Vetera monimenta : in quibus praecipuè musiva opera sacarum profanarumque aedium structura, ac nonnulli antiqui ritus, dissertationibus, iconibusque illustrantur

발행: 1690년

분량: 337페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

141쪽

UETERA MONIMENTI

in aquas concussione aspergens, Ximus , quod valuis ex aere mireri summa omnium , qui aderant

pie tura facit, in testudine maioris

sacelli, vermiculato opere elaborata , quae nunc vissitur. Quam- sculptis, ac caelatis claudebatur. Sa- , , cello haec erant inscripta . Ardua consurgunt venerando culmine templa ,

Nomine Vitalis sanctificata Deo;

quam, quod in me est , adduci nulla Gervasusque tenet Amur hanc Prot se ratione possum , Ut id credam, pus arcem .is Theodorae contegisse , foeminae im- uos genus , atque fides , temptaque is probae; quae ct Anthemium haere- consectant. ,, ticum tueretur, & Vigilium Pon- His Genitor natis , fugiens contagia is lificem ob id , Uti supra memora-ὴ mundi , ,, uimus ; summis crucitatibus, car- Exemplum s dei , Mart 'ri que fit. A cere, & exilio impie affecerit. Et de Tradidit hanc primum Iuliano , Ec- , pie iura columbae quod dicitur, eain Hesus arcem . ego non ob misterium significan- sui Hi commissum mira peregit opus. dum , sed ornamenti caula puta, Hoc quoque perpetua mandauit lege

uerim adiectum, quod scilicet Sculptores ad ornatum in vasis medio eam auem, qua significari simplicitatem, ac puritatem scribitur, apposuerint. Pictura vero eius vasis

tenendum .

Hoc nulli liceat condere membra loco. Sed quae Pontificum constant monumenta priorlim ,

Fas Isi pt tantum ponere, vel Amile.

simulacrum refert. Nisi forte ; si Consecratum templum Iustinia

tamen assentiri vulgatae illi famae, ac inueteratae velimus , id eo tempore ne tum putemus , quo Vigilius est in sedem restitutus, conbcereque sertasse possumus, Τheodorare sipuisse ; Deo commonstrante hoc exemplo, quam procul a Vera religione abfuit . Nam Iustinianus, ac Theodora egregiis muneribu S exornaverunt, ct confestim Iuli,nus Argentarius consecrationis mysterium, quod extat adhuc, Vermicum lato opere pingendum curauit.

Supra relatam de Columba potius fabellam, quam historiolam esse iudico, ideo eam expungendam esse, D num quoque, scimus, aliquando existimo , cum aperte Iconismus ipse,, sensisse cum Eutychianis , & ab demonstret; nempe illud, quod in Va-is Agathone Pont. Max. reuocatum tisis medio prope Ianuam 4 et ineatumo de sententia. Cum itaque interes non columbam ostendit, sed aquam e,, sent sacris Iustinianus,&Τheodora, medio in altu prosiliente, quq recidenis una cum innumeris Proceribus , do inversi crateris formam exprimit. ac Matronis, frequentique propte- Ηἴc colorum, umbrarumque quidem se rea populi multitudine, Maximia- varietate a pis tura facile efformari po- is nus Archiepiscopus summa pompa tuisset; At mustuo opere inexpressi- aedem sacrauit, atque inter caetera, bilis fuit, de quo nos fusius diximus in se Diuinis Nagario, & Celso sandii L cap. 1 a. nostri operis Vet. Mon. par. I. simum illud sacellum , de quo di- Ιdeo Mustuarius meliori, quo potuit modo

142쪽

modo , a quam e fistula surgentem, &Α chartulam de pergameno scriptam .

ad quandam elatam altitudinem, in de grossa litera, continentem huiusmodi duas diui iam partes , ad surgentis la- reliquiae sint ibi inclusae , ta ad cuiustera decidentem expressit, ut ipsa , Sanciti honorem , ta nomen, Eccles a clarius ostendit figura sub num. 1. Hoc ipsa , G Altare dedieantur . Le- firmato, indagandum est, quil hoc no- gitur etiam in eodem Pontificali bile, vetustumque indicet emblema et processionaliter reliquias in Τem- De figuris i in eo expressis, nulla da, plum esse inserendas his verbis rbitandi ansa relinquitur; cum celebres deinde procedit processionaliter cum Scriptores in unum conueniant, Theo- Oero ad locum , in quo reliquiae nocte doram, scilicet Imperatricem Iusti' praeterita conseruatae fuerunt, G desentani uxorem , cum famulatu reprae' gratis Chrisma que ad fores Ecclesiae .sentare. Iconismum hunc refert clarist. Et paulo post: Tum pontifex assum-

