P. Virgilii Maronis Opera

341쪽

υς P. VIRGILII MARONIS I . a Panditur interea domus omnipotentis Olympi

r vexata statim in ipsi fronte oecurrit Iemo omnipoten-ms 'Impi Librorum ea fere omnium aucto itat elidin Quinctili dii l. o. IX, , 9. Leid omnisudentis, ut fere semper, addit Burm. fiomata est nec tamen satis accommodatum videtur Olympo hoc epi-etheton, quod proprie Iouis est.Fuere itaque olim; qui Olympum pro Roue dictum acciperent alii qui Ost, pro Olympii eriptum verulent prauo utique iudicio non minusquam ii qui Obmpia emenda- adeoque Qxemplaribus, quae ab Ugnatio mendatis istuntur habemus in

manibus ipsam principem editionem so . ea lectri non reperitur. Notara tamen est illa in praeni. Habet eam H iob sec. a sec.m eam. que in imili loco vidimus iup. VI. 9s Uerum poetavi videtuar adoptari potuisse hoc quidem in loco cui ponditur praecesseriti Panditur do inuis omnipotentis . et mox v. s. de eadem domu a Gm M'Henrisus. Aliter res se habet in t XII, 791. Iunone latere..ex omnipotentis Obmpi ubi non damnabo omnipateruis. Haben ' Placere armen volebat, va Dum haec gerunmr, durios praeliorum casus expo ad concilium habendum coeti meret utque, quoties in ea vocantur. Est poetis, iatri incideret, quae ab Homero inde ab Homero, olympii, ea eum copia essent tradita, eeommodatus ad sormam aeu*r deterrerent omnes, qui ea dium pristae vitae ingens dem aggredi vellent, comit atrium, quo negotia vitae et teret aut breuiter attingeret conuentus adeuntium agun-

sin talia essent, ut, quo ipse tur; ab utraqkio pari thalami

Maeonium poetam superabat, seu minora cubicula singulis ornatum admitterent, ea et qui domum inhabitant, parata itu et adiuntas et aliis rebus sunt. Cons de priami te avariata ornaret elamplificaret, Il. , 24 sqq. Eddem modo aut cultu elegantiarie suaui in Olympo ab unaque parterat phantasmatum et verbo duodecim maiorum eoruna mi expoliret. aee quidem sunt cubicula, in media autem mnimo tenere debet is, qui de domus parte, quam μαρ ,

his libris iudicium Beere sibi a-u, , Dollare solet

sumit. Vt vero aliquis eum omerus, conuentus ae conses Guyeto tres postremo libros sus deorum fit, siue ad delibe-cVirgilio abiudiret, grauiores sandum de rebus communi-

orirre debet eau . . Misitae ad epulandum. Rui-

342쪽

Conciliumque vocat Diuum pater atque hominum re Sideream in sedem terras unde arduus omnes, Castraque Dardanidum adspectat, populosque Latinos.

tamen Ibi libri alterum constanter. Restat omnipakentis, quod alii coniectarunt, quodque iam Iovian. Pontanus agnouisse diciatur et . Heinsus probabat omniparens terra viretianum epitheton est, quod supra lib. VI, sys. Maro adoptauerat delide x simile exemplum de caelo Vranum omnium deorum aucto rem et parentem si sic dictum inuenero, non mirabor Sicquo παγγενετωρ ille in Hymnis Orphicis sed aliud quid est lythpus. Quae cum ita se habeant, oinmpotentis . tenendum cst ut tribuerit poeta Olympo, quod diis conuenit, qui in eo continentur etsi parum placeat hoc, nec assequar, cur Maro non malueiarit Naevianum versum totum seruare Panditur interea omisaltitonantis Obmpi Etsi enim et occisas Iouis est elogium, cnien et Olympo, quo prodeunt fulmina, conueriire poterat. Se vasse hunc Naevii versum narratur Caecilius Minutianus Apuleiunm is vetus ille Grammaticus, cuius libri duosaut potius fragmenta de orthographia adhuc in bibliothecis latent, quem tamen euotivit praeter Gyraldum de poetis lat. IV. p. o . Cael. Rhodiginus VII, 4 et XXII, 3. Ant. Lect a quo hoc ipsum de Virgilia No loco prolatum est. Idem rammaticus Olympum de Ioue interpretatus erat. 2. Con tumo alii ap. Pier. .spectat tres Heinc cum vno Burmanna, male, in XII, 36.

