장음표시 사용
571쪽
tionem vel Grotii , cui poENA est malum passonis , in si tum ob malum actionis , Vel Becmanni , qui per illam dolorem propter de lictum illatum , intelligit : immo Ar ) non poenam, sed vindictam pridiatam esse malum
illud passionis, ab ipso laeso inflictum ; ψα
nsionem, si a tertio , non superiore, infligatur . 43 Neutrum vero permittendum esse
in statu civili, vel inde patet , quod potestas judiciaria soli imperanti , iisque , quibus hic illam demandavit, competat. g. C- LVI. 19. g. 'CLVII. 33.
Loquimur enim hie de POENA CIVILI , Pr prie accepta, & ex lege irroganda , adeoque non de conventional. , ad quam se quis ipse sua sponte obIigata nee de ultione, qua quis alterum ob flagitia benefieiis privat , ei amicitiam renunciat, ab eius familiari eonsuetudine se segregat et inee de malis naturalibus xquae sibi qui sque peceando suo lumento inve- uit, veluti de morbis, doloribus, infamia. Denique multum interest inter eastigationem , quam infligendi jus & parentibus, & aliquando marito , ae domino , concedunt leges Haec enim ex arbitrio, per modum disciplinae, poena proprie se dicta ex praescripto legum, per modum jurisdictionis, irrogatur . . Inde vero sua sponte consequitur, ut par purem punire nequeat , sed is qui seri legem ,
eamque factis adplicat . Quod quum solus imperans faciat: f. CLIII.& CLUI.ὶ hula quoque soli puniendi jus esse, manifestum est. Mira ergo est philosophia Grotii da iure bel ti pae. II, 2o. 3. t. satis indicare natu tam , convenientissimum esse, poenas exigi a superiore, non tamen demonstrari posse, hoe
572쪽
33α Iur. Nat. ΘGent. LV. Π esse necessarium, nisi vox superiarsi eo. sumatur sensu , ut is , qui male egit, eo iplo se quovis alio inferiorem censeatur fecisse , &quasi ex hominum emis detrusisse in censum bestiarum , quae homini subjaeens e quod a theologis quibusdam se proditum. Muasi vero superioritas vel praviantia quaedam mora lis ulli mortalium det jus puniendi , ae non potius exigatur superioritas imperii. Thomas. . iuri θν. di,. III, 7. 3I. Quare laedens nitur a laeso , non poena haee est , sed vindicta, sin a tertio, est nova laesio . Utran que vero in statu civili prohibitam esse, ipse non difflebitur Grotius . Quanto rectius ergo apud Terentium Adelph. II, 1. v. 34. sa
est injuria. I. CLX. Nee dissicile erit, ex ipsa poenarum inplex poe- Ventarum ratione de fine eammdem judic n ri=m si' re . Quum enim poena proprie dicta nata
''εἰ st, statu civili invecto, S. VI. & Jusillam infligendi, inter jura majestatis immanentia sit, f. CXXXVI. 34. quorum non alius finis est , quam securitas civium : g. CXXXV. consequens est, ut idem sit
poenarum finis. Quum vero securi praestentur' cives, sive eo redigantur peccantes, ut nolint amplius delinquere, sue, ut non pomni,
id est, sive illi emendentur, sive in posterum iis adimatur peccandi facultas : facile patet, 43 priorem finem intendere poenas , quae , salva vita , infiiguntur , 46 posteriorem .
573쪽
eον mi-U. msis. imman.M. s33 supplicia, quae cum animae amissione coniumeta sunt , uti loquitur Iustinianus s. o. IV. de pub. fud. Et quia non consultum esset securitati rei publicae , si ii tantum , qui deliquerunt, delinquere desinerent , ab aliis vero idem esset metuendum et facile patet , εὶ eadem opera & alios hoc exemplo moneri , ut delinquere vereantur , ac proinde 4 publice sumenda esse a sontibus suinplicia , nisi alia gravior caussa id impediat.
