장음표시 사용
471쪽
4ig CAPUT XII. tenuem, Sc copiosam. Mercatura,' In qu It , si tenuis, sordida putanda est: sin copiosa , magna dc multa undique porsans, multisque sine vanitate impartiens, non est admodum vituperanda. Et de hac interpretandum est illud 6. Pol. Necessarium est in omni civitate, aliquid vendi, aliquid emi, eo, quod, quibus Reia' . pub. indiget, non omnia domi nascaniatur. Aliam rationem affert Plato et . de si . Callis δι quis . a. f. de Nundin. ut sint , qui a rusticis & opificibys emant, ne si ipsi cogantur in foro emptorem expectare, rus de opificia negligant. Adhuc ali
Im addit Plutarch. in Sol. Honor, ait habitus olim fuit mercaturae, quod ad Barbarorum necessi rates, comparandasque Regum amicitias Valere putabatur. Ex eaque homines multarum & maximarum rerum experientiam percipere: Eo consilio Solon ad mercaturam se contulit :Plato aleum in AEgyptum' exportavit: Π, eis Od. in lib de aet. viri. dc Thales oleum in Chio coemit, I. Pol. 7. Ostensurus, et I
Philosophos posse ditescere , nisi illud
Vlpia n. t. P. f de υac. ct exeus nimis verum putarent: Uere Philosophantes pecuniam contemnere. Oportet autem mercaturam honeste
institui, id est, ut res necessaria ad Remapub. inferantur nec exportentur illae, quibus vel Respub. carere nequit, vel quibus armantur hostes: l. Non solum de eom. O
472쪽
merc. l. I. se Z.ΩΜa res export. c.ad liberand. de Iud. O Sarra. idque sine fraude, ut praecipitur Levit. I9.υ. I t. aut ita , ut lucrum
non sit pro psitum mercatori, tanquam finis, sed tanquam stipendium laboris, ut
dicit Thom. a. 77. Hoc enim lucrum hΟ nestum vocare possum ti Dinoc. III. cler vestras de donat. int. vir. , uae. 9 Leone c. cti alitas di . s. de podnit. Lucrum enim verum est, desiniente Cassiod. lib. O. cap. I s. quod constat judicia divina non punire. Quamquam non infitemur , difficile este, ut noli plenius aequo Laudet venales, qui vult extrudere, merces. Horat. 2 . . Quid enim stultius, ait Cice. 3 .da o sic. qnam venditorem vitia rei , quam vendit, narrare, &quasi per praeconem praedic cre . Domum pestilentem vendo. Unde Leo Pap. D. ρ o. e. Sualit. dist. s. de paenit. Ilicet quolium quendam putet ne ingotiantem excusare, tamen addit: Poenitenti utilius este , etiam dispendia pati , quam periculis negotiationis ob sttingi , quia dissicile est inter ementis vendentis inque commercium , non intervenire peccatum, Pompon. enim concedit in precto emptionis & venditions naturaliter licere conera hentibus se cireum veniret in caγD Iύ. g. idem , F. de Minor. quod δc gl. d. c. BZinit . elicit rael. Item si pretio. f. αis emad. f. Locat. cond. Gald:s Ars e no .