dem sere rerum speciem Vir aliis Inipp. de die orto , gilius animis exhibet, nisi itandum. Etsi enim verum quod de eubiculis siler Potuit est, no tu caelum claucti, mane autem hoc tanto magis sequi, aperiri dici, tamen huc ea quando Homerus in multis iis res trahi nequit neque velum eis iaciem ac situm Olympi va ordo admittit, ut nunc de mariat. Ita Iouis sedes aliqua in tutino tempore cogitemus a parte Olympi altiore vel into inclinatur enim nunc dies,riore memoratur, ceterorum quo pugnatum erat, I deorum domus in aliis Olympi s 9 sqq. ad vesperam com- iugis sitae sunt, unde ad nuis paret modo aliquis in Laedes confluant. Cons Ilis,4 46. 7. 2Ip6. Concilia autem sqq. Cum ad conuentum ad deorum similia apud Hommmittendi sunt dii, panditur rum occurru iri plura, quae domus, atrium, μα. t hoc ante oeulos Maroni suis e pro.

simpliciter accipiendum, nee babile fit inprimis It Δ, eum Seruio et inde eum sed ibi inter deliberandum

. Potant

343쪽

P. VIRGILIt MARONI sConlidunt tectis bipatentiris. neipit ipse

Coelicolas magnit, quia nam sentetitia vobis Versa retro, tantumque animis certatis iniquis 3 Abnueram bello Italiam concurrere Teucris. Quae contra vetitum discordia quis metus aut hos, hos arma sequi, serrumque lacessere suasit ioAdueniet

.lonis . see. Moret s. quia naem adstruxit satis Pictissus. f. sup V, 3. etsi non pauci eiusdem et p. Burman bini quoque Gothani, quaenam exhibent. xae iam DoruitI a pr. m. 7. retro es Goth sce annis pr. perstatis terti certMaralter Menae.

Potiti dii, ex priscorum ho lam ingens geret Italia et:

minum more, ii is, a ct s I. Nec Seruius ad h. tarem ex T 4 sqq. - De v I verbis pedit. Resem hune, et fere v. V. L. 3 su ο ανον ὀνο-εκτα omnia loca, in quibus deorum Homericum. Ad reliqua es.

Interuentus ponitur, ter

ea, quae Aeneidem nondum absolutam arguunt. Voluit, puto, haec piaestruere ut deis hebat, in superioribus, et deorum consilia omnino attemperare paullo diligentius rebus in Latio gestis; sed mora

incidit conatus. Interea possunt haec et adia videri ex eo 6. ratio Iouis maiestatis genere, quae tacite a poeta, ena, ipsa lireuitate et antiquae tanquam facta, poni potue- orationis studio sic versa retro runt adeoque res hoc modo Pro mutata. - sqq. Nus procedunt: Iuno nimis cupide quam, si bene meminimus, fauerat Turno ut etiam Iu- Poeta commemorauit in supe piter consultum duceret, au rioribus, Iouem interdixitae, care eam a pugna sup.IX, 8oane Dii hellum inter Troianos sqq. Eadem Iunonis impo-Il. Θ, St. a. - . tectiis bipatentibus hoc recte ad ortum et occasum refertur. O. tanda sunt Servii verba: Est autem sermo Ennianus, et ad F. . quianam, cur, quare: sermo Ennianus, uianam legioues caedimus ferro si eskp. V, 3. Heu quianam et: et Latinos fouerent. Nec Praeter Venerem et Iunonem alii dii eam rem curasse videntur. Quin potiris Iouis verba parum caute praemisia tentia motus Iupiter concilium deorum indicit, ut deorum studia, Iunonis inprimis, in

primat.

Io ferrum lacessere poetae videi possunt lib. I, 26 Bin idem ait, quod alia mouere.

344쪽

Adueniet iustum pugnae, ne arcessite; tempus, Cum sera Carthago Romanis arcibus olim Exitium magnum atque Alpes inmittet apertas: Tum certare odiis, tum res rapuisse licebit. Nunc sinite et placitum laeti conponite foedus Is

Iuppiter haec paucis at non Uenus aurea 'ontra Pauca refert.

