장음표시 사용
111쪽
eludendis siecundinis. Prosunt q*stericis, havid aeque gravidas. diaris casui de sagittae particulo s
tando per nares excussa. 4 Lias sternutamenta ex accide
kapramo Hippocrates lib. s. Aphorist mulieri ex utero laboranti, aut dissi parienti sternutamentum prodesse sc in quo sternutamentum non solum ascimus veluti signum aliquod, signis naturam, quae ante quasi emortua erat citari: verum etiam tanquam caussas accidenti agentem; spiritu siqvidem premis violentius, depulso, totoque ccre per consensum concusib,accidit alicdo magna vi musculos epigiarii conmi, Derumque loco mo Pern Securia s' est quoque simili, per omnia ratione nutatio ad excludendas secundas, sticundinas, quas Graeci υπνα vocant. csideratione dignus est Hippocratis Arismus LXIX. lib. s. εο
εροῖ - ώμοι. Adsecundas, deturbandin stern-torio imma so,nares os comprimito.QualCere velit: Sternutatorio medicamento, misso naribus, nares Se os manu obtunspiritus ad inseriora descendens , stern
112쪽
De sterninatione. 8 menti violentia dcconcussorie, secundam, cuj us in terventu foetus utero nectebatur , deorsum ferri faciat Idem notum fuitCelsol.2. cap. 8. Qua locu laborat inquit) aut di culter parium erit , prenutamento juvatur. Quomodo & Aetius ; Ταα. sem. Φ. Cap. I s. sternutatione secundas excuti docuit.
Mystericis quoque mulieribus sternut mentum prodesse solet. Ita enim habet Hippocratis Aphorismus xxxv. lib. s. Γυνιυκὶ-ονοχλουμ ' η δ. - κου η βαρριος γενομ ρο αρα ον. Mulieri insericae , aut d euiter parienti stern
ramentumsuperveniens, bonum est. Sternum
talioautem in hysterico affectu bona est, ut caussa, & ut signum. Ut signum, quia natura intra languida&velut oppressa, spatet in apnaea) superveniente sternutatione
Velut exuscitata cernitur. Ut caussa: siquidem sternutatio vehementiore jactatione partim naturam excitat, partim corporis excrementa partibus impacta excutit. Haud aeque graviciis sternutamentum conducit,
siquidem vim habet ligamenta foetus ac secundinas rumpendi , & consectuenter partum elidendi. Eoque, sit gravidis uteri suffocatio acciderit, haud tutum fuerit,
πταρμιυι aut medicamenta sternutatoria adhibere. Imo, ut usurpem verba Mercurialis M. Aphorismum modo citatum , si
113쪽
Qtria prospicere , ut ste ι tamentum coscatur,maxa me vero cum proximaesuntpq, o tempore periculum esset ne inιempe
Hrerent, S ab ortum facerent. Quoniata deVenimus, non possumus non singialicujus casus meminisse. Quum 1tetando, natura quod molestum est, taleXcernere ; fieri potest, ut aliquid panaturam circa partes capitis anterioretentum, sternutamentum moveat ristissimum, tam diu caussa molethans ibdetinetur, quod apud Alex. Bened. lde curand. morb. cap. 4. memorabit de quodam Graeco, qui vulneratuS tempora per sagittam, post annos V quinqUe, concitatis supra modum sttamentis,magno pruritu inter maxim natus, e naribus sagittae frustum, digit dii longidudine, ferrea acie rejecit. .
