장음표시 사용
221쪽
cieero Rerum p. optimam vocat a. de pro Flacco. Pauper etiamnum Rhagusia, cujus imperium fere terminatur in muris, & quae libertatem annua pensione admercatur: adhuc tamen
Aristocratiam alit;perinde ut Veneti in maximis divitiis. Et sane si saupertas & divitiae varietatem efficiunt Reipub.quid obstat, quominus idem concedendum sit de rebus aliis , quae ea zm ratione ad Rempub pertinent,ut alia sit forma , quando prudentes, alia, quando imprudentes summae potestatis pasticipes sunt.Sic enim& ipse
tra eos, qui magistratus conferebant, ob divitias. Quanquam enim Andreas Doria in constituenda Genuensium Aristoeratia, ditissimos quosque allegit . quod putaret secundum consilium T.Flaminii procons. eam partem in civitate potiorem faciendam , cui salva tranqii ita laque omnia magis esse expediat: Liv. 3 . tamen divitiae primario non sunt spectandae magis , quam caetera dona , qriae magistratum magis conspicuum emciunt. Quoniam enim illarum eadem est xatio, quando,ad Remp.conferuntur, si unum variat Rei speciem, ad idem lassiciri
ec alterum. . . Et hoc modo nunqnam eadem manebit Respub. imprimis ubi potestat ex
222쪽
eaguntur. Pono enim Alcibiadi propter versutiam et Aristidi propter justitiam et Pericli ob facundiam: Cimoni ob diritias, aliis ob alias causas rerum lanam amcommittit. Si haec diversitatem . indu Cum, quot modis quaeque Respub. immutabitur ; Monarchicum mansisse imperium Persarum, docent Plato 3. de si. Plutarehcin ii.adprincip.indoct Stra-bAib. .Athenae .libaz. Dipnos. Sed Cyrus illud obtinuit per virtutem , Cambyses jure successionis, S merdis fraude & mendacio , Darius sorte Xerxe , Artaxerxes , iterum jure haereditatis, & c. Imperium
Vero Romanum, quoties mutatum esse
didemus in quod Iulius Caesar seipsum
vendicavit, sicut Cyrus in Persarum.&Otto mannus in Turcarum potestatem se ingesserunt. Ex adoptione successerunt Augustus, Tiberius, Claudius , Caligula , Nero , Trajanun Adrianum provexit astutia Plotinae: Pertinacem autoritas et Nervam , Probum, Marcianum , Decium pietas: : Galbam, Ottonem, Severum , Leonem Isaurium, Nicepho tu, Romanu Diogenem scient militaris: Didium Iuliis anum, Iustinum, pecuniari Maximinum, robur corporis:Maximum di Balbinum autoritas senatus et Gordianum favor plebis. Ita per varias causas plures ad imperium aspirarunt , adeo ut milites aliquando Mitium elegerint ,
223쪽
in Constantio. Iam olim quoque Meroes ineolae robustissimum. Melae lis: M. lex: ab Olexo genet die libe et cape 23: Atti opes maximum, Herodotet lib: M. quod O Came-
Gordii & Gothi pinguissimum elegerunt
rcgem Laurerb. I. de Repubi. O Onesicra ἀrma utor est, apud Catheos Indos pulti cherrimum obtinuisse regnum, Strab. Is Diod. Sicul. lib. II. Vnde Curt. lib. o. ait: plurimis gentibus in majestate corporis veneratio est , magnorumque Operum non alios capaces putant, quam quo Seximia specie natura dignata est dona
Ridiculum autem sit, qui ex iis & plu
ribus aliis rebus diversitatem Rerum p. petere velit : & tamen propius fere attingunt Regentes, quam divitiae, & pauperiatas, qua bona sunt externa tantum , inroa Stoicis di Platonicis pro bonis non numerantur , Ut patet per Senec. epist. II s. O 8 3. Cis. 3. de M. O in Tusc. Plato in Lysid. Plotin. En s. lib. 7. Ossicino. de doct. Plat. cape Camul. Id de anno: ct felic. Sicut enim infinitus sere est illarum re rum, quae in potestate sp cctari s olent numerus: ita Rerum p. non poterunt certa species assignari; Vbi videmus Plat: sede ll. te de repe O in polit . quique ejus vestigia sequitur in politicis. ver. Ira to3: polito manifeste hoc vitiu incurrere, dum mox duas, mox tre S, mox quatuor, imos Liam
224쪽
et iam octo species alicubi e numerant. nulli bi tamen certum & definitum numerum assignantes, cΟ , quod veram rartionem distinguendi Resp. neglexerint. Denique premitur sententia cAristor. hoc quoque incommodo, quod cogatur confiteri, unius, paucorum , S omnium imperia non disserre specie. Vbi enim est eadem ratio cotistitutiva, ibi eadem species.Iam paupertas , quam ponit eAristoteles rationem conssi tutivam popularis status , potest inveniri in Monarcha, sicut de Hae budum regibuet scribit Solianus in Pol hist. c. 3 s. eos paupertate exerce tiad justitiam : potest: inveniri in optimatibus , tu si Pelopidas, Ec Epaminondas cum sui similibus regant Aristo cratiam Thebanorum: itemque in toto populo , qualis erat Atheniensium, cum Themistocles urbem cingeret ligneis muris, aut Lacedaemoniorum , quos volebat Lycurgus aequali pauperie ab avaritia, de contentionibus super meo & tuo abducere. Omnes igitur illi status erunt ejus