O Pater, o hominum Diuumque aeterna potestas , v Namque

II. adueniat Gud aduenit alter MenteI. a m. pr. At veniet quondam Goth. teri aresis emendata lectio, non aecersite in Pier. I a. immittat pr. Menu isnmittit alter immittere Coth. pr. v vitet sec. immiscet tere. s. Deitum Helns recte tuetur e Pier. et parte suorum ac Seruio. alii Deidum, etiam Medie laeti pisci tum Nec tamen platatum cum Seruio accipiendum, mihi, Ioui: sed pluris sunt omnia pacta, in quae consenserunt plures, . quod iis placuit. 6 anxia coni. addet. Animadueris cris. p. 33. At χρυσῆ Αφροδιτ nota ex Homero seruato epitheto ex antiquissima religione Vulgo 'pulchra exponitur. 8. sve bominam Parrhas quam Apro Dianam esse lactionem Iul. Sah. t adit.

Lucretii exemplor Namque et ins XII, 8. mibusque la- alias aliud res commouet arque sunt Pectora plausa cauis. iacessit lib. IV, io33. Ite no I3 Alpes umittet Uerras. stet dixit lacessere pugnas, , magnifice: quandoquialem Al-

429. bella Xl, et saxet alii la pibus pates actis Annibal in

cessere mare, arua, ete. Vnde gressus est Italiam. cf. h. l. tandum poetis impliciter est Serv. exitium et Alpes apertas incedere, accedere adeoque iunxit, tanquam hoc summum ad undem pene morem ad omnium malum, quod Alpes ea deflectitur, quae omnino peruiae erant factae I4. geruntur, fiunt itidem Luere res rapuisse. Seruio assentiorti exemplo: v. e. IV 343. u hactenus, ut ex formula anti-lacra -- suae Ara sum in qua petitum hoc, utque hosti. Dee lacemurque ut videamus lem omnino vim hoc modo Hinc etiam est impellere, ut a poeta declaratum dicam per toties Lucretius, visum, aures rapinas, quae in bello Sunt. Leessere, ut etiam mouere vi Res repetere Ionge aliud est, Dm, aures, eodem sensu di quam res rapere. Elum occurru Duxerat hine I 8 sqq. Artificii plena ora- Virgilius, quod supra Vn, 26. io Veneris ut faciat misera. xi diruus Aera sole laces . tionem pro Troianis et indignationem

345쪽

gis VIRGILII MARONI ssNamque aliud quid si, quod iam implorare queamus

Cernis ut insultent Rutuli; .urnusque seratur adi Per medios insignis equis, tumidussu secundo Marte ruat Non clausa tegunt iam moenia Teucros: Quin intra portas atque ipsis proelia miscent SAggeribus moerorum, et inundant sanguine lassas. Aeneas ignarus abest. Numquamne deuari et sobsidione sines muris iterum inmitiex hostis Nascentis

δ-hsum rerumque praestantIores Pierii et Ηάnsi eodd. oi omnium rerumq Rom. cum Ualer Probo idque sequendum esse ait Helusius, nec tamen recepit puto casia Variasse videturpo in versum a. huius libri. Ceterum Iul. Sabinus subiicie Tomae Uis Deus es ex primo Lutilii apud quem introducitur concilium deo Mum is interitu Lupi estis notus ex Horata II. Sat. I, 68. et Ct . de N. D. I, 3. et totum Sabini Scholion illustrant Fragmenta Lucilii p. 26o. r. cf. Scru infla v. Io . 9. alam deest terc. Ro tend. o. insultant quatuor p. Burm. qui remittit ad Ecl. lI,ες. ista claustra Medic a . moerorum pars librorum cum Probo et Seruio hic et infra XI, 38 . ubi idem fere versus redit antiqua pronuntiatione pro murorum, ut in coercet aliis mansere, σα moeria, a murus moerus, item poena Poenia Cur tamen non nisi his binis locis poeta antiquatum hoc nomen retinueris, cum in abis locis muros communi more eloquatur, equidem non e pediam nisi forte agger moerorum ex Ennio aut alio vetere pomta demnatum seruauit. Non enim moerorum deprehendo scriptum nisi inanere moerorum infri et XI, 33 a. Quod ni ita se habet, grammatici alicuius ludibrium hoc esse arbitror nam Rom. et M Hic. aliique praestantiores murorum habent. In fine versus fossas plerique Pier. Gud alter Hamb. teri Roti. qu. Moret cum tertis Coth. laque seria lepissis videtur fossae tamen lectum erat ante Iurmannum et haud dubie hoc doctius dictum fissae inundane sanguine, absolute, pro vulgari sanguis inuniat fuseas, ut a uinundat campos nec exempla aliorum poetarum deiunt; et sie Priscianum VIII quoque legisse notat Ge. Fabric. At Buman. fusus praetulit cum enim miscent praecesserit, quod ad Rutulos referatur, reqtarere rationem, ut et fusas ad eos teferatur. ea haec regula valere debet, non pauca Maronis loca erunt immutanda. Errorem ut praecidamus, post murorum plena tantum

