alio translata : tum processu temporis Marci, ac Lucae,
43쪽
, postrem etiam Joannis Ecclesias omnes quaquaversum Occuse passe . Sicuti vero non latim ubique gentium consstutae suntis Ecclesiae , citius provinciis aliquibus serius aliis ad Fidei Sa-
cramentum Ocatis ira pro ratione locorum , a temporum, modo hoc , modo illud ex Evangeliis nactas earum aliquas ino Codices suos retulisse : tum, Caeterae etiam , prout occasio is aut facultas dabant , addidisse . Et ita ordinem nullum , XU , Ut Certum tunc adhibitum credibile et , donec evulga, lis jam quatuor Evangeliis , ac passim distractis , Ecclesiarum, alia rationem temporis, quo prodierant , aliae Auctorum ha-o bentes , diverisimode illa in suis Exemplaribus ex utere . Et O- , item alium quidem plurimas ordinem temporis sequuta innue- re Videtur Origenes apud Eusebrum iit Eccl. Lib. VI. 1. Ecclesiallico etiam in siillens Canoni ita enumerat Evangelia is Matthaei, Marci , Lucae , ac Ioannis , ut etiam quae illorum se prius , quae postea prodierint, ex traditione acceptum desi-ri ignet in dem seriem Eusebius tuetur , quem pol a , Hiero- nymo Vulgatum Interpretem recensente, apud Occidentales, etiam Ecclesita Obtinuit se Verum alias, non temporum , sed Auctorum ratione ha-
illa, potiolos, deinde Apostolicos in odicibus suis disposuis
D se , Um Exemplar nostrum , ac Cantabrigiente , tum illud Hi- , las j olim , fama tenus , imbutum a Diuthmaro mata j HAssime se Vincunt. Et quidem in Africana Ecclesia ex duplic illa Cano, nis Crie servatam alteram fidem facere videntur adducti ero ulliani loci . Auctores scilicet Evangelii fulsiste quidem inpo-- lolicos cie cum Apostolis , ct poli Apostolos Mox etiam cla-
, , ius quin haec malis a primordio fui si credibile est, ut priora, qua possυlica . D tempore , quo prodierint , loquutum Ter- Ullianum nemo sanus cred derit . D versum itaque aliquid in Q Ucre Oluit ilia, ut sic dicam, prioritate , qua principem Maῖ- , Iliae , ac Ioannis Evangelio locum adscripsit . Neque aliud , niri fallor, nisi quod apud Ecclesias in Sacrorum . T. Librorumis centu Apostolicorum illa praeverterent . Quam Conjecturam, fulcire identur sequentia: am ct competit , ut, si qui Evange-d istum
44쪽
, Iitim perUertebant, eorum magis curarent perUersisnem , quorum
, sciebant uctoritatem receptiorem. Quibus verbis nihil aliud cn- sisse illum arbitror , quam utcunque ejusdem auctori latis apud , Ecclesias cum Apollo lorum, tum Apostolicorum Evangelia es- is lent , prior Um tamen , habita Apostolatus, a Magilteri ratiori ne , usum apud illas fuisse potiorem . Quod frequem jor in is divini Verbi praedicatione ab iis peteretur auctoritas,in prima, semper ante illa Apostolico tum in Synaxibus legerentur. Quid se quid tamen de hoc si veritatem enim in tanta vetustati cali- gine Conjecturi assequi tentamus' quam vi non ausim pro ceris to assirmare Tertulliani aevo in Ecclesiis illis primum in Cano, ne locum Apostolis datum , Verosii milius tamen hoc put ex al- , latis hujusce Scriptoris locis , quos supra perpendimus . Dixi Tertuli jani aevo , nam postea eadem, quae in recensitone Hie- ,, Onymi feries obtinuit , allem in Carthaginens , ut liquet ex, Evangeli ilarum ordine , quem ibi servatum scribit Augustinus Ierm. qq. de Tempore
