장음표시 사용
351쪽
casta, rationibus firmissimis stabilita,rum etiam illa, quae in libris scriptorum' ejusmodi Acatholicorum ana dc hona continentur, uberius explanata. Neque e sunt ex horum gremio, incitus sapientes, qui probe id, quod dixi, perspeXere. Valentinus Velthemius Doctor & Prosetae Theologiae in Academia Jenensi, S. Thomam in moralibus Principem: Saaregium, Molinam, Valentiam, Con imbricenses, &alios ut Scriptores aternitate dignissimos celebrat: Hermannus Conringius Profestar Politices Helmstadii hispanos Theologos VasqueZium, Henriqueet, FernandeZ, Dicastillo &c. in Jurisprudentia & Philosephia naturali celebriores caeteris omnibus Iudicat, addens Grotium Lectioni Francisci Vbetoriae cord. Praed. insignis Theologi opus suum incomparabile de iure pacis & belli dehoret ipse Grotius x Scholasticos, si
in quaestione morum Consentiant, vix e rare affirmat, ob perspicaciam ad ea ubdenda, quae in aliorum dictis reprehendi possunt.
Non diffiteor, ius naturae, etiam a rei, gionis revelatae principiis separatum utiles sup
352쪽
suppeditare doctrinas tum ad Regum, Piscipum ac Rerumpublicarum controversias& lites decidendast tum ad belli, pacis, ac foederum rationes componendas et quin etiam ad honestatis ac utilitatis fines in hominum societate statuendos. Nec disitentur hoc Patres ac Theologi, aliique Iurisconsulti probe Catholici. Simul t
men uno fatentur Ore, ultra naturalem
statum homini christiano progrediendum esse , ut quid ad ultimum nnem Veramque felicitatem, quid ad morum honestatem, quid ad virtutum Sc vitiorum naturam ac conditionem necesse sit, ex iis quae in Evangelio revelata nobis sunt, discat, ac doceat. Hoc ipsum probe agnovit Groetius, ut dictum est. Sed nepotes a tanti parentis doctrina brevi velut ruptis carceribus in avia & devia sunt abrepti, qui ad statum pura natura , quem nemo hominum Vidit, eo in quo versamur neglecto ubique adpellant, & ex illo, quid licitum sit, quid illicitum, dicendum esse
pronunciant. Parum hoc e libris suis acicommentariis, qui quod mirere, per manus etiam Catholicorum impune volDtant, immiscent seu data seu non data occasione graves calumniast Ecclesiastiis 1 cum ius est ipsis merum Papae ac eius Theologorum inventum ad homines de-
353쪽
cipiendose Episcoporum potestatem dignitatemque, ac Sacerdotum & Monacho. rum instituta ad infimae sortis hominum condicionem deprimunt, & velut inutile vulgus e republica politica exterminandum proclamant: Sacros & vetustissimos Ecclesiae ritus az ceremonias irridente vota religiosia, ejunia , pias ut Vocamus oblationes tanquam abusus damnant, Vtitae Civili noxios et Conciliorum decreta& Canones flocci pendunt: quumque talia ut plurimum vel contemptim vel ridicule proponant, eo certius atque facilius nocent male credulis lectoribus , praesertim iuvenibus Studiosis. Mirum sane, quod hoc agant, qui praeter Jus naturae ac gentium etiam Civile profitentur, eiusque oracula videri haberique volunt,
quum tamen eos nGn lateat, nec latere
possit, quantum doctrinae ipsorum atque
dicteriis adversetur ipsum Corpus Juris Civilis, quod adeo claris & manifestis
characteribus antiquae Ecclesiae, a qua patres eorum, filii, atque nepotes miseri recesserunt, placitis siuffragatur, ut si si, nae rationi ac lumini naturali locum concedere velint, dc praejudicatas opiniones soras mittere, oculis videre queant, ac manibus palpare; quae nunc dicturus sum. Eialape.
xiamus Corpus juris Civilis, inspiciamus, dc
354쪽
Primo quidem: fuiste in Ecclesia sacros Canones, quos leges civiles & Impera
toriae non dedignantur imitari. Novin. 38. cap. a. . . . Novell. 6. cap. I. . . . M. veli. I 3I. ωp. I. a L. sacris 4s.' Gae de Epis. γ Cler. Secundo e fuisse in Ecclesia Pontifices S Episcopos quibus obedientia & revorentia debeatur. Novell. Ia . eap. a. . . .