interpunctione opus eui. Tum idem insta XI, 383 in simili doco fossae reliquit Equidem non dubitem os a pro vero habere.

346쪽

Nascentis Troiae nec non exercitus alter:

Atquesiterum in Teucros Aetolis surgit ab Arpis Tydides. Equidem, credo, mea volnera restant. Et tua progenies mortalia demoror armat o Si sine pace tua, atque inuit nurnine Troes Italia in petiere luant peccata neque illos laueris auxilio. Sin tot responsa secuti, Quae Superi Manesque dabant cur nunc tua quisquam Vertere iussa potest aut cur noua condere sata 3sQuid repetam exustas Erycino in litore classis 3 Quid tempestatum regem, ventosque urentis Aeolia excitos aut actam nubibus Irim .

Num, a . nec non exerchus alter. lemist; hium meo qualicun que iudiei,

aditum abaliena manu. Certe friget plus quam dici potest. s.sum res Medie Gud et alii Heins ac Burati minus bene Poetae,idendum est, et quam maxime in praesentem rem lectores adducat ab arvis pr. Uoss. 29. me, alter Menag. i. inus Ven insties Doru nomis Cud. a. fuant Franc. 33. t oeFrane F hini alii p. Burm. Cum Commentat. Horatii. 3 . non sua Montaib. s. Vertere iussa. Receptam hanc lectionen tuetur Mediceus cum aliis, inprimis vel vatic Pierii. At Rom. ara. Enimuero flectere uisa oblong et alii Pieri pars vett edd. cuncmagna parte Hemmnorum flectere tam sec. Menan et Leid 36, exhau sed pr. Burm qui cur Erycinum littus in Italia quaerat, non assequor. 48 exacri Menag. eri

Artuna manet, ut obsidione et Hectoris4K iij 94. x se pressos videant. - 28. oeusae II. So t. Anchisae Aetolis a Arpis b Aetolis V, 9 nisi descensure ad sub Diomede insessis es sup inseros maxime respexit VIII, 9 et sibi XI, stet '' 36. Dei inuidiam Iunoni

29. v. lLS 334 sq. Vt eommemorandis his in Tro.'detur hie loeus lectus esse anos machinationibus4 ri. Ouidio Meti XV, 68 sqq. rnum incensae In Stelliae itago demoror, ego dea se tore lassis lib. V, o sqq. stinebo, iterum ac depel porro 3 . in Aeolia insula quod lamo impetum hostilem, ne adiit Aeolum lib. I. so sq. mortali iterum vulnerer . -- - 38. Irim ad Tuynum min 3 eo responsa es sup To. II. sam lib. IX. r. Si tam εn

347쪽

3is P. VIRGILII MARONI s

lSors rerum mouet, et superis inmissa repente oΑlectes, medias Italum bacchata per urbis. Nil super imperio moueor sperauimus ista, Dum fortuna suit vincant, quos vincere mauis. Si nulla est regio, Teucris quam det tua coniux Diira per euersae, genitor, sumantia Troiae IExeidia obtestor liceat dimittere ab armis Incolumem Ascanium, liceat superesse nepotem. Aeneas sane ignotis iactetur in undis ,