, Quod de Ecclesiis Africae in disponendo Canone conjicie- istamus, hoc de Galliarum aliquibus iit id ipsum non in veriis latis specie assii mare possimus , faciunt Codices supralaudati Quamvis Cantabrigiensis non Ecclesiae ulli, sed privato cuidam, in usu fuerit , qui retenta dumtaxat , quae illic vigebat, Cano-
Di serie , caetera per summam licentiam cum in Evangeliis, is tum vel maxime in Actis Apostolorum ita miscuit, inverili re- se cudit, ut , teste illi , qui illud accuratissime inspexit , om- Di Um , quotquot ad norma tempora perVenere , interpolatissi- , mum de dcrit. Unde non immerito Simonii judicium deside, res , qui in Historia Critica . . adornatam ad corruptos hosis e fontes Latinam Versionem non semel male confultus credi-- d me videatur . Sed cum de Antigraphta illis sit sermo , videa, mus nunc ruthmari locum , quem supra tetigimus Hj Scriptor Exposit in Matth. Cap. I. postquam EUanSe- listas quatuor fluminibus , quae a aradiso voluptatis exibant, is tum quatuor elementis comparas set ac de Inceps Epocam quam
, da Evangeliorum statuisset, potes inquit hi se ordo Evange
45쪽
Jorum ideo sic haberi , ut untts Apostolusiit in capit , alter in illi duo , qui inter ipsos habentum, auctoritatem ab Isis, duobus habeant . Vidi tamen Librum Evangelii Graec scriptum , is qui dicebatur Hilarii fuisse, in quo primi erant Matthaeus , Ο Ζορο, annes, ct poclerius alii duo. Interrogavi Euphemium Graecum curis hoc ita esset dixit mihi Gnimilitudinem boni agricolae, qui se quo JDrtiores habet boves , prim iungit. Nihil huc, unde Simo- nius hunc ordinem a Latinis invectum asserere possiet. xutantius in Vita . Hilari operibus ejus praefixa , quo-
rum Exemplar pulcherrimae ditionis vestrae , humanitati, C ten CVOlemiae erga me tuae acceptum refero , observat et criri bendis illum Sacris Libris vacasse. Idque ex Testamento S. Per- , perui Episcopi Turonensis, in quo legavit Euphronio Augusto- dunensi Librum Evangeliorum , quem scribit Hilarius Picta-
, Utersis Mundam Sacerdos atque nunc ipsum Credi , qui etiam, num Turonis in Ecclesia S. Gatiani servatur . Ex quibus Tellamenti verbis putat interpretari posse allatum Druthmari locum: ut nimirum S. Hilarii dictus sit Codex ille, quia manu ipsius exaratus . Ego vero , si licet paria facere , utcumque non improbem Conjecturam hanc Viri doctissimi putarem tamen Coia dicem illum unum ex Asiaticis fuisse , quem cum in Phrygia , exul ageret , ludiis suis adhibuerit Hilarius mox ab exilio re-
Vert CUS in patriam retulerit . In quam conjecturam eo sacilius , ductit me fateor , quod perquam vero silmile sit minoris Asilaeis Ecclesias in disponendo a non , non attenta serie temporum, se quibus Evangelia prodierant , sed habita Apostolatus ratione , , Matthaei primum , quod ubique gentium , tum JO4nni S, SUO, plure Constitutae , rectaeque fuerant , in Codices suos retuli1- , se . Sicque fortasse actum , ut mos ille etiam in Gallias inve- heretur nisi jam antea obtinuerat . Quod pateret luculentius se si in laudato Apographo cclesiae Turonensis , ante X ilium , si ita eii, ab Hilario descripto , pari serie , ac in supralaudatis, ,, a non Procederet. Muliti ver magὶ hoc mihi suaderet, si ve- , sum esset , quod putat Curantius mi latium post Commensa- los in Matthaeum , statim curam hanc in Joannem extendisse. do , Ita
