Quæstiones Philostorgianæ

11쪽

COMPRESBITER . VENERABILI , HUMANISSUM ORAIMONDO. CLEMENT DULCISSIMAE . CONVERSATIONIS MEMORI AE . STUDIA . ECCLESIASTICA

13쪽

elinomianae sectae origine, fortuna, exitio A. D. Sil-58s , . . De Philostorgii eunomiani genere et vita 56l-i25 circ), De philosiorgianae iistorias oeconomia p. 8. - De dio theologico apud Philostorgium p. l2. II. DE PRILosTORGIAriae nigrogi. FONTIBUs. - PhiloStorgius nec Lunapio, nec Olympiodoro, nec Ammiano usus est, p. i. - Adhibuit scriptorem hominum anonymum qui in Chronico αεchiali multus St, p. s. - De commentariis quibusdam et praesertim unomianis quos in manibus habuit p. 25. IIl. DE PRILosToRGIANA IisTORIAE TExTυ. - oua conditione Pholius histο-riam philostorgianam novit, et κατ' ἐκλorii excerpsit p. 28. - De codicibus mss. dictam eoorii exhibentibus p. 35. - De Artemii martyrio de huius martyrii auctore sive de Ioanne monacho, et qua conditione is philostorgianam historiam excerpsit p. 35. - philologica genuitate textus item tum photius, tum Ioannes, ium Suidas exhibent, p. i2.

15쪽

od AESTIONES

Alexandriae Arius sententiam suam primo aperuerat , si circi. Mox vero repressus ab Alexandriae episcopo damnatus deinde a synodo Nicaena A. 5253, in qua promulgata fuit ides quae de Trinitate ex traditione habebatur tum Alexandriae tum Romae. Videlicet pensuerunt patre Nicaeni Verbum non dici posse Rettineto seu creatum, nec dici posse aliquando non fuisse, ne dici posse procedere ex alia substantia costis ac Dei substantia. Et haec erat antiqua fides ecclesiae Romanae et ecclesia Alexandrinae'. Ea sententia lata, causa finii videbatur. At inter illos CCCXVIII

patre Nicaenos, plures Nicaenae sententiae subseripserant nec sponte sua nec sincero consensu. Peracta igitur Inodo, cui quidem aperte nunquam ausi sunt contradicere, episcopi Syriae et Asiae minoris et Thracias in unam partem coire coeperunt, duce Eusebio Nicomediensi episcopo convenerunt Trum et ierosolymas 3553 Antiochiam Sit , Sardicam sis , depositionem Athanasii Alexandriae episcopi requirentes simul atque symbolum fide symbolo leaeno

substituendum, symbolo Nicaeno non contrarium quidem, sed in

16쪽

. ob ESTIONES PIIILOSTORGIA A. quo de consubstantiali seu inoot mitti, sileretur ni interea episcopi

non dicti sunt oriani , quippe cum Arii placitis parum vel

minini consentirent. Sed dici solebant Corientales , quia exorientis dioecesi liorum potiores erant, scilicet ex hac provincia cuius metropolitana sedes erat Antiochen ecclesia Baec interea orientalium factio in doctrina pallim cohaeren erat. orientales hinosu et o vocem reiciebant, quia vox ista in Scripturis non legitur. Inter eos tamen, huic voci tenus, multi Nicaenam fidem amplectebantur. Plures autem Nicaenae fidei detrahebant. 'o- moiousiani , quorum dux fuit Eusebius Nicomediensis, profitebantur non communionem sed similitudinem substantiae Seu ustiscesse Patri et Filio a dominita autem paulo posterius circa A. 358 u similitudinem omnimodam rum indeterminatam admisere, quibus Acacius Caesareae Palestinae episcopus antesignanus extitit. Ex orientalibus igitur Eusebiani et Aeaciani mediam quamdam viam tenuere inter Alexandrinos quibus praeerat Athanasius et propriam damnati Arii sequelam, quae quidem Antiochena potissimum dicenda est. Antiochiae enim, extincto Paulo Samosaterio trito , dialecticum ingenium Antiochenae scholae non ita perierat Plures vero extiterant ibidem theologi allegoricae exegesi Alexandrinorum repugnante et Scripturarum litterali menti devoti, Aristotelis rategorias edocti magis quam Platonicis indulgentes sententiis. Talium theologorum

Lucianus presbyter Antiochenus irai 2 princeps fuerat et idem

discipulos habuerat Arium ipsunc et Eusebium Nicomediensem, et Asterium Scythopolitanum, aliosque Arianorum choregos Arius itaque arcto opinionis suae vinculo coniunctus Paulo Samosate-no fuit Eusebiani collucianistae appellari gloriati sunt illi vero, quilloniaeorum typocrisi adversantes, Arii sententiam revocare et more magis logico recreare conati sunt, ipsi quoque Antiocheni sunt :Anomaeo dico.Anomoeorum principes Aetius et Eunomius Antiochiae noruere praesertim sub Leonti episcopo S. 35 i. trique acre et rarius ingenium dic quidem medicinae primum logicae deinde arti operain dederat, et Antiochenae ecclesiae diaconus a Leontio ordinatus, novitate et dialectica sermonum suorum brevi omne obstupefecerat'. v Id autem agebat fretus categoriis Aristotelis ' , inquit

