Kleine philologische Schriften Zur lateinischen Inschriften uns Sprachkunde

41쪽

EPITAPHIVM STRICUM Martialis Iuvenalisquo aequales et cheri diligentia conatiositos Canium Rufum Varronem quendam, Se Revam Memorem, Bassum Paccium, Faustum Rubrenum Lappam. Cum his

iam compara mihi comici generis rationes in quo qui scaenae operam dederit, nullum poeiam norimus Fundanio illo Hor fiano posteriorem, qui recitationi consuluerit, nullum osse

Nio ROMANO, de quo haec Plinius Secundus Martialis aequalis illo et anfidus, prodidit epistula ad caninium lib. VI, 2i: Aim e deo nuper indit Versarium Romanum paueis mentem

eo is dum ad exemplar seisis comoediae scriptam tam bene, ut

, ur te, quis ste atque in hoc senere eloquentissime nullum est enim senis' quod absolutum non fossa Hoquentis mim tiri. Seripsit eomoedias Menandrum aliosque aetatis eiusdem emulatus licet hos inter Plautinus Terentiu- nusque numeres Me primimo in vetere comoedia, se non tum m in uκret, ostendit. Non illi is novir in uas, ministit, laus, nou amari o. in duliodo, non Maos defuit:

ornavit virtutes, inserirati s est vitia, veris nomisiabus dinum, si lis usus est πω Sic enim transi Onendum cuni vitigetur se iis nominibus d Cent r. 4eris usus S )t Vides hominem sat similis cum Pomponio Bassulo condicionis, eumque

vel primi post Christum natum saeculi vel ineuntis se eundi. Vixerit licet aliquanto post Pomponius sed quid tamdem est cur ab illo integri saeculi intervallo disiungatur et eum Serenis ammonicis, Nemesianis, Calpurniis messiturdissimillimi ingenii poetis At obsoleta prisei sermonis seet Vinius in Quid autem Alexandrine Severi, Gordiani Dioelotiani adeulum resuscitandas antiquitatis studia illa vidis 3

an Iadriani potius Antoninoruntillae aetate Naevianae, Plautinuo Ennianae sive artis sive asperitati illi tu bris asseetatis suani lationem condire et a qualium velut tu bescenti palato

commendare cum Gelliis, Frontonibus, Appuleiis poetae limque coeperunt Apage igitur tertium saeculum o sola litie. rarunt specie, si ominsenium audimus, consectarium quae multum vereor ut dimidii sueml discrimino iam sui dissi-Diuitia ' Corale

42쪽

Inilis et tam constanto evaserit, ut iii Iietito argumento tam certis finibus coerceri temporis descriptio possit. Sed redeo unde exorsus sum, ad lacunas tam notabilis

epitaphii eum probabilitate supplendas. Nam qua Momm- senius periclitatus est, me non monent pei spicitis ita omparata esse, ut viam potius aliquam aliquo modo redintegrandi lapidis videatur monstrare voluisse, quam ponere quae a poeta lingua suae non prorsus ignam se ibi potuisso ipso

crederet. Neque enim iam doctum virum credetis vel prosodiacae ratiotiis vitiationem in essenti, teneat, tublimia, velli latinim ulcera in Sum lilotu' Ηmit incidite vel Asent sentia 1 atuitatem perversitatemve v. 14. 16, vel denique v. 17 iunctarum se et particularum barbariem serio suasisse et consulto commendasse. Aegrius serimus quod in evanidarum spatiis litterarum vel pingendis vel explicandis ne omin- seniana quidem diligentia nobis satisseest unde existim iii, quam non sinis caussa de hoc genere graviter ab initio eo monuerimus Primum enim eum in singulis versibus chester dena litteras dotatas dicit, id non satis perspicitur quomodo

in ipsius utiplemei ita quadret, quorum nullun est quod novenariun numerum litterarum Superet pleraque vel ab hoc numero aliquot litteris distant. O magis autem dubitationem interpuncti illa eximit, qua litteras lacunis ab utraque parte proximas notavit. Hanc enim rationem si sequimur, litterarum ordines in singulis versibus subter sese positarum