Vir Du Cange in sua Costantinopoli pia Mitra imponit incensium in Thuri- Christiana, & ante ipsum AlemanuS ML , ta fit processio hoc ordine ; no-

in sua AN ΕΚΔΟΤ Α, siue Arcana hi' cedunt duo opinerari' cum luminaristoria, ubi tantum ipsius Theodorae sus. Deinde Crux . Tum Curus cam refert imaginem. In huius historiae ex, laus antiphonas subsequentes . Post hos plicatione tota difficultas in eo vertit, Sacerdotes portantes feretrum cum scilicet in vase , quod ipsa & lauda' reliquijs , ta iuxta eos Thuriferariustus Iustinianus Imperator deserunt. continuo reliquias ipsas incensans : ET Diu ergo cogitaui, ne rem intentatam hac igitur narratione conloci potest, relinquerem, quid emblema hoc si Cambo emblemata processionem so gnificare posset. Tandem duo consside' lennem cum reliquiarum delationeis ratione digna mihi Occeari erunt. Pri- indicare , ubi loco sacerdotum , qui remum, quod in Ecclesiarum dedicati in liquiarum se retrum deserunt, non senibus Sanctorum requiruntur reli- retrum , sed ipsa vasa reliquias conti, quiae , & frequentius in altaribus , nentia tam Imperator, quam eius quod innuit Uenantius Fortunatus in Vxor maioris honoris causa deserreis suis carminibus de Dedicatione Ec- conspiciuntur. Ad hoc etiam con1j-clesiae, & in honorem eorum, quorum ciendum adducor, quod Processio ibi reliquiae continentur. Citaui Ve- incipit extra Ecclesiam, deinde eam nantiu Fortunatum , quia Synchronus ingreditur. Pro Ecclesiae ianua, Illa decumi eodem Iustiniano suit, & fusius, D signatur, ubi est sons, quem in Ec- legitur in libro Sacramelorum S. Gre' clesiae atrijs antiqua fidelium deuo-gorij, in ordine ad Ecclesiam dedi- tio construere solebat, ad similitu- Candam , nec non in recenti Pontifica' dinem ritus illius Harbreorum , quili, ubi sic legitur in Rubrica: sane labrum aeneum in templo tenebant. praecedenti sero ante diem Dedicationis ; In hoc enim sonte fideles priusquam

Pontifex parat reliquias in Altari con- Ecclesiam ad orandum intrarent, ma-secrando includendas , ponens eas in nus, faciemque lauabant. Vnde S an ectus decenti, ta mundo masculo '. cum tyi- Paulinus Episcopus Nolanus sic ceci bus granis thuris: ponit etiam in eo nit. a Sancia

143쪽

is VETERA MONIMENTI

Sancta nitens famulis interluit atri A Uet. Mon. par. I. cap. I .ct aa. Item lamphis obseruatione dignae videntur mulie-

Cantharus , intrantumque mann I at rum vestes, quae adeo corpori sunt ac- amne ministro. commodatae, Vt omnes tegant partes ,

Plura de hoc ritu resert eruditi L praeter collum, faciem , ct manus, ex simus Baronius ad Annum s7. tium . quo inferri valet, quanto fuerit illo-1os. & sequentibus. Quod ianua illa rum temporum in mulieribus mode-

esset Ecclesiae, argui potest ex eo, quod in Ecclesiis ianuis vela suspendebantur, ut in prassenti conspicitur iconi mo , & breuiter diximus in nostrostia. Imperatricis enim amiculi color, violaceus est. Circa limbum Zona aurea , Vr etiam Vas, quod in manibus sustinet gemmis contextum ;Opere Vet. Mon. pari. I. c. I. & a. & p vestis vero est candida ; pectus autem '