L. inter claras Coae de sum. Trinit. toto tit. de Episo. γ Cleri Tertior fuisse consecratIones & bene- dictiones rerum sacrarum. S. 7. de Institide rer. divis varior fuisse Monachos ac Monast Tia. Novell. I 33. . . . L. q. Cod. de Episc.& Clero ... & tota Noveli. s. Quinto: Illos, qui moniales matrimonii iungendi caussa attentare ausi fuerint, capitali poena feriendos esse. L. f. Coae
Sexto , fuisse morem psallendi & carutandi horas Canonicas. L. omnem, S.IO.
Septimor fuisse honoratas, & in Lita, talis publicis portatas secras cruces, & havi hitas publicas supplicationes. Noveli. s.
cap. I. . . . . NOUeli. 23 Novere. 63.
355쪽
ω Critiea jurisprudentiae. 3a I
N PHI. q. 4. . . . . L. un. cod. nemini iacere.
Octauor observatum fuisse ieiunium Quadragesimae. L. 6. Coae de feriis e
L. crovinciarum Cod. eod. Nonor Fuisse sacrificium Noveia. 33. cap. I. . . . Noveia. I 37. . . . L. 6. Coae de Epis. γ Oer. . . . L. Omnem. qa. COL d. . . . NO II. q9. cap. 7. γc.
Decimor fuisse Concilia, quorum dogmata sicut sacras Scripturas, S regulassicut leges observari voluit Imperator Justinianus, nominatim loquens de Conc, Iiis Nicaeno, Constantinopolitano, Eph sino, & Chalcedonensi. Noveli. I 3I. cap. I. & aliis Juribus passim. Haec olim tempora, hi mores, hae I Res fuerunt, quibus Respublica & Ecclenastica & Politica amico pulchroque scedere iungebantur, & ad suum quaevis
finem, ad felicitatem nempe temporalem ac supernaturalem aequis veluti passibus Promovebatur. Et quamvis non raro liistes atque dissidia Sacerdotium inter de Imperium fuerint exortae, nullae tamen tam noxiae doctrinae ac dogmata in lucem prodieruunt. nisi postquam rupta religionis compage uti vivendi, ita etiam opinandi scribendique licentia invaluit, BIBLIOTH. DouasT. LIB. XI. X ita
356쪽
ita ut Maiorum nostrorum acerrimis Imgibus posthabitis non quid juris, sed quia
facti sit, attendatur. Superest, ut & illud breviter ad truistinam expendatur, an tanta scriptorum
Acatholicorum in studio doctrina J
ris, praesierum Naturalis ac Gentium e Cellentia sit, quantam ut vidimus, sibi met ipsis magno cum plausu adtribuunt quidam illorum, qui a Grotii, aliorumque vere doctorum Acatholicorum m destia procul absunt. Mea quidem opunione praeserendi videntur scriptores illi, quibus sortius, sincerius, ac purius inest lumen naturale, quo duce in ejus juris arcana di principia penetrare Valeant δut nihil dicam de lumine supernaturali, ' de quo si cum altero Conjungatur, m Tito illud dicere possumus et Duo oculi plus vident, quam unus. Quis autem sibi persuadeat, tali lumine dominante instructos esse viros, quantumvis alias ingemo ac eruditione valeant, qui religionis ejusmodi, cui parum ipsimet fidunt, principiis imbuti reum mundanarum, facultR- tum, familiae, ossiciorum Curis non paucis distinentur continuo, & implicantur et Contra alios quemadmodum Patres, MTheologos, atque sacri profanique iuris pzritos, quorum multi aut vitae sanctitate, t aug
357쪽
aut morum integritate, simul ac praeclarissimis doctrinae monumentis christianum orbem illustrarunt, tam debili, exiguo,& faeculento lumine praeditos fuisse hoc in negotio, quod ad totum genus h manum, & maxime ad conscientias peo
tinet, tantumque caecutiisse, ut si cum illis heroibus in comparationem Veniant, nonnisi cum iure naturae, ut meherus sine fronte ait, tanquam cum communi
pro mulo rem habuisse, nec nis centones quastiunculas inanes in lucem edidisse
videantur, dum illi montes integros par turierunt Non credo, eiusmodi Prote-