J Iline ad poenas humanas non pertinet finis , quem vulgo laetant , expiatio puta reatus &fatisfactio , quam justitiae divinae fieri debere , aiunt. Neque enim erudelitatis absolveris Phalaridis similes , qui ideo tantum delim quentes puniunt, ut miseri dolores sentiant. Nee iustitiae divinae infinitae satisfieret nocentis hominis doloribus , nisi illi alia vere infinita ratione fuisset satisfactum . sed talia qui iactant , vix rationem habere videntur poenarum originis , quippe quae eas in statu tan- . tum civili nectifarias esse visas , abunde doeor , immo nee inter iustitiam divinam & hu-naanam, poenasque civiles & sempiternas, quae
impiis imminent, satis videntur distinguere.
s. CLXI. Quibus positis , facile etiam intelligitur , an in delinquente sit obligatio ad poenam subeundam λ Quum enim , qui in republica vivit , ad ea omnia obligatus sit , sine quibus rei publicae finis , id est , publica securiatas, sperari non posset: g. CVII. is. procul dubio 48 & delinquens obligatus erit
574쪽
ad poenam, quam sex definivit, subeundam, sed non ad seipsum puniendum , adeoque -9 non tenetur quidem quisquam, ut atrocissimis. suppliciis sponte sese offerat, ') nec tamen so ei fit iniuria, si convictus peccati justas det poenas , nec s i fas ulli est , resistere potestati supremae poenam ex legi S.
prae scri pio irrogaturae ... 3 Inuno quum poena sit malum passionis , quo natura. Omnium hominum abhorret ne poena quidem seret , quae volentu infligitur. Quinctilia Declam. XI. Fallituη quisquis his
mana tormenta sola. nom num c atrocis ate meti
rur: nulla poena est , nisi. invito .. Non babis mas ullum , nisi ab impatientia , . dolorem L. er , . ut aliquid crudele saeium sit , metui fa-- est . pplicium quisquam. vocat L ad quod posititur ξ quod exposcitar Illo trahite damnato , quo non. sequuntur . Hine, barbarus. mos est,. cogere homines ut ipsi sibi manus: inserant , abdotuen incidant , venenum. sumant , vel aliud qvodeumque mortis genus. eligant. Non enim ad quod malum, aequo animo, patiendum, obligatus sum , id mihi it, tim ipse ultra arcessere jubeor
g. CLXII. Ex fine vero poenarum s g. CLX. colligimus s 2 poenas attemperandas esse fini rei publicae ac proinde 3 3 ita comparatas. esse debere , prout eas esse iubet interna civium securitas. Ex quo porroi sequitur,. yε iut imperans, ad ea delicta punienda sit obstrictus, quae securitatem reipublicae turbant,
aut effciunt, ut cives commode & tranquilli: secum invicem viveret nequeant : non Ue in
575쪽
cap. V De iurib. maies. imman. 6 c. s3ς ro ss puniri necesse sit actus vitiosos m re internos , s 6 nec lapsus minutissimos , a quibus nemo fere mortalium immunis est, s nec omissionem officiorum humanitatis, ni si s 8 haec omnia in dedecus ac periculum rei p. vergant , ac proinde ipsa necessitas de haec vitia coerceri iubeat - sie sane in erimi ne maiestatis vel solam eo-gitationem & scientiam ; apud gentes quasdam ct inhumanitatem , veluti inhospitalitatem , punitam animadvertimus . Exempla quaedam
3am supra vidimus Lib. I. g. CCXVI. )Iam addimus, & Germanos quondam humanitatem erga peregrinos legibus poenalibus sanxisse . Sunt sane sanctiones tales in lege Burgund. XXXIII, I. capitular. I, 7s. quibus trium solidorum mulcta irrogatur iis, qui hospiti advenienti tectum forumve negaverint . Quin Gothii sedes eorum , qui viatores tecto ter arcuerant, ex legis praeseripto flammis eonsumebant , teste Ioanne Magno his. Goth. IV, I. Add. Elem. Jur. Germ. LI8. g. 4ao. ' af- CLXII ILEx ipsa porro poenae definitione Lib. I. init pii. . XCIX. satis patet, s9 3 puniendos tan- ςmi 'tuin esse , qui malum actionis commiserint , 6o non eorum heredes, 61 multo minus totas familias,. vel εα ὶ vades, qui se dsupplicium pro alio ferendum praeter ius &fas obligarunt. Lib. I. g. CXLVI.. I s.) De
576쪽
s 36 Iup. Nat. Θ Gone. Lib. ILptae scriptae . g. XXIV. 7 s. nemo non videt . 63 universitates quoque & societates delinquentes posse puniri , quamvis 6 ipsa humanitas suadeat, poenam ita temperari , ne eadem sit noxiorum & innocentum conditio,& ) ne ex infirmitate consilii vel per errorem lapsi eamdem imperantium severita, tem sentiant, ac ii, qui faces ac tubae fuerunt eorum tumultuum. Quin 66 in poenis universitatum , ne remedium ipso morbo si gravius, id in primis agendum esse, ut merus ad omnes, poena ad paucos perveniar.