dem speciei & populares , quia pauper Las
in imperantibus ubique invenitur. Eadem ratio est in caeteris , quae praeter num diam imperantium ad Rerum p. constitutioncm adhibentur, quia positant tribus speciebus communia esse. inie vero communia suur, non distinguunt. Propterea , quod Cicero a.de divin. 1cri
225쪽
etor e- A p u T VII. se, Resp. tum a principibus teneri, tum populis, aliquando a singulis, in eo putamus veras S primas species Rerum p . Proponi, quas cla Tacitus. lib . his verbis expressit: Cunctas nationes Λ urbes. Populus, aut primores , aut singuli regunt. Latini enim sic absolute species sine vitiis de virtutibus Rerum pub.d instinctae proponunt, sed in Graecorum nominibus conscisio quaedam oborta est inter autores, dum alii in melius , alii in deterius idem nomen usarpant. Quando enim unus imperat, tyrannis EAS hini vocatur, sed Plato in polit. Plutarch. de Monarch. Isocr. in panathis Ors.sgolit. c. s. o. spuis. in . dephilosoph. generaliori vocabulo unius dominatum vocant Monarchiam, eamquePl.
ro O Osristo t. dividunt in βασιλικίω 'cPaucorum estatum adaequato nomine vocant Oligarchiam chin. Herod. l. 3. Pultarch de Monarch. M-od.lib.1. Sed Plato in polit. O Gristot s. polit.cap. s. .polit,cap. 7. ολιγασιαν acciapiunt pro corrupto, dc pro bene constituto statu paucorum.
Populi' deniq; universi principatum subaommuni Democratiae nomine comprehendunt e schines, Plato in polit. Plura oh. de Mon. a l. dephil. Verum Pol b l . . c. eo utitur pro popularis status vir-tnte. M .Arsol rubique serer pro vitio . . qua
226쪽
De Reb p. ta Genere. zo quando bene constitutam populi Rem Pub. communi ς 1 omine in te L. liga, eo quod ibi aequale sit jus omnium civium. Qui vero distincte Rerumpub. species cognoscere, nec prolapsas cum Veris , exemplo Pol)bii lib. s.confundera velit, illi nude tres primi status ob oculos ponendi sunt, quando unus, quandia . minor, quando major pars civiu summae potestati praeest. Sed in singulis speciebus, maxima porro spectada est latitudo.& diversitas. Simile enim quippiam hic evenire necesse est, quod & alibi evenire idemus, ut in quovis genere, sit aliquod primum, ad cuius proportionem caetera aestimentur. Sic de amicitia docuit 1. Ethec. c. 3. O q. quod prima & perfecta sit ex virtute: quae ex quaestu dependent, de utilitate, eatenus amicitiae sunt, quatenus ad primam illam accedunt, dc quo propius accedunt , ea dignius me-xentur nomen amicitiae.
Sic in universa demonstrat Ionum Iallistud ne, una est, quam Graeci κυργως-πεδειξο , Aketro istae dc Latini potissimam
Vocant, dc cui Them. 2 lost. eap. a. princi Patum. tocius Logicae tribuit:. caeterae ab hac tanquam norma deficiunt,alia magis alia minus. Sic Icinouc de doct.
Plato. c. 3 s. eh Plotin. En . I. lib. S. cap . 2.
En.6 uibr. 7. dc passim alibi, bonum contendunt ex disciplina Platoni primo di
ci de summo & primo bono, quod Dia O geneae
227쪽
genes definiebat apud Ciceronem R. de quod natura absolutum est, & -Τακ- κειαν suam in se habet : reliqua verbajunt, ad hoc bonum contendere, Reate innus primum bonum aemulantur, &ejus umbram assequuntur. Pari omnino modo statuendum est, degeneribus Rerum pub. cum Sebas. Eric.
i. disc de T ub. in quorum singulis datur aliquod primum , perfecte & probe constitutum, E quo caetera vel propius vel longius abeunt , & defectum quendam
important. De omnibus vero nomen
enerale dicitur analogice , tanquame uno ad unum. Monarchia enim de re gno, dominatu seu despolia, & Tyrannide quidem dicitur, sed prius & maxime de regno, posterius de dominatu , & denique de Tyrannide. Regnum enim norisma est omnis Monarchiae, a quo proxi-
mό dominatus ; sed longissime abest Ty
Cum igitur debeamus omnium Rersiispub. constitutiones metiri ex illa,quae prima est in unoquoque genere, dc norma caeterarum, ante omnia necestarium est . seire , quae sit virtus bene: conformatae Reip. seu quid faciat perfectam Remp. ad cujus proportionem caeterae eXaminari debeant. Cum enim hoc negligerent Bodinus O lthusius, hine factum est. ut alter Φ. de Rep. cap. q. alter in polit. r. ΙΑ. Varia coacervaret attributa ad deseriben-
228쪽
D. Rebusp. A Genere. 2D3seribendum Tyrannum , quorum maxima pars ad ejus essentiam nihil pertinent, quippe, quae consistit tantum in cura privati commodi . & subversione publici , prout edocuit optime . Aver.