utpote etiam humeri, vari s unionibus Ornati apparent. Mulier, quam in dicat numerus a. Amiculum albuin vestem violaceam prasse fert. ZOnae vero, quae prolabuntur CX auro gemmis inter distinet, cernuntur. 3. Vero

vestem floribus dis indiam aurei , veridisque colorum desert . q. amiculo albo, veste vero floribus viridis coloris

ornata, sudariolum in manibus tenet . s . a mi Culum coccineum, vestemque

fusius infra disturi sumus in Ecclesii M. S. Apollinaris , quando de Musitio

opere Palatium Regium representan te agemus. Reliquiae vero , quae deserebantur erant fortasse Sanctorum

siliorum, huius Ecclesiae Patronorum. Et haec de prima: modo ad secundam

contesturam. Retulimus 'hucusque, prafata Vasa sacras potuisse continere reliquias, o , V MELUM Ununc autem asserimus fortasse ipsVL itidem viridis coloris habet, ac suda vasa posse illa repraesentare donaria; riolum praemanibus gerit. S. Veste , quae in similibus aen cenijs offerri so- floribus aurei coloris texta induit. 7.1ent: expresse enim legitur apud SOZO' & 8. figurae vestes minime conspicuae me num lib. I. cap. a G. quod Episco- sunt, sed sola spectatur facies. Due aliaepi Hierololymae degentes, Ecclesiam mulieres ad Imperatricis dexte ana, in Golgotha, de Constantini manda- illa sub num. s. alba , altera vero subio construetam, consecrarunt, simul- num. s. coccinea vestibus indutae ap-que ornamenta, ct donaria ab Impe- parent. Fons autem ex pario marmoratore transmissa, quae in eadem Ba- re videtur constructus, nec non velum

tilica , non siane ingenti stupore, spe- ad ianuam album est, floribus con-etabantur, adferrent;&incitato sacra-Dspersum. Hςc satis de hoc emblemate. mentario S. Gregorij etiam legitur he- Huc usque factas explicationes ne dictio, quae super munus , quod quis allatis figuris accomodare studuimus, Eccleliae Oileri, impartitu cum Rubeus, ac Fabri ambo Rauen- ltra luperius narrata in poste- nates in suae patriae decus, ct gloriamriori hoc emblemate, animaduersione digna sunt, quod eadem Theodora caput cit diademate ornatu habet, de quo ornatu disseruimus in nostro opere idem asserant , nempe Iustinianum, S Τheodoram supra laudatos prHa- is interfuisse Ecclesiae consecrationi; in illorum etiam sententiam iuissetivi de-

144쪽

videtur eruditissimus Du Cange, in Adem Civitate ipsi absuerint, scilieet sua historia Byzantina , de Famili)s mense Aprilis, quo tempore EcclesigAugustis Byzantinis; pag.s7. At si consacratio celebrata fuit. Non obstat

tempus ad trutinam reuocetur, nara- locorum distantia , nempe Constantum perlegemus, eodem consecratio- tinopolis a Rauuenna, quae licet manis anno, scilicet sin . Iustiniantiu Con- gna sit , nihilominus maritimum stantinopoli degisse , quod Nicolaus est iter, quod breuissimo quandoque Alemanus in sua ANEΚΔOTA , completur tempore , quando venti siue Arcana Historia Procopis Caesa- propith sunt, ut Uerno accidere solet: riensis in notis ad pag. 3 . lin. 27. quare peracta consecrationis festiuita- animaduertit, ubi sic: In Italiam ve- te, illico Iustinianus,& Τheodora Con- nisse Cives Rauennates haud pro-5stantinopolim redire, quς post redituo bare possunt; S si dedicationi Ec- caepit morbo detineri, ex quo postea se clesiae S. Uitalis Iustinianum, cum decessit. Ηgc mea coniectura; si be- is Theodora credant interfuisse, nem- nigno Lectori non arriserit, addo,