Sternutatio multis morbis , si susniat; mala est : deciatim pisu
m inae, Pestilentiae, O febrii communi consideratis. Post coit o
114쪽
Non minus multis morbis sternutatio obest,& incommoda est supra quam dici possit. Hippocratis est effatu in lib. Praenot. Secti. a. Seei. 9. .ev s
adserens mali , quod sternutatio pectoris
morbis procuret , ait: Ssernutationes concutientes vehementer Thoracem, labefactant , Sudum etiam pulmonem. Etenim maximum esse consensum naribus cum pulmone do-
.cet Aristot. I. probi. sedL 33. Itaque hoc ilconstituto, jam apparet sternutamentum in vitiis pulmonum, ut & in pleuritide , summojure esse malum , tum ut signum, tum ut caussam: Ut signum, quia quando fit a pulmone, tunc signum est illum esse - iValde incensum, quippe qui vapores illos servidos, & mordaces producat. Ad haec concussione illa non modo latera, verum etiam ipsi pulmones pessime agitantur, &divelluntur, unde affectio mirum in mo- il dum augetur. Unde nunquam probare Potui
115쪽
potu iDioclem, qui apudCaelium Aurelib. 2. acui. pinion. C. 29. Peripneum &pleuritide curandis acria auxilia ad bat naribus: & capiti, quae vim stermentum ciendi habent. Praeterea Platerum l. d. Nocet Sternutatio in hirhagia narium, quia eam comm etdn ruquia in tesinum propellit m oculorum a bus , quia lacomas excutit, sanguiuexmpropellit. Imo, ut obiter supra quoqt notabanius, vehementies, sternutatuselum obest herniosis , sed saepe hi quoque producit. Nam, ut Pro meritem verba doctissimi Mercurialis, Comm. ad dictum Aphori f. 9. Hippiis : Selmus vehementibus sternuta Lasecure continuata S ingenti tussi inter Hratometim'Scrotum ita male adlaci, ut ces deinde consequantιν irremetabiles, i
admodum S cursu, S aliis magnis morat est quoque apud Plautum. An in Crum amectibus simpliciter improbabeat sternutatio, infra discutiemuS,qt de .lemutatoriis & eorum usu ager fuerit. In pestilentia quoque ominc sternutatio. Occasione pestis non rnerunt quidem illius Hippocrates dlenus; inter Symplomata autem res Thucydide, in famosa illa descriptiostilentiae Atticae. Pauci ex illis,qui ex sso do Pestilentia scripserunt, sternuta
116쪽
quoque meminisse solent, si excipias J hannem Baptistam Susium, & Petrum P risum. Carcianus quoque in lib. s. Am risis. Hippocr. meminit pestilentiae, in
qua cum frequentes sternutationes aegris acciderent, brevi moriebantur. Singulare
exemplum habet Vir Doctissimus & experientissimus D. Isbrandus de Diemestr hlib. . de Peste Hist. IS. Quod ex re est cerebri firmissime infixum esse. Jim dicere, hinc liquere, venenum illud cum sanguine ad membranam pituitariam usque delatum, molestam vellicationem , 5c simul fiequentem sternutationem procurasse. Probo interim sensuram , viri egregi quam lib. I. mp. Is.f.7. in Riverium stringit, neque enim crediderim in vera sessilentiaste nutamenta Dem solutionis Aferre. Febres promiscuas saepe quo sternutatio frequentior comitatur. Mercurialis lib. s. de Feb.
cap. 16. Febricitantibus cinquit) est vel frequentissmali emutatio , velimitis flemutandimpetiim, quae symptomata fiunt a flatibis,
intersim ea iam mecis 63 -poribus nares mom dentibus. Caussam verameangere videtur.
Molesta vero talis stemutatio, vel admoduSymplomatis duntaxat considerat febri
laborantibus existit eomnon minus convenienter Mercurialis eo loco remedia ac e
sus ej v simodi Symploma praescribit, quis nos illius meminimus. Postremo no possu-
117쪽
tu sternutasse, malum sit. Plinii verbi lib. 7. cap. s. Oscitatio innixu lethascut sternuisIe a coitu, ab ortivum. QPlinio adducit A. Gellius lib. g. Nostic. cap. I6. Ratio in mundo est Stando enim semen eXcutitur, & cor impeditur. Similiter malum quoqisi mulIer, quando uterum ferre incipquentius sternutaverit. Ut usurpem Bonacioli de Formatione foetus cPartus sinquit vulvae, perinde atque bus periculatifructus,connecti dilucet lii ita junguntur, ut prima sui generativialidioribus admodum nexibus, quomcstim simul ac absoluti fuerant, uteri S Isuaque vi decidui in haerescunt, S ob i. tulis Dirantium aurarum flabrii pus,
Harmica, Errhina quoque dicta, mrentur. Dubium est, quid sit
piarmica. Sternutatoria mediιta non perveniunt ad Cerebrum. men ex accidenti illisuccurrunt.