Fuit ha e Persarum truculentia, de qua ex instituto Barn. Bri n. de regno Pers. II, 227. p. F9Ι. sese edit. Lederi. Eius vestigia etiam exstant Dan. 6, 24. Esther IX, r . sed &bodie. hane crudelitatem passim imitari gentes orientales, iam pridem observatum est ab iis , qui illarum mores ac instituta paulo ae-i curatius descripserunt. Enimvero uti hie mos rectae rationi omnino refragatvr , ita eaverinulla prudentia potest , quo minus indirecte poena , parentibus inflicta, etiam liberis detrimento sit, maxime si bona ex lege publicentur. Quod & naovisse arbitramur legislatores humaniores, ut rarissime locum esse voluerint huic poenae, & non nisi in crimine majestatis hona omnia a fiseo occupari jusserint, ut , quantum in ipsis esset , ne indirecte quidem poenam ad liberos innocentes proferre viderentur.
Quales denique & mantae Irrogandae sine ἡ Α 43 . Pinnae, ex fine poenarum satis patet. Quum enim ille in securitate civium positus sit r g. CLX.
577쪽
cap. I. De iurib. maiest. nan.ctc. s 3 CLX. ) consequens est , 6 ut tantam estis oporteat poenam, quanta sussicit ad me. tum hominibus incutiendum , reprimendamque peccandi libidinem . Quumque ea sit ingenii humani indoles, ut infixa pectoribus cupiditas non aliter, quam proposito majore malo bonove , cohibeatur : Lib. I. g. LIL s. merito inde colligimus , 68 ) metum non incussuram esse sanctionem poenalem , nisi majus malum iudicent homines, poenam legibus propositam subire , quam delictum
omittere, voluptateque vel lucro, quod inde sperant, carere. Exemplo esse poterit poena iniuriarum ,
legibus XII. Tabularum sancita, quae tam parum metus incutiebat hominibus prote
vis, at bene nummatis, ut voluptatem, quam . ex aliorum contumelia capiebant, tam tenurmulcta libentissime redimerent . Rem omnem refert Gellius' 'EI. Attis. XX, I. quem locum , utve longiuisulum , hie totum legisse non poenitebit ; di ne tibi quoque nimis via detur esse dilutum , quod ira de ἐπιωνία pu-
. nienda scriptum es e SI INIURIAM FAXIT ALTERI , VIGINTI INQUE AERIS POENAE SUM.
To suis enim erit tam inops , quem ab injuria faetenda lubidina XXV. asses deterreant pDaque illa Labeo quoque vesar in libris, quos ad XII. Tab. congeri r , non ννobaret. I Adam , .nquit, L. Veratius fuit ., . . egregia homo .mprobus atque immani vecordia , is pro delectamento habebat , os homiais liberi manus suae palma verberare, eum serrus sequebaιΜr,
crumenam , plenam, assibur , portisans ,- .squemcumque depalmaveraa , numerari sarim
secundum XII. Tab. v. m. , quinque alses jubabat . Propterea , inquis , Pratoris p. a
578쪽
3 R Iur. 2 n. Θ' Genn. Zib In. nane abolescere O reliqui censuerunt ,. Aiuriisque aes mandis recuperaιores se daturos edixerunt. Tantum ergo aotii , ut hujusmodi dilutior sanctio hominum vecordiam cupiditatemque reprimat, ut eam irratet magis, α ad peccandum: veluti invitet ias: CLX V. ' Ex his vero principiis jam pomΜ colligimus 69 non, ferre reipublicae securitatem ut poenae talionis peccantibus ii rogetur , adeoque 7o nec suffcere. regulam , poenarum clebere esse proportionem clim delictis , .