473쪽
Eit . qui cum in c. cum causi in An de Tesi. illud dixisset, addidi 1setque, non tamen id licere in foro conscientiae, tandem in inseri : Quo ergo vadit anima mercatoris Vnde Eceis me ip. 26. v. 28. duae, inquit,
species disiciles & periculosae mihi appa
ruerunt : dissicile exuitur negotians a n-gli sentia, sive a deceptione: S non justiis sic abitur caupo a peccatis labiorum: ex quo traxit Chrysos. quod et . pari. Flomri . S g. in Mart. cap. 2I. nimis duriter scribit, repetitque Gratian .c. Eiiciens dis. 2 g. arg. xl. 7o. De tenui denique mercaturaxonsentiunt omne L Ciceroni I. s. qui sor didos eos ait esse , qui emunt a mercato ribus , quod statim carius vendant. N hil enim proficiunt, nisi admodnm mentiantur. Nec vero quicquam est turpi ua. vanitate, nec quicquam ingenuum habere potest ossicina. Reliqui opifices viliores sunt & interplcbejos infimi, quos Iano tr. de Repu. k ener . peculiariter populares vocat. E, inquit, son quelli , i quali est ercitano arti vilissime per sonstaria vita loro. Et neIla citia non hanno grado alcuno. Iam olim manuarii opifices excludebantur Reipub. honoribus , priusquam rerum. summaad plebem devolveretur, 3. Polit. 3Nec Lycurgus in sua Repub. opificibus locum dedit , Plutarch. in Lycurg. nec Romulus Italae. lib. 2. Nemini enim Ro
474쪽
stanorum, ait, licet cauponariam , aut ulla opificia tractare, ipseque Cicero pro Flae. opifices, tabernarios , &c. vocat secem civitatum . & Herod. in Eurerp. sua aetate scribit opifices fuisse contemptissi- mos , Arist. licet 7. Pol. cap. g. eos putet necessarios, eap. s. tamen in optima Re Publ. non vult misceri civibus, quia, πνs . Posi cap. s. ait. non potest virtutem se etari, qui in vilibus opificiis vitam traduincit, quam rationem huic rei assignat quoque Demost. in orat. de Rep. ordin. In optima vero Repub. civis debet perfectissima vittute praeditus esse. T. Pol. cap. s.
Idemque docet Eceleso. cap. 38. qui propterea a sella judicis opifices excludit , &C. Sed quia nostrae Respub. non sunt omnino perfectissimae, demus cum Libye resina AEgypti , Isocrari in laud. B.
. inter cives esse opifices, quos Plato L. de li. facit materiam civitatis, O M- νυZol. 4. Pol. cap. 4. 7. Pol. cap. R. post agricolas numerat , propter necessita tem, quam artes praestare Reipub. Crisceri docet, a. deost. Adhuc tamen cum Cic. d. l. & inrisor. 4. Pol. M. distinguendum est inter artes ad necessitatem, SI ad voluptatem comparatas Hae , quae ministrae sunt voluptatum, loquor cum Cicero. minime probandae , ut cetarii, lanii, coqui, sartores, piscat Oges, ut ait Terent. Adde his, si placet un- Ee a guen
475쪽
41, C A P u L LA.guentarios , laltatores , totumque Iir dum talarium. Recter Cicero Sc poli eum Sene. s. 8S. a Rep. tales opifices amandat , quod ingenia sua ad perniciem ciis civium accommodent. Et, quod saltatores,& id genus homines attinet, de iis dicemus proxime sub ossi icio Censorum: Cocos vero etiam Lacedaem. Repub. ejecerunt , e Elian. I .va . hist. ex copiis a qui jus atrum coquerenti
Plutarch. in Lye. Nam Mythecum, qui in coquinaria peritior erat , juilerunt urbe exire. Max. T rserm. 7. Quo in loc Capud Romanos fuerint , docet Liυiu lib. 39. Coquus, inquit, vilissimum antiquis mancipium,& aestimatione dc utatum in pretio esse, & quod ministeriunis erat, ars haberi cepta: Imo adhuc intefervos censentur , L legatis. 6s. de leg.I. yy. eod Pistores quoque nullos Romet fuisse , usque ad bellum Persicunanno V. S So. Pol dor. Virg. docet lib. 2. deiuv. rer. ex Pli. l. I 3. c. H. Sed ut eos, qupanem simpliciter conficiunt, in Rep. Patiamur, dulciarios tamen,& id genu alios scitamentoruin fabros ablegamus .eodem argumento, quo riget. adere milim. cap. 7. eos a castris abesse ju
Tybernarios etiam, seu, ut vocat Ma=sel. Popi non es dc Caupones in vilissima fece civium ponit Cicegro. Flac. dClem. V esericos, in talibus artibus occupat c
476쪽
eupatos ex aut orat . quasi inhonems artibus su um ordinem inquinantes: Clem. I. de vitro hon. Cler. Imo c. Clerici dist. I . vetantur Clerici tabernas ingredi, ni si peregrinationis necessi rate eompulssi, &Demosthenes Diogeni exprobravit,quod in taberna coenaret , . lian. Var. hist. Eodem gladio jugulantur unguentarii, quos Plut .in Periel. sordidis opificibusim Iniscet: sed Senec. lib. .at. qq. testatura Lacedaemon. urbe pulsos, Δί Augusto vitio datum est, quod proavum habuisset unguentarium. Graeci vocant ne quis fortasse pharmacopolas intelligat quos tamen Olim quoque cum inho. nestis numeratos sutile, Lambin. colligit ex illo Horaris: Ambubajarum collegia.
