장음표시 사용
11쪽
ρ DE Limpellere nutu , & praesentis praelii
obij cere posset exitio. Ideoq; Saulem
mortuum testatur Scriptura in transgressione sua, qtia praeuaricatus erat contra Dominum: nempe contra Domini uerbum, quod non custodiuisi& qu bd Pythonem consuluit interro fando, neq; requisiuit Dominum: oboc interfecit eum,translato regno ad
Dauidem filium Isai., Porrb si Iesu Syrach testimonium
urgeatur quanquam HieronJmo teste illi ab Ecclesia non concedatur auctoritas dogmata confirmandi eccleissastica, nec rerum earundem controuersias dirimendi haec tamen quoque
addere libet, ne pia huius libri doctrina eleuari putetur, Iesum Syrach lummodb ex primo Samuelis libro historiam proponere : quod factum
est, simplici enarrare oratione, quem admodum legitur, ut ad auitae Iiirtutis aemulationem posteros inuitaret prouocaretq;: Samuelis item laudes succincte recensere, minime disserere uoluisse,uerfine an fi cta fuerit Samue- Iis apparitio .: Inter Hebraeorum autem Rabinos quanquam pauci aliter sentiant, ta- men Pythonum opus esse, fere omnes censent: & nihil aliud praeter praestigias, vanitatem, mendacium dc deceptionem. Samuelem intelligunt spiritum Pythonicum, qui induerat Samuelis speciem: item Samuelem uisum esse dicere Sauli. Mulier uidebat
Samuelem,neq; tamen audiebat eum
alloquentem Saulem: sicuti nec Saul uidebat Samuelem, hoc est, illusionem illam diabolicam, quae uidebatur illi Samuel. Sunt inter eos qui haec omnia mulieris putant arte conficta, quae ex certis coniecturis se deluserit Saulem. Nim hi contra aduersarios sic arguit: Si Deus suscitauit Samuelem, ut futurum euentum indicaret Sauli: MIis rocur euentum illum non magis reuelauit per somnia, aut per prophetas, aut per sacerdotum oracula , quam per maleficam mulierem ' Huic nostraesententiae subscribunt Tertullianus in libro de anima,Iustinus martyr in explicat.quaest. a. Argu tissimus ille sanctioris Theologiae censor Augustinus libro Quistionum ueteris &noui Testamenti,quaest.27.item parti 2. cap. 26. quaest. .nec mirum . idem Augustinus
ad Simplicianum, quaest. 3. lib. 2. & ad Dulcitium qiiaest. 6.& in libello de cura pro mortuis agenda: item lib.2. de doctrina Christiana,ca. 26.Author quoque libri de mirabilibus sacret scriptur si is sit Augustini: Rabanus adhetc in
epist. ad Bonas abbat. Bonos spiritus no obedire carminibus magicis,test tur Origenes in historia de Bileamo. DE sl MONE MAGO, ET artis magicae eiusdem, librorum com
IAm ad Simonem magum progredior, qui idem nome apud nostros Germanos sortitur,quod lamiq. EX hoc ortus ingens haereticorum numeriis,qui scutiannes &Mambres Mosi restiterunt,sic & illi Apostolicae ueritati oblatrariit artibus fraudulentis. Hic Simon ille Samaritanus Romae sub Simon Sama Claudio Caesare propter hanc rem statua donatus est, cum hac inscriptione: Simoni sancto deo. Siquid e dc Samariae gentem magica arte ita dementauerat, ut a minimo usq; ad maximum uniuersa ab illo pendEre dicens: Hic est uirtus Dei magna. Post uarias autupraestigias, quibus populu a Petri do
, ctrina sedulo auertere conatus est,tandem uelut in aere uolans, a daemoni-j v bus uectus,Petro orante,exaltatus di-
Iabitur,misereque interijt. Huius blasphemias prolixe recensent Clemens in Itineratio Egesippus lib.3. de excidio Hierosolymit. cap. z.Ambrosius in
12쪽
Eiusdem fuit professionis famosia simus magus Cinops, qui cum Ioanni Euangeliitae iussu Domitiani in Pathmo insula,quq una est ex Sparadibus,
exulanti cotrouersia era quem & Ioanne precante, fluctus absorpsisse legimus. Hanc magoru artem omnium'Iacita legum exterminant & eXecratur. Eiusdem assectatores interdi turdamnantur seuerissimo Dei mandato in Leuitico, tum etiam Deuteronomio: Non inueniatur in te ducens filium aut filiam in ignem, diuinans diuinationem, obseruans dies,non diuinans ex sortibus,noiai cantas aut exercens praestigias diabolicas, non consulens Pythone,non interrogans mortuos: quia abominatio est Domino μ-mnis faciens haec. Hinc & inter sacrilega Manassis regis flagitia , qitibus: Deum irritavit, connumeratur, qud dfuerit maleficus,magia exercuerit, &Pythonem consuluerit. Qubduerb hi tolerarentur audirenturq;, Esaias uaticinatur casum & interitum Babylonis, cui & inprimis exitio fuit huius sceleritissim et artis studium, quum ad ultimum a Cyro rege sub Persarum