nisi illa non tam de ipsis factis illicitis quam de libidine huiusmodi iacinora patran
di intelligatur . pra rea quum unum, delictum . altero, magi S noxium sit reipublicae ,. unique altero, magis Stiscat in dedecus. publicum : facile reddideris rationem , 7I igur , quo magis dedictuin laedit securitatem publicam, eo acrioribus pinni S, abi eo deletareantur homines,, ω διὰ cur, gliscente de-
lieta, poena quoque intendi soIeat r Plobasse talionem videtura ipse Deus,,
Do Esto apud Geil. 2 Oct. Alrie. XX, I. Sed uti legem divinam ipsi, ΗEbratorum magistri uae interpretantur , ut tales noxas Pecunia potuisse expiari eonrendant : Confia Ioseph in ah Hqu. Ind. in 8. ita di apud Romanos hane legem innquam iiχ visu fuisse , negat Caeei ius iureconsultus apud Gellium ibid. Et sunt fortassis talia , μιμ ιωδη qui-
1 indicatur , non sesi iniuriam illi, qui,
579쪽
Cap.VIII. Ie jurib. mnis imman. cte. s 39miala alieri intulerit , tale ipse quoque -- Ium ferat , quamvis non semper idem sustineat. Vid. Io. Clerie. ad E. H. XXI, 21. Quo sensu & Pythagoras poenam αντιπεπονδο , seu parem passionem esse dicebat . Utcumque . sese res habeat , talionem non semper locum habere , inde probatur, I quod aliquando vix poenae nomen meritura sit hujusmodi talio , e. g. si ei, qui mihi decem nummos in via publiea vi rapuit, totidem nummos rapere. jubear : si homo nullius dignitatis , qui im-giitratum percussit, ipse quoque percutiatur.
α Quod aliquando ne fieri quidem possit ,
ut idem patiatur delinquens , quod fecerat , e. g. si iustus alteri utrumque oculum exesu- serit. ς ) Quod aliquando ita servari non possit aequalitas , ut non plus patiatur qui deliquit , quam is , in quem delictum a missum est . Sie e. g. scio , noctuvagum Occurrenti sibi homini ita gladium adegisse per corpus, ut euspis ex tergo emineret, & hunc tamen, nullo intestino laeso, brevi congasuisese . An vero vel omnes medici junctis consilia ita gladio trajecissent illum hominem , ut salvus evaderet ζ o
Quandoquidem tamen , ut in reliquarum actionum humanarum , ita & in delictorum imputatione , omnium circumstaniarum habenda est ratio , earumque una saepe totam rem mutat: Lib. I. g. C. 8. 9. contingere sane potest, 73ὶ ut ob idem delictum in unum gravius , quam in alterum animadvertatur ,
adeoque in definienda poena ratio sit habenda non modo personae delinquentis, sed N 7s) ejus, cui delicto nocitum est, ite
definiendis circumstinistiarum
580쪽
loci, temporis, similiuἰnque πεειτα σεων. Sie quod ad personam delinquentem attinet,
maiorem Cmnino poenam meretur is , quem cognatio, prudentia, ossicium, aetas, dignitas a delicto revocare debuiiset, quam extraneu S,
stupidus , nullo speeiadi vinculo obstrictus , puer vel adolescens , plebeius . Lib. I.
g. CXIII. σα. Malorem quoque poenam feret robustus, quam infirmior, & , si multa imrogatur , Plus merito imperandum erit homini pauperi, quam pecunioso alicui Neratio. Ita& si personae in dignitate eonstitutae, vel ipsi magistratui, illata sit injuria, quis eam severius vindicandam neger, quam si quis ex fince hominum eontumeliosius habitus sit Θ Praeterea si privati res lucrifaciendi eaussa contrectare delictum est, poena dignissinium e quanto magis , Peculatum admittere , vel sacrilegio iese polluere Ita aerius puniri animaduertimus desertionem militis , e statione sese proripientis, quam ex hibernis aufugientis ob eflectum erilliorem . Denique injuriam , rati cui in templo & inter sacra illatam, deteriorem videri , quam quae in loco privato alioque tempore facta sit , omnes aequi rerum arbitri censent. Ut adeo non sit publici sapotis dogma illud Stoicorum, πα α μαξροημα-
dox. III. Diog. Laert. UIL 12O. Contra quos disputans Horat. Sem. I, 3. F. Iis. - 2 an miacet raιio hoc , pantumdem ut preceps . . idemque s rouxeaeneros cauIes alieni s regerit hoνt , nocturnus di νum saera legεrit. Adsit Regula , pecca is quae poenas irroget inrisas e