Pharmacopolae. Cmnism vero consensu inter Infimos collocandi sunt Pantomimi, histriones . ludiones, &c. Pantomimorum enim ardes vetuit Τiber. senatores ingredi, Taincit: I. Annal.&. histriones Italia exclusit, Taciteq: nnal.qUOS una cum pantomi mis removit Trajanus, Plim. in Panego
Comprehendo autem sub hoc ordine , non tantum ludiones scenicos, quor Pegasus & Nerva filius infames pronunciant, si ob praemium in scenam descen dant,d: prato rei inus de hu qui Mot: inso e Ennii Prcb : in praef. partim in- sames, partim humiles, atque ab honesta-
477쪽
frusto panis ad cantandum eonduei mpatiuntur. Eos enim in sordidorum de infamium loco habent Canones,e.desiniamus Α.q. I. e.pro dilectio.de eons di: et idc Ius Saxon. ab unionibus honestis repellit, non propter Musicam . quam nunquam satis Iaudatam a Plut. de Mus Boet. an prisi lib. de Musi. Capeli. de Mus antiq. . le
sed quodMusicaad turpem quaestum abutantur, dc male praererea vitam deforment, sicut Diog. Cyni. dicere solebat αEos chordas quidem bene temperare, animi autem mores distemperare, Glm e. innot. I.p. ad Pancir. & recte Livius lib.
s. cum scripsisset, tibicines, ebrietate se pultos, Romam revectos fuisse, subjun git: Solet enim id genus honinum, vini avidum esse. . Non possumus plures iocularium aratium in scenam produeere , sed si quae
sunt ad corruptelam comparatae, aut Repub. excludi, aut infimo loco negligi debent. Necessariae vero non habentur omnes ejusdem rationis. Nonnullae enim lieet desiderari commode nequeant, tamen sua natura ita sordidae sunt, ut ingenui ab illis abhorreant, quale est Otaficium lictorum, Carnificum, Libitinariorum, Agitatorum, &c. Carnifice opua est, nisi accusator ipse, reo manum inferre velit, qui mos fuit apud Lituanos o
478쪽
De Iis qui sum. Potest. ere. 42ς Crom. lib. I 6. & Gandavenses, cum filius
patris jugulum hauriret , quod publica
persona, quae id faceret, non esset, Bodin. 3. de Repub. e. 8. Sed tamen carnifex honestis civibus admiscendus non est, verum, ut ait Cicero pro Rabi. extra moenia ablegandus, in quo loco& Romae habitabat, ut patet ex illo Plauti: Extra poristam Metiam currendum est prius, Lanios inde accersam duos cum tintinnabulis Idem apud Rhodios observari solitum, te sis est Dion. Chos . orat. 3I. Q chmav.