17쪽

Socrates historicus Eunomius vero, genere Cappadox Aetii auditor, eamdem, illam inanem disputandi rationem ab eo didicisse dicitur . atque in v syllogismis et enthymematibus, immo sophismatibus et pseudomenis atque soritis o totus fuisse'. - Ambo instituti disciplina Aristotelica mysteriorum inimicissima dialecticum christianismum requirebant. Arius quidem Filium dissimilem Patri praedicaverat post hunc vero Ariani de tali argumento

prudenter siluerant; Aelius et Eunomius e contra sese nominos appellari voluere, audaces minimeque versipelles in audendo Arius senserat Deum nec cognosci nec mente concipi posse plerique Ariani in eamdem sententiam iverant, rati hac via posse exterminari praedicamenta theologica a quibus maxime abhorrebant Aetius et Eunomius affirmarunt Deum esse in mysterio, et essentiam Dei simplicem esse et ideo comprehensibilem. Inde supralaudatus Socrates Sophisticis, inquit, categoriarum argumentationibus adhaerens, Aetius assequi non potuit quomodo esset ingenita generatio et qua ratione id quod gentium est coaeternum esset illi qui genuit' rum Nulla igitur esse potest communi divinitalis Patri et Filiori Pater unus divina essentia potitur ciduam ob causam Aetius αθεoc est cognominatus ii, ut divinitatem Filio denegans. Si legeris Eunomi apoloselicum, qui integer nescio quo caSuin manu noStras pervenit, hanc eamdem thesim mira dialectica propugnatam reperies. Nec facile crediderim inter vetera Christianorum monumenta extare aliud quid magis coactum in sententii vel durum in argumentiS.

Antiochia diu fuit Anomoeorum turris Aetio et Eunomio Leontius fuit patronus indulgens Sis-55T) Eudoxius vero, Antiochiae prius episcopus 35T-36o , dein Constantinopolis 366-STO , Eunomii defensor extitit acerrimus. Et si ista nomaeorum Secta, VeriS-sima Arii immo Pauli Samosateni sequela, neminem inter lieologos christiani sensus fefellit, plurimos tamen in laqueos Suae Saecularis Sapientiae cepit quos antiqua Ecclesiae fides minus devotos retinebat. Ita numerus creverat Christianorum, praesertim in comitatu, quo Marcus Aurelius potius quam lesus Christus suos dicere

t. Id., ibid.2. Rieronym. In Amsa I. s. a bi est serpens Arius ubi Eunomius coluberra, ait idem dieronym. In Tit. P. L. t. XXII, p. 86

18쪽

6 BESTIONES BILOSURGIANA potuit, quibusque christianismus iste dialecticus apprime placere natus erat lvox vero inter Romaeos et nomoeos acriter dimicatum est. Si enim, Sirmii A. 55ij, fidei larmula ab Drsacio et Valente proposita videtur favere doctrinae nominorum, Anomaeos e contra anathemate plectit synodus Ancyrae Constantii imperatoris auspiciis congregata A. 3583 Deinde Seleuciae primum A. 55s , Onstantinopoli iterum A. 56ol, Bomoeorum facti Acaci duce victoriam adipiscitum Constantii rogatu ordine suo deicitur Aetius Eudoxius Constantinopolitanae ecclesiae, Eunomius Cygicenae praeficiuntur, sed post abnegatam suam doctrinam. Postea demum circa A. 565j, sub Ioviano principe, nomini ab ecclesia penitus vel exterminantur vel recedunt'. Inde ad Theodosii regnum sis , Valente haud prohibente, suos habuere epiSCopοS, Suum clerum, Sua Oratoria.dtraque Libya Agyptus, Palestina, caeles3ria, Cilicia, Cappadocia, Galatia, Lydia, Constantinopolis totidem unomianae ecclesiae dioeceses evasere. Non tantummοd Sua dogmata, sed et suos ritus habuere et legem antiquam baptismatis evertentes, dicentes non oportere nisi semel immergere illum qui baptigatur, baptigantes in Christi mortem a Rident de reliquiis martyrum, exclamat Ilieronymus basilicas apostolorum et martyrum non ingrediuntur ;Catholicos appellant cinerarios et idololatras' - Ab his, ait Sogomenus, omni parte si religio nostra non mediocriter conturbata fuit. Acres enim fiebant disputationes, novitasque maxime florebat quippe quae haberet assertores non vulgari doctrina praeditos Ac, me quidem iudicio, plerosque ex Catholicis in suam sententiam pertraxissent, nisi Basilius et Gregorius cappadoces sese illis opposuissent, ac nisi Theodosius imperator impetum illorum repre Sisset, ipsosque haereseos auctores ex amoenioribus locis imperii romani in regiones desertas et squalidas deportasset p. Defuncto enim Valente imperatore et post restitutam in orientis partibus catholicam fidem cura synodi Constantinopolitanae A. 58 ij, lomaeorum secta non comparuit. At nomoeorum ecclesia non ita. Admiror quantum in illos Theodosius imperator saevierit, ita ut A. 58l praeceperit e nullum Eunomianorum atque Arianorum vel ex dogmate Aetii in civitatibus vel agris fabricandarum ecclesiarum