46쪽
, Ita enim Exemplarium suorum ordinem sequi videbatur is Num vero ex laudato ruthmari loco recte conjecerit Clari risi Editor, in Antigrapho Hilari , pol Matthaeum, ac Ioan- , ne in , polletiore duo Marcum ut ipse ait ac Lucam proces se sisse , incertum omnino ei . Videndum propterea ab iis , pe- ne quos vetustiore Codiccs supersunt, num in quibus Matri thaeus, Joannes praecedunt, Lucas semper, deinde Marcus, is ut in nostro , a Cantabrigiens , an secus sequantur Fortasscitari enim ex diversa eorum serie cum o Ecclesiarum , ac priva, torum in digerendo Canone Crui possiet, tum etiam quodnam, ex Evangeliis Lucae , ac Marci primum illis nancisci contige-- rit. Utcunque enim Apollolis ob dignitatem primus in Canoneo locus sit datus de Luca tamen ac Marco ambiguum , cur ille se hunc praeverterit . An quia serius Marci Exemplar habuerintri illi , quibus series illa usurpabatur , Luca in Codices antea re-- lato , an alia de causa. Orte enim Lucae principem post Apo-- stolos locum tribuerint , quod longe Uberius , quam Marcus is Evangelicam Historiam diges Ierit , repetitis videlicet altius re- , bus Milemmate Ser Vatota secUndum carnem accurate digeri 'o . Certe in hoc rationem temporis non habuisse illos , apud is quos a Canonis series Vigebat , e Veteribus liquet , qui Maris cum ante Liacam Evangelium suum teris consignasse putave- runt , ut iuperius ex Origene Observabamus . Aliter tamen
se sentiente Clamente Alexandrino , qui Eusebio teste Hist. Eccl.
Nempe quod fons, fundusque Evangelicae Historiae genus Chri-
ii juxta carnis dispensali Onern eis Videretur , proptCrea VerO-- simillus esse arbitratus et Clemens, munito jam a Mallhaeo se ac Luca itinere illo , constit Utoque , quod primum omnium se sciri opportebat , tunc & Marcum E angelio suo incubuisse . si Dixi a Matthaeo in Lucari quamvis ambiguus sim , hunc ne , an illum praeivisse senserit Clemens . FortasTe tamen praelu - erit sententiae illorum , qui primum ante alios in scribenda . se VingcI camisso ij fuisse Lucam arbitrantur quos inter duo is Hyr Otellantibus Basnagius,in Clericus. Hic enim ad Do xvelli
47쪽
locum , in quo Matthaeum Evangelistarum antiquiorem asseve-- rat , hoc uspiam probatum se j ijsse ait . Quae enim Graeci, reCentiores de aerat Evangeliorum commenti sunt , ea nullo, fundamento niti sed longa , Ut puto , intensione peris fallente memoria . Nam haud multo ante dixerat Dissert. III de
IV. vang. ad Calcem Harmon. EVan Relicae Origenes non mo-
do Dormatum ae υ , sedi Antiquitatum Ecclesiasticarum callen- , tissimus , ita de quatuor Evangeliis loquitur in fragmento Tom. Lo Comment in Matth apud Eusebium Hs. EccI. Lib. VI. Τ ΠήGων
is , H,ν. Porro si pol Origera m recentiores Graeci Matthaeum, ante caeteros scripsisse junt, fundamento sat1 valido nituntur, auctoritate scilicet hominis Antiquitatum Ecclesiasticarum cal-- lentissimi , qui primum inter Evangelia a Matthaeo antea Pu- ilicano , deinde Apostolo Iesu Christi scriptum asserit. Sed multo licentius Balnagius, qui ad ann Christi LX ut