pe Anno post consulatum Basilij quod res dissicillima sit, antiquistimaris sexto , indictione decima, ut refert Historiae veritatem e tenebris eruere , , , Hieronymus Rubeus lib. 3. Nam eo magis, quo una explicata dissicul- Τheodora eode illo anno, ijsdemq; tate, alia insurgit, nempe quod Iu- diebus, Byzanth grauiter ςgrotans, stiniani, ac Theodorae facies, ambosis suaeque vitae timens, in Italiam Be- in iuuenili aetate eos repraesentat. Et ,, tisario scribebat, de Ioanninae illius nihilominus praefato anno s 7. Iustiis filiae, & Anastasse nepotis sui con-Cnianus erat annorum sq. & per Com,, iugio maturando, ct tandem quar- sequens , etiam Τheodoram proueri to nonas Iulias diem clausit extre- aetatis etiam fuisse, asserendum est. ,, mum. Uide Procopium lib. 3. bell. Quidquid igitur sit; allatas dissicul- Gotth. ct hic pag. a . Theopha- tates Eruditioribus explicandas relin- nem ad annum primum, & vige- quimus: cum contenti simus orta du- simum Iustiniani, & has notas ad bia indicasse. Hic benignum Lecto- pag. a . Venit quidem Rauennam rem admonitum volo, si hasce tabu- Iustinianus plane adolescens , eo- las cum illis ab Alemanno, ct Duis que mi sus est obses ad Theodori- Cange allatis contulerit, pro certo ha- cu Gotthorum Regem a Iustino beat, meas fideliter, & iuxta prototyis auuncto exercitus duce, ut Theo-Dpum fuisse delineatas. ,, philus Iustiniani praeceptor expo-

Quare huic Alemanni obiectioni responderi posse iudico, Iustinianum cum Τheodora pr*fato Annos 7. Constantinopoli degisse, concedendum lesse; At non ita striste , ac limitate , ut per breue tempus , nempe per mensem circiter, ab ea-

De Ecclesia S. Mariae in Comedis , in

Rauennati Ciuitate, Anno 11 3

mustuo ornata opere.

ΙNter antiquiores EcclesiasVrbis Ra.

uennae, quae flos Italiae, firmamem

145쪽

ν8 VETERA MONIMENTI

tum Romani Imperij , ornamentum-Ase additas . Praestat nunc singulas eiusque dignitatis erat, iure hoc annume- dem Musi ui operis partes perpenderanda venit Sanctae Mariae in Cossmed in Ecclesia , sic a graeco verbo 66 εω , quod Orno significat. Quamobrem in Cosmedin , quasi in ornatu , propter eius miram pulchritudinem denominata fuit. De huius Ecclesiae sundatione, silc saepe , laudatus Rubeus in sua Rauennatum

In huius crateris centro stat Christus Saluator Noster in medio Iordanis flumine , umbilico tenus immersus; ad sinistram veluti in rupe eminet B. Ioannes Baptista, pelle cameli circumdatus, sinistra cambucam, dextera pateram aqua plenam detinens,

historia lib. 1. narrat: sub id tempus quam supra Saluatoris caput estundit, scilicet anno et o 1. Rauenn D. Theo-s supra quod columba, Spiritus Sancti oro murri, G D. Mariae Hrgini symbolum, alas expandit, radiosque in Cosme in ita eam Rubeus appel- gratiae immittit . De huiusmodi perlat) templa aedi cantur . Guod autem aspersionem, & immersionem Bapti nunc D. Mariae in Cosmedin mocamus, mi mysterio, egimus supra cap. IV. De fons erat , quo aqua Sacri Bapti a- sacris sontibus Baptismalibus simiris alluebantur pueri sequentibus tem- lemque iconem retulimus in nostro poribus Theodorico regnante, ab Aria- Opere Vet. ΜOn. Par. I. Cap. 2S. Vbinis , Ἐς putant aliqui, extrucitus . Eius egimus de Ecclesia S. Ioannis in Fonte rei rota ex marmore, quae in pavimen- huius ciuitatis Rauennae . Ad dextero est, o D. Ioannis Baptistae, Chri- ram Saluatoris stat vir quidam se- sum Deum Baptitantis imago in te- dens, quem Moysem designare lausu inis centro , argumento sunt. Haec datus putauit Fabri : at iste sincerae de fundatione ab eodem Rubeo relata, modo ad Musiiuum in eadem testudine

formatum transeamus. Testudo haec ad crateris formam extendebat Ur , reliqua aedificij pars octangularem prae'

