De plantis exoticis libri duo

122쪽

plantam accepimus arborescentem cubita.m M iis altitudinis ramulos multos a breui caudice di- gitieta Hiieproducentem longos,rotundos,lignossa quibus alii ramuli exeunt, qui indu minitatibus utrinq. ex opposivos culos paruos, alboS habent, cre-btos, i quibus siliquae paruae oblongae depressis scutorem figuraa suis pediculis paruis pendentes, lamen intus continentes rotundum, depressum, acre, ramuli superius folia pauca habent longa incana, tenuia in extremis acuta, sed ramuli inferius fetui surculos tenues, multos, ex quorum una parte soliola oblonga,tenuia,densa,simul stipata,pendent, qus incana sunt.Radice nititur haec planta multiplici,tenui,lignosa, inutili, semina acria sunt,calida & sicca supra secundum excessum tenuis essentiae, quae epota urinam effcaciter mouent, utilia sunt ad excrementa in pulmonibus expectoranda .

o a Verbasculo

124쪽

Ascitur planta pedalis altitudinis,ab radice ramo.sa. quippe ramos quatuor vel plures serens quadrangulos,duros,lignotas, rectos, incanos veluti albo toment obsitos, aspero, Qui utrinq. ex opposito ramulos producunt tenues. Folia alba t metitosa salutae similia, sed minora in longum rotunda, magnis interuallis trina simul ab eodem exortu prodeuntia lane petiolis, circa caulium summitates circum vestiunt ipsos per interualla, flores multi in longis techis tenuibus simul stipati

ut in marrubio, aurei , salutae floribus figura simies, a quibus suceedunt lemina oblonga inigrescentia radicem habet in plures, tenues longas . & lignosas,divisa. Tota haec planta aspera lanugine candicat, sapore stiplico gustum iisficit. Nos habemus ilirpem bicubi talem, & ampliorem huic in omnibus limitem, quam pro verbasco sylvestre seu salui folio in horto medico Patauino almus, quadruplo hac nostra mai rem . Quod veto hoc nostrum verbasculum non abhorreat a verbascosiuestre Dioscoridis quis . intelliget, ubi memoria ii, habuerit, quae Dioscorides de eo verbasco ita scripiat: byIu m,et lite solia fert salutae,altas virgas & ligno ,& circa eas ramu- tot quales marrubium,flores luteos auri aemulos.Namq.n

strum verbasculum folia feti salutae non dissimilia, dipitos lignosos flores . luteos auri aemulos, sed unum est apud pioscoride quod dubiu facit , quippe suod dixerit habere ra-mpi circu vi gas veluti marrubiu,at virgae marrubii nullo ramulo serunt,sed folia,quo Andreas lacuna ait rcctius in vete- vilice grico legi,solia salitiae similia circum virgas in Orbe

ghept,ut marrubium, sed cum marrubium neq. folia circuivi; gas in orbem habeat, neq. hoc dixisse potuit Dioscorides idi' i erum ego de florum paucis inuolucris fore intellige VUM P in marrubio,& in verbaseo sylvestre circum Vidi ' sint calices siue sollieuli stolum simul in orbem stipati, pq ea expressit. De uotibus esse luteos aureos Dioscori ' 'pix Flores aureos capillos tingere, atq. folia ambustis esse V lenus inquit . folia habere vim moderare digeri uel siccandi, Rubea

126쪽

yhq3q arboream accedens nascitur in Creta, non

aspera, sed lenis quae caeudice constat breui,ut digis tus,crasso,a quo multi exeunt rami recti, rotundi, lenes, per aequalia interualla solijs breuibus, tubiae minoribus quinq, vel sex numero, stellarum modo circum positis lenibus aestitis,qustrum cacumine a soliis exeat duo vel tres. surculi graciles in alios quoq. diuin in qu biis utrinq. ex opposuososculi parui albicantes cernum rubiae non dissimilibus, quibus succedunt semina minutinamasi glic litia Radix parua oblonga crassa in radiculas allias dis uisa rubet collaris . Tota picta iijhil asperitatis scit radix cum quolam austero sapore , quo non diliamuis ramculiaris ab erit rodano iudicata est. Proindeq. habere saccultate purgatoriam, qua & iecur dclienem purgat multa crassamq.

v in ny mouendo, menses quoqccit, nee non ea ratione iuuat quoq. articulares morbos,praesertimque coxendicos dolores,

iique uon minui istericos sanat. Horminum

128쪽

DE PLANTIS EXOTICIS. iis

De Hormino Cretuo. Cap. La

RQx miniam Creticum est planta, quae soli a fert comis

plura humi procumbentia marrubio similia, sed

tamen multo maiora,& longibra, nigiescetia, minus crenata quasi tomento quopiam obducta, caulas producit rectossedalis altitudinis & ampliores, multos,quadrangulos, nigricates, subaspcros, in quibus per interualla utrinq. folia apparent ex oppositio absq. petiolis caulibus inhaerentia. In ramorum siue caulium summitate quatuor aut sex primo foliola, parua oblonga, tenuia coloris Violaeeitiorum modo ab alijs foliis plane diuersa cernuntur, veluti elegantissimi flores violacei . Flores vero ex interuallis parui in caulibus verticillato ambitu ut in marrubio asperi, violacet dilutioris coloris, quibus succedunt semina nigra, parua,oblonga, minuta,in paruis longis solliculis deorsum inflexis. Radix partia tenuis, lignosaq. est, in alias radsculas diu,

sa. Banc plantam esse hormi nun sati ivm Dioscoridis: Andreas Cesalpinus in libro ii de plantis haud iniuria assirmauit cum in hac planta ne vel a qu idem nota desideretu r, ad sa- riuum horminum constituendu. Di seorides de istiusce plauta usibus ad medicinam, inquit se me tellum ex melle *potui venerem maxime stimulare, & ex melle itidem illitum purgite argema,& albugines oculorum. Ex aqua quoq. illitum 'pino es digerit, eodemq. semine detrito, & imposito extra-hqptur aculei corporis partibus assivi, ad quem vi in magis pidem holmini sylvestris herbam tusiam,&appositam laumihi uripi qxd est perennis,uiuiiq. nata ex seminibus etiam hyeme,vehementer frigida exharrescit. Praeteritah: i yenae,quae diutius vehementi frigore afflixit peregristis nostro Patauino horto hormini no-iti 'xemit stirpes, quas tamen ex seminibus ite tum resti

130쪽

De Leoni vadi . et Ere quidem leonto podiuinut inquit Dioscori. des herbula pusill est digitalbablira quinq,

vel septem ferens ab raclice exili longa graci- li, tenui, ter aut id rivor digitos longa Airsuta, quae iuxta radicem spissio socco canescunt.& in acutissimuim desinenti interscilia iuxta radicem aliquot capitula x suo catilleum doersum tortuose inflexa, in quibus nos niger, &Postea uccedit semen usque adeo spita anugine inuolutuni, ut vix ervi queat , Saepius excreta plantani siccam accepi, quae postea ex semine nata nullis reclamantibus notisaeontuosium refert. At unum adde- dum videtur, quod de Catantae pressit Dioscorides, scilicet hanc plantam arescentem in terra flecti & se contrahi ad=etiem ungula m milui exanimari: quam plantam merito vellus probat eheleontopodium, de non catanancem, cum haec planta non habeat folia cotonops nequietem ma orobi serat, at potius psyl lis. veru m credideri in ego forta Bib lentopodiit.&catanancem, aut eandem esse plantam , aut saltem specie non diserrae,cum praesertim Diolcoricies de utraque locutris dixerit ad amatoria expeti.P x Argentea