imperium redigeretur. Ita clamat diis uinus Vates: Venient tibi duo haec subitb in die uno, sterilitas dc uiduitas, propter multitudinem maleficiorum. tuorum,& propter duritiem incanta istorum tuorum uehemetem. Sta cum
incantatoribus tuis, & cum multitudi ne maleficiori tuoru,in quibus laborasti ab adolescentia tua ,s forte quid . prost tibi. Quasi diceret:Non te Iibe xabut plurimi magi aut diuini suis in- ea fationibus uarijs aut praesagijs Meritis itaq; semper apud priscos in 'ii et
suone fuit incantamenta ualerem n
aliquidiquum merae sint praestigiae. Porrb de magicis curiosarum harum artium uel praestigiarum libris quid decerni debeat,ne quide in qu q-stionem uocandum, quum no modo Romanoru exemplo qui licet ethnici essent, tamen mathematicos & in incantatores senatusconsulto Italia pellendos, & eorum libros cocremari uodi luerunt)eos aboleri oportet: uerlimetiam, qu bd memorabile & posteris omnibus sine controuersia imitadum
hic exemplum legamus in Apostolorum Actis,ubi Pauli apostoli praedica-
tione Ephesi comburuntur cuncti eo comportati execrationum libri,pecuniae quinquaginta milliu pretio aestimati. Hermogenes item magus librorum magicorum copiam magnam on μγ, fert Iacobo apostolo, qui exurebatur. Eos qui magia admirati fueransi uolumina combussisse, tradit Athanasius de Humaniti uerbi. Imperatores item Homerus & Theodosius constituerunt tales libros sub episcoporu oculis concremandos flammis .Eiusmodi quoque cogestos tenebrarum libros ut damnabiles, improbatae lectionis uocauit,prorsus es; corrumpi uoluit Vlpia, nus Iurisconsultus, i. caeterae. . s.ff.samiliae hercisc. Atqui ab hac magorum uel incantatorum familia longe peregrinos ense,quos veneficos, & quas Lamias diictitamus,nunc porrb demonstrare conabimur.
VEueficos,uel si licere ueneni s--
mae artis qui magiam uenesci si vo les,pppellare licen conscias,dicunt.Istos pharinacis uel uenenis ex qua curi . materie,siue ex metalloriam; sue
13쪽
ex stirpium, siue ex animantium uel
l excrementorum gener uel eγ corpori b. mixtis propinatis,illitis,aut alicu- bi reconditis ut halitu feriant, pericu losos ciere morbos cum atrocissimis symptomatibus constat: ut alii in corporis extenuationem uirium i , imbecillitatem inducaturi quibusdam iuncturarum compases dissoluantur: caeis teri uarie cruciatibus excarnis centuri nonnullos iterb diuturna torqueri aegritudine : plerisq; praecipitater,quasi
uitae sto mox riipto,interdum 8c eum Intolerabilibus doloribus uitam prae scindi uideas. Non interim ignoro,ueneficorii nomine dc alios maleficos uulgb comprehendi. Horrenda sunt quae de Veneficis scribit Antonius Sabellicus in haedo erba: Infamis inde annus sequutus,M. Claudio Marcello, & T.Valerio Flacco siue Potito,ut alii scripserunt) coma bis sulibus, o uti multi ex primo libus patrum simili morbo & euentu mortui essenti ancilla quaedam ad Q Fabium Maximu Aedilem Curule uenit, causamq; eius cladis proditiiram se pro
fessa est, si fides sibi daretur, qudd id
indicium apud dominos haud sumiuesset sibi noxae.Fabius re ad Consules io delata, Consulibus ad senatum, fide consensu ordinis indici data, patefactum est muliebii fraude eam cladem
accidere: multas esse quae in uirorum Perniciem eo querent uenena:ac si secum eant, fore ut multae ueneficio occupatae dierehenderentur. Missi qui ancillam sequerentur: hi quasda medicamenta coquetehapud alias recondita inueniunt. Quibus in sorum dela 46tis, uigintili , numero matronis, apud
quas id pharmaci genus fuerat deprehensum , publich accersitis, & in his Cornelia & Servilia patritiae gentis: quae quum salubria est e contenderesia consutante indice bibere iussae, spa-
e . tio ad colloduendum sumpto,inter se loquutae,id naurire statuunt: medieamento in conspectu populi epoto, adimam interiere. Inde ad centum septuaginta eiiisdem sceleris conuictae, capitali sunt silpplicio affectae. Atrocitas rei,quia ad eum diem in nullam de ueneficio unquam fuerat inquisi-to,prodigii est loco habita, uelut alienatis furore mentibus,id flagitiu perpetrari contigisset. venefica fuit Crescentii illius seditiosi Romani, eoq; nomine ab Ottone tertio uili iumento facie auersa impo-sti,perii; urbem circumvecti,& tande ad portam suspens uxor: quam quum Imperator uirtute &sapientia pret stantissimus deperiisset, illa qubd Ottone in Germaniam aditum apparante, se uideret coniugis spe excidisse, chiro-
tecis ueneno infectis,eum necauit,anis no so os.quinto Calend.Febr.