sa, icilicet ob sordes, amoti sani urbe C riarii & Vespillones, ut constat ex verbis
Artemidor. lib. I. c. 3 3. Coriariam exeriscere malum omnibus. Corpora enimmo i tua abjectat cerdo : ideoque ab urbe se eluditur. Caeteri opifices , qui nee rdida opera, nec inhonestum quaestum exercent, nec corruptelas inducunt, civibus asscribi queunt cum Plato et . de si . Iscr. de laud. Aus eo tamen ordine, ut, qui honestior bus utuntur mediis & plus prosunt Reipub. potiorem semper obtineant lacum. Fabros enim commendat ipse Deus, Exo. 3I. nec pudet Vlyssem se fabrum profiteri, apud Hom. 23. Ovs quod sine hac ariste civitas commoder extrui, muniri, aut arma ad bellum parari nequeant. Vnde non parvum iacurrerunt peri
gulum Iudaei , cum faber fetetrarius
479쪽
nullus esset in Israel. Reg. cap. I 3. Declaravimus ordinem civium , quoad dignitates , sed, quam Thucyd. lib. s. putabat causam esse, quapropter exercitus Lacedae m. tam accurate distincti De. Iint , eadem coget politicum distinguere ves in certas classes, Ut scilicet commode gubernari per jussa S imperia majestatis possint Id enim summa regis Servii solertia factum testatur Flor. I. his. c. 6. ut omnia patrimonii, dignitatis, artium , essῆciorumque discrimina in tabulas referrentur , ac si maxima civitas minimae domus dii gentia contine
Antiqua est distributio ciuium in trihus , in quas Hebrari dispositi erant,&Athenienses a Theseo. Quatuor enim Φυ- institui Theseum, Stepha. Pollux l. 8. Pausan. in criti. aliique scribunt, quas alii eo numero mansisse, alii ad 1o alii ad Iet, usque auctas fuisse putant, de quibus videatur Plut . in Solo. Thes Cimo.
Vlp. in Timocr. Pausan. in Timocr. P-fan. ias Att. Cova r. l. U. Via r. resol. c. I. n. s. Sigon. I. de Tep, Ih. c. 2. RO
mulus In sua Republic. imitatus est similem divisionem. Quanquam enim
Liυ ius lib. I. a caeteris dissentit, Var-νo tamen 6. de ling. Lat. Plutarch. in Rom. Dion suib. 2. Ucon. lib: 3 .in Ver. Pro.
480쪽
De Iliqui Sum. Potest. oe. 42γstantur in tres partes d visam fuisse, Ta. tienses, Ramnenses& Luceres quas inde tribus appellatas, vera similius putat
Perio λ'. lib. 2. de magiserat. Romane quam
Liυius a tributo. Tarquinius Priscus duplicavit quidem praedictas tribus, ut Dion s. docet, sed numerum non mutavit. Servius vero Tullius , quem Livius lib. r. autorem tribuum laudat , quanquam lib. Io. ante eum tres tribus concedat , non tantum nomina, sed & numerum tribuum mutavit, quatuorque urbanas instituit, quibus quot rusticas adjecerit incertum est. Diox . lib. 3. Sev. Pomp. r. - . de ling. lat. In summa tamen Is. tribus fuisse ex Cic. coni. Tuli. lib. 3. in Ver. ibid. . co=i. Padian. Liv. lib. I. 6. Plu. in Graech. colligunt OnMph. Panu in . Nι col. Gruch. lib. a. de comit. Rom. Sigo n. de antiq.jur, Rom. c. 3. Godoleo. ad lib. I. Liυ.
Tribus subdivisit Romulus in Curias,
has in decurias. Quanquam enim curiarum notionem admodum obscuram facit Lioivi adeo ut Perion. lib. 2. de magis Tom. fateatur se ignorare, quid per cubrias Litim intelligat : tamen Gruch. lib. s. de Com. c. I. OBuda. in post. annot. I I. Curias cornparant paroeciis apud nos, cum ex Dion. lib. 3. manifestum sit : Curiam fu i ste decimam partem tribus, cer iis sacris, certoque loco alligatam . A