Dyalogus. Iohannis Stamler. August[e]n. De diversarum gencium sectis et mundi religionibus. : Registru[m] operis respice in fine

71쪽

XXXI

sm carnem qui est super omnia deus benedictus Amen. Et chris 'in euangelio inquit. Anteqm A braham fieret Ego sum. Secum dus est error Manicheorum Christum habuisse tantasticu corpus dicentium. Contra quod est illud euaselicum: Spiritus carnem dc ossa non habet. Et aliud: Thoma infer digitum tuum huc oc vide manus meas etc. e Tercius est error Valentini qui dixit Christum Coeleste corpus attulissime= Nihil assumpsisse de virginei sed pillam tanqua per vitrum aut fistulam sine carnis assumptiεe tran sisse. Contra quod dicit Apostolus. Misit deus filium suum factsi ex muliere . Quartus est error Appollinaris . qui dixit aliquid

verbi fuisse in carncm conuersum aut transmutatum non autem

de carne virginis sumptu. Contra quod dicit Euanselista.Et verobum caro factum est μ id est homo: quia subditur.Et habitauit in nobis: quia nobiscum conuersatus sim illud prophetieum videbit Omnis caro pariter i os domini nomiauit. Quintus est error Arrii qui posuit Christum humanam animam non habuisse: sed verbum loco fuisse anime. Contra quod dicit euangelista. Nemo

tollit a me animam meam/sed ego ponam eam et iterum sumam eam. Scxtus 1lcrum est error Appollinaris qui cum predicto testimonio et aliis conuincetur humanam animam Christum scilicet habuisse: tunc inde posuit Christus non habuit intellectu humanum sed vcrbum dei doco intellectus. Contra quod Chrisstus se hominem confitetur in euangelio inquiens:quid me queri tis hominem interficere qui veritatem locutus sum./Septimus est error Euticii qui posuit in Christo unam naturam composita ex diuinitate id humanitate. Contra quem errorin dicit Apostol' qui cum in forma dei esset formam serui accepit ibi manifeste duinas in Christo distinquit naturas diuinam scilicet et humanam. Octauus est error Monochclitarum unam in Christo ponenti, um scientiam dc voluiitatem. Contra quos dicit Saluator in passione: 6 sicut ego volo sed sicut tu pater. Vbi clare alia voluntas humana alia diuina que communis et Patri Sc filio consideratur. Nonus est error Nestorii. qui Christum posuit Deum perfectu ec tamen alia dixit personam hominis Aliam dei Sc non sit facta unio dei Sc hominis in una persona Christi sed solum sm gra, ite inhabitationem. Ita negat beatam virgine Mariam esse maintrem dei/sed dicit esse matrem hominis Christi . Cotta quod dicit euangelista: quod ex te nascetur sanctum vocabitur filius dei .e Decimus error est Carpo cratis qui Cristum homine de viro parente natum mentitur: quare euangelista dicit Anteqm conue

Error alius Luce viti. c. 8t Iohauis.zo. c.similiter Error Valentini Ad Galla.tercis. CoError Appollinaris.

Iohanis. I. capto Isaie. o. capitulo Error alius

Alius error Appolo linaris Iohanis septimo. CError Euticii. ad Philip .et. ca. Error Monochelita

Math. .capitulo.

Error Nestorii.

Error Carpocrans . Mathesia, capis.

72쪽

Error Elladii.

EIechielis.44 c. Articulus Octauus

Error Manicheoru Isaie, C. Error Gallam prima Petriri,cωArticulus Non

Error Corinthi ad Corin-U. c. Error Origenis ad Rom. 6 c. Articulus. DecimuS, ad Ephe.4-c

Articulus Undecimus

Error GelucianoruMathei ultimo Articulus Duodecimusnirent inuenta est in utero habes. CVndecimus est error Elladii dicetis q, postqm bta virgo pepit xpni tunc ex Ioseph inde ples filios genuit. Contra quod dicit: p Ppheta. Porta hec clausa erit ec no aperietur:& vir no transibit p eana qS Deus istas ingressus est P eam . Contra quos errores dicit in simbolo Apostolorum. Conceptus de spiritu sancto Natus ex maria virgine.In Simbolo patru - Qui ppter nos homies ec Ppter nostra salutem descendit de Coelis. Et incarnatus est etc.Et homo factus est. Secud'Articul' huanitatis Cristi est amara passio ei'dc nobis gloriosa sim qS dicit dris per euangelista Ecce ascendimus hiero insolima dc filius ho1s trades Principibus sacerdotu dc codemna