veneno ab uxore Zoe procacissimae & intemperatissimae libidinis scemina, quum deperiret Paphlagqnem quendam Michaelem, sublatus Romanus Argyrus Imperator Orientis, qui priorem antea reliquerat coniugem. veneno lento interemptus Ioannes Cimisces Orientis Imperator a Basilio quodam eunucho , cui se potentiam derogaturum fuerat inter
Veneficium ad haec sui quod Cas ii in urbe Salassiae regionis Itali et contigit circiter annum Domini millesimum quingentesimu tricesimum sextum.Coniurauerunt uiri ac foeminae,
quadraginta serenumero, inter quos& carnifex erat, ut quum pestis antea iisset,lc iam coepisset mitescere, unguentum conficerent, quo illitis portarum uectibus, inficeretur qui uectes tractarent: appararam & puluerem, quem uestibus clam inspergentes,noxam inlatebantLatitit aliquandiu do
14쪽
ne uel affinitate:data etiam ueneficis, ut serebatur, pecunia haereditatis erisgb . Sed quu cuiusdam Neci nomine ir fratrem atque unicum filium enecan
sent, uixq; alij quam domini ipsi do
muu aut filii periret: simulq; animaduertissent Androgynam se in domos insinuare, atque eos maximὲ interire, T III L distralatio, quam Septuaginta senioribus asscribimus, decretum illud liberius reddidit, ἡ hoc est, Veneficos ut masculino genere Remininum comprehendatur non retinebitis invita. Animaduertendit uerb,pret dictu ito cabulum ita
Chasaph, de quae ab ipso deducuntur, uix usqua in praedicta tralatione Graequoru aedes ingrederetundeprehensa io ca aliter exponi, quam ut ueneficium coniuratione, omnes exquisitissimis significent: hoc est, hisce Graecis uo- tormentis interempti sunt. Fassi etia,qubd in celebri cuiusdam Diui pompa subselliis perunctis uniuersos trucidare cives decreuissent: paratasque in huc usum fuisse supra uiginti ollas.
Idem postea Geneuae tentarunt nonnulli,qui'poenas dederunt. Alios similiter Mediolani iactes inunxisse
& quae huius sunt inflexionis.Nec temerἡ mihi a plerisq; sinam eripi eleuariue translationis septuaginta interpretum fidem,qui sine dubio &peritissimi fuerunt idiomatis Hebraici,& Spiritus sancti inspiratione & ductu ad la piu congregati opus, ut non e5stat: sed quaestionibus subiecti,quu ro facile erroris nota mereatur, propter nihil confiterentur,nec quisqua obtinseqdimissi sunt.Bassianus Ladus scribit, Patavii monachum quedam cum aliis plerisque identidem conspirasse, qui pestis tempore infecta linteamina in domos occultἡ conij ciebant, ut in multos derivaretur contagio: stim- . ptum quoque ab his est supplicium. Quam sane lite locum meretur suum illud Nasonis 1.Metamorpho Non boles a bolite tuis, Non socer a genero mira quos gratura est,' Imminet exitio vir conium D mariti, cida terribiles miscent aconita nouercae, Filivi ante diem patrios inquirit in annos. Hos Veneficos lex Mofihilita sub-- - 4, latos uoluit Exodi et r. hoc decreto, id est,uenefieam non patieris uiuere. Nomen enim
illorum multitudinem,& idcirco maior illis fides debeatur quam Eliae Levitae aut nonnullis recentioribus, qui Mechasse a Lamias interpretantur, Germanice Guberniii. Nam φαρμα. Hannomen quando in malam accipitur partem , semper apud Dioscoridem, i Galenum, dc totam Graecorum antiquitate sumiriir proueneno aut me-3o dicamelo uenenoso: & qui ctim eiu iam odi medicamentis nocere studensi .