veritatis sensus non est; nam non

Meysem, sed flumen Iordanem re-

pr sentat; conlueuit enim caeca Gentilitatis fluminum capita b1nis cancro

rum brachus , quae denticulatis forci-seferebat figuram, ut scribit Fabri in pibus sunt instructa, ornare, at casuis memorijs antiquae Rauennae, ad' pillorum loco , arundinum frondes dens ; Mus1uum ab eodem TheodO- exprimere, nec non in manibus arun-rico pro suorum Sacerdotum Aria- dinem , iuxtaque corpus vas inclinanorum usu fuisse constructum; in D tum aquam fundens ponere, quae

eodemque. S. Ioannis Baptistae Chri- omnia symbola ad ipsa spectant flu-stum Baptizantis, ct Prophetae Moy- mina ; nam cancrorum brachia pro- 11s , ac in girum duodecim Apostolo- prie Iordanem fluuium denotant, cum rum imagines affabre institae circum- fluuius hic aestiuis mensibus plenior spiciuntur, quas Rauennates putant,

ab Archiepiscopo Sancto Agnello, qui ut placet eidem Fabri, in Episcopum

creatus suit Anno s s 3. post expiatam factus , eodem modo, quo Nilus,

agros plurimos inundet, Vt narrat

Aristea , seu quidam alius Auctor ad Philocratem fratrem in historia ro. ab omni Ariana labe Ecclesiam , fui L Interpretum. Sol enim quando ingreditur

148쪽

ditur Cancri fgnum, tunc vera inchoat Atur , obseruatur, quq cum sit a pluri state; & cum qstas calore abundet, & bus agitata quaestio; Ideo breuitatis aqua etiam indicata per piscem can- gratia praetermittitur ; solummodo crum ostendat humidum , ex quibus sat sit indicare , B. Petrum Damianum rerum omnium g eratio resultat, in Epistola ad Desiderium Abbatem cum tota generationis vis non nisi in Montis Casini, Bellarminum Tom. r. humido , ct calido consistat. Insuper lib. I. de Rom. Pon cap. 27. ct quo- arundines ad fluminum ripas nasci so- ad Bullas Pontificias Pyrrhum Con-lent; vas ex quo aqua effluit, ipsus radum in sua Praxi Dispensationum

amnen fluentem significat: & haec sa- Apostolicarum , lib. 2. cap. q. num. 7.tis de hac figura. Μodo exteriores con- hanc fuse tractare qugstionem . Reli- sideremus, ac incipiamus a numero I. B quae autem imagines csteros decem Vbi gemmatum cernitur solium, su- Apostolos reprgientant , qui coronas

pra quod est puluinar, & supra hoc

gemmata attollitur crux: non valde absimilem retulimus iconem in cap. a a. nostri operis Vet. Mon. par. I. ubi

aliqua de Cruce gemmata, & throno exposuimus, ideo breuitatis gratia culamum suspendimus, ct benignum Lectorem ad eundem remittimus locum . Ad eiusdem throni sinistram stat S. Petrus duas claues manibus C

stringens, quς dus sunt ills claues, De Ecclesia S. Apollinaris in C asse

aureas manibus deserunt , quasi in actu oblationis . Similia sere Hieroglyphica retulimus in cap. a s. dicti nostri operis Vet. MOn. par. I. ideone appareat nos velle refrigeae cram-bem , Scum gaudeant breuitate Moderni , ad alia properamus.

quas Christus Dominus noster ei tribuit , dum dixit: Tibi dabo claues Regni Caelorum , ta quodcunque ligaueris super terram erit tigatum G in

coelis , G quodcunque solueris super

terram erit solutum G in caelis , ut Matth us cap. 1σ. num. I s. scribit Rauennae , ornata mufuo opere circa Annum Sσ7.

EVntes in V niuersum Μundum ,

praeficate Euangelium omni

Crzaturae. Marc. I G. I s. Praeceptum

Domini Saluatoris Nostri est, suis Ad dexteram vero praedicti throni est Apostolis datum , quod cum B. Petri S. Paulus volumen manibus gestans; Apostolorum Principis cordi insitum quid per volumen indicetur, nil alius esset, eidem ipse Dominus animarum esse puto , nisi illam doctrinam, quam tradidit curam : Tisi dabo claues Re- Christus ei infuderat, dum dixit: Vas gni Coelorum , ta quodcunque liga e eleetionis est mihi iste, mi portet nomen ris super terram , erit ligatum G in meum coram gentibus , G Regibus , Coelis ; G quodcumque solueris superta flujs I prael. Aliqua etiam dicenda terram , erit solutum , G in Curiis. essent, cur Sanctus Paulus a dextris , Mart. Icr. 1 f. Volens propterea idem& Sanctus Petrus a sinistris expressi B. Petrus Dominicum mandatum sint, prout etia hodie in sigillis plum- executioni committere, quod per se beis, qus Bullis Pontificijs appendun- ipsum facere non potuit, per alios exequi