o Lucam Matthaeo priorem induceret, inter caeteras conjecturasse hanc afferre non dubitaVitri melius scilicet in Christi Stemmateis esserendo res succeiIuras , ii Luzae prius , mox Matthaei ordo, constitisset. Ac propterea e hujus decentia futurum tunc fuis o se , ut inde inciperet , unde initium sumendum fuerat. Nempe
missione Angeli ad Elisabetam, atque Mariam δε ab Ecli- sto Augusti, quo impulsa Virgo in Bethlem perrexit , ibique
, peperit. En tibi hominem periculosa saeculi 1 apientia aeque de, prolanae Historiae , ac de Di Vinae Scriptoribus judicanten A, quasi non isti . '.' Mi essent; quodque ad id munus vocatos de- , ceret , divinus ille Spiritias nescire permitteret. Et mirum pro-- fecto, quod Criticus ille utrumque Evangelillam haud servatae si licentiae so e decentiae post UtaVetat , Uod non altius , Ut po- tea Joannes, a generatione divina Verbi initium temmatis si sumpserint item fortasse dicturus Eusebio, qui Hii l. Eccl. II l. q. provinciam hanc a Spiritu Sancto illi servatam scriptisset. se Hoc enim ad summam rerum , de quibus deinceps agere debe, bant , facer Omnino Videbatur . Et pervertis etiam ingeniis is quae Jesum Chritium, uti hominem dumtaxat erant traductura,
48쪽
si ne ad horrenda illa brevia miserrime impingerent facem prae, tulissent. Observavimus jam , quantum equidem per tot saeculorumis ebulam prospicere nobis licuit, quem in Canon Evangelicori disponendo ordinem quaedam ex Orientalibus tum Africae, Cis Galliarum Ecclesiae usurpaverint. Manus tamen e vestigio illisse datur , qui nos per deserta loca gradientes , si minus Verum . , a saltem quod vero similius sis , fortasse non adsequuto , in iam reduxerint. De Italiae nostrae , praesettim de aliarun .se omnium Principe Ecclesia Romana , quid Conjicere in procliviri sit , fateor me et cir . Quamvis enim in Canone suo Mat- thaeum olim, C Joannem, ratione habita poliolatus, duobus, alii praeferre potuerit idque eo amplius, quod Joannes Ro- , mae fuerit,' in igneum oleum , t inquit Tertullianus de se Praescript Haeret Cap. XXXVIII. Tom. s. perperam Vatica si nus NysIeni Codex in laudatione altera Sancti Stephani inter, monumenta Ecclesiae Graecae a Cl. Zacagni edita δε ὁ ων is demersus , fidei testimonium reddiderit de Luca tamen , acri Marco est utrinque ambigendi locus. Et sane, quod crederemis ad disquisitionem hanc subsidium aliquod e Vaticana sperariis posse , oraveram olim Eminentisssimum Principem Angelu n , , Mariam Quirinum Romanae Ecclesiae Bibliothecarium , ut, iis qui Codices in ea superessent, in quibus diversus a Vulgata ordo is vigeret , eos inspjci a V. C. eiusdem Bibliothecae ullo li- ius ubere dignaretur . Qui, ut non ibium et animi a nituis dine splendore Operum, munificentia, liberalitate , quae ere, Prinei per deceant , sed scientiarum laude , fovendis teris se provehendisque propterea ingeniis ad immortalitatem hominis, faetus , Votis noliris benigne annuens, ut sacra illa monumenta, inspicerentur , mandavit . Sed nihil inde lucis atruisti omni ius, quotquot inspecta sunt , ad Hieronymi Canonem compa-
me caeteris Ecclesiis longius in Italia ab Urbe semotis Ci-- salpinae praesertim Galliae, facile esset ad rem, de qua agimus, vexato Epiphani loco Haeresi LI. de Lucae in Italia, Gallia-
49쪽
que praedicatione , aliquid comminisci . Sod longilis sortas i , , quam par est in noliris in aliarum conjecturis indulsimus.