bunt euna getibus tradendo ad illudendu:flagellandu: dc cruciogendu. Cotra que Articulu ples etia errores extiterut. Prim'error Manicheoru qui sicut corpus Christi fantasticu asseruiὰita passionem Christi no in veritate:sed in fantasia suada agitata arbitrant Cotra quod dicit Opheta.Vcre languores tiros ipse tulit oecudZ error est Gallani qui in xpo una poluit natura: sed incorruptibile ec immortale.Contra quem Princeps aptorum. Christus semel ppeccatis nostris mortuus est Iustus p iniustis ut nos offerret deo

resurrectio: ut dicit ' in euangelio. Et die tercia resurget Cotra illu articulu est eroror ipsi' Corinthi qui dicit xpm no surrexisse sed surrecturu esse. Cotra qS dicit Apius.Resurrexit tercia dic fm scripturas. Scaeus error di Origenis:scilice iterii passur' sit P demonib'. CotraqS dicit apis: ps resurges ex mortuis iano moris' etc. cotraho Serrores dicit ' in Simbolo.Tercia die resurrexit a mortuis.

uartus Articul'Xpi descesum ad inferos Corpe in sepulcro sescente nobis declarat. Ut aptus dici descedit primo ad inferiores partes terre.Vnde dicitur in Simbolo : Descedit ad infernat quod quida erronei cotradicut scilicet xpm descendissep seipin . qimuis apsus Petrus dicat: Φ no est derelictus in Inferno. e Quint 'Articulus est.Xpm ascedisse in Coelu .unde Euagelista Ascendo ad patre meu & patre vrm. Cotra hunc Articulia e error Gelucianoru ς negant xpm in carne ad dextera sedere dei patris . Cotra qS dicit Mathe' ultimo suo. c. Dias quida Iesus postqm locul' cst eis Assupt'est in Coelu dc sedet ad dextera pris.Vn dicie in Simbolo. Ascedit in Coelu sedet ad dextera dci pris Oipotetis is Sextus dc ordine yltim'Articulus cst de Aduetv xpi ad iudiciis

Contra quos errores dicitur in imbolo. Erucinsepultu S. Tercius Articulus est gloriosa Cristi a mortuis

Error Oiidenis. Hic Origenes multis errauit 'muis plura disertissime scripserit EB soleniter. Errauit enim cu male sensiit de filio re peius de sps scio: animaru S de coelo Angeloru ruinas male in tulitγ veram camis resurrectoem negauit post multa aute secula una de omnib'fore restitutione asseruit: sup quibus tam e Ola tis ipse penituit scilicet in libello a se edito qui dicitur Planctus Origenis. De his yide in Vin. libro decimo. c. 44. et sequetibus partis pIime.

73쪽

XXXII

De quo ide xps Saluator dicit. Csi venerit fili' hois in Maiestate

sua etc.Tunc sedebit in sede Maiestatis sue α omes angcli cum eo De quibus dicit Princeps apostoloru Petrus. Hic est qui costitust tus est a deo Iudex vivoru dc mortuoru id est bonoru dc maloru sue eorum qui iam mortui sunt εἰ eoru qui in aduetu Iudicis vivi inuenietur.Et circa huc Articulu de quib'dicit apsus Petrus:scilicet veniet in nouissimis dieb' in deceptoem illusores iuxta Ppriisas cocupiscetias ambulates dicetes ubi nunc est ymissio aut ad uentus cius. Contra quos patiens ille Iob.x. c. dicitFugite a facie

in ultor iniqtatis est gladi dc scitote esse Iudiciv.Vfi dici

imbolo Inde ventur' est iudicare vivos et mortuus. Inde seqtur Credo in spin salictu: sancta ecclesia:a quib'ipsa nsa septe Sacrameta fluxere dc eminarunt circa q doctores sacri cospicia tur lati'& diligetiri Sic hec breuiter plata Vos dni mei tu Arquestes ac tu Samuel cordi accipite dc sentietis inde quis fructus quodq; meritu cespitatibus vobis eueniat.Sam.O pater humanissime enecit Deus tua vere credat paternitas hanc salubre rabilem dc diuina Institutoem Arnestes sua audatia a te qsi inuit extorsit: sed acta sunt hec no dubito cooperate septiformis spus νa-Oli-ergo nunc quid restat.Ar. pater nihil penitue nisi ut colla nostra in cunctis prompti eg fideles tue suauissime ae sublimi submittamus paternitati: in paucis adhuc parer ausculta . Num nos renasci oportet Oli Oportet quide qui renatus Do est ut renascaturitu aute Arnestes renatus fuisti.Uobiscum igitur agendum qd sit doci ordinarium consultum habebim'. Tu interim dc Samuel laudes ec triumphum ei exhibete qui dedit salutem hQmibus. Ar . orsus tu Samuel adiuta.Te deum laudamus.Te dpminu cofiteomur.Oli. vos BalbeαTriphon. Te eternum patrem omnis terra veneratur. Sam.Tibi omes angeli. Tibi Coeli de uniuerse potestates.Bal.Tibi cherubin de Seraphin incessabibi voce proclamant, Sam.Sanctus. Oli.Sanctus dominus deus etc.