terea huic nostrae sententiae suffragaturFlauius Iosephus natione Hebro tis,qui decimum quartum agens annaeam laude consequutus est extiterariistud ijs, ut a Pontificibus & urbis Hierosolymitanae primoribus de penitiori legum sensu consuleretur. Hic I Mecha si lia, quo lex utitur, a Ri: Mgis eiusdem sententiam, Antiquit.Iii- Chasaph deflectitur: positum due est dat c. libro quarto, capite 8. his explia
in sceminino genere, ut aiunt inter retes: non 'ubd uiros impunes esse
lex uelit, sed quia ille sexus ob m-nuinam simplicitatem daemonis insi- dijs frequentius pateta Qesare Grocca
15쪽
i 2 D E L iVenenum neque letale , neq; in alios noxios usus praeparatu, Israelitarum aliquis habeati quod si habere deprehensus sit, morte mulctetur, dc patiatur id quod facturus erat illis, adite sus quos uenenu parauerat. Idem se sonat lex Cornelia de sicarijs &me- ueneficis: Qui uenenii malum necandi hominis causa fecerit uel uendide
scripserunt, uanissima utplurimum sunt commenta, & merae fabulae, uel potius mendacia. Pictoribus atque poetis Horat dein Quidlibet audendis perfuit aequa potetat. pq Τestimonio sunt Virgilius .kneid.et in Pharmaceu tria, Ouidius 7. Metamorph. Horat.Epod. s. Τibuli .libro i. Eleg. r. item dc alii, quos uidere licet ritu et habuerit,plectitur.φα μακα Iesa io lib. 3. de Praesti g. dae m. cap.f. quemad-belis ueneficia uertit D. Hieronymus modum 8c legem duodecim Tabula .Reg.y.Adhaec si uetus Τestam erum
applicare uelimus ad nouum,comperiemus eodem uocabulo diuum Paulum uti in capite s. ad Galat.φρομα ων, hoc est, uene fi corum, inter opera carni siquod Germani uitiose traduxeriit Saufex , in quo ab Italis uincutur, qui conuerterunt auuetena mento recth. rum de incantatis frugibus consutatam cap. 36.
Perme chasse phim Exodi . uersui3.designari pretui atores, ipsa res docet, qui carminibus uel nefarijs artibus apud aegyptios familiaribus,quq-dam incredulorum oculis apparenter obiiciebant,quaesteuera non erant: id Si Paulus aliud genus maleficii intel- ro uerb nequaqua nostrae possent lami Blexisset, alia uoce potuisset uti, aut re- quum etiam maximὲ uelint. ad expri
M. quod fascinari lc lascinare designati quo significato Theocritus, Dioteoclis des ueteres ututur,qui nimb & ipse Paulus in eadem epis .cap. 3. O' amen
scinauit,ut non obediatis ueritati'Vbi Germani recte transtulerunt, Σῖα mentum prouoco .Reliquis locis, legitur enim eauqrbi positio in sacris blijs tredecim omnino Iocis in nimii u
secundo Paral. cap.33. itersit 6. in Isaia cap. 7.uers'.& uersia .iά Ierem. cap. 27.uersu 8.in Daniele cap.r uersu a. in uis, helauserit In Apocalypseos quoque 30 Michea cap. .uersu ir.in Nahum cap. Ioannis cap.'. ubi Homicidia tanqua 3.iiersu .bis: deniq; in Malachia cap- generalis uox caedis ponitur prius, λ mox φρομα eis sequitii si id est, maleficia quae per uenena sunt: sic&capite
Non interim ignoro, mechasse phath dc mechasse phim dc φαρμα- hinc quandoque liberius usurpari, &ad magicas extendi artes: at non ad 3.vers. . a D. HieronImo conuersa ea uox Malefici uel Maleficia, pro uerbi inflexione sciliceti magos infames eorum due actus ego intelligo. De loco EXO4.cap. 22. controueisia est.Veneficia Iesabelis reddidit ille quarto Reg. Malencia alii: quum tamen magicas artes nusquam legatur illa exercuisse, alias,quam ea nou Ere secula. Lamia- Q uertim c dibus in prophetas saeuijsse: rum autem , me descriptarum aetiis Nabothum insontem ob denegatam sui agri uenditionem,obrui lapidibus iussisse: Achabum maritum Ista elitarum regem ad idolorum cultum perduxisse:quae simulachris immolabantur, comedisse, artibusq; suisse usam ab illis magis, quoru Moses dc sacro sancta meminit scriptura , penitus sunt diuersi. Nihil hic firmi ex historiis ueris illo aeuo conscriptis ad rem attuleris. inae postea de illis poetae