118쪽
De sternutatione. 9 Idam sternutationem pro certorum morborum curatione provocare, primo Medicamenta illa in genere considerabimus, deinde in specie ac definite, & postea, quibus ac qualibus morbis convenienter applicari possint. Medicamenta ergo, sive remedia illa, vulSo vocantur, prieeunte Hippocrate lib. 7. Epid. seu, Sternutatoria, aut1lernutationem cientia : a Galeno lib. s. Simpl. cap. 2o. V ινα quod naribus, quas Graeci λιναι vocant, capitis purgandi gratia infundantur. De iis haec habet Mercurialis
lib. 2. de Composit Medic. cap. I . Sternuta
toria sinquit) fiunt semper ex medicamentis in pulverem redactis ; quia si debent excitari sternutamenta, necessarium est ut viscerebri expultrix maxime stimuletur, ad quod opus est medicamento, quod possit& mora, & substantia sua mittere vapor in cerebrum, qui stimulent ; id quod sane agunt pulveres, agunt quoque interdum&fumi, & praejertim acriores. Materia ex qua fiunt isti pulveres est sinapi, castoreumptarmica, euphorbium, piper.Modus utendi est, ut vel pulveres isti per arundinem, vel per pennam insufflentur in nares, vel ut pyxis supponatur naribus, & deinde ex
ea attrahatur per nares pulvis. Haec Mercurialu : quae tamen simpliciter vera admitti non ponunt, Sed, antequam illa ex amina
mus,ex re in subjicere illa,quae habet Sen-
119쪽
72 MART. SCHO DC EIUS nertus lib. s. Instit. Med. pari. I. lcap. I 8. tibi ita loquitur : Errhinapi non e ventriculis cerebri, sed circa nges haerentem, in nares proliciunt1tant autem id caliditate ac nitrosia, genti ac acri facultate, qua praedin His enim excrementa fundunt &gunt: citra tamen manifestam cerehrationem , quae postea sponte ad net
fluunt. Talia audem fiunt ex massor ra, an allide, brassica, beta, rassice ire , gella, pulegio , origano, marrubio, cycleucumere, agresti, chelidonio, gentiana pulsatillae. πυ, αι, seu Sternutatoria quae mordacitate sua atque acrimonichri facultatem eXPultricem irritant lacessita atque offensa medicamentimonia, id depellere cupiens, simul tmenta, quae abundant, elidit, & qi
non tantum ea , quae meningibus cicircumfusa sunt, verum etiam quae ii Cerebro haerent. Sunt autem talia quieX errhinis modo enumeratis, si sui Conterantur, ut per collatorium ad brum usque penetrare possint. Praete vero sternutationem cient r piper a Riviber,elleborus albiu, yrethrum, colocariost Fili, piarmica . euphorbium. quoque Sennertus. Quaenam vero prut herba Priarm ca dicta, non conventerBOtanicos. Vulgo censetur esse dr
120쪽
colus hortensis. Pro quo ad Theophrastum Im. 6. pag. seta Bodaeus a Stapet aliam piam in , exhibendo quoque Iconem,substituit, Misae apud BataVos quoque stequenter Currat in locis paludolis. Sed destitui vis hornutamenta movendi ipse fatetur. Plam inquit) cujus ima mem damus, omnes
Ptar caenotas habet, praeterquam quod stem nutationes non moveat, satiem apud Batavos' non praestat. Sed hoc propter caeli, aeris, terra
qrae frigidiorem is humidiorem temperiem eis
venire existimamus. In calidis autem rusoniabus omnia acriora, calidiora, odoratiora, e
caciora. Qui herbas sternutamento ciendo destinatas in pulverem redigunt, dum hoci agunt, qukm cauti esse debent, ne dum aliis sternutatorios pulveres praeparant, ipsi m testissimo sternutamento corripiantur. ΕΟ-que ut usurpem verba Ronaeleth lib. r. Meth. Med. cap. 7o.) qui pulveres hos pr.
. parant, nares sibi diligenter obturent, vel, pro remedio erit comeraria substantia naribut a mota, ut est, optum, mandragorae radicem, vel panem olfacere, qua omnia morsum contraritim caussaurum frangere, is obtundere eelerrime possunt. Ut vero instituto nostro, &principiis illa quae de Sternutatoriis med camentis dicenda sunt, accurate respondeant, non pigebit Dn. Sinneideri verbis uti. Qui lib. 3- cap. II. pag. 433. itR loquitus : Supr. πΦt vimus lib. a. cap. 2