D AMA

XLISILIAE V MODUM MIHI

43쪽

EPIOAPHIVM METui Mix Apparet haec quidem spatia nee in denari uni litterarum nu- mPrum te in troposita suli plementa convenire atque ut fateamur quod res est, non potest Omnino illorum paucitas ad reconesimandos versus ullo pacto satis esse. Itaque cum

in appingendis pinietis alicubi erratum sit necessario factum hoc est fortasse i em quod eum D littera superioris verisus ligatum est non, quod debebat, L. Hoc enim sumptos praeterea contreeris ab ipso lapidari v. 9 puncto, quod unius litterae spatium aequaret, diremptas suisso vitis Nxiis

voces: nam in hoc quoque fidem desideramus, i uod, quae in Omniseni apograpti v. 5. I lios PECORIS OTIO et MENANDRI puncta apparent, Oriun unum illud, quod est post OTIO, servatum est in altero exemplo quod ipsas lapidis formas imitatur: vide an non inepto signifieatas discrepantias si mruponas:

a tales. X

ECVI vero ex eduuamquam cum ne sic quidem omnia congruant, sed singula spatia superfiant v i5 16, defiant v. 18. Is laesi suspicio oritur iterum et tertium in notandis punctis errarum esse Wayet 16 veros autem litterarum ordines hanc potius figuram ostendere:

T O in

44쪽

Fatendum est tamen et vim et fidem huius ratiocinationis non leviter eo labefactari, quod, qualecumque sequare disponendi genus, haudquaquati pari vel simili concinnitate in ea pari versuum, quae ab initiis usque ad laetinas pertines, xlitterarum numeros exaequatos videmus, atque ininus etiam constanter in tertio ei altero quam in primo exemplo. Nam

cum in primo non aliciores quam XVI, nec plures quam XI litteras miluere nius in ultero inter XVI et XX v. b.

16. 8 fluctuat numerus, in terti ad xx adeo v. ib. 16)progreditur.

Haec igitur cum ita se habeant tando pro certi indulamplecti in tantis dubitationum fluctibus licet, Onηultius videbimur illine proficisci, quod singula supplementa sua Morumsenius plane testatus est et identidem amminit in lacunarum spatia religiose Meommodata esse. Quo quidem iis utemur, ut unius litterulas diserimen non nimis sollieno

curemus, praesertim cum aliquid etiam diversitati litterarum dandum esse versuum 5 et ii exemplum doceat ad ipsam lapidis similitudinum exprossum. Itaquo eum v. 10 et 11 in Guarini ut videtur supplementis ommsenius aequieverit

ipsum enim Guarini librum dolemus his in terris praesto non esse, rectius tamen parum placens constructi illa iuri-que u esse taedison Italo critie relinquenda erat. Neque enim dubitandum quin scriptum fuerit AKDm -- - ου - MODUM Impeditior de v. 12 et 13 disputatio est et valde anceps iudicium, eum quod non unius sententiae necessitas data est,

sed complurium copia facta earumque variam conformationem admittentium, tum suo nec plena satis nec distincta de ipsa lal,idis condicione loliis testimonia adsunt. Vix autem opinione auguratum esse OnimSenium putamus, quanti nobis

quantillae rei certior definiti futura esset me dicimus, quod non satis ex eius verbis perspicitur, uirum, quas de litterarum vestigiis post so in lapide relictis dubitationes signiscarii, etiam ad Millud, an ad ea lanium spectent quae hanc amiam secuntur. Hoc si voluit, solum praesi est quod huc quadre so rus, Plauti quidem imitat e dignissimum idemquo ad veram in lautin illo apud Gellium opitaphio

45쪽

EiITAPHIVM METRICUM Parergo praef. p. XXXI attuli Iuus, novo in umento Onil nis-dam imprimis idoli im. Contra si Λ quoquct illii ambiguum, non minus commode cogitatur de MORTEM , SVMPO. Atqui ita

non modo duobus spatiis brevius supplementum prodit velade tribus, si potitisse ins seriptum esse probabile sit, sed quod etiam eontiguam vocalem respuat. Vnde rursum hoc consequitur, non quovis Dei locum eo pronominia Mommseni commendato, sed eriis condicionibus requirioris. Id autem ipsum cum mox intellecturi simus mensuram

intervallorum exeodere a Mominsenio notatarum, in novaminiclinii hanc dubitatione in utium illius fide notationis posthabita solum quo niti posse visi sumus, iurida mentum ii η-

damus. Non ut aliam quandam, in quam quis faene ineidat, supplendi am statim ab initio praecludamus, ἔμ' - -- ς'--Μrvi vel Oarrao MMi0 LEXIMINA pr xi babilitatem vel propterea non habet, quod vis sententiae poscit ut gravius, nec secundaria tantum enuntiatione, illud sese reapse assecutam esse quod quaesierit, poeta declareti Eodem audivi hoc argumento etiam de nar praesenti actum