16쪽
fornica iis . Hine diluesdὲ uides, mechaslephim ad diuersa in Bibliis usurpari flagitia.Ad haec caeteris locis suprὶ
citatis, utplurim sim cu coniectoribus&somnioru interpretibus atq; auguribus,& hoc genus hominib.annumerari,unde quanda actionii communionem licet colligere, deprehendes. Omnes uerb tales diuinationu uetitarum odos isnorat nostret Iamiae. Quocim loea si uoce illam spectare nolles ueneficos, ad magos quos dixi, inaus i catos,&qui de secundu leges puniedos, si hoc malis,referre per me licet. les enim ex Israele exitiabant uel poenae
subij ciebatur, quales &praestigijs Pharaone illusisse uipra dixi. Similiter indistinctius licetiusq; Germanis nomegeuberer torquetur, ad quod exhorrescit, fascesq; apparat fere quilibet, ci- rotra exacta circumstantiam totius cau-
inquisitione,mul tb minus notione. uno illis eo deq; nomine Eruberer nuncupatur magus ex professo illusor pretstigiat6rue,uequeter etia eruditus,ex libris illicitis,uel alioqui daemonu institiatione utens uerbis,characteribus,
figuris,sigillis,amuletis, suffitibus,ceremonijs, & reliquis id genus quisquilijs: item ueneficus studio uene- 3onum usurpas: atq; Lamia,Ob metis imbecillitate,&phatasiam a diabolo uitiata delusa,ut se fecisse credat, quae illi salte per somniu cognita,ueletia rerum natura no agnoscit. Alij certe nulli Mosis lege codemnari debet, quὶm quos Moses & illud secutu nouiti Lamias aut uulgb dictas,&iam 1 me describendas, ne quide Christi tempora
norunt,multd minus Mosis: quorum ouerb incantatorum meminit Scriptura,cum fuere infames magi. Hinc euenit,si quado Iam iam sit mentio uel ueneficom,ut confestim Pharaonis pristigiatores uel incantatores,longh ἁ lamijs & ueneficis diuersos opponan
T v. 3 aequivoco GermanIco salsi. Agedum initur , iam largias quoque propius
stigiosum aut imaginariu cu daemone initu, propria ex suo delectu uoluntate, uel maligno daemonis instinctu impulsu ne,illiusq; ope,qualiacunq; mala uel cogitatione uel imprecatione,uel re ludicra atq; ad institutum opus inepta designare putarim uelut aere insolitis igni re fulminibus,
tonitru terrifico concutere, damnosa
grandinis insoliti multitudine ferire, tepestates excitare, segete in agro laeta alib transferre aut depopulati, morbos pretier natura hominibus bestijsi; ciere & mederi,paucis horis longissime euagari, choreas cum daemonibus ducere, epulari,succubu agere, homines in bestias c5 mutare,& mille monstrosa rerum ludibria ostetare. Haec lamiae uulgb attribui uideo,maxime ex poetarum authoritate: uerum -Pictoribuη ais poetis
misisset audendi semper fuit aequa potestu.
Quocirca ea utplurimum uetula,mente stupida, indocta, abis ullis libris, 1 spiritu daemoniaco praestigijsillusam, phatasia solum I diabolo imbuta uitiataq; usqueadeb simulachris, ut fecisse c5stanter fateatur, quae nec facere potuit, nec in rerum natura unquasuere,nec ipsa patitur natura,demonstrare conabor, ubi prius professionis modum & faedus, quod semper mo dicus obijcitur, & uelut irrevocabilis
sententiet perpetuum decretum urgetur serio nimis,exposuero. LAMIARVM:PROFESs Io Nismodus er rim. cap. VI.