149쪽

exequi curauit. Beatum igitur Appol A, , simum perducantur e flectum . sed linarem ad hoc explendum munuS quoniam Dromonum 11 merum Rauennam misit, Vt Verbi Dei Praeco se Iuuante Deo cupimus ampliari, si esset ; Irie Apostolico Obtemperans ,, qua ligna fabricis eorum necessa- mandato eadem in Ciuitate Euan- ria per utramque Padi Ripam po- gelicam promulgavit veritatem, il' is tuerint inueniri, nullo obsistente tamque ab Idolorum cultu reuocauit, is iubemus abscindi. Quia sine prae- ac ad Christianam conuertit fidem

Tanti ergo beneficij ipsa memor Ciiudicio Dominorum operi tantum praesenti volumus iniuncta conce-

uitas , quatuor in eiusdem Appollina- is di. Mittat Padus noster indigenas dis honorem, diuersis temporibus, se Pelago Naues , ct abies, quae fla- erevit Templa; quorum primum, entis amnicis nutrita surrexit ma-S celebre est, quod in Classe denomi- is rinarum superare cumulos discat natur , de quo nunc sermo; sic dictum, Undarum . Haec Cassiodoros : At quia ibi Populi Romani Classis por- unde discesserat sermo reuertatur. tus erat, Portusque nouus appellaba- De Laudati Templi fundatione, sic tur , ut fuse demonstrat Cluuerius in Rubetis in sua Rauennati Historia sua Italia antiqua . De huiusmodi lib. 3. ad Annum s s. fatur . Per Clacte celeriter perficienda, pulcher- ,, idem tempus Virsicinus Archiepis-mma est Theodorici Regis epistola, se copus Rauennas, Iulianum Argen ad Abundantium Prapositum, apud se tarium Da Adificationem Augu- Cassiod. lib. s. Epist. I p. cuius pars est: se stissimi Templi D. Uitalis incum- Nunc praedictis rebus armamenta se bentem , hortatur, ut ad unius Pari procura , Vela pratcipue alas na- is troni Ciuitatis Templum, alterum is uium facientia, Linum Volatile, se adiungeret D. Appollinari, & Re-

,, quidam Spiritus currentium Cari- ,, minata pietate ambos Rauennari narum , praenUntia mercium, au- tum Diuos Tutela res honore ess-M xilia quieta Nautarum , quorum se ceret. Id cum Iustiniano Argentari beneficio conficiuat ollasi , quod rius significasset, & Cassar fuisset celerrimis ambus vix probatur se astensus; ad Classem, ubi Templumis impleri. Hoc Isis rati prima suspen- ignobile D. Appollinari exstru- ,, 'it, 'um per maria'Apochran fi- ctum erat, maius ac Nobilius Tem-M tium suum audaci foemina pietate se plum ediseauit , quod ad hancri perquireret Ita dum Μaterna cari-tio diem exstat, ipsam egregii Operis,, tas suum desidemusestinat explere, se admirabilem antiquitatem praeseri mundo visa est ignota reserare. At- ferens. Non me latet, hoc ab Narri que adeo d1umo nobis auxilio su sete aedificatum plerosque scribere, M tragante, cuius virtutis est homi- is sed Ricobaldo, & alijs, Iustinia- , , num Vota perficere, proxima dieis is no per Argentarium, Arstentariori Iduum Iuniarum ad Urbem Ra- ue ipsi adscribentibus, ego pluri-M u nnatem congregatio Nauium ' - - - , Cuncta conueniat: quatenus res de

bus de causis libentius assentior :accedente ad haec vetustissimo la-

vicino fine gaudentes , ad plenis is pide in ipso Templi medio , litteris

SEARCH

MENU NAVIGATION