est, pro quo nervosius profecto exspectamus persectum aliqii Od. Rursum id valere in contrarias partes potuit, aut ut largita esso beneficia, aut mala ut sustulisse mors dioeretur. Quorum

hoc non mirer si prae illo iccirco placeat, quod paullo commodius diei rideantur euneto molestiae sollicitudinesquo stimsem quam mines solacia et lenimenta tribui. Nec nivi inepte velut in hanc speciem conicias: -- - - λεπιν re vim vel οε - δε--' -- - ουε - - Ir 3 ui suo DEO MORE AEVN A - - - RAVAMINA: modo ne avi inmo bono et antiquo scriptor nullo dictum sciamus, aliud autem simili significatu nomen in m n terminatum lingua Iuillum praestare videatur. Nam iam particulam a tali quidem Mententia non ausim alienam ac ne a lidam quidem iudicare ha miri nun meh non alte, fruhem Levi b rest. Sed pDiruto no donec probum vocabulum Mon

bris erueris, a contraria notione proficiscendum erit Cuius generis rix brevius verbum exsisti quam vel rare vel ipsa simplicitate aptius Metur. Rursum hie loeus aut in

46쪽

POMPONII AssvL POETAE. 27 superiore versu esse potuit aut in posteriore Hoc si sequare, proponere vel hoc exemplum licet: -- - oris γε o

Hr AMINA. Non potest demonstricti in his J- -- missum esse anapaestum sed sentiri potest quanto plus sine anapapsi gratiae immeri habituri sint. Quo fit ut ad alto.

modo tueri iam particulam liceret: sed iidem elegantiae ubdem maioris laudem haud sane compoώio vocabulo derre mus quinque syllabis comprehenso. Talia duo potissimum in promptu sunt, cox gavio et Hos κλ, illud unius Hieronymi exemplo cognitum, qui Gestur num antiquiores sit secutus, hoc nullius scriptoris ullo exemplo, sed

idem cognatarum comparatione formariam delmumentum et λι ini n, Dirini intum tali firmiter fensum ) iit securius sane amplectare. se iri usitatum vocabidum Poni ponius carminis

sui v I defugit, unde transfungerer addendum Iericis. Quamquam noluimus ita hariolari, ut novas huc voees ascisceremus si W-RAMINA vel coΜHAOMINA. Iam igitur duobus exem-xii piis supra propositis altera duo haec Moduni sores.

1κx ΜΙΝΑ. morum autem omnium quid tandem verum sit, is demum dicere poterit qui lapidem denuo oculis usurpaverit: itando in OmIIiseni quidem testimoniis neqiia- quam satis opis is ad difficultates linies exii odiendas. Qui cum utriusque versus lacunam novem litterarum spatiis si

illud addideris deseripserit, apprime in hos numeros o

ni inis quoque milibus, ut hodie res ea, iugulis ianium latinitam exemplis consitati quo Mamen pertinet uerotianum, ovidiana fulcimen, remoramen Amia nen Senecae, or=ιamen Marciani capellae, tumulamen Anthol lat. v. 322 14 12 Meyer). iiiisdem Minoi giae v l. I 3 74i Burn 2 IN M. vi mistius dicam an lascivita armundocunii, ni Est delaci ranen formara n P nutriviil illuuia poetam usum, aut sine antiqui auctoritati uti non veritum esse Muretum.

47쪽

EPiTAPHIVM METRI MSOLAMI supplementum convenit, ne dis Onvenir DELE IMIdixerim, utrumque etiam eo commendabile, quod post VN-cT ille testatus est rotundae litterae speciem apparere, post proximam aulam i ram binas lineas rectas. Quod contra etsi duobus spatiis eandem mensuram HIGEMINI illud Medit, tamen in annotatione mi rita a Momms vi supplementa vN AI ---Μ et cocTAXI --πιρι Μι quae ille reiecit sane, sed propter formam solam litterarum reiecit, nos ne iitellegimus suidem ad denarium

atque adeo undenariunt iii merum ipsa progreditiIitur. Iide consequitur a posteriore quiden versu exemplorum Supra Ositorii ni nulluni necessario exclusum esse. Superiorem autem

quocumque modo suppleveris, pro novem habes aut quattuo decim s. APTUSORAEFENSO, 'rsorura Bir aut saltem dum decim litteriis arer----, APTUS BEBIT, MORAEFENSO,