ta minin E cohaerent, uariaq; Mmendacia comperiuntur: ita MC prosessio-
17쪽
professioni, Iam iam modus ineptur, futilis mancusq; est,ac diuersea quolibet eius factionis reo quaestionibu que subiecto narratur. Exempla sunt obuia in Malleo malescarum, libro sic inscripto, ubi legitur: Modus prostendi duplex est: unus sole nisis, per simile, ad uotum solenne: alius priuatus, qui seorsum daemoni quacunque hora fieri potes h. Solennis inter eos fit, ubi lamiae in certam concionestatuto die ueniunt, daemonem in assumpta hominis effigie uident: qui quum de seruanda sibi fide admonuerit, successumque in rebus mundanis prosperum, dc uitae longitudine promiserit,quae praesentes sunt, nouitiam suscipiendam ipsi commendant. Et daemon si in abneganda fide, cultu
incerta ueniat concione,& opere eorum uerisimiliter daemone in asci titia hominis specie cospician : cui discipulus necessarib dat fidem de ab nesado Christianismo, de eucharistia tauqua
adoranda,& de calcado super cruce, quando latenter posset. Fuit insuper fama comunis, Petro iudice in Bottingenia arrante,qubdin terra Bernens uio tredecim infantes a Iam ijs essent deuorari: quamobre etia in tales parricidas satis duriter exarserat publica iustitia. Alius postea iuuenis,tame UXO- ratus,hunc refert ordine: Oportet primo Dominico die, ante qua aqua be nedicta c5secratur,discipulit futurumcu magistris temptu ingredi, & ibi de
abnegare,&c. Deinde omagi uprqstat masti tertito,id est,paruo magistro: ita Christianismi, dc extensa muliere se ro emin daemone,nec aliter,uocant. Se enim beatissimam uirginem Mariam nuncupant) Scita sacra mutis nunquauenerandis inuenerit nouitia seu discipulum proclitiem, tunc daemon manum extendinae viceversa discipulus is seu nouitia stipulata manu, illa serua- turii se pollicetur. Hinc daemo subiun gi ea no sufficere sed om agili deinde petit, cotinens,ut anima & corpore sequitur postrem 6: Deutre bibit,ut audies: cito facto, uim triti insecus sentit se imagines nostret artis c5cipere et Mes . principalib. 1itibus huius seliae imbui confirmataq;. Quum aute modii quo 'infantes comedei cnt,a saga capta inquireret Petrus:haec respondit,illu talem esse. infantibus non dii baptizatis uel etiam baptizatis insidiamur, praeis in aeternum illi dedat, & pro uiribus ὀψ sertim quando crucis signo oratio- alios quoscunq; utriusq; sexus illi ad- iungere uelit. Addit denique ut certa unguenta ex ossibus & membris pue oriam, S praecipue renatorum sonte bapti sciatis, sibi conscia per quae omnia tua instituta, ipsius adminiculo explere poterit. Hunc modu nos inquisitores scribunt Mallei maleficam authores) cognouimus in oppido Brinibus no miliaiuntur. Hos in cunabulis,uel ad parentum latera iacentes eeremon ijs nostris occidimus et quos, postquam putantur oppressi esse, uel aliunde mortui, ex sepulchro cla suffuramur,&in olla decoquimus, donec eiullsis ossibiis, uelut cera fere potabilis efficitur. De solidiore materia
unguentum facimus,nostris uolunta-t bile.
saco Basiliensis dioecesios, plene a sa- ' tibus,a tibus & trasuectionibus comisga iuuencula informati. Deinde post legitur: Pr fato inquis tore mihi ref iente intellexi, in ducatu Lausanensi quoia a magos coxisse & comedisse proprios infantes. Modus alite discen
di talem arte fuit, ut dixit, qu b d m agi
modum: deliquidiore ueris humore utrem implemus, eX quo quicunque -- biberit,additis ceremon ijs paucis, uesisib nostrae artis consciualedditur & magister.
18쪽
OV m haec no cohaereatis ni ab sona, indigna i , quib. fides uel
leuiter adiungatur, quilibet, dum odb no omnino mentis inops esse ii eli facile iudicabit. Foedus autem esse pretstigiosum,pharasmate aut ima iginatione uel phalastico praestringentis spiritus corpore fallaciter apparete: uel neruis opticis seu uisorijs indita subdole,qua satan uult, specie, comotis hue humorib.& spiritibus idoneis:
tiel sibilo , susurro aut murmure in oris
sanis auditus uitiatae formis imaginires dente, piritus maligni arte excito, constitu stabilitumq ac inde nullius esse psideris,haud obscur. cogno ascituripotissimum si diuersa cotranentiu essentia, contractus forma, modus& circus antiae perspicaci mentis acie inspiciantur, atq; rationis si deici; nostrae aequilibrio exactius pensiculetur. Sic plerasq; omnes actiones lamiae hactenus attributas,quas suas esse malesana quoq; fatetur,eX corriapta a praeis stigiatore uirtute imaginatiua, nori lamiae,sed ipsius satanae existere, palam 3 fit:cui minime opus est alterius adminiculo iii sua potetia ostendeta da, aut actionibus declarandis,qui nec ullius uoliin rate aut imperio cogitur, quam Dei&huius ministroru bonorum rivalis non coactus, sed sponte & qui de libeter obsequitur,Deo permittete,malitiosus ille ueterator, secus licet finisgat simuletq, , teste Porphyrio, ut suis praestigijs nos magis irretiat. No uerb qstricte colligari pa bim imaginarium,
dolo i , malo mendaciter ab altera parte initu necesse est,quu a praestringente spiritu apud stupentem,nec mentiaco potem satis homine aliter seri noci
potest.siquide qubd daemon extenta T v I Lmanu firmaq; stipulatione lamia recipiat, falsissimu esse , nemine dubitare
oportet,quisi spiritus came Sc ossa non habeat, ipsa veritate teste . Τatianus adhaec cotra Graecos hic recte scribit, daemones omnes no carne sed spirituali concretione constare, qualis est ignis & aeris: quae corporii constitu
tio a solis illis perspici potest,qui spiri
tu Dei muniuncii si non item a caeteris hominibus quos anima regit. Praeterea dolosa haec stipulatio, ma Dxime in perniciosum fine coscta sine
testibus aut uadibus cotra Dei uoluntatem, si tantum habebities omenti, ut nulla queat rescindi ratione, neeensarib eius uirtute alter alterius uolun- , late sequi,illitis it, praecepto moIe ge- rere compellatur :quur pactum illudo prius in baptismo ex peculiari Dei uoluntate dc madato, talenta ibiis uerbis uere sancitu, & qui de interpositis fidei utaribus, tanqua praerogativa no praeponderabitφAlia profecto contractus est firmitas inter Deu ueracem &sanae mentis homines. Quicquid ille stipulatur,&in suo uerbo ad dicit,hoc s deliter & indubitate praesta nec da 'ta manu praestigiosa deludit,no saltat, nec coniti uatur, uel similibus rebus ludi cris quibulcum paciscitur, nequiter
fallit dementat ue, quemadmoduhic comentitio carnali corpore amastis.