' s. intempesta Goth see istempsis teri. corruptum exue tere scriptura rntemptata manebant Doru. 4o inuisa Leid. r. iterum bacis Goth. teri. a. imperii pr. Ηmb. mperium rot cf. stat. II. Theb. 339. Dperauimus legerat Iu Sab. 43. Servium distinxisse Derauimus, i Dum f. f. putat Burm. 44. st

duo Burin. s. Post dura interpungendum monet Seruius. Iuniaxerunt itaque alii dura extadia Sed dura Iuno. ef int . a. s. deri

mittere aliquot Burm silaea μ μ nepotem, De A. Gear dyseederea armis Gnth. teri. 47. .etot coni. Heinsius sed bene ipse damnat. 43 semper mihi displicuit: etsi non ignoro deis fendi posse, nec tamen ut sensum habeat, quem vulgo tribuunt. ut si valde nec ut cum iret ne dicta innuat eam enim nesso non video; sed ut simpliter, saltem cum amaro dolore, concedatur Hierum, altero sumto. Habemus vero meliorem lectionem R

tempora adhue reserendum 'nin OmII.3 I.3I3.-4o. erit hoe adeoque redit it i sors rerim pro vulgari, par conuertit orationem inectus portio loca insera. 41.4a

dem Troiani ad Italiam appu IL p. XLIX. L. - M. Mierunt. Antea mare terravique nulla vi I, 234. quibus metu caelumque satigabat Iuno unctus ob Italiam terrarum lib. I, 28o. Nun et reu, claudisur Orbis. -- 7. ca qui restabat, adit ad lecto in. scit mi regis Ita excitandam. v. sup VII, a liae Romanaque telius debemsqq. Sed et ipsam audiuimus: rur. lib. V, 27s et a quo gens Ah mrae inquit in Teucros vi Iulia oriunda. - 48. in n. os caelique mari ue-Flectere dis, arat rum in eo ut redi. .

348쪽

Ft, quamcumque viam dederit Fortuna, sequatur. Hunc tegere, et dirae vadeam subducere pugnae soEst Amathus: est celsa mihi Paphus, atque Cyther Idaliaeque domus Postis inglorius armis Erigas hic aevom Magna ditione iubeto Carthago premat Ausoniam Nihil urbibus inde

obstabit Tyriis. Quid pestem euadere belli s

mani vetustissimi et alterius Pieriani , cum Sprot et Goth sec. . Aeneas procul i. Hoc amplectar. Porro in oris aliquot ter tum Gud alter Mentel hini alii et Ed pr. Burm cum Goth. teri horis. Bona lententia respectu Aeneae apud Etruscos degentis A. 33eae procul ignoris iactetur in oris rhetorice, ut alia in hac Veneris oratione, exaggerata et forte undas adduxit vox iactetur, qu Nam mari ei undis iactini bilenne est ita. M. 49 quacunque pr. Hamb. so Nuno Lubec ap. Burm qui repente hic prodie nouus codex durae sproti cum vet. Pier. I. Amathos perpe

ram codd. yier. Heins Amathians Franc. Sed est A ast ο Ἀμαθο- es Messa P Doru paphus cum libris Heinsis scripsit vulta. Ubos quod retinuit Cuningham. - es ossa Paphos atque isti C. Palatin ap. Pier. cum Rom. in ap. G. labrio. et in Gud. pr. Rotti pr. Hamb. Alii coufundunt utramque lectioisinem es eri . mibi Paphos atque alta Videtur atia illatum esse ex ing. v. 86. 43 Exiget prurique Pier et Hein s. cumGoth.

ret, ex Etrutia Tiberi deue a regio in Cypro Veneri saera. Iam tamen. respici non puto domus pro sede. Dicuntur Sed sede in Italia negata ire autem di amare terras eas, tum eonscendenda fuisset Am equentares et inliabitare,neae natas et errandum per quae ipsis saeratae sunt, in i ignotum mare s. V. L. In quibu templa eorum sunt. v. 49 comparant intpp. versus ori 3. 4. Respicit Iouis verba de Sarpedoneat. Π, 436 437 paullo ante F. I a. f. m. I, so. πάγη v, οιψιρε , IIo, 'sqq. Verba ad inuidiam gra-E. 3I8. ria magna d. et premae pros t. a. Repete supra di ta teneati inde, ah Ascanio. ad lib. I, 68o et 68 I. domus sese. Viem simpl. λεθθν, Idaliae est ipsa Ida dateria seu perluciem, ut recte Cerda.