19쪽

ODESTIONES BILOSTORGIANE. copiam haberes; necnon Arcadius A. Ss6 post eum iusserit, doctores auctoresque Eunomianorum facinoris investigatos, clerico que maxime quorum furor tantum Suaserat errorem, ex civitatibus pelli extorres p. Raec fuit Anominae factionis seu potius ecclesiae origo, fortuna, exitium Ecclesiae catholicae graviter fuerunt et periculo et scandalo. Doctores amplissimi, Basilius Gregorius Issenus, Theodorus Moae suestenus, adversus nomaeos certatim tractatus conscripserunt. Postea nomaeorum impietas inimverbium venit. Re vera christianismus iste dialecticus Socinianismum sapit, et teste Baronio, no-mosos iure dicere est recentiorum haereticorum magistros. Philostorgius extitit istius nominae factionis et sectator et historicus Iluic tamen tardius adhaesit et longe post exhaustam factionis

fortunam.

Auctor noster orissi natus est, qui fui pagus Cappadociae secundae Natus est circa annum 36 , ut infra patebit Patrem habuit Carterium quemdam, quem ipse Philostorgius nos refert misso Eunomii quammaxime eloten uxori nempe Sude, quae tam ex paterno quam ex materno genere Nicaenam sideria profitebatur, ut ad Anomoeorum opinionem descisceret persuasit et illa mariti suasionibus inducta non ipsa solum unomianam doctrinam amplexa est, sed etiam fratres primum ac exinde patrem necnon reli quos paulatim propinquos suos in suam sententiam traxit. Constantinopolim Philostorgius petiit circa annum 58. Scribit enim X, 6 se viginti annos natum in regia urbe Eunomium fri-quenlassem atqui ille utriusque conventus non post annum 58 contigit, cum unomius hoc ipso anno Constantinopoli fuerit exte minatus ultimuin . Constantinopoli versatum fuisse auctorem nostrum conicere licete notitia rerum constantinopolitanamim quam habere videtur Interea ignoratur quae fuerit eius conditio illum rhetoricae et philos phicae arti operam navavisse facile crediderim Narrat enirn X so se quoque, post Eusebium et Methodium et Apollinarem aliosque, contra Porphyrium philosophum scripsisse pro Christianis. Non

20쪽

8 BESTIONES BILOSTORGIAN E. nulla loca in eius opere rhetorem et sophisiam Sapiunt e. g. II,3 et VIII, si j alia medicum e g. VIII, o cingenium interdum

comptum satis et urbanum plura produnt Philostorgium clericum fuisse nullibi senties, etsi in theologicis rebus versatissimum. Scitur auctorem nostrum Constantinopoli usum fuisse Eunomii ipsius commercio et familiaritate. Bnde, non solum eius scientiam et virtutem laudibus extollit, sed et oris formam et reliqua corporis membra plena decoris et venustatis describit sermonesque qui ex eius ore prostuebant margaritis comparat, quamvis baIbum illum fuisse vel invitus fateatur ad haec ὰλ ou seu lepram quae faciem eius turpabat ornamentum quoddam homini attulisse asserit X, j. Addit etiam lIl 2l se Eunomii encomtum conscripsisse, quod iamdudum periisse constat, sed quo comperimus quam fervens fuerit

Scripsit demum Uigloriae ecclesiasticae lihros duodecim a controversiae ariana initiis, sive ab anno circiter 3 5, usque ad annum 25, quo Valentinianus iunior Ilonorio successit. Non ignoramus enim Eunomianos passim perseverasse post Theodosii regnum Manebant etiam circa ann dio, teste Socrate historico Eunomiani ab Eunomio propagati; et vel Theodoreti tempore a clanculum occultis in domibus conventus suos celebrabant, unde Troglodytae per modum ludibrii appellabantur p. Immo in comitatu pertinacius et quasi Securius perseveravisse videntur: postquam enim Theodosius plures deprehendit e suis cubiculariis Eunomii doctrinae addictos et e palatio eiecit', testis est Synesius, Ptolemaidis in Lib3 episcopus, circa annum dio Eunomianis praefuisse Quintianum quemdam Eunomianosque cum eo non mediocri auctoritate in comitatu valuisse metooc ex et ictahi Oetaeetui talpe riti, Euvou seu tu hae o μαt, inquit ille, Κ ettoevov

i moechis 3 suisse Philostorgium facile crediderim.Philostorgio haec rara sors obtigit ut in otio et dignitate, longum laborem narraret controversiarum quae ab anno S 5 ad annum