flantes, ut vocant, Jurisperitos privilegio aliquo seu naturae seu gentium munitos esse, neque illud unquam exhibere illos posse, quod perfectius, nobilius, atque sublimius lumen naturae sint nacti, quam Patres, & Scholastici Catholici omnes. Fortassis hoc eo probant argumento, quod Principibus & Magistratibus profanis train idant ius in sacra & profanat quod potestati Ecclesiasticae subtrahant, quidquid possunt. & non possunt ξ quod Cleri ae praecipue Monasteriorum bona alienae imrisdictioni tanquam hastae subjiciant λ quod Deo siacras personas inutiles, immo statui politico summe noxias pronuncient λ quod tot pias majorum fundationes Canonicatus,
358쪽
ει Episcopatus ut in ordinem ferularem redigantur, persuadere conenturi Talia modo passim & palam scribunt, & praefixo principiorum impolitici titulo vendunt Acatholici, legunt plus non dico Catholici. Quod si ita est, Lutherum,
Calvinum, caeterosque ultimorum temporum haeresiarchas lumine naturae quam excellentissimo & incomparabili praeditos fuisse dicemus, qui tam insignem in Ge mania & Gallia religionis stragem edid xunt, qui integros devorarunt Episcopa tus, qui sacra omnia conculcarunt. Hae pauca de erroribus quorundam in trade da Juris disciplina heic adducenda vid hantur c plura inveniri poterunt in praeci xo opere de Jure naturae ac gentium Ign tii Sch argil) ne ut cum D. Augustino I
. quar, tacemus, errorem approbaro ωideamur.
, Errores quidam in discenda Dri
' prudentia. LVIII. Tu nobilissimo Iurisprudentiae studio non paucis, iisque Viris longa experientia doctis non placet nimia & inconsulta ali
359쪽
quorum festinatio. Vix humanioribus Iu, teris ac Musis valedicitur, Philoisphia in limine solum salutata, & Logicae dumtaxat ac Metaphysicae quaestionibus at, quot perceptis, sine omni aut certe cum levissimo rerum physicarum, mathemat, carum, & moralium adparatu, sine utilo eruditionis & solidae ratiocinationis, quod pessimum est, praesidio iuvenum quidam gravissimo Jurisprudentiae studio adplicantur. Tum ubi per duos, aud tres summum annos inter plurimas alias animi partim relaxationes partim evagationes utriusque Juris compendium ali quod manibus tritum, & quaestionum elenchus memoriae mandatus est, posthrevissimam quam dicunt praxin iam ad tribunalia patet accessus, iam causarum patrocinia suseipiuntur, iam publica, quibus iustitiae administratio adnexa est, officia vel parentum importunis precibus, vel Magnatum favoribus, vel omnino pincuniis comparantur. Sed non est haec via. regia. Magna philosophiae, praesertim quae de moribus agit, scientia, multiplici r . rum experientia, & eruditionis copia, maturo limatoque iudicio opus est iis, qui sacrae Themidi operam navare, mutitoque magis, qui eiusdem sacerdotio fungi cupiunt. At sunt, apud quos rerum
360쪽
istarum penuriam,' & curtam, quae domi est, Iuris scientiae supellectilem suae plere dicuntur optimi quique libri, qui juris arcana complectuntur; & quales amabo optimi hi libri sunt Z Huic inte rogationi non e privata opinione mea, sed e publico magni illius Critici, Ludovici Vives testimonio atque iudicio responsum dabor o Habent, inquit iste
,, y , habent ornatum, cultum, elegam M tiam, splendorem siemonis. Admiscent ,, tamen his tam salutaribus perniciosa is non pauca, dc quasi venenum melle, ,, aut suavissimo vino temperant: scrino pulos & suspiciones de rebus pietatis, i, quodque gravius est, derisium etiam is apertum, & nonnunquam etiam insect D tionem. Nam ut eorum cscilicet scri- is piorum curae ac cogitatus ad ambitionem referebantur, vel quaestum, is ea sequebantur modo, per quae vel ,, pecunia parari vel honor posset. El,, qui scit esse damnosa haec, quique ea cognoscit, fortassis nihil foret pericu- li, per haec ingredi r quin sapicntesis viri haud secus noxiis utuntur in- terim contra noxia, ac periti mediciis Venenis contra venena. Periculosa
,, sunt tamen haec curiosis r quales illiis sunt, D GL x. do tradendis asci nisi