349쪽

3a VIRGILII MARONI slimit, et Argolicos medium sugisse per ignis 3

Totque maris vastaeque exhausta pericula terrae' Dum Latium Teucri recidivaque Pergama quaerunt 3 Non satius, cincres patriae insedisse supremos, Atque solum, quo Troia suis Xanthum et Simoenta μRedde, oro, Useris iterumque reuoluere casus Da pater, Iliacos Teuchis. Tum regia Iuno Acta furore graui: Quid me alta flentia cogis Rumpere, et obtinuini verbis volgare dolorem

Aenean homisita quisquam Diuumque subegit ps Bella sequi, aut hostem regi se inferre Latino ΘItaliam austetit auctoribus. esto:

cissandraeso Argosi se pro eram, Bigot medior alii edd. et scripta

Pier. et Burm hilaique Goth scisse Uen. t. redisi Roin et alius Pier sed recidiva fere omnes seriaui Helias, sup ad IV. 3 4. r. moenia sec. Moret quaerent habet Iul. Sab et pro qua Terent, addit. 9. Num satius tres Burm in disse Mentel pr. et tere. Roti. v. I, I9 experarisse ed. pr. Burm. o. quod T. Zu- Iich et Oudare a m pr. quae Ven et Leid Corruptelas nominum fiuviorum V. F. Bumna 6 I. uoluere pr. Hamb. 63. Icta fieri Moret. v. Heiis sup ad I, I, fgrraui es Goth see me est Menag. r. Wr duo Burm. obtectam see. Moret. Sed vulgata apud Lutatium et Nonium B . s. di amae ter t.

Goth. 67. fatis petiit e Pierianis ordinem me adoptauit

s8 reeidiua Pergama es. IV, 4ent Τroadem et easdem hiniis 344. VII, 322. Tota conelu rias inser rent,quas Troes anteas orationis, qua expostu- erant experit. Frangunt impp. lat Venus, egregia est vi post Seruium vim totius loci. v nemo, ' quo argumentum isqq. In oratione hae Iu. per se graue potenter vibrato nonis, qua Veneris accusatio- Quam οβνεπικω cineres pa- tionem diluit, quasi suis, reiae memoratiolam quo Troia chinationibus calamitates hae fuit: v lib. III, II. Illa vero ' inductae sint Troianis nescio sublimiter redde nobis Troo an non poeta paullo nimia iam antiquam Praestabar se ρηυραω versetur 63. 4. in Troade remansiste et ite , accipio secundum illa lib. I, rum easdem aerumnas oleo 23 sqq. Ne dum etiam ean aerasse. Erat enim metuendum ete. -67. Fata maligne nis

350쪽

Cassandrae impulsus furiis. Num tinnsere castra Hortati sumus, aut vitam. itte' 'ventis 3 Num puero summam belli, mim credere muropy γ Tyrrhenamue fidem, aut gentis agitare quietas 3 Quis Deus in fraudem, quae dura potentia nostri Egit Ubi hic Iuno, demissave nubibus Iris 3 Indignum est, Italos Troiam circumdare flammis Nascentem, otiatria Turnum consister terra: FCui Pilumnus avus, cui diu Vehilia Fater. Quid saco Troianos atra vim Miclinis Z

furiias h. vaticinia, me, o rendi minasociet ema

et O. II. Disquis II. p. XLVIII periculum Seruius blanditias R. - 9 ventis δετοροκω de Cerda suaerunt Znauigatione in Tiberi, qua D. Comparatio Linui- Euandrum, et inde Etruseos iam instituta. 76 cf. Exe. VILpetiit Aeneas. I. Misa ad VII, 37I. Vult declarare, me ad utrumque druerso paul Turnum esse in Italia natum, tum sensu retulit gemes a. et defendere terram suam ad- qnieras, excitas ad belli se vorsus aduenas: lene verbum: cietatem impellere, Irrhe consistere delegit 'Ontra, Trο-m idem agitare mouere, se ianos adnenas illum intu-eietatem et foedus ciere, per lifi Latinis. - 77. Quid, an sicere pro vulgari permo minus indignum est atra vero Tyrrhedor ut auxilii . . Deeia in hoc et seqq. exagge

rat Diyitia i Corale