Dis paritate hic qui negauerit, nescio quid ueritatis idem si admissurus.
Atqui fidem Christianam hic abnegasse misera manum,obij cies. Et nos, 'quotquot alia salutis uiam quirimus, quam Christum Iesum, eius praeceptao obseruates, uestigiis i , insistetes, uiua in ipsum fide, per dilectione operate, fide ab ij cimus, re ipsa te stati metesa na,quod illa uel aetate stupida, uel sexu inco stans, uelim potetia mentis lubrica, uel animi morbo desperans,aut imaginarie aut maligni arte delusa, se .
19쪽
cisse putatur . Aures hic Pauli uerbis, quibus fide Christiana uere abnegantes scith depingit,paulisper accommoda. Illud scito, insuit,qubd in extre- mis diebus instabui tepora pericul D. Enint enim homines sui amantes, auari, fastuosi, superbi , malefici, parentibus immorigeri, ingrati mpi ,
rentes affectu, nescii foederis, caluntatores,inteperantes,immites,negligentes bonoru, proditores, praecipites,insati,uoluptatu amantes potitis quam amates Dei: habentes sorma pietatis,ini sed qui uim eius abnegarint. Et istos auersare: ex his enim sunt qui subeunt in familias, & captivas ducut mulierculas peccatis oneratas, quae duciaturco cupiscentijs uarijs, semper discetes, nec unqua ad cognitione ueritatis uer. nire ualetes. Quemadmodu aute Iannes&Mambres resistebant Mosi, ita& hi res stunt ueritati: homines mete cormpti, reprobi circa fidem . sed non pro scient amplius:s quidem amentia eorum euidens erit omnibus, queadmodum illorum fuit. Haec Paulus. Ad chrisma in foederis contractu ehonte exemptu ,quemadmodu plerisq; alijs persuasum, s co fugias, licet
uel unico uerbo hic satisfacere possem:id tame ne plus facessat ira egoiij, tu tutius erit respondere: Si qua uis erita chrismatis,eam non in externa illini-S tione magiscos stere, quam in eX ter-2. na aquae ni persu sone in sacramento baptismi, qui fide intercede te sanctiscatur,atq; itac si firmatur, ut si postea centies aqua corpori infusa abluatur, imb uniuersa cutis abradatur, nihilo minus ex characteres de impresso permanet baptismi essentia: etiamsi eius uirtutu homo quandoque lapsu abne- se tam usi resurgata peccatis ad uitae eme dationem, resipiscentia c5uersus,
ea de stabit baptismi semel administrati energia. Rauo chi naus erastella
eadem apud paenitentem, s Ita uoles: alioqui uel uulnere sincipiti inflicto.
aut putrido ulcere eam parte eXOrto, illud quoq; interire sequereriir: quanqua etiam non uere synciput in scedere collidi crediderim, sed imaginatiὲ:
quemadmodii reliqua multa hic contingere animaduertimus, quo credulum hoc male feriatoru hominum ge-so nus persuasione mala inducatur, ut se
diaboli retibus iam inde implicitum usqueadebsemuniq; credat, quas omnis resipiscetiae uia deinceps sit pret-
clusa, quo hac ratione tande extrema cogitet moliaturq;: quatiis no magis
huic, imb multb minus,ut uitiata phatas a deluso,quam quibii suis alijs grauiter peccantibus conuersionis locus erit praecisus.Petrus squi de antea bre ADM.t ro iii a Christo praemonitus, contra con scientiae testimoniu ter Christum, addito etia iura meto,negat: atqui agnito errore,lachrymisque fusis,in gratiam recipitur. De hoc & reliquis huc facientibus copiosus postea cap. 2 .FOE DERIs v ANI non blatio reliqua.