Stainter Compositor his Valete de plaudite Ad lectorem Candidum Epilogus Philomusi.

Tornatu opus Iohis Stamier et a Calcographis technica mamrexcussu:En lector accipe:lege:& eq trutina ces no sepsit auctorio:vi te do cerct: sed yt te moneret adq; lctoem historiceretustatis Mathci.is. capitulo

secuda Petri.3, capi. . Iohanis tertio .c.

Cantus Triumphi et Iubilationis

74쪽

te hortaretur. quod prius variis multiplicibus libris confusi mat Plixum continebatur:Id sub breuissimo ccmpendio iamiam percipere potes.Si luctum fi orum nonnulli Scriptorum S literatorum insignes Idcirco laudibus extollunt: quod ex numerosissimis veterum historicorum voluminibus μ Epitomata confecerit:

quod Titi luti lacteum fonte large Scaturiente In parvos riuulOS rubosis modicos de aretatos deduxerit:Si Iustinu Trogi histori ei abbreuiatore Classici professores laudant: quis mihi vicio dabit: si Iohannis mei amicissimi Epitome mitificum se ex multis auelooribus collectu: ac ingeniosa Inuentione compositur decenter for malum: citra supbiam elucubratuna meo preconio diuulgauerim Accipe lector grato animo alienos labores: tuos tamen fructus tuum ornamentu:& utilem rerum tum prophanarunsetum sanctarum fructuosam cognitionem.

Ad laetoremESi liber est Mendis lenibus maculatus: et Attis Lituris sordet: Mancam verba gerit- Auctoris non est vitium: nam pullulat Error Nullus in Archetypo qui proba scripta tenet.

Chalcographum culpare potes:PperantiuS aequo

Qui pressit lepidum lector amice librum. Impressum Auguste:per Erhardum odin.&Ieorgiu Nadler Cura correctone et diligentia venerabilis domini mol*angi Aittingerpspiteri Augusten. ac bonarum Artium etc. Magistri Colloniensi

75쪽

REGISTRUM OPERIS VIDELI

cet Libri qui intitulat de cunctis, Reis gionibus mundi quo ad fideαRitu De patria Coelesti sim gentiles et Christianos folio. primo De Insulis nouiter inuentis et mori obus populorum inauditis uDe liberalitate in margine qInitium Argumenti Quomodo ho laudati vere debeat in

margine facundiam. Argumentum totius operis sVictoria Tamerianis Regis Tartaro rum cotra Turco silc Saracenos sorigo Tartarotu N occisio Regis eo rum David a suis cum expiatione po testatis Indorum in margine s Trium victorum Tartarorum a Cur

gistam disuasio 6.

Natura eorum 6

Exercitiu eoru ec abilitas emandi OConditio mulierum eorum 6. Habitatio eorum extra urbes in Campis N Tentoriis . 6 Situs coru o Secta eoru & religio 6 Idola eorum vulgariter Daterman 6. Quomodo venit Cingistam ad moles Caspios N inde rediit repulsus o

Precepta eorum ec Statuta sDiuinatones eorum et Auguria o Sodomia eorum Fides et Spes eoru reposita post hanc vitam temporalem γSepultura eorum in Campis γDe Sclauis eoru & captiuisi mar. Potentia eorum γTransitus eorum iterato ad Montes Caspeos γObitus Cingistam Resis eorum γTitulus Cham S sigilli eiusdem πProprium nome Cham Gog et fratris eius Magog VPlures sine Soldani Saracenoru γSolenisatio Cham et intronisatio Iminperialis. 8De principe eius Beyothoni . 8Dux Corenetam 8 Batho Princeps 8Varia genera Demonum 3 Exercitus eoru 8 Eoru desolatio ου Mos N astucia eoru i obsidioe urbius Titulus Titannidis Cham sPlura de eiusdem scilicet eorum Con uersatioe cu Principib'niis 8.N. Sacrametum Veteris et Nodi Testa

mentorum Io

Benedictio Ismahelis p Angelum ' io

Genera Angelorum tam bonoru qm malorum in margine IoPreiudicia Paterna IOBenedictio Ismahelis per Deum Io