Haec ex Clariis Garbellio non ideo recitavimus , ut Praefationem nostram alienis laboribus farciremus, sed non alia de causa , quam ut ostendere nata quantum vetustatis, Ecclesiasticae Historiae culioribus jucundissimae , quantum lucis ad stabiliendam Evangeliorum Antehieronymianam Seric ex Eusebiano Codice erui possit . Illud tamen silere non possumus ustra Druthmari locum citari me a Codicem S. Hilari Turonensi in Urbe apud S. Gatiani Templum servatum trahi , cum ruthmarus de Graeco loquatur Codice , Turonensiis Latine scriptus sit , quemadmodum patet ex Variantibus a Vulgata Lectionibus ejusdem Apographu, quas Eruditissimus Domnus Augustinus alme publici juris fecit ad calcem Commentariorum suorum in Acta Apollolorum , quae res nobis non modico fuit adjumento , ut in Notis Lector optime , fata cognosces modices Vero alios, in queis eodem ord ne , quo in nostro reperiuntur, Matthaei primum, mox Ioannis, deinde Lucae, postremo autem Marci Evangelium, eum requirat arbellius doctissimus, ad latuendum utrum in Ecclesii is Italicis ab Urbe semotis praesertim Galliae Cisalpinae Lucae Evangelium illud quod Marcus conscripfit praecesserit ante invectum Sancti Hieronymi Canonemri facile id percipere poterit ex hoc Eusebiano Exemplari insigni antiquitatis te ili monio . Tanti ponderis monumento h ljNam liceret praelaudatum Turonentem S. Gatiani Apographum addere Sed cum Clariss Calmet variantes illius Ledtiones ab alio accepta erudit Viro imprimendas curaverit non solas, sed cum aliis mixtas , scire non licet an eadem Serie ibi Evangelia in conscripta, qua nunc utimur ne n C. Caeterum de Antehieronymiano Ordine Evangeliorum etiam in Codice hoc nostro servato quaedam supersunt Lectoribus exhibenda , quae advertit in jam citata pistola sua Clariss Blanchi-nUS, at enim : , De ordine Evangeliorum l. Vir Philippus Abis has arbellius, erudite de more , fusoque stilo conscripsit qua- re perpauca solum adjiciam Oea tamen , ut arbitror , non in arata illi ex quibus novum antiquitatis pondus Vindebonensi
50쪽
- dicam ego Vercellensi Codici accedet . In eo ergo e do-
Cente , tam extet Lucas , deinde Marcus sequatur qui Manu
se scripto Libro finem imponito mihi etiam in mentem venit o Matthaeum , Joannem quorum prior Evangelia tempus is da absumpsit in Cod. ordine praecessisteri ut in Veronensi, quo infra in Cantabrigiensi , in Brixiano, aliisque intuemur . Apostolis nempe , ob eorum jgnitatem , primus in Ca- non locus datus est , ut docet Tertullianus . Vos vero ille in Gallias etiam inveetus eli, quae Matthaeum primum , tum Joannem , in Sacros Codices retulerunt . Id diicimus ex recitato vetustissimo Abbatiae orbe jenssis Exemplari, quod Calmet On- , tulit, atque laudavit, necnon ex alter Bibliothecae Patrum Be- , nedicti norum S. Germani, Versionem Italam Epistolarum Beati Pauli, ac e regione Graecum extum exhibente, ad cujus cal. cem exta Catalogus Librorum OVi Testament , in quo ita tari legitur : Matthaeus habet versus 26OO Iohannes Versus OCO. Marcus 6OO Lucas scio. In veteri quoque Stichomet Damo
se dicis Graeci Prophetarum Rupifucaldiani , scripta ante annos, mille literis uncialibus, editaque a doctissimo Cotelem in No , lis ad Barnabam ante illum a Morino , princeps Matthaei, ac Joannis Evangelio locus adscribitur . Quare autem Sacrorum se Evangeliorum anon ita in iis Codd. digestus fuerit, aperiamus. In Constitutionibus Apostolicis Lib. II. Cap. 37. haec habentur:
Lector in quodam loco excelso stans legat libro Mosis , Iesu Alii
Navis Iudicum , is Regnorum , item Paralipomenis quae de populi reditu conscripta sunt ad haec Iobi, o Salomonis volumina, simulque sexdecim Prophetarum . Peractisque per binos L iionibus quidam alius Davidis hvmnos fallat populus extrema Versuum succinat. Dein Acta nostra recitentur , ct fpistolae Pauli adjutoris nostri , quas Sancti Spiritus ductu ad Ecclesias misit . Postea Diacs-nu , vel Presbter legat Evangelia , quae ego Matthaeus , ct Iohannes vobis tradidimus , quae Auditores Pauli Lucas ct Marcti accepta reliqueram vobis c. mae mihi videtur causa verilis sima , cur Matthaeus Joannes, Lucam , Marcumque in I Π- se nullis antiquis Italae Versionis Exemplaribus ariles verint. De