AP haec , qu bd ullis ceremoniis Cerimoniis pueros occidere quis posset, falsissimu est, meraq; sathanae suggestio,&inanis credulitas.Item quod In tes inreulos ex sepulchris clam e diant, nihil esse nili daemoniaca persuaso Πςm Lius sis, ex imaginatiua ui corrupta, aut alto somno uitiat palam constabit,si mo numenta inspiciatur, unde eos eX tractos esse narrat lamiae: ibi etenim adhuc initentetur recoditi. Nec haestare Potvi illa ψo uolo, eo de modo in mente illis inductam esse infamis decoctionem in olla consectam, donec exemptis ossibus caro reddere uir potabilis. Tam enim istud existit inhumanum , tetricum, crudele,& propterea creditu difficile,
ut si uel meis hoc intuerer oculis, ci
20쪽
i . tius horribilis huIus speetaeuli fascino eos mihi praestrictos crediderim, quam nefandum hoc & plusquam tra
i m,omnemq; exuperans nde com imen tu uere apparatum esse fatear.
Sed esto,qubd ex Stygia palude pro 'serpanteitis unguenti artifices horrificae striges, quae omne humani sensus imaginem prorsus exuerint: ced bla-meriunde illi unguento ea ulmis,ut siquis eo inungatur, fiat sceleratam uoluntatum,execrabilium artiui& trans
uectionu incredibilium particeps' uel si eo sedile aut lignit illinatur, mox aIter huic innixus per aera feratur: quia admodu Lamiae persuasum habent,&' . Malleus maleficaru testaturi Nolibet hic anxie de mortuae putidaeq;&uirulentae huius carnis decoctae tempe ramento &uiribus disceptare. Si quidem in rerum natura eam ita paratam ' non imieniri, firmiter credo: idem deliquidioris materiae in utre, ut dictum . est,conseruatast pretparatione,potatione M uirtute dictum uolo.Interim ne gandum non est , miseras has mulier culas ita formis uirtuti phantasticet imi pressis 1 daemonio dementatas , non aliter ac si haec ita uere fierent,scire: uti)fere omnes illarum praeter naturam actiones,imaginariae saltem uidenturi &propterea quqstionibus adactae fla- sd; propinquae sua aperto confitentur nagitia, per somnum uel simulachrum illis selum modb cognita. Idipsum extra omnem controuersiami ponunt confirmantq; Decreta ad hue modum: Quaedam mulierculae inseris utentes satanae, daemonum illusoniis bus seductae, credunt se alia nefanda . quoque agere: puta paruulos a lacte matris auellere, assare & comedere: domi per caminos seu fenestras intrare,dc habitantes uariis modis inquietarer quae omnia dc consimilia solum phantasuta accidunt eis. Cum . uc-
aqua, digitoq; moto se tempestatem ciere arbitratur, coIludit daemon aeruturbans,ut illam sibi addictam,in officio contineat. Huius ergo ex utre potionis tartareae, sed imaginariae in foedere usus, ipsum quoq; praesti giosum esse, pretiermulta eius diuersitate, apertius demostra EIubetq; hic cum Horatio dicere, Ne quo os uolet pomi sibi fabula credi, i. Neu prose Lamiae uiuum pueru extrahat aluo. Pacti item uanitatem id quoq; doce qu bd eo inito ceremonias quasdaeontra Ecclesiae statuta cosantur obseruare: quemadmodum diebus Dominicis ieiunare,aut sextis ferijs ut aiunt)carnibus vesci,aut crimina in co- sessione celare,uel tempore eleuationis in terra spuer uersub Missae actione uerba proferre inutilia, uel aliquid simile delignare : ira Mallei referunt fabricatores. Haec qualia de quanta snt delicta,quilibet pius,tenuiter m db sacrarum literariim cogi itione tinctus,intelligit.Etenim quum dies Do- Dkaminicus sit audiendo Dei uerbo , orationibus , & diuino cultui liis imis consecratus, his nemo fructuosius ua-- carit, quam qui m entem a cibi nebulis serenam conseruariti Est , inquit Christus, aliquod daemonioru genus, Minquod non eijcitur, nisi orationicius Mieiunijs. Sobrios hinc nos esse iubet Petriis, dc uigilantes ad orandu: quia
aduersarius noster diabolus,tanquam. Ieo rugiens,obambulat, quaerens que deuoret. Item Paulus sitos docet Co- . rinthios:Ne fraudetis uos inuicem,nusi si quid ex consensu pro tempore, ut uacetis ieiunio & precationi. Ita ieiunium Sc oratio fere conitinguntiir ,α quidem ordine optimo:ut quod apud Tertullianum legi tur,ieiunare die Do