Psuorarare vel fortasse underim si os seriptum est M ne undecim quidem litteras Montansenius concessit, spreto atque improbato in annotatione huius mensurae supplemento

ABOTVsor Ε. Sed eundem tamen lacunae ambitum cum idem ille a priore versu non alienum iudicaverit, Ontra atque in apographo si sa nificaverat, verendum ne ii iusto parcior computator exstiterit. Vt non temere sic existimemus, nec SUMSI DEBIT ac fortasse ne exquisitius quidem suam, 'rs rationi ac probabilitati repugnare,

praesertim eum ab eodem lapidari ti pro Di inessum sit 8. Gedit quod Mi ME eis ei P pariter atque, et L . ex eis litteris sunt, quibus Ob figurae angustiam mulio minus spatii quam reliquis debetur.

Longe etiam maiorem sententiae varistatem atque adeo diversitatem versus 1 lacuna admittit. Et IDITE quidem illud in fine positum licet vel DITI vel ADITE vel ADIT interpretari. Ε autem, quod initio lacunae decem patia complexa legere sibi visus est Mommsenius, si recte legit, vix

potes ulla spectare quam ad oesu. Quo qui velut Elo utatur:

ρε mi re, ut alia mittam, satis profecto ieiune et cogitantem et loquentem poetam aetat, ut salieri serit pro octo dicendum erat, id quod magis eum in crase se ira

48쪽

c Nemo sentietis, pari quidem numero litterarum, ianus di suntli initio. Nam aliquam cerisimilitudinis speciem servamdam esse iidem nos intellegimus, qui sano eum in ixtum in hune vorsiun imprimis valem illam admonstionem voluimus, qua cavendum esse diximus ne de iis lapidum partibus, quas sive xiii

temporum sive liOIn in uni iniuria corrosit aut detrivit, nimis fidei legentium ac traii Acrilientium testiniolitis se potius Oniectitris tribuatur quilipe tales lapides quicumque eulis um-

qum tractavit, suo expertus exemplo novit quam sit difficile ab lineolis apiesbusque eas ortis residua fragmenta sitier ram discernere nee rimando vel nolentem hariolari. Itaque eum incerium, si ani o liueras lectum fortasso non inepte

He earinino sepulcrali Anthologiae 145 M. Meyer defuncto

patrono libertus ossimus infundum quae numquam vina bilussi. Ibidam carm. 1439 utetiae suis auin ibi sutores mihi viturque u κfumierit. t 1139: uno convctye Gmlcmum. Cf. 1312 Si

iratus homo es, misce bibe dimi. Vertim aliquanto consultius novam viam hanc ineas ut servato HOC Vel NE MAMEXTA Do vel AM OVERMO EDITE vel LUCTUI DITE proponas. Nihil in monumentis sepulcralibus frequentius talibus qualia hae sunt quionique lem stetiis Anio a244, quisque semidinus iis , 'vis .... mori-- fuit , semisumque meis iam Merimus e seu tu ut 1387, mi suiu loci Uluerimes 1352. eque vero exempla desunt quae in contrariam partem valeant, ut ibidem 1341 Desinite luesu, qu stulacrumas fund re, Ni in viti iucunda ac voluptati fui Vobis viro atque amicis uisVite nutibus sic enim ire eum Seli radero reconcinnanda fuerunt); idem 1344 Sed quoniam multi talem sensere dolorem, Nec quiseturam leti vincere vim 1wtuit Desinite ex viam didere me stere furentes, Desinite et uti tristis iusti ieri vel satis vitiosis versibus earminis i i Temporuiu uisentior ueri uis, reique opum muter Desine irem ere: po-- - semitio ni orsis Poenu sua uu requies mihi morte prema ια εα ι apud rellium 4829 Desine i- mater aer

mi renovare queresias: Namque dolor tulis non tibi contis uni. Vides ubi desinere luctus iubetur, certam caussam inusitati Diuiligo b Corale

49쪽

EPITAPHIVM METRICO alioqui consilii addi. alis assuli versiculis subesse laec ratio potest desinite flere, quippe quo hoc monumentum docea consolandi potius quam contristandi vim mortis ineae exemplum habere. Non dissimulandum est tamen, subesse

potius quam adesse hane rationem, vique ius verba si species, pauli contortius vel certe longius quaesitum illud videri copulandorum enuntiatorum artiseium quo longe gravius hoc accedit quod ista quiudin sententia non patitur profecto in praeli Ositionem, sed hanc formam loquendi flagitat:

VOM AI . EPULCRUM B. l. s. Vide igitur De simplicissimiin omnium hoc sit ii violari monumentum poeta vetet

eo consilio actum, ut posteris certae rei document exstet Non dissimili, quamquam diversa argumentatione i m alius

poeta cavit nihil 1259 Orest 4839): Merui uni cuncti s dem e lotae Virior: Hune sibi nascenti ut dedere domuni Ergo non putablinus tale quiddam potius positum fuisse in

xiv lapide, quale est ossi se AUDI re vel co ITVM - - EAEDITE vel paullo sano aptius a se oraru LAEDITE , quam hoc supplementum amplectemur ad sepulcri notionem uni

LAEDITE. Exaequatam habes eum liatiorum numero supplementi mensuram praeterea ab initio lacunae servatam

litteram, servatam in Q maxima. vel o litterae similitudinem, nec nimis disparem pro L, quod a parere visum Moni senio, cliuerian. Versu i5 praeelare ab eodem inventu Pomo Arago osios, modo recte construetum rei interpretere: nam eum prioribus in hune modum iunctum quod post mortem meum documen ocim languidissimi addita menti vitio laborat.

Noli rara in lapidibus, litterae post credundanti exemtila: VXSOR AVXSILIUM. CONIVNX S. VIX SIT. EXΝEMPLUM, EXSORIENTE, EXSIGATUR: quorum quantum satis e Scaligeri Indicibus Grutinani Thesauri . Ci petas. Nam quae una via cum ratione conservandae s litterae patere videtur: quod sit Meimento, os reaco Mago reus immodice ne quis e. q. , ea vel propterea non potest non displicere, quod subiectum grammaticum nullum praecessisse satis indies ipsum sul, sequens , Ιου pro me est, quod post illud inulto eo ii Dissiliae by Corale

50쪽

niuis omittebatur. Perni in est autem ab eorum quae s cuntur plana et necessaria senientia tantum aberrare Μο-- senium potvisse Levius est quod vix potest uuae semidus

diei pro seopulis vir , ubi quidem generatim loquimur; M

viui quod parum commode binae sententiae coeunt, quarum altera portu ei esse paratus dicatur, quem altera mire vetet vitae molestias vel pericula an vitam utpote molestam vel luesiculosam γ nimis tenaciter amplecti. Immo contraria demum cogitatione efficitur ut famis ordo senteIatiarum invicem sibi relatarum prodeat non sunt vitae pericula nimis extimescenda, eum ex eis emergendi certa via pateat Ergo nota illa, quam mansenius dimidiam pariem N litteras interpretatus es o litterae potius vestigia sera ala esse er dimus, et totidem sere litteris exararum fuisse,n uvis VITAE

sc ira HORREAT. Mosilum enim formam eamque ipsam inauditam cur ille expetisse videatur, tacere quam quaerere praestat. Proximo verS vel a sententi si exilitate reiectaneum est ei atque omnibus, nec dubitati duit qui in I A litteris aliud quippiam lateat. Non capere lacunae ambitus hoc supplementum videtur: PLACIBVS MXoVS. Itaque E illud infe

pretamur , I autem, postremo C prorsus ut v 5 in ipso lapido hodie Tu sosco exstat potius haec ut poetae manus sit PORTUM FLAGIOXrors, hic quoque Mo--niani supplementi modulo diligentissime servato. Atque nunc demum elegantissimam comparationem nisi sumus, quae sibi ipsa per singulas partes recte constet. Etenim fatalis erit Mille non spectat ad loeunt in quem exitur, sed unde xitur; nec enim discessus do vita significatur, verum iter ingredientium et naveni solventium abitus a terra minitii liundisque maris scopulis obviam itio plane ut apud Lucretium I l Ul:

Exuvi u lassi Hi furas usque duretur. Hoc igitur dieit XV poeta nasci latale est, non nasci in nullius potestate situm; sed illud in libera uniuscuiusque, id qui oviset, potestate positum, post non voluntarium parium rursum denasei. Simillimum non uno nomine Ciceronis apophthegma e libro de consolatione expromptum a Laetantio Div. Insti III, 194 14