Benedictio lsaac et Annunciatio IOSapiens dominabitur Astris io Influentie Astrorum & legum abrogatioes ad nouas Sectas Pmouedus io Deificatio hominu Gentilium nVictoria lustiniani Augusti uCompacientia humana - Η

Figura Scissionis Orientalis N Oeei

detalis ecclam doctris Hereticoru ita Secte hereticorum Orientaliu iτ Secte Bohemiaru Hussitarum in arti culis certis eorundem αOmnes Secte omniii Hereticorum in

fine circa Articulos fidei te: Adeptio hia imperii Occideralis αPer Gottos et Hunos Imperii deua

statio. α

Regimen Astrogotioru in Italia ra

76쪽

Signa Aerea Coelestia Terrestria ex Missa legatio Tartarotu ad Rege Lud

quosa. i et uicum Argumentu plerisse Antium i* Epla Erchaltat Principis cuiusda pDis Origo Machomeli ec liber generatois telis Tartaroru ad rege luduicu i eiusdem Recitatio Conestabulani Armenie imCadigan Uxor eius Iet into Iacobitarum II Compositio Secte Machometi iaInfelicitas Eraclii Imperatoris i Secte oim philosophoru etiam Πωnosophistarum uordo & festiuitas orassi saracenom.

Ritus legis eorundem II Oratio eorum et Ieiuniu uFestiuitasN Peregrinatio eorum ad Mecham riComestus eorum ii Coniugia eorum 13 Possemones eorum repetende HAdulterium eorunde puniendum LyRepudiueorii 14 Furta eorum 34

Circumcisio eorum 34

Spes ta beatitudo eoru reposita in paradiso . δPena no credentisi .u suoru infidelium et agonia eorum salutaris 34 Victoria Saracenoru contra Eraclium Imperatorem 14 De Turcis et eorum Oxigine

meticam. 14

Alia re maior φpio plerisse antixpm 1 Preha re Seditiones populorum

Secta Triptita Arrianoru i margie ἔν Sacramenta Significandorum Vere adhuc futur'ς antixps in mar- is Plura de Tartaris aduerteda & opinio. eos effectos fuissexpianos εο Transitus marinus Ludulci Resis Fra

Reeitatio in scriptis ad rege Cipri in

De Occisis a Tartaris 1 Terra Trium Regu magorum 1' Conuerso Tartarorum ad fidem leuis tamen &Argumentosa Rnsio Olivetii contra Samuelem 18 Prophetia dc Vaticiniudnice passi. 18 Testameta. ix. filiotu Iacob de Christi incarnatione et passione 18

Reiectio istacl sm carnem sed non fim repromissionem i8 o8Sty Error iudeorum ad legis intelIectum cConfusio eorum 19 Beatitudo et spes eoru reposita is Error eorum cotta diuinitatis simpli μ

De vera cognitione dei in margie i Plaga Iudeorum Sanguis eius sup nos et super filios nostros zoCausa ultime et pntis Captiuitatis zo

Oratio eorum quotidiana ac deo exeo crabilis in margine ΣοReprobatio Machomeli. ΣοFurta eiusdem zo

de dicitur Saracen' re Agaren' es Devastatio hierusalem p Titum et V spasianum in margine eta Crudelitas Machometiri hoscidiu ra Impudicieia eiusdem sphere MDignitas atq; probata facultas Pphe

tatum. N

De fabulis eiusdem xi Lupus vllulans es Mors Ridiculosa eiusdem Alia opinio mortis eiusdem τα

77쪽

Quare deus permittit ecclesiam peticlitare t ia maior est numerus malorum qm bonorum.folio et Facultas illi adherentium. zz. Communis Mopulus gaudet nouitate. zz. Victoria Machometi contra Regem Persarum ΣΣ. Questio Religionum orbis et diuersitas. ΣΡ Deum in vulgus prodere siue manifestare sentetia philosophorunephandum est. Dii deem gentium ΣConuersio Rabi Samuelis et . Fallatia mundi et Abusio Rcconciliatio Arnestis ad fidem. Susceptio peccatorum ad gratiam Iullicia dei et Misericordia. et Essentia Sacramenti E' Differentia inferni et purgatorii pbatur ex euagelio xpi. 2s. De immortalitate ante et certis spiritibus qui lenides vocane z. De trinitate. Eterna salute. Et choris Angelorum. αε.& De verbo incarnato a Persuasio ad litteras sacras disten das

Via vera eundi in Coelum in margine Te De articulis fidei Sc approbatoe eorundem Dphetica Euanoetica et apoliolica. o

Cantus solennis triumphi et iubilationis folio ultimo finis Registri