Lydius autem lapis, ad quem omnus Respub. exigendae sunt, ab Gripo t. 3.po Lit. cap. s. Oseq' proponitur , quod sit cura salutis & boni publici. Nani. quia potestas refertur ad totam Rempub. sibi su-hjectam, aestimanda est ejus virtus ex cura, quam gerit in regenda Repub. Tum vero bener administratur Respub. quando totius cura , & non unius vel pauco rum habetur. Hinc enim Plato manifestissimer 8. de Repub. prolapsarum Rerum Pub. originem facit, quando imperantes praepostera partitione, publica ad privatos usus Intervertunt. Primam enim legem
vocat s. de P. civitatis totius salutem , sicut & Cicero 3. de. si. consulibus . inquit, salus populi suprema lex esto e dc verr.3. tractat. de Resubl.ala: in optima Repubis civilia, id est , communia curantur prius. Oportet enim Rempub. quae diu fit masit, velle, ut omnes civitatis partes con
stent , atque in statu suo permaneant. Ipse Homer. ex quo Dion putat deduci posse omnia praecepta politica , ejus rei
admonet imperantes, dum regem vocat οπιρ α λαων. Pastoris vero est , in Omnibus prospicere utilitati gregis, qxtia , O s diae nis
229쪽
dicenteGregoνio. c. diu avis deR. I. insuauis ito, non potest esse pastoris excusatio , si Iupus oves comedit Sc pastor nescit. Et hoc est, quod Seneca de Clament.ab imp in rante cogitari vult : non suam esse Rempub. sed se Reipubl. quodque Gaudiansia Honorium docet: Tu civem, patrem quae' geras , tu consule cunctis, Non tibi: ne. tua te moveant , sed publica damna. Plinius secundus , qui in Panegyr. Ideam honi princi ps absolvisse creditur, in Traj no id quoque commendat. Alii, inquit , se superstites Reip. optabant, faciebantque. Tibi salus tua invi 1a est, si non siccum salute Reipub conjuncta, nihil proee pateris optari, nisi expediat optimatibus , omnibusque annis de te in consilium Deos mittis, exigisque, ut sententiam suam mutent, si talis esse desieria, qualis electus es. Si enim Cicero r. de P.recte scribit r ut qui sque maxime ad suum commodum refert , quaecunque agit, ita minimer est vix honus : si Atheniensium cives olim recte
jurabant , se imprimis laboraturos da salute boni publici . Heraclid. in polit. si duo Spartiatae jure se obtulerunt Xerxi , prompti ultro vitam pro Eatria profundere, Herod. lib. 7. c duo juvenes Carthaginenses passi sunt, se jure via vos sepeliri , quo limites imperii suis sepulchris testatos facerent : Sat . in
230쪽
Da Rebuo. in Genere. Σπhil ea laborandu et it illi, quem Respub.
in eum usum sibi praefecit, ut ejus prudeli adc virtute salva sit : quod quidem Iulianus Imperat . consederavit, cum Rempub. sibi comissam adeo caram haberet, ut per eam juraret di ita Respub. salva sit: ita quassatum recreem orbem Romanum r Ammian lib. 2s. Sc principes nostri , dum pro symbolo usi sunt. Aliis inserviendo Princeps consumitur . imitati Alphoninsum , cuius symbolum refert hisor. μι- rons Pro lege & pro grege. Ostendimus supra, homines natura appetere Rempub. uvinea bene ac beate , quantum fieri potest , vivant. Is enim Reipub. finis est. Iam tum demum res per fecta est, quando finem, ad quem destiis natur , assequi potest, s. Metaph. cap. IT.ese ibidem Comment. Perfecta igitur 3c illa Respub. est, in qua cives bener ac beate vivunt. Caeterum , ubi omnia trahuntua ad commoda privata, cives bener non vivunt , qui tum demum arbitrantur se seis 1ices esse, si eorum salus universim procuretur. Laudandus igitur Tacitus , qui ad imperium evectus, omnia sua bona, quae propria habebat,uendidit, ne eorum cura a curis publicis avocaretur : Fia- ηνί- Vopis in in Tacit. Et Antoninus Pius dixi tiPostquam ad imperium transivimus, etiam, quae prius habuimus, perdidimus ,. Cetit. in Anton.
